Użądlenie pszczoły – opuchlizna, uczulenie, pierwsza pomoc, kiedy do lekarza?

Użądlenie pszczoły – opuchlizna, uczulenie, pierwsza pomoc, kiedy do lekarza?fot. Adobe Stock Użądlenie pszczoły – opuchlizna, uczulenie, pierwsza pomoc, kiedy do lekarza?fot. Adobe Stock

Ukąszenie pszczoły to przykre doświadczenie, niestety będące częstym udziałem naszych dzieci w okresie letnim. Zdecydowanie łatwiej mu zapobiegać, ale kiedy już do niego dojdzie, najważniejsze jest szybko pomóc dziecku i złagodzić ból oraz obrzęk. Działaj niezwłocznie, jeżeli dziecko ma alergię na jad pszczeli.

Spis treści:

Ukąszenie pszczoły – objawy

Pszczoła w przeciwieństwie do osy jest bardziej krępa, większa, ma ciemniejszy kolor oraz jest pokryta meszkiem. Może użądlić tylko raz, pozostawiając żądło w miejscu ugryzienia. Jej ukąszenie objawia się w postaci:

  • obrzęku,
  • zaczerwienienia,
  • pieczenia lub
  • bólu w miejscu ugryzienia.

Zazwyczaj ślad pojawia się natychmiast lub po kilku godzinach od ukąszenia. Z reguły nie jest to groźne dla dziecka, a ukąszenie znika po kilku godzinach. Jednak w wyjątkowych sytuacjach – uczulenia na jad pszczeli – może doprowadzić do bardzo poważnego stanu wstrząsu anafilaktycznego.

Czasami ślad po ukąszeniu może pojawić się dopiero nazajutrz, a nawet po kilku dniach, co może oznaczać, że do użądlenia dostała się infekcja bakteryjna.

Ukąszenie pszczoły – jak złagodzić skutki użądlenia

Po ukąszeniu pszczoły trzeba:

  • usunąć żądło z ciała – delikatnie podważ jego wystającą część, zdrap pęsetą, igłą lub paznokciem, im szybciej to zrobisz, tym mniej jadu pszczoły przedostanie się do organizmu,
  • po usunięciu żądła przemyć miejsce ciepłą wodą z mydłem,
  • zdezynfekować rankę środkiem odkażającym,
  • posmarować miejsce ukąszenia maścią lub żelem z hydrokortyzonem, które złagodzą obrzęk i ból,
  • posmarować żelem do stosowania po ukąszeniach,
  • podać dziecku wapno – ma działanie przeciwświądowe i zmniejsza obrzęk,
  • można podać lek przeciwhistaminowy (np. Claritine, Clemastin).

Ukąszenie pszczoły w palec dziecka, rękę czy nogę z reguły nie jest groźne, nawet jeżeli dziecko ma uczulenie na jej jad.

Użądlenie dziecka w okolice oka lub jamy ustnej, jej wnętrza, w język lub gardło wymagają natychmiastowego działania. W takiej sytuacji obrzęk błon śluzowych, krtani po ukąszeniu pszczoły może spowodować zablokowanie dróg oddechowych, a w konsekwencji uduszenie. Natychmiast wezwij pogotowie, a dziecko ułóż w pozycji leżącej na plecach z nogami lekko uniesionymi do góry i zapewnij mu dostęp świeżego powietrza.

Ukąszenie pszczoły – domowe sposoby łagodzenia użądlenia

W łagodzeniu skutków ukąszenia pomocne są domowy sposoby, które zmniejszają zaczerwienienie, ból i obrzęk:

  • okład z przekrojonej cebuli lub korzenia pietruszki – neutralizuje jad pszczeli,
  • soda wymieszana z niewielką ilością wody i położona na miejsce użądlenia,
  • okład z lodu – obkurcza naczynia krwionośne i jad nie przedostaje się w głąb organizmu,
  • ssanie kostek lodu w przypadku użądlenia przez pszczołę w język.

Ukąszenie pszczoły a uczulenie na jad pszczeli

Wstrząs anafilaktyczny to najgroźniejszy skutek ukąszenia pszczoły, wymagający natychmiastowej interwencji lekarskiej, gdyż może nawet doprowadzić do śmierci dziecka.

W celu uniknięcia zagrożenia nim rodzic dziecka uczulonego na jad pszczeli powinien mieć przy sobie ampułkostrzykawkę z adrenaliną, która nie dopuszcza do reakcji wstrząsowej.

Nie zawsze jednak jest tak, że rodzic jest świadomy, iż jego dziecko ma alergię na jad pszczeli i dopiero pierwsze ukąszenie pszczoły uświadamia mu to zagrożenie.

Dlatego w sytuacji ukąszenia przez pszczołę trzeba obserwować dziecko i jeżeli zauważy się następujące objawy, natychmiast jechać do szpitala lub wezwać pogotowie:

  • kłopoty z oddychaniem,
  • spadek ciśnienia krwi,
  • bladość,
  • silne osłabienie,
  • nudności,
  • wymioty,
  • zawroty głowy,
  • duszność,
  • omdlenie,
  • obrzęk języka lub twarzy,
  • uczucie ściskania klatki piersiowej,
  • biegunka,
  • odczuwanie lęku.

U osób uczulonych na jad pszczół obrzęk po ukąszeniu jest większy, dłużej się utrzymuje (ponad dobę) i jest bardziej bolesny. Może wystąpić pokrzywka na całym ciele.

Wstrząs anafilaktyczny zagraża życiu dziecka, a rozwija się w ciągu zaledwie kilku minut. Nie czekaj na karetkę pogotowia i natychmiast zawieź dziecko do szpitala. Możesz podać podwójną dawkę leku przeciwhistaminowego i ucisnąć miejsce powyżej użądlenia.

Ukąszenie pszczoły – pierwsza pomoc w przypadku wstrząsu anafilaktycznego

Niekiedy sytuacja jest na tyle dramatyczna, że musisz natychmiast udzielić pomocy dziecku mającemu wstrząs anafilaktyczny:

  • podaj ampułkostrzykawkę adrenaliny domięśniowo, najlepiej w boczną powierzchnię uda,
  • wezwij pogotowie ratunkowe,
  • w przypadku zatrzymania oddechu przystąp do resuscytacji aż do przybycia pogotowia ratunkowego.

Ukąszenie pszczoły – zapobieganie

Aby zmniejszyć ryzyko użądlenia:

  • chowaj jedzenie w pojemnikach,
  • zakręcaj butelki z napojami,
  • zanim dziecko cokolwiek włoży do buzi, sprawdź, czy nie ma tam owada,
  • ubieraj dziecko w jasne kolory – mniej drażnią owady,
  • jeżeli dziecko śpi na dworze, osłoń wózek lub leżak moskitierą,
  • ucz dziecko, aby nie odganiało pszczoły, gwałtownie wymachując rękoma – to tylko rozdrażnia i straszy owada, który może użądlić w obronie własnej.

Można zrobić dziecku badania diagnostyczne w celu ustalenia alergii na jad pszczeli, a w przypadku jej potwierdzenia poddać maluchodczulaniu u lekarza alergologa.

Jeżeli dziecko jest uczulone na jad pszczeli i po użądleniu zareagowało bardzo gwałtownie, miej przy sobie leki przeciwhistaminowe, sterydy, a jeżeli wystąpił wstrząs anafilaktyczny – adrenalinę w ampułkostrzykawce, które trzeba podać natychmiast po kolejnym ukąszeniu.

Pisząc tekst korzystałam z zasad udzielania pomocy przy ukąszeniu przez pszczołę, zalecanych przez Główny Inspektorat Sanitarny.

Zobacz też:

Użądlenie pszczoły – opuchlizna, uczulenie, pierwsza pomoc, kiedy do lekarza? Użądlenie pszczoły – opuchlizna, uczulenie, pierwsza pomoc, kiedy do lekarza? Użądlenie pszczoły – opuchlizna, uczulenie, pierwsza pomoc, kiedy do lekarza? Użądlenie pszczoły – opuchlizna, uczulenie, pierwsza pomoc, kiedy do lekarza?

Co zrobić, gdy użądli nas osa lub pszczoła?

Użądlenie pszczoły – opuchlizna, uczulenie, pierwsza pomoc, kiedy do lekarza?

Ukąszenia owadów to zjawisko, które swój szczyt osiąga w okresie wakacyjnym. Gdy robi się ciepło, pszczoły i osy można nie tylko coraz częściej zobaczyć, ale także usłyszeć. Najwięcej spotyka się ich w naturalnych rezerwatach, choć w miejskich aglomeracjach też są bardzo aktywne. Dlatego warto mieć się w tym czasie na baczności, by uniknąć ukąszenia. Jednak nie zawsze jest to możliwe. W związku z tym należy wiedzieć – co robić, gdy użądli nas osa lub pszczoła? To szczególnie ważne dla alergików, ale również dzieci, które ciężej znoszą ugryzienia owadów.

Osa i pszczoła – różnice

Użądlenia i ukąszenia różnych owadów na każdego działają indywidualnie. Zależy to od skłonności reakcji organizmu na specyficzny dla danego owada jad i jego odczyn oraz toksyny. W związku z tym warto potrafić odróżnić pszczołę od osy, by wiedzieć, jak w przypadku użądlenia jednej i drugiej postępować i zniwelować potencjalne zagrożenie dla zdrowia i życia.

Osa z reguły jest mniejsza od pszczoły i charakteryzuje się dłuższym korpusem. Kolor jej tułowia ma wyraźny żółto-czarny kolor. Pszczoły z kolei mogą być nawet dwa razy większe od os, a wyróżnia je mniej jaskrawy kolor korpusu – brązowy, pokryty meszkiem.

Różnice w użądleniu osy a pszczoły

Sposobów żądlenia przez oba owady też jest odmienny. Jego znajomość, może mieć szczególne znaczenie zwłaszcza dla alergików. Pszczoła może użądlić tylko raz, gdyż podczas ukąszenia zostawia w skórze swoje żądło, z którego wydobywają się toksyny. Z kolei osa może ukąsić kilka razy. Jednak ilość jadu, jaki może ona zaaplikować, jest dużo mniejsza niż w przypadku pszczoły.

Osy i pszczoły są często mylone i czasami traktowane jednakowo. Tymczasem znacznie się różnią i należy zdawać sobie z tego sprawę w przypadku postępowania po ukąszeniu. Odrębność widoczna jest nie tylko w wyglądzie i sposobie żądlenia, ale również w jadzie. Melityna, dopamina i histamina to główne czynniki toksyczne w jadzie pszczelim.

Ten pierwszy odpowiada za silne podrażnienie w miejscu ukąszenia, drugi za przyspieszone bicie serca, a trzeci za gwałtowny spadek ciśnienia krwi, skurcz oskrzeli i tym samym duszność. Z kolei jad osy jest bardziej złożony, a w jego skład wchodzi wiele antygenów m.in. fosfolipazy, hialuronidazę, antygen 5, czy kwaśną bądź zasadową fosfatazę.

Postępowanie przy użądleniu osy lub pszczoły

Jad owadów to mieszanka silnych enzymów i peptydów, które dostając się pod skórę, powodują reakcję zapalną. Pojawiają się wówczas ból, pieczenie, obrzęk czy zaczerwienienie. Znając już różnice między użądleniem osy oraz pszczoły, z lepszym skutkiem można zapobiegać nieprzyjemnym objawom ukąszenia tych owadów.

Podstawowa różnica to fakt, że przy użądleniu pszczoły, należy bezzwłocznie usunąć żądło, podważając je płaskim przedmiotem (np. kartą kredytową) lub paznokciem. Nie uciskać zbiorniczka jadowego (np.

pęsetą, palcami), gdyż może to spowodować wciśnięcie pod skórę jeszcze większej ilości jadu. Należy też pamiętać, że odczyn jadu pszczoły jest kwaśny.

W związku z tym naturalnym sposobem pomocy mogą być okłady z cebuli, które w przypadku silnie zasadowego jadu os będą nieskuteczne. Pozostałe środki pomocy przy użądleniu są podobne i można zastosować:

  • przemycie miejsca użądlenia wodą z mydłem,
  • zimne kompresy (okłady z lodu przez ręcznik/ściereczkę ok. 20 minut),
  • środki antyhistaminowe dostępne w aptekach bez recepty,
  • kremy antyseptyczne,
  • kwaśne okłady z octu, soku z cytryny, sody,

Użądlona osobna powinna przebywać pod ok. 30-minutową obserwacją, w celu bezzwłocznego wyłapania reakcji alergicznej.

Użądlenie przez błonkoskrzydłe (osę, pszczołę, trzmiela, szerszenia)  – pierwsza pomoc dla alergików

W większości przypadków ukąszonych przez osę lub pszczołę nie stwierdza się zagrożenia życia, czy zdrowia. Pojawia się jedynie dyskomfort w postaci pieczenia i swędzenia. Inaczej sytuacja wygląda u osób uczulonych na jad tych owadów. Najwięcej reakcji alergicznych odnotowuje się u dzieci.

You might be interested:  Co Zrobić Gdy Pies Ma Katar?

Ich organizm po użądleniu może wykazać silną reakcję alergiczną. Wówczas pojawiają się problemy z oddychaniem i przyspieszone bicie serca.

Za najpoważniejszą formę takiej reakcji wskazuje się wstrząs anafilaktyczny, charakteryzujący się natychmiastowym występowaniem objawów (u 90% < 30min od zdarzenia) takich jak:

  • duszność i uczucie braku powietrza, chrypka (spowodowane obrzękiem krtani, gardła),
  • spadek ciśnienia tętniczego (bladość skóry),
  • kołatanie serca,
  • zawroty głowy,
  • nudności,
  • kołatanie serca,
  • wymioty,
  • uczucie silnego osłabienia,
  • kaszel,
  • skurcz oskrzeli,
  • obrzęk krtani.

W takim wypadku konieczne jest odpowiednie udzielenie ukąszonemu pierwszej pomocy. Osoby mające świadomość swej przypadłości zawsze powinny mieć przy sobie ampułkostrzykawkę z dawką adrenaliny (dostępna na receptę, w gotowej formie do podania). Podczas wystąpienia wstrząsu należy bezzwłocznie:

  1. Podać lek z adrenaliną, w formie gotowej ampułkostrzykawki, domięśniowo najlepiej w boczną powierzchnię uda.
  2. Wezwać pogotowie ratunkowe.
  3. W razie braku poprawy stanu poszkodowanego po ok. 10 minutach należy ponownie podać lek z adrenaliną.
  4. W przypadku ponownego braku reakcji i zatrzymania oddechu natychmiastowo przystąpić do resuscytacji aż do przybycia pogotowia ratunkowego (30 uciśnięć klatki piersiowej na wysokości mostka do głębokości 5-6 cm i z częstością 100-120/min, a następnie 2 oddechy).
  5. Niezależnie od efektu podjętych powyżej czynności ratunkowych, w przypadku reakcji anafilaktycznej, nawet jeśli odpowiedź na adrenalinę będzie skuteczna, zawsze należy wezwać zespół pogotowania ratunkowego! Objawy mogą nawrócić do 24 h od zdarzenia!

Użądlenie pszczoły – opuchlizna, uczulenie, pierwsza pomoc, kiedy do lekarza?

Z kolei, jeśli stan osoby użądlonej jest stabilny tzn. oddycha ona samodzielnie, należy także:

  • usunąć żądło z organizmu chorego (w przypadku pszczoły),
  • oddalić się od miejsca obecności owadów,
  • poszkodowanego ułożyć w pozycji bocznej ustalonej,
  • jeśli to możliwe na miejsce użądlenia stosować okłady,
  • przystąpić do reanimacji lub sztucznego oddychania aż do przybycia pogotowia (jeśli nastąpi zanik pulsu lub oddechu).

Użądlenia pszczół i os na ogół nie zagrażają życiu ani zdrowiu, ale powodują duży dyskomfort, a w przypadku dzieci płacz i panikę. Jednak w poszczególnych przypadkach jad owadów może okazać się niebezpieczny dla alergików. Wówczas znajomość zasad pierwszej pomocy przy ugryzieniu pszczoły lub osy jest konieczna. Właściwa reakcja może uratować komuś życie.

Ponadto w okresie wzmożonej aktywności owadów, warto stosować środki odstraszające, zawierające m.in.: cypermetrynę, permetrynę, czy tetrametrynę. Z kolei do naturalnych specyfików, za którymi nie przepadają pszczoły i osy zaliczyć można zapach eukaliptusa, mięty i piołunu.

Warto wiec wykorzystać te środki, by zminimalizować ryzyko użądlenia i odpędzić od siebie owady.

Użądlenie pszczoły – opuchlizna, uczulenie, pierwsza pomoc, kiedy do lekarza? 2019-07-19

Użadlenie osy – może doprowadzić do śmierci

Użądlenie pszczoły – opuchlizna, uczulenie, pierwsza pomoc, kiedy do lekarza?

Fotografia: fotografia; shutterstock

Użądlenie osy – niesie za sobą ogromny ból, ale może też doprowadzić do śmierci. Koniecznie sprawdź, jak wygląda pierwsza pomoc po ukąszeniach osy!

Użądlenie osy charakteryzuje się nagłym i silnym bólem, dodatkowo w miejscu użądlenia pojawia się opuchlizna. Ukąszenie osy jest bardzo groźne dla osób uczulonych na jad, a także w przypadkach, użądlenia w okolicy gardła i ust.

W tych dwóch przypadkach ukąszenie może przyczynić się do zgonu. W Polsce od użądleń umiera kilkadziesiąt osób rocznie.

Zobacz także: Meszki – jak się przed nimi chronić?

Użądlenie osy – objawy

  • ostry, nagły ból,
  • pieczenie i swędzenie w miejscu użądlenia,
  • obrzęk,
  • odczyn zapalny,
  • brak żądła w miejscu ukąszenia (żądło zostaje tylko po ukąszeniu pszczoły).

Na forach internetowych internauci dzielą się swoimi niemiłymi doświadczeniami po ugryzieniu osy, często opisują silny ból, który towarzyszył po ukąszeniu.

Nawet jeżeli dawka jadu nie jest tak duża, by zaszkodzić człowiekowi, który nie ma na ten jad uczulenia, to ból od samego użądlenia jest piorunujący, mnie użądlił jak miałem około 10 lat, gdyby obsiadł mnie rój, to nie tyle jad, co sam ból by mógł mnie zabić.

Dodatkowe objawy po użądleniu osy u alergików:

  • wysypka,
  • skurcze mięśni,
  • trudności z oddychaniem,
  • ból brzucha,
  • opuchlizna,
  • wstrząs anafilaktyczny (może doprowadzić do śmierci).

Wielokrotne i silne użądlenia osy mogą powodować wymioty i omdlenia, które mogą doprowadzić do zapaści, w niektórych przypadkach do śmierci.

  1. Przemyj ranę, aby zapobiec zakażeniu (przemywać można wodą z mydłem, wodą utlenioną, spirytusem salicylowym – może być także inny środek odkażający).
  2. W miejscu użądlenia przez osę przyłóż okład (koniecznie o słabym odczynie kwaśnym, może to być sok z cytryny lub ocet) lub kompres (kostka lodu, zimne metale).
  3. Posmaruj użądlone miejsce kremem antysceptycznym.
  4. Jeśli w miejscu użądlenia pojawi się zaczerwienie lub obrzęk powinno się podać leki przeciwzapalne i odczulające.
  5. Jeśli osoba użądlona jest uczulona na jad osy koniecznie wezwij pogotowie ratunkowe lub jedź na ostry dyżur do najbliższego szpitala.
  6. W przypadku użądlenia w okolicach twarzy i gardła także dzwonimy po pogotowie lub jedziemy do szpitala.

Nagłe przypadki

O nagłych przypadkach ukąszenia przez osę mówimy wtedy, kiedy jad osy jest alergenem uczulającym u człowieka, w przypadku wielokrotnych ukąszeń lub użądlone zostały miejsca w okolicy ust i gardła. Te trzy przypadki wymagają specjalistycznej opieki – koniecznie zadzwoń po pogotowie ratunkowe lub udaj się z użądloną osobą do najbliższego szpitala.

Osoby, które mają alergie na jad osy mogą dostać wstrząsu anafilaktycznego, który może doprowadzić do śmierci. W nagłych przypadkach konieczne jest podanie specjalistycznych leków, w niektórych przypadkach po użądleniu zalecana jest też hospitalizacja, osoby uczulone powinny być obserwowane przez personel medyczny.

Znajomy kiedyś prawie zszedł po tym jak siedząc sobie nad woda z piwem napił się łyka z dodatkiem bodajże trzech os – wlazły sobie do butelki gdy nie patrzył (…) Pożądliły go w gardło od środka, prawie się udusił, trafił do szpitala.

W Polsce rocznie w wyniku użądlenia przez owady umiera kilkadziesiąt osób.

Użądlenie osy – jak zapobiegać przed ukąszeniem osy?

  1. Unikaj stosowania perfum, a także kosmetyków i preparatów o mocnym zapachu (szampony, mydła, balsamy, pianka do golenia itp.).
  2. Ubieraj się w neutralne kolory (biały, beżowy, zielony) – nie nakładaj ubrań o kolorze jaskrawym.
  3. Staraj się nie przebywać w miejscach kwitnących roślin, a także unikać miejsc, na które spadły z drzew dojrzałe owoce.
  4. Nie chodź boso po łące, trawnikach.
  5. W domu trzymaj szczelnie zamknięte resztki jedzenia.
  6. Unikaj jedzenia owoców, dżemu, miodu, marmolady na świeżym powietrzu.
  7. Jeśli zbliżyła się do Ciebie osa – unikaj gwałtownych ruchów.
  8. Jeśli zostałeś użądlony lub ktoś obok Ciebie został – oddalcie się od tego miejsca na minimum 50 metrów (osa może użądlić ponownie lub do pomocy mogą przybyć inne owady).
  • Pamiętaj, że osy atakują wtedy, kiedy rozdrażnia je zapach, ciemne i jaskrawe kolory, gwałtowne ruchy zarówno ludzi jak i zwierząt, a także wtedy, kiedy czuja, że ich rój/gniazdo są zagrożone.
  • Zobacz także: Ukąszenia komara – swędzący problem, jak sobie z nim poradzić?
  • Pamiętaj, że powyższy artykuł nie zastąpi wizyty lekarskiej!

Użądlenie przez owady może prowadzić do anafilaksji

Sezon wiosenno-letni w pełni. Spragnieni pierwszych, ciepłych promieni słońca grillujemy, wybieramy się na rowerowe wyprawy za miasto, rodzinne pikniki na łąceoraz spacery do lasu. Bierzemy pełnymi garściami wszystko to, co hojnie ofiaruje nam natura w tym okresie.

Warto  pamiętać, że wraz z początkiem wiosenno-letniego sezonu narażeni jesteśmy na użądlenia owadów. U większości ludzi nie wywołują one niepokojących objawów. Jednak u osób uczulonych na substancje zawarte w jadzie, mogą prowadzić do nadmiernych reakcji alergicznych począwszy od tzw.

dużej reakcji miejscowej, aż po reakcje potencjalnie zagrażające życiu, jak anafilaksja

i jej najcięższa postać, czyli wstrząs anafilaktyczny.

Wiosna i lato to pory roku szczególnie zachęcające do spędzania aktywnie czasu i korzystaniaz wypoczynku na świeżym powietrzu. W tym okresie jednak wzrasta zagrożenie użądleniem przez owady. Co zrobić, aby rodzinnych wypadów plenerowych nie zepsuły wszechobecne

  • w tym okresie pszczoły i osy?
  • Uwaga na błonkoskrzydłe

Większość osób na użądlenia owadów błonkoskrzydłych (głównie pszczoły, osy, szerszenia) reaguje miejscowym obrzękiem, zaczerwienieniem oraz świądem, co określamy zwyczajną reakcją miejscową. Natomiast u osób uczulonych na składniki jadu miejscowy odczynpo użądleniu jest z reguły nadmierny, określany mianem „dużej reakcji miejscowej”.

Oznacza to,że średnica obrzęk w miejscu użądlenia przekracza 10 cm i utrzymuje się powyżej 24 godzin.Tak reaguje większość osób uczulonych.

Niestety u części z tych osób (dotyczy to około 3% dorosłych i około 0,5% dzieci) po użądleniu przez uczulającego owada dochodzido natychmiastowej, potencjalnie zagrażającej życiu uogólnionej (objawy z różnych narządów) lub systemowej (nasilone objawy z jednego narządu) reakcji alergicznej tzw. anafilaksji.

Jej najcięższą postacią jest wstrząs anafilaktyczny[1]. Ranga problemu jest duża, gdyż ostatnio opublikowane wyniki badań prowadzonych w dziesięciu krajach europejskich oraz dane

z rejestru ciężkich reakcji alergicznych w tych krajach wskazują, że alergia na składniki jadu owadów jest u dorosłych najczęstszą, a u dzieci drugą (po alergii pokarmowej), przyczyną anafilaksji[2].

You might be interested:  Stentgraft aortalny – działanie, powikłania i życie po operacji

Do typowych objawów uogólnionej reakcji alergicznej należą nagle pojawiające się uczucie ucisku w klatce piersiowej, duszność, zaburzenia mowy, nudności, najczęściej także nasilona pokrzywka czyli rumień i świąd skóry. W najcięższych przypadkach dochodzi do spadku ciśnienia tętniczegoi utraty przytomności. Taki stan stanowi bezpośrednie zagrożenie życia i może prowadzić

do zgonu

. Wówczas liczą się naprawdę minuty. Należy jak najszybciej uzyskać pomoc lekarską – zaznacza doc. Ewa Cichocka-Jarosz. Dlatego też zaleca się, aby osoby uczulone na jad owadów błonkoskrzydłych, u których w przeszłości wystąpiła uogólniona reakcja alergiczna po użądleniu miały przy sobie zawsze podstawowy zestaw interwencyjny, zawierający adrenalinędo samodzielnego podania. W przypadku anafilaksji adrenalina jest lekiem ratującym życie – podkreśla doc. Cichocka-Jarosz.

Jak uchronić się przed użądleniami?

  • W miarę możliwości unikaj przebywania pośród kwitnących roślin (łąki, sady), zwłaszcza jeśli na ziemi leżą świeże owoce.
  • Unikaj jedzenia (zwłaszcza owoców, dżemów, lodów) i picia na zewnątrz.
  • Podczas jedzenia zawsze oglądaj kęs, których bierzesz do ust. Gdy jesz posiłekna dworze, zwróć uwagę, aby wszystkie naczynia były przykryte. Podobnie z napojami – unikaj picia z puszki lub ciemnej butelki – do napoju może wpaść pszczoła lub osa, a to grozi jej nieświadomym połknięciem. Zawsze sprawdzaj, czy Twój napój jest bezpieczny.
  • Warto zamykać szczelnie kubły na odpadki.
  • Nie chodź boso i staraj się nosić zakryte obuwie. Przed włożeniem butów, sprawdź, czy w środku nie znalazł się niepożądany owad.
  • Noś przylegające do ciała ubrania w stonowanych kolorach (biel, zieleń, beż) i pozostaw jak najmniejszą odkrytą powierzchnię skóry.
  • W pobliżu owadów nie wykonuj gwałtownych ruchów. W razie ataku pszczół lubos zasłoń głowę.
  • Środki odstraszające owady z reguły nie są skuteczne w ochronie przed użądleniamios i pszczół.
  • Jeśli osa lub pszczoła użądliła kogoś w pobliżu, oddal się co najmniej na 50 metrów – mogą nadlecieć inne owady.
  • Nie zabijaj owadów bez potrzeby, w pobliżu mogą być inne. 1

Pierwsza pomoc przy użądleniu

  • W przypadku użądlenia przez pszczołę należy niezwłocznie usunąć żądło.
  • Zwyczajne (niealergiczne) reakcje miejscowe po użądleniu owadów zwykle nie wymagają leczenia.
  • W leczeniu dużych reakcji miejscowych można stosować zimne okłady (zmniejszają ból i obrzęk), doustne leki przeciwhistaminowe (zmniejszają ból i świąd), oraz miejscowo maść sterydową o działaniu przeciwzapalnym. W wyjątkowych przypadkach,przy bardzo rozległym lub długo utrzymującym się obrzęku, także doustnie sterydowy lek przeciwzapalny .
  • Duża reakcja miejscowa z obrzękiem w obrębie jamy ustnej i gardła wymaga obserwacji w szpitalu ze względu na ryzyko wystąpienia ostrej niewydolności oddechowej.
  • W przypadku uogólnionej reakcji alergicznej konieczna jest PILNA interwencja lekarska, a leczenie, w tym szpitalne, zależy od rodzaju i nasilenia objawów.
  • Każdy pacjent po reakcji uogólnionej wskutek użądlenia powinien być zaopatrzonyw adrenalinę do samodzielnego podania oraz przeszkolony w zakresie techniki jej podania. Receptę powinien wydać lekarz udzielający pierwszej pomocy. Taki pacjent wymaga również skierowania do specjalistycznego ośrodka alergologicznego prowadzącego diagnostykę alergii na jad owadów. Alergolog, na podstawie ciężkości objawów po użądleniu, wyników badań dodatkowych oraz po ustaleniu pozostałych czynników ryzyka podejmie, decyzję o odczulaniu. Jest to metoda leczenia przyczynowego u chorych z anafilaksją na jad owadów.

*Anafilaksja to ciężka, zagrażająca życiu, systemowa lub uogólniona, natychmiastowa reakcja nadwrażliwości.

Nadwrażliwość natomiast określana jest jako obiektywnie występujące, powtarzalne objawy wywołane przez ekspozycję na bodziec o sile (dawce) dobrze tolerowanej przez osoby zdrowe. Inaczej mówiąc, to uogólniona reakcja organizmu na alergen lub inne czynniki (np.

wysiłek fizyczny). Charakteryzuje ją nagły początek objawówz upośledzeniem drożności dróg oddechowych i/lub objawami ze strony układu krążenie (wiodący objaw to spadek ciśnienia tętniczego krwi i zasłabnięcie lub utrata przytomności).

Zwykle występują także objawy skórne w postaci pokrzywki i świądu skóry. Do reakcji anafilaktycznej dochodzi w ciągu kilku minut, a z reguły nie później niż kilku godzin po kontakcie z alergenem.

**Wstrząs anafilaktyczny jest najcięższą postacią anafilaksji. Wstrząs anafilaktyczny to zespół ciężkich zaburzeń czynności organizmu wywołanych nagłym niedotlenieniem, najczęściej w następstwie ostrych zaburzeń w układzie krążenia.

W miarę rozwoju reakcji wstrząsowej stopniowo dochodzi do upośledzenia funkcji narządów najbardziej wrażliwych na niedotlenienie. Im szybciej wystąpią objawy tym z reguły gwałtowniejszy jest ich przebieg i tym większe zagrożenie dla zdrowia i życia.

Anafilaksja jest nieprzewidywalna – trudno jest przewidzieć jej wystąpieniei przebieg. Najczęściej występuje nagle u dotychczas zdrowej osoby.

[1] Ewa Cichocka Jarosz, Uczulenie na jad owadów błonkoskrzydłych, w: Ewa Cichocka Jarosz, Choroby alergiczne, Warszawa 2013.

[2] M.Worm M, A. Moneret-Vautrin A, K. Scherer, R.Lang, i in., First European data from the networkof severe allergic reactions (NORA), Allergy. 2014 Oct;69(10):1397-404. doi: 10.1111/all.12475. Epub 2014 Aug 16.

Użądlenie pszczoły – jak sobie z nim radzić? Jakie są objawy alergii na pszczeli jad?

Użądlenie w większości sytuacji nie jest niebezpieczne, jednak u osoby uczulonej na pszczeli jad może doprowadzić nawet do śmierci. Dlatego też należy stale obserwować własne ciało i nie lekceważyć pewnych objawów. Owady błonkoskrzydłe mogą wywołać niemałe zamieszanie.

Ukąszenie pszczoły potrafi zepsuć każdy wyjazd. Aby ból, opuchlizna i zaczerwienienie nie popsuły urlopu, warto wiedzieć, jak zminimalizować różne objawy oraz nie dopuścić do użądlenia. Należy zaznaczyć, że aż 5% społeczeństwa ma alergię na pszczeli jad. Sprawdź, z jakimi objawami może się to wiązać.

Więcej:

Opuchlizna i inne objawy użądlenia pszczoły

Użądlenie pszczoły wywołuje wiele nieprzyjemnych objawów. Najczęściej pojawia się wówczas opuchlizna oraz zaczerwienienie – to łagodne symptomy, które zwykle ustępują po kilku godzinach. Może się jednak zdarzyć, że opuchlizna pojawi się dopiero na drugi dzień, a nawet tydzień po użądleniu.

Zgodnie z klasyfikacją Muellera istnieją cztery stopnie alergii na jad pszczeli. Należy jednak zaznaczyć, że objawy z różnych grup mogą występować równocześnie.

  • I stopień – pojawia się wówczas pokrzywka, świąd i zły nastrój.
  • II stopień – wiąże się z opuchlizną, uciskiem w klatce piersiowej, bólem brzucha, rozwolnieniem, nudnościami, wymiotami oraz zawrotami głowy.
  • III stopień – oznacza duszności, chrypkę i świst krtaniowy.
  • IV stopień – objawia się wstrząsem anafilaktycznym i sinicą.

Należy pamiętać, że wstrząs anafilaktyczny może doprowadzić nawet do śmierci.

Co zrobić, gdy użądli cię pszczoła?

Jeśli ukłuje cię pszczoła, powinieneś przede wszystkim usunąć żądło. Najłatwiej to zrobić, podważając je płaskim przedmiotem, np.

kartą kredytową lub kawałkiem plastiku, a następnie wyjmując przy pomocy pęsety, tak aby nie uciskać zbiorniczka jadowego. Nie należy próbować go wycisnąć, gdyż wtedy więcej jadu trafi do ciała.

Jeżeli jednak podczas wyjmowania żądła przypadkowo się zranisz, odkaź ranę wodą utlenioną, a następnie nałóż jałowy opatrunek – dzięki temu nie wda się zakażenie.

Zobacz także: Tajemnicza śmierć pięciu milionów pszczół

A co na ukąszenie pszczoły będzie najlepsze? Aby zminimalizować ból i opuchliznę, do miejsca, które zostało użądlone, przyłóż po wyjęciu żądła zimny okład. Niska temperatura sprawia, że obkurczają się naczynia krwionośne, przez co jad nie przedostaje się do kolejnych komórek organizmu.

Na opuchliznę i zaczerwienienie po użądleniu pszczoły można też zastosować okład z octu. Warto również w takim przypadku zdecydować się na lek przeciwhistaminowy – można go dostać w aptece, np. w formie syropu lub tabletek.

Wciąż nie potwierdzono, że użądlenie pszczoły u kobiety ciężarnej jest niebezpieczne. Użądlenie w ciąży wiąże się z takimi samymi objawami jak w przypadku innych osób. Zalecane postępowanie też nie różni się od wyżej opisanych sposobów.

Użądlenie pszczoły – kiedy udać się do lekarza?

Kiedy udać się do lekarza, jeśli ukłuje nas pszczoła? Jeśli wiesz, że masz alergię na jad pszczoły i właśnie zostałeś użądlony, nie czekaj na pojawienie się opuchlizny, tylko jak najszybciej udaj się do gabinetu lekarskiego.

W przeciwnym razie objawy zaczną się nasilać. Do specjalisty należy się udać także wtedy, gdy użądlona zostanie głowa lub szyja.

Ukąszenie w okolicach krtani często powoduje powstanie obrzęku alergicznego, który może doprowadzić do uduszenia.

Jeśli dana osoba nie jest świadoma własnej alergii, ale zauważa pewne objawy, również powinna udać się do lekarza. Powinny zaniepokoić ją następujące symptomy:

  • niepokój,
  • problemy z oddychaniem,
  • spadek ciśnienia krwi,
  • zawroty głowy,
  • osłabienie,
  • nudności i wymioty,
  • rozwolnienie.
You might be interested:  Uczulenie Na Leki Jak Sprawdzic?

Co zrobić, gdy użądli pszczoła, a w pobliżu nie ma lekarza? Osoba z alergią na jad pszczeli powinna mieć przy sobie zestaw zawierający ampułkostrzykawkę z adrenaliną, maść z hydrokortyzonem oraz leki przeciwhistaminowe. To konieczne ze względu na możliwość wstrząsu anafilaktycznego, który grozi śmiercią.

Jak się chronić przed użądleniem pszczoły?

  • Można zminimalizować ryzyko użądlenia pszczoły przynajmniej na kilka sposobów:
  • latem, na zewnątrz, uważaj na jedzenie owoców i picie słodkich napojów, które przyciągają owady,
  • jeżeli chcesz spędzać czas na dworze, lepiej zrezygnuj z perfumowanych kosmetyków,
  • zakładaj jasne ubrania – ciemne i jaskrawe przyciągają owady,
  • jeżeli zauważysz, że pszczoła lata tuż obok ciebie, nie wykonuj gwałtownych ruchów i nie próbuj jej zabijać,
  • sprawdzaj na bieżąco, czy pszczoła nie wpadła np. do szklanki ze słodkim napojem.

0 Co sądzisz o tym artykule?

Postępowanie w przypadku użądleń przez trzmiele i reakcji alergicznych

W tych informacjach na temat użądleń przez trzmiele opisano, jak ograniczyć ryzyko użądlenia przez trzmiela, jakie mogą występować reakcje i jak należy postępować. Plakat z informacjami o użądleniach przez trzmiele i reakcjach alergicznych można pobrać tutaj.

Trzmiele występują w wielu krajach w warunkach naturalnych. Trzmiele i pszczoły są także używane do zapylania upraw rolnych i ogrodniczych. Istnieje wiele podgatunków trzmiela różniących się wyglądem, w tym kolorami i wzorami. Najogólniej można powiedzieć, że trzmiele są większe od pszczół i bardziej włochate od os.

Podobnie jak w przypadku pszczół i os również u trzmieli żądło mają tylko robotnice i królowe-matki. Trutnie nie mogą żądlić. Żądło pełni wyłącznie funkcję obronną. Użądlenie przez pszczołę wiąże się z wprowadzeniem jadu poprzez żądło. U ludzi wywołuje to silny, ale krótkotrwały ból, który stopniowo mija. U niektórych osób (około 1% populacji) może wystąpić reakcja alergiczna na wprowadzony jad.

Reakcja na użądlenie przez trzmiela może być różna w zależności od osoby.

Żądła trzmieli i os nie mają zadziorów, dzięki czemu robotnica i królowa może po użądleniu wyjąć żądło i użądlić ponownie. Z kolei żądło pszczoły ma zadziory, więc gdy po użądleniu pszczoła usiłuje wyjąć żądło, jest ono wyrywane z odwłoka wraz z gruczołem jadowym.

Trzmiele rzadko żądlą. Ryzyko użądlenia przez trzmiele można ograniczyć, unikając prowokowania ich i nie pozwalając, by stały się agresywne. Podczas pracy z trzmielami najważniejsze jest spokojne zachowanie. Nie oganiaj się od trzmieli, nie stukaj w ul, nie dotykaj ani nie łap trzmieli itd.

Pamiętaj też, że trzmiele mogą agresywnie reagować na silne zapachy, w tym alkohol, pot, perfumy, mydła zapachowe, wodę po goleniu itp.

Również noszenie pierścionków, bransolet i zegarków może wywoływać agresywne zachowania, będące reakcją na zapach utleniającego się metalu w miejscu kontaktu skóry z biżuterią.

Trzmiele przyciąga kolor niebieski, w tym również niebieska lub błękitna odzież. Noszenie odzieży ochronnej pozwala ograniczyć ryzyko użądlenia. Żądło trzmiela może przebić ubranie.

Użądlenie przez trzmiela przeważnie wywołuje lokalną reakcję niealergiczną w postaci obrzęku, swędzenia i zaczerwienienia w miejscu użądlenia, trwającą przez kilka godzin. Reakcja może wystąpić bezpośrednio po użądleniu, ale zwykle pojawia się dopiero po kilku godzinach.

Obrzęk lub swędzenie może się utrzymywać przez wiele godzin, a nawet kilka dni. W niektórych przypadkach reakcja lokalna może się rozlać na szerszy obszar — w takim przypadku objawy zwykle utrzymują się nieco dłużej. Nadal należy to jednak traktować jako lokalną reakcję niealergiczną.

Pomoc lekarska zwykle nie jest potrzebna. Można podjąć pewne działania w celu zminimalizowania reakcji lokalnej, szczególnie w przypadku użądlenia we wrażliwe miejsce, na przykład w okolicy oczu.

Jak najszybciej po użądleniu należy zażyć lek przeciwzapalny, np. aspirynę lub ibuprofen. W miejscu użądlenia należy przyłożyć zimny kompres. Dostępne są też różnego rodzaju maści przeciwświądowe, np.

zawierające DEET.

W rzadkich przypadkach użądlenia w jamie ustnej lub gardle należy pacjenta natychmiast przewieźć do szpitala ze względu na ryzyko obrzęku blokującego drogi oddechowe. W szpitalu osoba użądlona otrzyma kortykosteroid, na przykład prednizolon, i zostanie zatrzyma na obserwację.

U około 1% ludności po wielokrotnym użądleniu (a niekiedy już po drugim lub trzecim) może wystąpić reakcja alergiczna, zwana także reakcją ogólną, systemową lub anafilaktyczną.

Ponieważ reakcja alergiczna wymaga obecności przeciwciał wytworzonych po pierwszym kontakcie z antygenem, odczyn alergiczny nie może wystąpić po pierwszym użądleniu.

Reakcje alergiczne pojawiają się zazwyczaj w krótkim czasie po użądleniu (od kilku sekund do 30 minut).

Wyróżnia się cztery poziomy reakcji alergicznych, uszeregowane według stopnia zagrożenia: Poziom 1: swędzenie, zaczerwienienie i obrzęk (pokrzywka) na całym ciele Poziom 2: objawy poziomu 1, a dodatkowo zaburzenia układu pokarmowego (wymioty, biegunka) Poziom 3: objawy poziomu 1 lub poziomu 2, a dodatkowo trudności z oddychaniem lub uczucie duszności Poziom 4: objawy poziomu 1, poziomu 2 lub poziomu 3, a dodatkowo palpitacje serca, omdlenie lub wstrząs anafilaktyczny, czemu mogą towarzyszyć zawroty głowy, silne pocenie się i dreszcze  

W razie wystąpienia gorączki lub reakcji poziomu 1 należy udać się do lekarza pierwszego kontaktu. Może zapaść decyzja jedynie o monitorowaniu rozwoju objawów. Wskazany jest okres obserwacji w warunkach szpitalnych, ponieważ reakcja może się nasilać z upływem czasu.

Jeśli wystąpią wymioty lub jakiekolwiek z objawów poziomu 3 lub 4, chorego trzeba natychmiast przewieźć do szpitala. W razie reakcji alergicznej wskazane jest podanie silnego leku antyhistaminowego, na przykład klemastyny. Pozwoli to ograniczyć obrzęk powstający w reakcji na histaminę zawartą w jadzie.

Niekiedy zapisywane są kortykosteroidy, na przykład deksametazon. W przypadku reakcji poziomu 3 lub 4 konieczne jest wcześniejsze podanie adrenaliny. Adrenalina pobudza pracę serca, zwęża naczynia krwionośne i rozszerza drogi oddechowe.

Adrenalinę można sobie podać samodzielnie, używając specjalnej autostrzykawki (np. EpiPen lub Jext). Autostrzykawki z adrenaliną są dostępne wyłącznie na receptę, na przykład dla osób, które w przeszłości miały już silną reakcję alergiczną na użądlenie przez trzmiela.

W zależności od przepisów lokalnych autostrzykawki z adrenaliną mogą też być dostępne w firmach korzystających z trzmieli.

Reakcje zatruciowe mogą wystąpić jedynie w przypadku użądlenia kilkadziesiąt razy w krótkim czasie. Może dojść do ogólnych reakcji alergicznych układu nerwowego lub krwionośnego, takich jak arytmia serca lub trudności z oddychaniem. Również w tym przypadku osoba poszkodowana powinna trafić do szpitala na leczenie i obserwację.

Do utraty przytomności może dojść nie tylko w wyniku ostrej reakcji alergicznej poziomu 4, ale również z powodu hiperwentylacji, na przykład spowodowanej wstrząsem. Również w takich przypadkach trzeba natychmiast wezwać pogotowie.

Zwiększone ryzyko reakcji alergicznych na użądlenie przez trzmiela występuje w przypadku osób przyjmujących niektóre leki, szczególnie tzw. beta-blokery, oraz kobiet w ciąży.

Jednorazowe wystąpienie reakcji alergicznej nie musi oznaczać, że następne użądlenie również wywoła taką reakcję. Szczególnie jeśli reakcja była ograniczona do poziomu 1 lub 2, ryzyko jest niewielkie. Reakcje na użądlenia trzmieli mogą być różne w każdym przypadku.

Obecnie dostępne są testy alergiczne polegające na użyciu oczyszczonego jadu trzmiela w celu ustalenia, czy następne użądlenie wywoła reakcję alergiczną. Oczyszczonego jadu używa się też w terapii odczulającej.

Immunoterapia z wykorzystaniem jadu pszczelego niekoniecznie zapewni ochronę pacjentom uczulonym na jad trzmieli. Celem odczulania jest zmniejszenie wrażliwości organizmu na jad trzmieli. Osoby wrażliwe, które nie chcą się poddać odczulaniu, mogą poprosić lekarza o receptę na autostrzykawkę z adrenaliną, np.

EpiPen lub Jext. Takie urządzenie można nosić przy sobie w celu wstrzyknięcia adrenaliny (epinefryny) w udo w razie wystąpienia reakcji na użądlenie.

W sprawie testów i terapii można się kontaktować w oddziałem alergologicznym szpitala RdGG (dr de Groot), Diakonessehuis, Voorburg.

Szczegółowe informacje na temat metod leczenia reakcji alergicznych są dostępne na żądanie od firmy Koppert. Dodatkowe informacje można uzyskać od alergologa lub internisty.

Bibliografia

De Groot, H. Allergie voor insecten, Huisarts en Wetenschap 2002; 45 (7): 362-7.

De Groot, H. Allergy to bumble bees. Curr Opin Allergy Clin Immunol 2006; 6: 294-7.

W firmie Koppert można zamówić pełnowymiarowy plakat pokazujący wszystkie te grafiki. Plakat jest też dostępny do pobrania (adres URL). Wskazówka: Umieść na plakacie informacje dotyczące uzyskiwania informacji medycznych i pomocy lekarskiej w nagłych przypadkach.

Podane tu informacje mają wyłącznie charakter edukacyjny i nie należy ich używać przy diagnozowaniu ani leczeniu problemów zdrowotnych, ponieważ nie zastępują one porady lekarskiej. W razie stwierdzenia lub podejrzewania problemów zdrowotnych należy się skontaktować z lekarzem.

Śledź nasze kanały informacyjne:

Otrzymuj najnowsze informacje dotyczące swoich upraw prosto do skrzynki pocztowej

Zamknij

Szukaj Koppert.pl

Akceptuj pliki cookieOdrzucaj pliki cookie

Przewiń na początek

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *