Palce młotkowate – leczenie, ćwiczenia, operacja

Palec młotkowaty to jedna z najczęstszych deformacji przodostopia. W początkowych stadiach choroby pacjenci zazwyczaj próbują leczenia nieoperacyjnego, które najczęściej nie zmniejsza deformacji, natomiast z reguły ogranicza dolegliwości bólowe i poprawia komfort funkcjonowania.

Wraz z postępem deformacji leczenie nieoperacyjne palca młotkowatego staje się nieskuteczne. Istnieje wiele procedur chirurgicznych stosowanych w leczeniu palców młotkowatych.

W dużym uproszczeniu w zabiegach tych chodzi o ustawienie zdeformowanego palca w pozycji fizjologicznej, poprzez przywrócenie poprawnej pozycji paliczków w stawach: śródstopno-paliczkowym (MTP), międzypaliczkowym bliższym (PIP) i dalszym (DIP).

Rodzaj wykonywanej operacji palca młotkowatego zależy od zaawansowania deformacji oraz wiedzy i doświadczenia chirurga stopy.

W początkowych etapach schorzenia najczęściej możliwe jest wykonanie zabiegów na tkankach miękkich (np. torebka stawowa, ścięgna). Wraz z postępem choroby konieczne są procedury na tkance kostnej.

Długo trwające zaawansowane deformacje często wymagają nie tylko operacji wykonywanych na palcach stopy, ale również na kościach śródstopia i stawach śródstopno-paliczkowych.

Ze względu na to, iż pacjenci zgłaszają się do lekarza zwykle dość późno są to najczęściej wykonywane operacje palca młotkowatego.

Palce młotkowate – leczenie, ćwiczenia, operacja

Kwalifikacja do leczenia opiera się na badaniu klinicznym oraz ocenie dolegliwości bólowych zgłaszanych przez pacjenta. W każdym przypadku konieczne jest wykonanie badania radiologicznego stopy wykonanego na stojąco. Wskazane są projekcje przednio-tylna (AP), boczna oraz skośna. Inne badania obrazowe takie jak USG CT i MRI w większości przypadków są zbędne.

Palce młotkowate – leczenie, ćwiczenia, operacja

Palec młotkowaty to jedna z najczęstszych deformacji przodostopia

Palce młotkowate – leczenie, ćwiczenia, operacja

Wraz z postępem deformacji leczenie nieoperacyjne staje się nieskuteczne

Palce młotkowate – leczenie, ćwiczenia, operacja

Rodzaj wykonywanej operacji palca młotkowatego zależy od zaawansowania deformacji

Palce młotkowate – leczenie, ćwiczenia, operacja

Do najczęstszych operacji korygujących tę deformację zaliczamy: artroplastyki, usztywnienia stawów, czy przecięcia, wydłużenia lub przeniesienia ścięgien zginaczy lub prostowników.

W większości przypadków jednoczasowo należy wykonać co najmniej kilka procedur na danym palcu lub tkankach otaczających

Łączenie oraz dobór odpowiednich metod wynika z doświadczenia chirurga i ściśle przekłada się na wyniki operacyjne.

Warto wspomnieć, iż usunięcie typowego grzbietowego modzelu najczęściej nie jest etapem żadnej z tych operacji. Modzel ten tworzy się na skutek konfliktu tkanek miękkich zakrzywionego palca z obuwiem.

Po korekcji ustawienia tkanki kostnej i osiągnięciu prawidłowej pozycji palca dochodzi do spontanicznego cofnięcia się modzelu.

Rodzaj wykonywanej operacji palca młotkowatego zależy od zaawansowania deformacji oraz wiedzy i doświadczenia chirurga stopy.

Zabieg polega na wycięciu powierzchni stawowych stawu międzypaliczkowego bliższego. Stosuje się ją w przypadku deformacji niekorektywnych. Najczęściej wycina się głowę paliczka podstawnego palca objętego procesem chorobowym.

Procedurę tą najczęściej wykonuje się z dostępu grzbietowego podłużnego lub poprzecznego.

Wycięty fragment tkanki kostnej powoduje poluzowanie przykurczonych struktur okołostawowych, a przez to możliwość ustawienia palca w pozycji prawidłowej.

Zasadniczą wadą tej operacji palca młotkowatego jest brak kontroli nad pooperacyjnym ustawieniem paliczków, gdyż w miejsce usuniętej kości powstaje miękka blizna łącznotkankowa. Palce po artroplastyce najczęściej są dużo krótsze oraz wiotkie. Czasem występuje przetrwały obrzęk.

Zabieg ten nie jest polecany, jeżeli występuje konieczność jednoczasowej korekcji kilku palców.

Celem zabiegu jest wycięcie obu powierzchni stawowych stawu międzypaliczkowego bliższego, to jest głowy paliczka podstawnego oraz podstawy paliczka środkowego danego palca.

Następnie dokonuje się stabilizacji paliczka podstawnego ze środkowym w odpowiednim ustawieniu przy użyciu dostępnych implantów. Stosowane są zarówno druty Kirschnera, jak też nowoczesne implanty (także tytanowe) wprowadzane wewnątrzkostnie.

Ich celem jest utrzymanie paliczków w odpowiedniej pozycji do czasu zrostu kostnego, co trwa najczęściej kilka tygodni.

Zabieg ten, stosowany w zaawansowanych, niekorektywnych deformacjach, pozwala na korekcję młotkowatości i ustawienie palca w pozycji fizjologicznej.

Usztywnienie stawu międzypaliczkowego bliższego nie ogranicza funkcjonowania pacjenta. Jednoczasowo można operować kilka palców, w tym także palce w obu stopach. Konieczne jest oszczędzanie kończyny operowanej w specjalnym bucie pooperacyjnym przez okres około 6 tygodni.

Bardzo często w deformacji młotkowatej palców dochodzi do przykurczu ścięgien prostownika długiego i krótkiego danego palca. Po wykonaniu odpowiedniej procedury na tkankach palców, często widzimy uniesienie palca w stawie śródstopno-paliczkowym oraz napinanie się ścięgien prostowników krótkiego i długiego korygowanego palca.

Najczęstszą procedurą w takich przypadkach jest wydłużenie ścięgna mięśnia prostownika długiego danego palca oraz wydłużenie lub przecięcie ścięgna mięśnia prostownika krótkiego. Zabiegi te wykonuje się z dostępu grzbietowego nad kością śródstopia lub w przestrzeniach międzykostnych. Wydłużone ścięgna zabezpiecza się odpowiednimi szwami podskórnymi.

Nowoczesne metody leczenia palca młotkowatego

Brak konieczności założenia gipsu

Krótki okres rekonwalescencji

W niektórych typach korektywnej deformacji młotkowatej wystarcza izolowane przecięcie zginacza krótkiego danego palca. Zabieg ten wykonuje się z różnych dostępów operacyjnych, a jego założeniem jest odcięcie przyczepu zginacza krótkiego od paliczka środkowego danego palca.

Czasem po wykonaniu korekcji na poziomie danego palca w dalszym ciągu widzimy jego uniesienie w stawie MTP wówczas pomóc może przecięcie i poluzowanie grzbietowej części torebki stawowej stawu MTP.

W niektórych przypadkach zaawansowanych deformacji młotkowatej palców stosowane powyżej procedury nie wystarczają. Mimo wykonania jednoczasowo większości z nich w dalszym ciągu widzimy szczątkową deformację.

W takim wypadku dodatkowo można przenieść ścięgno mięśnia zginacza długiego danego palca na kaptur prostowników.

Siła działania zginacza spycha dany palec podeszwowo, przez co pomaga w jego fizjologicznym ustawieniu.

Zabieg ten jest dość trudny technicznie, jednakże w doświadczonych rękach pozwala na korekcje nawet bardzo zaawansowanych palców młotkowatych. Wykonuje się go najczęściej z dwóch nacięć podeszwowych oraz jednego grzbietowego.

Mimo, iż korekcje deformacji palców mniejszych (II-V) potencjalnie wydają się mniej ważne niż operacje haluksa, często to właśnie one decydują o sukcesie operacji i zadowoleniu pacjenta. W trakcie zabiegu operacyjnego zajmują również znacznie więcej czasu i wymagają dużo więcej finezji, niż sama korekcja palucha koślawego.

Operacje korekcji palucha koślawego, deformacji palców mniejszych, a także korekcje płaskostopia poprzecznego należy wykonywać w czasie jednego zabiegu. Możliwe jest również operowanie jednoczasowo obu stóp.

Długo trwające zaawansowane deformacje często wymagają nie tylko operacji wykonywanych na palcach stopy, ale również na kościach śródstopia i stawach śródstopno-paliczkowych. Ze względu na to, iż pacjenci zgłaszają się do lekarza zwykle dość późno są to najczęściej wykonywane operacje.

Palce młotkowate – leczenie, ćwiczenia, operacja

Palec młotkowaty – fizjoterapia

Palce młotkowate – leczenie, ćwiczenia, operacja

Palec młotkowaty jest objawem uszkodzenia prostownika w strefie I, a dokładniej oderwania ścięgna prostownika od dystalnego przyczepu na grzbiecie stawu międzypaliczkowego dalszego (DIP). Najczęściej przyczyną jest wymuszone zgięcie w stawie DIP, np. w wyniku uderzenia ręką o rzucaną piłkę.

Wyróżnia się palec młotkowaty typu ścięgnistego i typu kostnego. Charakterystyczną cechą dysfunkcji jest zgięciowe ustawienie stawu DIP z niemożnością wyprostowania go. Jest to najczęstsze uszkodzenie ścięgien prostowników palców ręki występujące w zakresie paliczka dystalnego.

Palec młotkowaty – klasyfikacja

Wyróżnia się 4 typy palca młotkowatego według Doyla (1993 r.):

  • I – zerwanie ścięgna prostownika z paliczka dystalnego;
  • II – przerwanie ścięgna prostownika;
  • III – głębokie oderwanie z uszkodzeniem skóry i ścięgna;
  • IV – złamanie paliczka dystalnego występujące w 3 odmianach:
    • A (przeznasadowe złamanie u dziecka);
    • B (uszkodzenie mniej niż połowy powierzchni stawowej bez podwichnięcia);
    • C (uszkodzenie ponad połowy powierzchni stawowej z możliwością wystąpienia podwichnięcia).

Leczenie

Czynniki źle rokujące przy leczeniu obejmują:

  • wiek powyżej 60 roku życia;
  • opóźnienie w rozpoczęciu leczenia o co najmniej 4 tygodnie;
  • początkowe ograniczenie prostowania o ponad 50 stopni;
  • krótkie (serdelkowate) palce;
  • schorzenia naczyń obwodowych;
  • współwystępujące zapalenie stawów.

Fizjoterapia

Początkowe leczenie typu ścięgnistego opiera się na stosowaniu ciągłego szynowania wyprostnego stawu DIP przy jednoczesnym pozostawieniu swobody dla stawu międzypaliczkowego bliższego (PIP) przez około 6 – 10 tygodni. Wykorzystuje się plastikowe szyny Stacka.

Jeśli szynowanie zakończy się pomyślnie, przez kolejne 3 tygodnie szynę stosuje się tylko w nocy, a przez kolejne 6 tygodni za każdym razem przed zajęciami sportowymi. Ważna jest edukacja pacjenta w zakresie samodzielnej kinezyterapii, ponieważ będzie on musiał sam pracować nad aktywnością ROM (zakres ruchów) stawu śródręczno-paliczkowego (MCP) i PIP, aby nie dopuścić do ich zesztywnienia.

Ważne jest, aby przez cały okres gojenia nie dopuścić do zgięcia stawu DIP. Leczenie różni się w zależności od typu uszkodzenia.

Palce młotkowate – leczenie, ćwiczenia, operacja

Typ I

Konieczne jest ciągłe szynowanie w wyproście stawu DIP przez najbliższe 4 tygodnie od uszkodzenia. Wykorzystuje się szynę Stacka.

You might be interested:  Nadżerka szyjki macicy – przyczyny, objawy, leczenie

Przez kolejne 6 tygodni szynę zakłada się na noc oraz przed zajęciami sportowymi. Należy wykonywać czynne ćwiczenia stawów MCP i PIP, ponieważ zapobiega to zesztywnieniom.

Niezbędnym warunkiem do powodzenia leczenia jest możliwość wykonania częściowego wyprostu paliczka.

Typ II, III

Postępowanie w typie II i III związane z szynowaniem jest takie same jak w przypadku uszkodzenia typu I. Niekiedy niezbędna jest operacyjna naprawa przerwanego ścięgna.

Typ IV

W przypadku A i B – nastawienie złamania i szynowanie jak wyżej. W przypadku C – nastawienie otwarte i zespolenie wewnętrzne z szynowaniem jak wyżej.

Zabieg przeprowadzany jest w znieczuleniu. Najczęściej stosuje się cięcie skórne ponad stawem PIP. Jeśli pasmo wygoiło się z wyraźnym rozciągnięciem, resekcja powinna obejmować nie więcej niż 2 mm blizny. Bliższy koniec pasma zostaje następnie nałożony na odpreparowany fragment dystalny i ustalony za pomocą szwu ósemkowego.

Jeśli rozerwaniu pasma towarzyszy oderwanie drobnego fragmenty kostnego, obejmującego nie więcej niż 25% powierzchni stawowej, zaleca się usunięcie go i przeprowadzenie zabiegu zgodnie z wytycznymi powyżej.

Chorzy z uszkodzeniem otwartym stanowią oddzielną kategorię. Inspekcję rany powinno poprzedzać jej dokładne oczyszczenie i przepłukanie. Skóra i pasmo mogą być zszyte razem w jednej warstwie.

Fizykoterapia

W przypadku zabiegów fizykalnych najczęściej stosuje się laseroterapię i krioterapię. Są to metody działające przeciwbólowo i przeciwobrzękowo, przyspieszają gojenie się rany. Często wykorzystuje się je po operacyjnym leczeniu schorzeń ortopedycznych, jako metody uzupełniające terapię.

Zespolenie wewnętrzne

Metodą pośrednią między leczeniem zachowawczym a operacyjnym jest zespolenie wewnętrzne przy pomocy cienkiego drutu. W jednej z popularnych wersji unieruchomieniu ulegają oba sąsiednie stawy, tj.

PIP w zgięciu 60 stopni oraz DIP w lekkim przeproście. Po pewnym czasie zakwestionowano konieczność unieruchamiania stawu PIP.

Szynowanie wewnętrzne wydaje się być najlepszym sposobem leczenia uszkodzenia ścięgien prostowników typu I i II.

Bibliografia

  1. Jabłecki J., Syrko M., Uszkodzenie ścięgien prostowników palców ręki w I strefie – współczesne metody leczenia, przegląd piśmiennictwa, Ortopedia, Traumatologia i Rehabilitacja, 1(6)/2007.

Polecane produkty:

Palce młotkowate – leczenie, ćwiczenia, operacja
Palce młotkowate – leczenie, ćwiczenia, operacja

Palce młotkowate – leczenie, ćwiczenia, operacja

Palec młotkowaty – operacja, leczenie w Krakowie

Palce młotkowate – leczenie, ćwiczenia, operacja

Palec młotkowaty to zniekształcenie drugiego, trzeciego lub czwartego palca u stopy. Schorzenie polega na tym, że palec jest zgięty w środkowym stawie w taki sposób, że przypomina młotek.  Początkowo palce młotkowate mają zachowaną ruchomość i wada może być skorygowana prostymi metodami, ale jeśli pozostanie nieleczona, może się utrwalić i wymagać interwencji chirurgicznej.

Osoby z palcami młotkowatymi mogą mieć modzele lub nagniotki nad środkowym stawem lub na czubku palca. Mogą także odczuwać ból palców lub stóp i mieć trudności z dobraniem wygodnego obuwia.

Palce młotkowate – leczenie, ćwiczenia, operacja

Przyczyna

Palec młotkowaty jest spowodowany nieodpowiednio dopasowanym obuwiem lub dysproporcją mięśni, zazwyczaj w połączeniu z jednym lub kilkoma innymi czynnikami.

Mięśnie pracują parami, żeby prostować i zginać palec. Jeśli palec jest zgięty w jednej pozycji wystarczająco długo, mięśnie naprężają się i nie mogą się rozprostować.

Obuwie, które zwęża się w kierunku palców może sprawiać, że Twoje przodostopie wydaje się mniejsze. Ale dodatkowo spycha mniejsze palce do zgiętej (pochylonej) pozycji. Palce ocierają się o but, co prowadzi do tworzenia sie modzeli i nagniotków, co dodatkowo pogarsza ich stan. Wysoki obcas spycha stopę ku dołowi i przyciska palce do buta, zwiększając nacisk i zginając palce.

Ostatecznie mięśnie palców tracą możliwość wyprostowania palca, nawet wtedy, gdy ruchy nie są ograniczane przez obuwie.

Leczenie

Leczenie zachowawcze

Leczenie zachowawcze rozpoczyna się od założenia nowego obuwia, które ma miękkie, luźne noski. Buty powinny być o pól cala dłuższe niż najdłuższy palec u stopy. (Ważne: U wielu osób drugi palec u stopy jest dłuższy niż paluch).

Należy unikać noszenia ciasnych, wąskich butów na wysokich obcasach. Można także założyć obuwie z szerokimi noskami, które pomieszczą młotkowaty palec. Szewc może rozciągnąć noski butów tak, że uwypuklą się dookoła palca.

Sandały również mogą być przydatne, pod warunkiem, że nie uciskają i nie ocierają innych okolic stopy.

Lekarz może zalecić wykonywanie w domu ćwiczeń palców u stóp, żeby rozciągać i prostować mięśnie. Przykładowo, możesz swoimi dłońmi delikatnie rozciągać palce u stóp.  Możesz używać palców u stóp do podnoszenia przedmiotów z podłogi. Podczas oglądania telewizji lub czytania możesz położyć ręcznik na podłodze i ugniatać go palcami u stóp.

Lekarz może polecić używanie specjalnych pasków,  poduszek i wkładek, żeby złagodzić objawy.  W przypadku osób cierpiących na cukrzycę, zaburzenia krążenia i czucia w stopach, należy skonsultować się z lekarzem przed rozpoczęciem jakiegokolwiek leczenia.

Leczenie operacyjne

Palec młotkowaty może być leczony chirurgicznie, gdy leczenie zachowawcze zakończy się niepowodzeniem. Zazwyczaj zabieg chirurgiczny jest przeprowadzany ambulatoryjnie, w znieczuleniu miejscowym. Dokładny przebieg zależy od rodzaju i rozległości zniekształcenia.

Po zabiegu może wystąpić sztywność, opuchlizna i zaczerwienienie, a palec może być nieznacznie dłuższy lub krótszy niż przedtem.

Pacjent będzie w stanie chodzić, ale powinien wstrzymać się z planowaniem długich wędrówek, dopóki palec sie nie zagoi oraz starać się trzymać stopę uniesioną, tak często, jak to tylko możliwe.

dr Jan Paradowski ©

Palec młotkowaty – ćwiczenia

Palce młotkowate – leczenie, ćwiczenia, operacja

Ćwiczenia na palec młotkowaty pozwalają spowolnić progres deformacji, co odrywa duże znaczenie w początkowych stadiach schorzenia, gdy palec jest jeszcze elastyczny. Manualnie możemy wyprostować palec młotkowaty i przyzwyczaić tkanki do napięcia w prawidłowym ułożeniu palca. Ogromne znaczenie mają ćwiczenia poprawiające stabilność stopy, stabilność ciała, a także ćwiczenia rozciągające łydki. Wszystkie te ćwiczenia pozwalają poprawić kondycję stóp i ograniczyć tempo rozwoju palca młotkowatego.

Ćwiczenia warto uzupełniać noszeniem specjalnych ortez, korektorów na palce młotkowate, co pozwala utrwalić efekty terapii.

Gdy palec uległ już usztywnieniu, ćwiczenia na palec młotkowaty mogą się okazać nieskuteczne. Ortopeda może zaproponować wtedy leczenie operacyjne polegające na przecięciu tkanek miękkich i/lub kości, a następnie naprostowaniu palca.

Jak wygląda palec młotkowaty i jakie są objawy?

Palec młotkowaty zwykle rozwija się w obrębie drugiego palca stopy. Najczęstszą przyczyną jest konflikt palca z obuwiem – zwłaszcza gdy specyficzna budowa stopy wiąże się z tzw. palcem Mortona.

Palec Mortona występuje wtedy, gdy drugi palec jest najdłuższy w stopie i wyraźnie odstaje długością od pozostałych palców.

Nastręcza to wiele trudności w doborze obuwia, ponieważ, często dobieramy obuwie do długości palucha, ignorując drugi palec.

Ocieranie palca o but – odciski

Palec młotkowaty ociera o wierzch buta, czego skutkiem są odciski nierzadko wywołujące ból. Koniec palca jest uciskany przez but, wskutek czego może także dochodzić do urazów paznokcia.

Podleczanie paznokcia czy odcisków u podologa nie będzie skuteczne, jeśli odpowiednio wcześnie nie zaczniemy ćwiczeniem oraz jeśli nie dobierzemy odpowiednio dopasowanego obuwia i nie ochronimy palca ortezą przed otarciami.

Ćwiczenia na palec młotkowaty

Jakie mięśnie wpływają na ustawienie palców stóp – jest to bardzo ważne pytanie, które należy sobie zadać przed przystąpieniem do ćwiczeń. Wiedza pozwoli zrozumieć, dlaczego oprócz ćwiczeń samych palców należy zadbać o mięśnie łydek oraz o mięśnie podeszwy stopy.

Mięśnie stopy i palców a palec młotkowaty

Ustawienie palców, w tym nieprawidłowe uniesienie palca młotkowatego (przeprost w stawie śródstopno-paliczkowym) wynika z zaburzeń napięcia odpowiednich mięśni.

Ćwiczenie – rozciąganie prostownika długiego palców

Mięsień prostownik długi palców biegnie od kości podudzia aż do paliczków dalszych palców, wchodząc w skład rozcięgna grzbietowego palców. Nadmierne napięcie i skrócenie tego mięśnia przy osłabieniu mięśni głębokich stopy będzie powodowało przeprost w stawie śródstopno-paliczkowym utożsamiany z nieprawidłowym uniesieniem palca młotkowatego.

Prostym przykładem ćwiczenia będzie siad na piętach – palce w tej pozycji zostaną wyprostowane pod wpływem docisku do podłoża. Zgięcie podeszwowe w stawie skokowym oddali przyczepy mięśnia na palcach i na przedniej części podudzia, ułatwiając rozciąganie.

You might be interested:  Jakie są pierwsze objawy depresji? Jak ją rozpoznać?

Ćwiczenie – masowanie przedniej części podudzia

Drugim ćwiczeniem na palec młotkowaty jest masowanie przedniej części podudzia, nieco z boku względem kości piszczelowej. W ten sposób rozluźniamy brzuśce mięśni grupy przedniej goleni.

Powyższe ćwiczenia zapobiegną przeprostowi w stawie śródstopno-paliczkowym i uniesieniu palca młotkowatego.

Ćwiczenie – rozciąganie łydek

Zwiększone napięcie i przykurcz mięśnia trójgłowego łydki nadmiernie pobudza do pracy mięśnie prostujące palce. Jest to spowodowane faktem, że ograniczenie zgięcia grzbietowego aktywuje więcej mięśni niż normalnie.

Oprócz mięśnia piszczelowego przedniego, nieprawidłowo aktywują się mięśnie prostujące palce, co prowadzi do ich nadmiernego napięcia, skrócenia, a w efekcie do przerostu w stawach śródstopno-paliczkowych.

Obrazuje to poniższe zdjecie:

Przukurcz mięśni łydki zaburza ponadto sposób przetaczania stopy podczas chodzenia. Zwiększeniu ulega przeciążenie przodostopia, co zwiększa ryzyko wystąpienia płaskostopia poprzecznego. Płaskostopie poprzeczne bardzo często wiąże się z przyspieszeniem deformacji palca młotkowatego.

Ponadto bardzo niekorzystny wpływ mają haluksy. Gdy haluks zaczyna nachodzić na drugi palec, wtedy drugi palec przymusowo unosi się – stopniowo powstaje palec młotkowaty.

Krzyżowanie się palców z reguły prowadzi do utrwalonego sztywnego palca młotkowatego, który musi być leczony operacyjnie.

Rozluźnienie i rozciągnięcie mięśni łydek poprawia wzorzec chodu i zmniejsza przeciążenie przodostopia. Dzięki temu możemy obniżyć ryzyko powstawania palców młotkowatych towarzyszących płaskostopiu poprzecznemu.

Ćwiczenia rozciągające łydki do samodzielnego wykonania znajdziesz tutaj: https://podologiaortopedyczna.pl/jak-samemu-rozluznic-i-rozciagnac-miesnie-lydki/

Ćwiczenie – wzmocnienie mięśni głębokich stabilizujących palce

Ćwiczone mięśnie to przede wszystkich mięśnie międzykostne i mięśnie glistowate. Mięśnie te leżą najgłębiej – pomiędzy kośćmi śródstopia. Napięcie tych mięśni powoduje stabilizację palców w odpowiednim ułożeniu. Mięśnie głębokie zapobiegają unoszeniu się palców, chroniąc je przed przeprostem – rozwojem palca młotkowatego.

Przykłady ćwiczeń:

  • Wachlarzowate rozstawianie palców – ćwiczenie to aktywizuje głębiej położone mięśnie i uczy świadomej kontroli napinania mięśni głębokich palców
  • Dociskanie wyprostowanych palców do podłoża z wytrzymaniem przez około 30 sekund – pamiętaj, aby skorygować ręką ustawienie palca – powinien leżeć płasko na podłożu
  • Granie palcami po podłożu jak na pianinie

Ćwiczenie – wzmocnienie mięśni stabilizujących sklepienie stopy

Gdy łuk podłużny posiada odpowiednią wysokość, a stopa jest ustawiona stabilnie na podłożu, wtedy unikamy nadmiernego napinania mięśni prostujących palce. Zwalczamy kompensacyjny odruch „trzymania palcami podłoża”, który może przyczyniać się do powstawania palców młotkowatych.

Osłabienie mięśni stóp pogłębia wszelkie dysbalanse. „Ćwiczenie krótkiej stopy” umożliwia wzmocnienie mięśni stóp. Ćwiczenie to nie tylko zmniejsza ryzyko płaskostopia podłużnego i poprzecznego, ale także zapobiega pojawianiu się dysbalansów mięśniowych prowadzących do rozwoju palca młotkowatego.

Ćwiczenie mięśni głębokich stóp „krótka stopa” zostało szeroko opisane tutaj: https://podologiaortopedyczna.pl/cwiczenia-na-plaskostopie-krotka-stopa/

Rozmasowywanie palca młotkowatego

Głęboki masaż palca młotkowatego pozwala rozluźnić tkanki, poprawia elastyczność palca i zapobiega jego usztywnieniu. Chwyć palec palcem wskazującym i kciukiem, a następnie wykonuj naprzemiennie masujące ruchy okrężne. Opracowuj powierzchnię palca od dołu, góry i po bokach.

Naciąganie palca młotkowatego

Aby rozluźnić staw palca, który już zaczyna być nieco sztywny, warto zastosować ruchy trakcji:

  • Ustabilizuj kość śródstopia i pociągnij za palec wzdłuż jego osi,
  • Ustabilizuj palec przy jego nasadzie (paliczek bliższy), a następnie pociągnij za palec (paliczek środkowy).

Wytrzymaj tę pozycję przez około kilkanaście sekund.

Jeśli nie wiesz, w jaki sposób wykonać to ćwiczenie, udaj się do fizjoterapeuty, który pokaże to na Twojej stopie. Będziesz mógł poczuć, z jaką siłą należy ciągnąć za palec (nie za dużo, nie za mało). Fizjoterapeuta może Ci także pokazać, jak wykonywać proste mobilizacje palców stóp, które pozwolą dłużej utrzymać stawy elastyczne.

Jak często trzeba ćwiczyć?

Ćwiczenia na palec młotkowaty powinny być wykonywane przynajmniej trzy lub cztery razy w tygodniu. Czas trwania ćwiczeń to około 30 minut. Jest to minimalny bodziec, który pozwoli uelastycznić tkanki, wzmocnić mięśnie i zapobiec progresowi palca młotkowatego.

Korektor na palec młotkowaty – jak działa

Korektor na palec młotkowaty utrwala efekty ćwiczeń, zapobiegając zgięciu palca w stawie międzypaliczkowym. Specjalne osłony na palce młotkowate chronią skórę palca młotkowatego przed otarciami.

Korektory mogą lekko usztywniać palec – dzięki temu przezwyciężają wewnętrzną siłę ciągnącą mięśni. Jeśli uprawiasz sport, np.

biegasz, orteza na palec młotkowaty to obowiązkowe akcesorium chroniące palec przed urazami.

Operacja na palec młotkowaty – kiedy jest konieczna?

Operacje palca młotkowatego wykonuje się, gdy:

  • Palec jest usztywniony i bolesny, nie da się go skorygować, a jego kształt poważnie utrudnia dobór obuwia,
  • Palec młotkowaty krzyżuje się z paluchem koślawym (haluksem) – wtedy konieczna jest jednoczesna operacja palca młotkowatego, haluksa i czasem płaskostopia poprzecznego.

Palec młotkowaty – leczenie operacja

PALEC MŁOTKOWATY – schorzenie polegające na ułożeniu palca stopy w przykurczu zgięciowym w bliższym z dwóch stawów międzypaliczkowych.

Może dotyczyć każdego palca oprócz pierwszego, typowo lokalizuje się w obrębie palca drugiego.

Najczęściej deformacja narasta stopniowo, pojawiający się od górnej strony palca odcisk staje się coraz twardszy i wchodzi w konflikt z obuwiem, powodując bóle i stany zapalne.

Bardzo często przyczyną palca młotkowatego jest nasilona koślawość palucha, który uciska lub niejako podnosi drugi palec, dlatego leczenie tej postaci wymaga połączonego zabiegu korekcji koślawości palucha i usunięcia przykurczu w stawie międzypaliczkowym palca II. Do innych częstych  przyczyn tego schorzenia należą urazy, przykurcze ścięgien, zmiany zwyrodnieniowe stawów, wydłużone kości śródstopia czy RZS.

Pacjenci zgłaszają się do ortopedy głownie z powodu dolegliwości bólowych i trudności z doborem obuwia.

Badanie lekarskie zawiera takie elementy jak uzyskanie dokładnego opisu choroby, ocenę budowy i funkcjonowania stopy oraz analizę badań obrazowych, jak zdjęcia rtg lub ewentualnie innych – usg, rezonans magnetyczny czy tomografia komputerowa. Po ustaleniu rozpoznania proponowane jest leczenie.

Palec młotkowaty – leczenie

Leczenie palca młotkowatego zaczyna się z reguły od ćwiczeń. We wstępnym stadium choroby lekarz zaleca wykonywanie ćwiczeń, mających poprawić lub utrzymać  zakres ruchu w obrębie przykurczonych palców.

Może też zalecić noszenie specjalnego obuwia z płaskim obcasem oraz obszernym noskiem. Ponadto zaleca się stosowanie specjalnych ortez i osłon z miękkiego tworzywa, które mają na celu chronić okolicę grzbietową stawu międzypaliczkowego.

Jeśli mimo tych działań deformacja postępuje, jedynym wyjściem leczenia palca młotowatego pozostaje leczenie operacyjne.

Palec młotkowaty – operacja

Operacja palca młotkowatego polega na przecięciu skóry i kolejno tkanek leżących głębiej. Miejsce cięcia zależy od wskazań i planu zabiegu, ustalanego wcześniej.

Operacja może dotyczyć np wydłużenia ścięgien mięśni prostowników palców, uwolnienia przykurczonych tkanek miękkich, plastyki w obrębie tkanki kostnej- kości śródstopia lub paliczków. Często wykonuje się operacje, łączące kilka tych procedur. Możliwe są też zabiegi o typie endoprotezoplastyki, z użyciem implantów.

Taki implant wykonany jest najczęściej ze stopu tytanu z niewielką domieszką niklu. Choć operacja palca młotkowatego jest złożona, poruszanie się na własnych nogach jest możliwe nawet następnego dnia po operacji.

Palce młotkowate – krzywe palce – leczenie, ćwiczenia, akupressura

Stopy, jak każda część naszego ciała, powinny być zadbane i zdrowe. Mając na myśli dbałość o stopy, mówimy nie tylko o higienie i zabiegach pielęgnacyjnych, ale również o kwestiach typowo zdrowotnych.

Ponieważ nie da się ukryć, że w sytuacji, kiedy pojawiają się choroby stopy, nasze życie staje się trudniejsze, ponieważ mówiąc wprost, mamy problemy z chodzeniem. A problemy stóp odzwierciedlają się na całe ciało, nie tylko bezpośredio z chodzeniem.

You might be interested:  Zapalenie tętnicy skroniowej – przyczyny, objawy, leczenie

Myli się ten, kto uważa, że jedynymi przypadłościami, jakie mogą spaść na nasze stopy są haluksy czy ostrogi piętowe. Okazuje się, że równie przykre dla człowieka są tak zwane palce młotkowate.

Czym charakteryzuje się ta przypadłość? Jak rozpoznać młotkowate palce? Ale przede wszystkim, jak ją leczyć? Przygotowaliśmy dla was mały przewodnik w tym temacie.

Czym są młotkowate palce? Krzywe palce u nóg

Jest to swego rodzaju deformacja. Objawia się ona tym, że czasem drugi palec stopy palce jest zgięty w stronę podeszwy stopy, częsciej wszystkie palce są zgjęte z kątek ok 90 stopni. Zgięcie te może być elastyczne, ale wraz z nasileniem się deformacji palec robi się sztywny.

To z kolei może doprowadzić do złamania kości, dalsza deformacja stawów, otwartych ran na skutek tworzących się w zgięciu odcisków, oraz utrudnienia poruszania się. Przez to, że próbując odciążyć chorą stopę, przenosimy ciężar ciała na drugą nogę, często może dojść do takich sytuacji jak zwichnięcie kostki.

Nierzadko odczuwany jest również ból śródstopia, rzadziej ból pięty, aczkolwiek wszystko zależy od tego, jak będziemy próbowali oszczędzać daną stopę.

Dlatego tak istotne jest, aby przypadłość tą jak najszybciej korygować, ponieważ jest to możliwe.

Oczywiście, jeśli zabierzemy się do tego zbyt późno, może okazać się, że jedynym wyjściem jest ingerencja chirurgiczna.

Jednak wiadomo, że zabieg zawsze niesie ze sobą ryzyko, dlatego najbezpieczniej będzie zareagować jak najszybciej i wybrać mniej inwazyjne sposoby leczenia. A najlepiej, zamiast leczyć to zapobiegać.

Jak więc można uniknąć palców młotkowatych?

Skąd bierze się problem?

Aby wiedzieć, jak uniknąć problemów z palcami młotkowatymi, warto dowiedzieć się, co je powoduje, jakie czynniki nasilają ryzyko ich występowania. Do najczęstszych przyczyn palców młotkowatych zalicza się:

  • niewłaściwe stawanie stopy na podłożu
  • nadwaga
  • niewłaściwie dobrane obuwie – zbyt ciasne i zbyt krótkie
  • zbyt długi palec u stopy
  • choroby stawów

Warto wiedzieć także, że palce młotkowate częściej występują u kobiet niż u mężczyzn – związane to jest z noszeniem butów na wysokich obcasach, które powodują większy nacisk na przednią część stopy, doprowadzając czasami nawet do takiego odczucia jak drętwienie palców. Palce młotkowate zdecydowanie częściej występują również u osób, które ukończyły 50 rok życia, ale już coraz częściej młotkowate palce mają młode studentki.

Jak wyleczyć chore palce? Palce młotkowate leczenie

Metod jest kilka. Jeśli zauważamy, że nasze palce zaczynają ulegać deformacji, warto wyeliminować czynniki, jakie jesteśmy w stanie wyodrębnić. Z pewnością będzie bardzo istotny dobór odpowiedniego obuwia, które pozwoli na wygodne umoszczenie chorych palców.

Jest również szereg zabiegów pomocniczych, które pozwalają doprowadzić palce do zdrowia. Zalicza się do nich między innymi plastrowanie, które ma na celu odciążenie i zagojenie chorego palca jednocześnie połączone z akupressurą, która pobudza ciało do autonaprawy zdeformowanych części. Na młotkowate palce stosujemy takie zabiegi z powodzeniem.

Aby pacjent mógł obserwować zmiany zachodzące w stopie, tworzymy dokumentację fotograficzną – przed, w trakcie i po kuracji. Pierwsze efekty widoczne mogą być już po trzech tygodniach, przy jednej wizycie tygodniowo. Nasze plastrowanie uporać się może z nawet bardzo zaawansowanym stopniem schorzenia, aczkolwiek wtedy okres leczenia może wynieść nawet 4 miesiące.

Zabieg również stymuluje pracę nocyceptorów, które odpowiadają za rejestrowanie nieprzyjemnych bodźców.

Jako że największe ich skupisko znajduje się w powięzi, która otacza mięśnie, tkanki, stawy, to dlatego całe partie ruchów w tej technice koncentrują się właśnie na niej.

Delikatne ruchy wykonywane przez terapeutę minimalnie poruszają powięź, przez co zmniejsza się jej napięcie. To z kolei sprawia że nocyceptory wysyłają do mózgu informację „nie-bólowe”, a wtedy organizm zaczyna proces samoleczenia.

Palce młotkowate ćwiczenia

Ćwiczenia ruchomości palców mogą w niektórych przypadkach być odpowiedne, ale w trakcie leczenia naszą terapią z akupressurą każde dodatkowe ćwiczenie zrobione pomiędzy zabiegami może niekorzystnie wpływać na proces leczenia; więc zalecamy, żeby w trakcie terapii naszą metodą nie wykonywać dodatkowych ćwiczeń – chyba, że lekarz uważa to za wskazane.

Palce młotkowate operacja

Jak widać, zabieg operacyjny, przeprowadzany w miejscowym znieczuleniu, to ostateczność, ingerencja w organizm może być bowiem powstrzymana niekonwencjonalnymi metodami, wykonywanymi przez dyplomowanych specjalistów.

Jeśli chciałbyś dowiedzieć się więcej na temat stosowanych przez nas metod i skuteczności, zadać nurtujące cię pytania, to zapraszamy do kontaktu telefonicznego lub drogą mailową.

Operacja rekonstrukcyjna palca młotowatego

Choroba polega na przykurczu zgięciowym palca stopy w stawie międzypaliczkowym i śródstopno-palcowym z częstym zwichnięciem grzbietowym palca. Zniekształcenie często dotyczy kilku palców.

Najczęstszymi dolegliwościami jest ból w miejscu przykurczu stawu międzypaliczkowego wraz z wytworzeniem na grzbiecie palca modzela skórnego powstałego przez ucisk obuwia.

 Operacja palca młotowatego polega na wycięciu przykurczonego stawu międzypaliczkowego i nastawieniu zwichnięcia stawu śródstopno-palcowego.

Operacja palca młotowatego: schemat zabiegu

Operację palca młotkowatego wykonuje się w polu niedokrwionym uzyskanym przez założenie opaski uciskowej na udo.

Zabieg polega na wycięciu i usztywnieniu pierwszego stawu międzypaliczkowego i nastawieniu zwichnięcia stawu śródstopno-paliczkowego, często wymagającego wydłużenia ścięgna prostownika. Uzyskaną korekcję należy unieruchomić, najczęściej na 6 tyg., drutem Kirshnera, wprowadzanym przez skórę.

Istnieje możliwość usztywnienia stawu międzypaliczkowego z wykorzystaniem implantów wewnątrzszpikowych. Ta metoda nie wymaga usunięcia stawu, implant w całości umieszczony jest w kości.

Skutki uboczne i powikłania

Przeprowadzenie każdej interwencji lekarskiej może wiązać się z wystąpieniem skutków ubocznych oraz działań niepożądanych.

Po zabiegu palca młotkowatego może dojść do wzrostu temperatury ciała, do podwyższenia temperatury operowanego stawu, zaczerwienienia skóry stawu i okolicy rany pooperacyjnej oraz rozejścia się rany, co wydłuża czas gojenia.

Występują krwiaki, (zasinienia skóry z miejscową bolesnością) w okolicy rany pooperacyjnej.

Przez kilka tygodni po operacji mogą występować dolegliwości bólowe najsilniejsze przez 2-3 dni po operacji, oraz po rozpoczęciu rehabilitacji po operacji palca młotkowatego.

Najczęściej spotykanym powikłaniem jest utrzymujący się kilka tygodni obrzęk palca. Kolejnym powikłaniem, pod względem częstotliwości występowania, jest obrzęk całej kończyny.

Dolegliwość ta związana jest z zastojem w krążeniu żylnym oraz limfatycznym, co może prowadzić do zapalenia żył z ich zakrzepicą, wymagającego wielotygodniowego leczenia i ograniczającego efekty rehabilitacji.

Niekiedy dochodzi do wytworzenia grubej blizny w miejscu wykonanych cięć chirurgicznych. W tej okolicy mogą pojawiać się dolegliwości bólowe i zaburzenia czucia z przeczulicą skóry włącznie.

Bardzo rzadkim powikłaniem jest niezaplanowane złamanie kości bądź złamania wszczepów podczas zabiegu. Bardzo sporadycznie może dojść do uszkodzenia naczyń lub nerwów operowanej kończyny oraz zakażenia rany pooperacyjnej.   

Ryzyko wystąpienia powikłań wielokrotnie wzrasta w przypadku wyniszczenia lub otyłości.

Rehabilitacja po opercji palca młotkowatego i zalecenie pozabiegowe

Uzyskaną korekcję należy unieruchomić na okres 6 tyg.

Wykonanie operacji palca młotkowatego w Warszawie nie gwarantuje ustąpienia dotychczasowych dolegliwości. Ostateczny efekt  leczenia jest ściśle powiązany z przestrzeganiem zaleceń lekarskich i wykonaniem pełnego cyklu zabiegów rehabilitacyjnych indywidualnie dostosowanych dla każdego pacjenta. 

Leczenie alternatywne

  • farmakoterapia: leki przeciwbólowe i przeciwzapalne podawane w formie ogólnej (tabletki, czopki, iniekcje domięśniowe) lub miejscowo w postaci maści i żelów z możliwością wspomagania fizykoterapią – jonoforeza  oraz iniekcje dostawowe;
  • rehabilitacja: ćwiczenia stopy i stawu skokowego, fizykoterapia przeciwbólowa i przeciwzapalna;
  • stosowanie wkładek ortopedycznych do obuwia lub butów ortopedycznych lub opaski na palec młotkowaty.

Sprawdź także inne zabiegi wykonywane w naszej klinice, takie jak np. na palec trzaskający czy laserowe usuwanie nadmiernego owłosienia.

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *