Ćwiczenia redresyjne (bierne) i wyciągi – czym są, wskazania, działanie

Ćwiczenia redresyjneĆwiczenia redresyjne (bierne) i wyciągi – czym są, wskazania, działanie

Ćwiczenia redresyjne stosuje się w celu rozciągnięcia przykurczonych tkanek okołostawowych. Przyczyną tego stanu są często zmiany zapalne stawów, długotrwałe unieruchomienie, zaburzenia równowagi mięśniowej, uszkodzenia układu nerwowego lub dolegliwości bólowe.

Ćwiczenia redresyjne (bierne) i wyciągi – czym są, wskazania, działanie

Pozostałe cele ćwiczeń redresyjnych:

  • uzyskanie pełnej, biernej ruchomości w ćwiczonym stawie;
  • poprawa ruchomości w możliwym do wyćwiczenia zakresie, aby częściowo odzyskać utracone możliwości funkcjonalne lub jako przygotowanie stawu do rekonstrukcyjnego zabiegu chirurgicznego.

Charakterystyczną cechą tego typu ćwiczeń jest konieczność wejścia w granicę bólu pacjenta.

Spis treści

  • Metodyka
  • Wyciągi redresyjne
  • Podsumowanie

Metodyka

Najważniejsze zasady wykonywania ćwiczeń redresyjnych obejmują:

  • dobór prawidłowej pozycji wyjściowej;
  • odpowiednią stabilizację odcinka bliższego ćwiczonej kończyny;
  • prowadzenie ruchu bardzo ostrożnie, z uwzględnieniem biernych ruchów ślizgowych w stawie, połączonych z trakcją;
  • dawkowanie wielkości siły, z jaką działamy na staw przy akceptacji i pełnej współpracy chorego
  • podawanie leku przeciwbólowego przed ćwiczeniami redresyjnymi w przypadku zwiększonej wrażliwości pacjenta na ból. Bezpośrednio przed ćwiczeniami można również zastosować rozluźniające zabiegi fizykalne (np. z wykorzystaniem ciepła);
  • zastosowanie odpowiedniego chwytu. Musi być pewny, przy czym kontakt ręki fizjoterapeuty z ćwiczoną częścią ciała powinien być jak największy;
  • wykonywanie odpowiednich ruchów, zwykle jest to ruch jednopłaszczyznowy;
  • powolne wykonywanie ruchu, dając pacjentowi czas na adaptację do bólu;
  • wykorzystanie przerw pomiędzy kolejnymi ruchami redresującymi na rozluźnienie tkanek, np. poprzez masaż;
  • kontakt z pacjentem. Musi on mieć pełne zaufanie do fizjoterapeuty, bieżąca rozmowa umożliwi również stałą ocenę stanu pacjenta oraz wszelkich jego dolegliwości i spostrzeżeń dotyczących zdrowia;
  • obserwację miejscową ciała pacjenta po zakończeniu ćwiczeń. Należy zwrócić uwagę na wszelkie zaczerwienienia, opuchnięcia czy zwiększenie temperatury ciała.

Ćwiczenia redresyjne wykonujemy szczególnie ostrożnie u osób chorych na osteoporozę. Zazwyczaj nie stosuje się ich również w przypadku ograniczenia ruchomości w stawie łokciowym.

Po zakończeniu ćwiczeń redresyjnych wskazane jest wykonywanie ćwiczeń czynnych z oporem w celu pokrycia czynną siłą mięśniową uzyskanego, większego zakresu ruchomości. Powinny być prowadzone szybkim tempem.

Ćwiczenia redresyjne (bierne) i wyciągi – czym są, wskazania, działanie

Zobacz również: Poizometryczna relaksacja mięśni.

Wyciągi redresyjne

Stanowią dynamiczniejszą niż ćwiczenia formę redresji. Wykorzystują system bloczkowy oraz ciężar w postaci skalowanych obciążników.

Stosuje się je według zasad dotyczących ćwiczeń redresyjnych z tą różnicą, że zamiast siły fizjoterapeuty siłę zewnętrzną stanowią obciążniki w systemie bloczkowo-ciężarkowym. Wyciągi redresyjne mają zastosowanie głównie w terapii dużych stawów, dlatego bardzo ważna jest dobra i pewna stabilizacja tuż nad redresowanym stawem.

Czas trwania wyciągu wynosi około pół godziny. Na 5 minut przed zakończeniem redresji obciążenie stopniowo redukujemy do 70%.

Wskazówki

  • stabilizacja powinna być wspomagana kontrwyciągiem, który uniemożliwi pacjentowi przesuwanie się po podłożu, na którym leży;
  • masa działająca jako siła redresyjna powinna oscylować w granicach 1/8 lub 1/6 masy ciała pacjenta.

Podsumowanie

Pozytywne efekty ćwiczeń bądź wyciągów redresyjnych najlepiej utrwalać przy pomocy odpowiedniego zaopatrzenia ortopedycznego, np. łusek gipsowych czy szyn. Należy pamiętać również o wspomnianych wcześniej ćwiczeniach czynnych po zakończeniu redresji, ponieważ nie tylko prawidłowe wykonanie samej części redresującej wpływa na efekty leczenia.

Zobacz również: Kinezyterapia – podział ćwiczeń.

W początkowej fazie może wystąpić odruchowe, niezależne od woli pacjenta obronne napięcie mięśni.

Wygasa ono w różnych dystansach czasowych, w zależności od siły mięśni działających w obrębie mobilizowanego stawu.

Bardzo ważne jest, aby przed rozpoczęciem ćwiczeń, bądź zastosowaniem wyciągu poinformować pacjenta o możliwości wystąpienia bólu, aby faktyczne jego pojawienie się nie było dla niego szokiem.

Bibliografia:

  1. Zembaty A., Kinezyterapia. Tom II, Wydawnictwo Kasper, Kraków 2003.
  2. Kiwerski J, Rehabilitacja medyczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005.

Polecane produkty:

Ćwiczenia redresyjne (bierne) i wyciągi – czym są, wskazania, działanie
Ćwiczenia redresyjne (bierne) i wyciągi – czym są, wskazania, działanie

Ćwiczenia redresyjne (bierne) i wyciągi – czym są, wskazania, działanie

KINEZYTERAPIA

Home Centrum Rehabilitacji i FizjoterapiiZABIEGIKINEZYTERAPIA

KINEZYTERAPIA INDYWIDUALNA

TERAPIA MANUALNA

To forma terapii zaburzeń narządu ruchu. Terapia polega na badaniu i leczeniu stawów obwodowych i kręgosłupa. Pierwszą częścią badania jest zebranie dokładnego wywiadu.

Kolejnym krokiem jest badanie funkcjonalne pacjenta, czyli badania jakości ruchu, jego zakresów, biomechaniki oraz innych czynników (np. bolesności).

Podczas terapii za pomocą specjalnych technik mobilizacji lub manipulacji, neuromobilizacji i pracy na tkankach miękkich przywraca się zaburzoną biomechanikę stawów (odblokowanie stawów), co prowadzi do zmniejszenia bólu, zwiększenia zakresu ruchomości, ustąpienia stanów zapalnych.

Wskazania do terapii manualnej:

  • Dolegliwości bólowe
  • Ból promieniujący do kończyn związany z uciskiem nerwów rdzeniowych
  • Ból spowodowany wzmożonym napięciem mięśni
  • Zablokowania stawów kręgosłupa i stawów obwodowych
  • Cierpnięcie, drętwienie, mrowienie kończyn
  • Dolegliwości migrenowe, odkręgosłupowe bóle głowy
  • Ograniczona ruchomość stawów – hipomobilność
  • Nadmierna ruchomość stawów – hipermobilność
  • Dysfunkcje mięśni, tkanek okołostawowych oraz nerwów obwodowych
  • Zaburzenia napięcia więzadeł
  • Zaburzenie w obrębie przyczepów mięśniowych (przeciążenia i zapalenia przyczepów)
  • Zaburzenia równowagi napięć mięśniowo-powięziowych
  • Zablokowania (uwięźnięcia) tkanek okołodyskowych
  • Asymetryczna postawa ciała
  • Zaburzenia w obrębie opon rdzeniowych, osłonek nerwów obwodowych (neuromobilizacje)
  • Zaburzenia tkanek miękkich

Neuromobilizacja to bardzo skuteczna metoda terapeutyczna, zaliczana do terapii manualnych, której celem jest poprawa funkcjonowania układu nerwowego człowieka. Metoda korzystnie wpływa na elastyczność i ukrwienie tkanki nerwowej, redukuje napięcie tkanek, wspomaga ich regenerację.

Wskazania

  • Dolegliwości ze strony układu nerwowego
  • Drętwienie
  • Problemy z ruchomością stawów
  • Zaburzenie czucia.
  • Zespół cieśni nadgarstka
  • Rwa kulszowa
  • Dyskopatia

ĆWICZENIA BIERNE

W ćwiczeniach tych ruchy w stawach pacjenta wykonuje kinezyterapeuta- stąd nazwa ćwiczenia bierne. Kwalifikują się do tych ćwiczeń mięśnie których siłą oceniana jest na granicy 0-1 stopnia skali.

Cel:

  • zamiana ruchu biernego na czynny
  • w mięśniach w których zmiany patologiczne przekreślają takie możliwości
  • stosuje się w celu utrzymania i podtrzymania sprawności  narządu ruchu
  • opóźniają postęp zmian degeneracyjnych
  • zapobiegają przykurczą i zesztywnieniom stawów
  • zapobiegają obrzękom zastoinowym
  • niedopuszczenie do zrostów w stawie
  • ułatwienie krążenia krwi i chłonki
  • zapobieganie odleżyną
  • zachowanie czucia proprioceptywnego i pamięci ruchowej

Wskazania:

  • przygotowanie kończyny do ruchu po długim unieruchomieniu
  • choroby układu krążenia
  • wczesny okres zawału mięśnia sercowego
  • porażenia i niedowłady mięśni
  • po zabiegu operacyjnym
  • porażenia i niedowłady mięśni szkieletowych
  • zwiększone napięcie spastyczne mięśni
  • nieutrwalone ograniczenia ruchomości stawu
  • zła trofika tkanek miękkich
  • potrzeba utrzymania odpowiedniej długości i elastyczności w mięśniach

ĆWICZENIA CZYNNO-BIERNE

Oparte są o własną siłę usprawnianego, a siła zewnętrzna ma tu jedynie charakter wspomagający. Czasem niezbędne jest zastosowanie odciążenia , czy też pomoc w zapoczątkowaniu ruchu.

Cel:

  • wzmacnianie mięśni słabych
  • zapamiętywanie wzorców ruchowych

 Wskazania:

  • stany po chirurgicznych zabiegach rekonstrukcyjnych rekonstrukcyjnych narządzie ruchu
  • choroby reumatoidalne
  • unieruchomienie kończyn za pomocą wyciągów redresyjnych
  • stany atrofii tkankowej
  • demineralizacja kości
  • ĆWICZENIA CZYNNE
  • Wykonywane samodzielnie przez pacjenta pod okiem fizjoterapeuty.
  • Cel:
  • przeciwdziałanie zanikom mięśniowym
  • przyrost siły
  • zapobieganie przykurczom
  • zwiększenie zakresu ruchu

Wskazania:

  • zanik i znaczne osłabienie siły mięśni
  • słaby zrost kostny
  • zmiany chorobowe stawów
  1. ĆWICZENIA IZOMETRYCZNE
  2. Jest to forma treningu siłowego, wzmacniającego mięśnie  . Polega na napięciu mięśni bez zmiany ich długości
  3. Cel:
  • uzyskanie przyrostu mięśniowego
  • profilaktyka zaników mięśni
  • zapewnienie sprawności i czynności mięśni i części ciała unieruchomionych
You might be interested:  Pokrzywka alergiczna – przyczyny, objawy, jak wygląda, leki, leczenie domowe

Wskazania:

  • małe i nieskomplikowane zaniki mięśniowe
  • stany unieruchomienia kończyn, powodujące zanik z nieczynności mięśniowej

ĆWICZENIA SAMOWSPOMAGANE

W ćwiczeniach samowspomaganych chory wykonując ruch jedną kończyną wspomaga wykonanie ruchu w stawach drugiej kończyny, zwiększając równocześnie jego zakres. Ćwiczenia te stanowią łącznik pomiędzy grupą ćwiczeń biernych i czynnych.

Cel:

  • zwiększenie zakresu ruchów w stawach
  • uzyskanie rozluźnienia nadmiernie napiętych mięśni

Wskazania:

  • przygotowanie do redresji (zniesienie przykurczu)
  • przygotowanie do ćwiczeń czynnych wolnych
  • poprawienie trofiki mięśni
  • utrzymanie zakresu ruchów w stawach
  • zapobieganie niekorzystnym zmianą wynikającym z bezruchu

KINEZYTERAPIA GRUPOWA – to inaczej leczenie ruchem, ćwiczenia ruchowe. Ruch wpływa na cały organizm. Celem kinezyterapii jest usprawnienie narządu ruchu w jak największym stopniu. Ćwiczenia prowadzone są zarówno w salach, jak i kompleksie basenowym.

Ćwiczenia redresyjne (bierne) i wyciągi – czym są, wskazania, działanieĆwiczenia redresyjne (bierne) i wyciągi – czym są, wskazania, działanie

ĆWICZENIA W UGULu

UGUL, czyli Uniwersalny Gabinet Usprawniania Leczniczego. Ćwiczenia są często używane, kiedy mamy do czynienia z osłabieniem siły mięśniowej. Ich celem jest przeciwdziałanie zanikom mięśniowym i uzyskanie przyrostu ich siły. Zapobiegają też przykurczom oraz zwiększają zakres ruchu.

  • UGUL umożliwia wykonywanie następujących ćwiczeń:
  • ĆWICZENIA CZYNNE W ODCIĄŻENIU
  • Ćwiczenia te polegają na samodzielnym wykonywaniu ruchów w stawach przy obciążeniu ćwiczonego odcinka ciała.
  • Cel:
  • przeciwdziałanie zanikom mięśni
  • uzyskanie przyrostu ich siły
  • zapobieganie przykurczom w stawie
  • zwiększenie zakresu ruchów w stawie

Wskazania:

  • zaniki i znaczne osłabienie siły mięśniowej
  • niepełny zrost kostny
  • zmiany zwyrodnieniowe stawów
  • ograniczenia ruchomości w stawach
  • stany po unieruchomieniu
  • zespoły bólowe w obrębie aparatu ruchu
  1. ĆWICZENIA CZYNNE Z OPOREM
  2. Ćwiczenia czynne z oporem polegają na samodzielnym wykonywaniu ruchów w stawach przez pacjenta z jednoczesnym pokonywaniem dodatkowej siły zewnętrznej, czyli oporu.
  3. Cel:
  • uzyskanie przyrostu siły mięśniowej
  • poprawa wytrzymałości mięśni
  • zmniejszenie do minimum zaników mięśniowych powstałych w wyniku unieruchomienia lub procesów patologicznych
  • opóźnienie występowania zaników mięśniowych
  • uzyskanie kompensacyjnych przerostów siły
  • uzyskanie poprawy koordynacji nerwowo-mięśniowej

Wskazania:

  • osłabienie siły mięśniowej
  • stany unieruchomienia (np. gips)
  • ĆWICZENIA CZYNNE WOLNE
  • Są to ćwiczenia wykonywane przez pacjenta na komendę terapeuty i pod jego kontrolą.
  • Cel:
  • zwiększenie siły i wytrzymałości określonej grupy mięśniowej
  • utrzymanie i zwiększenie zakresów ruchu w stawach
  • poprawa koordynacji ruchowej

Wskazania:

  • osłabienie siły mięśniowej
  • ograniczenia zakresu ruchomości
  • wzmożone spoczynkowe napięcie mięśni
  • zaburzenia koordynacji nerwowo-mięśniowej

GIMNASTYKA KOREKCYJNA (INDYWIDUALNA I GRUPOWA) – to zajęcia przeznaczone dla dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym.

Głównym celem tych zajęć jest przywrócenie prawidłowej postawy ciała oraz wyrobienie nawyku utrzymania postawy skorygowanej w czasie wykonywania codziennych czynności.

Dla przywrócenia prawidłowego funkcjonowania układu ruchu pracujemy nad przywróceniem równowagi napięcia mięśniowego oraz prawidłowego zakresu ruchu w stawach.

Podczas zajęć wdrażamy ćwiczenia, dzięki którym osłabione mięśnie są wzmacniane, natomiast mięśnie przykurczone zostają rozciągnięte.

Ćwiczenia dostosowywane są indywidualnie do potrzeb każdego dziecka oraz jego możliwości.

Rodzaje wad postawy:

  • wady kręgosłupa (plecy okrągłe, plecy wklęsłe, plecy okrągło-wklęsłe, plecy płaskie, skrzywienia kręgosłupa,
  • wady klatki piersiowej (lejkowata, kurza),
  • wady ustawienia głowy i szyi (wysunięcie ku przodowi, kręcz karku),
  • wady ustawienia łopatek (asymetria, łopatki skrzydełkowate-odstające),
  • wady kończyn dolnych (koślawość, szpotawość),
  • wady stóp (płaska statyczna, płasko-koślawa, szpotawa, wydrążona, płaska poprzecznie, końska, piętowa, zniekształcenia palców – koślawość, sztywność, młoteczkowatość itd.).

GIMNASTYKA WODNA

Ćwiczenia w wodzie jest jedną z form rehabilitacji stosowanych od dawna. Mogą z niej korzystać osoby w każdym wieku. Ruch w wodzie jest przyjemny a przy tym stanowi pomoc przy rehabilitacji.

Zajęcia z gimnastyki wodnej odbywają się w basenie pod okien wykwalifikowanego instruktora. Zaletą takiej formy aktywności fizycznej jest to, ze przynosi ona o wiele lepsze efekty niż zwykła gimnastyka.

Dzieje się tak dlatego, że przy każdym ruchu pokonujemy opór wody, co sprawia, że można takie ćwiczenia porównać z do ćwiczeń z ciężarkami.

Co więcej, ćwiczenia w wodzie wykonuje się prawie bez wysiłku, a mimo to poprawiają formę, rzeźbią sylwetkę i doskonale odprężają.

Główne właściwości  rehabilitacji w wodzie:

  • zmniejszenie napięcia mięśni
  • zapobiega powikłaniom
  • daje dodatkowe odciążenie dzięki czemu ćwiczenia wykonuje się łatwiej
  • zmniejszenie dolegliwości bólowych
  • zwiększenie ruchomości w stawach
  • wzrost dobrego samopoczucia

Z takiej rehabilitacji mogą korzystać osoby z różnymi jednostkami chorobowymi takimi jak np.:

  • mózgowe Porażenie Dziecięce
  • niepełność intelektualna
  • zespół Downa
  • autyzm
  • dzieci z zaburzeniami rozwoju
  • skoliozy
  • wady postawy
  • bóle kręgosłupa
  • stany po urazach
  • stany pooperacyjne
  1. Zajęcia z rehabilitacji wodnej prowadzi instruktor.
  2. Ćwiczenia redresyjne (bierne) i wyciągi – czym są, wskazania, działanie
  3. TRENING FIZYCZNY – NORDIC WALKING

Nordic walking, to forma marszu z wykorzystaniem specjalnych kijków podobnych do używanych w narciarstwie biegowym.

Nordic walking mimo krótkiej historii zajmuje ważne miejsce wśród innych form ruchu, nie tylko jako forma rekreacji czy uzupełnienie i urozmaicenie treningu w niektórych dyscyplinach sportowych, ale również stosowany jest w programach terapeutycznych. W przeprowadzonych badaniach efektów treningów stwierdzono, m.in.

zwiększenie maksymalnego poboru tlenu, częstotliwości skurczów serca i wydatku energetycznego w trakcie uprawiania nordic walking w stosunku do marszu bez kijków. Ponadto zaobserwowano poprawę parametrów charakteryzujących czynność układu krążenia, skład ciała, wydolność oraz poprawę jakości życia w stosunku do osób z grup kontrolnych.

Zaobserwowano korzystny wpływ uprawiania nordic walking u osób w starszym wieku i u osób po ostrym zespole wieńcowym, z chromaniem przestankowym, z chorobą wieńcową i po zawale serca, z przewlekłą obturacyjną chorobą płuc, z cukrzycą typu 2.

Miejscem doskonale nadającym się do tego typu ćwiczeń są malownicze tereny Jury Krakowsko – Częstochowskiej.

Ćwiczenia redresyjne (bierne) i wyciągi – czym są, wskazania, działanie

Kinezyterapia



Kinezyterapia jest jedną z metod fizjoterapii, która polega na leczeniu ruchem. Jest podstawą rehabilitacji leczniczej, w skład której wchodzą:

  1. Kinezyterapia miejscowa (dotyczy leczenia chorego narządu, miejsca) zaliczymy do niej:
    • ćwiczenia bierne
    • ćwiczenia czynno-bierne
    • ćwiczenia samowspomagane
    • ćwiczenia czynne w odciążeniu (ćwiczenia w UGUL-u)
    • ćwiczenia czynne wolne
    • ćwiczenia czynne oporowe
    • ćwiczenia izometryczne
    • ćwiczenia prowadzone
    • ćwiczenia koordynacyjne
    • ćwiczenia redresyjne, wyciągi
    • ćwiczenia oddechowe
    • ćwiczenia relaksacyjne
    • ćwiczenia samoobsługi
    • ćwiczenia wyrównawcze
    • ćwiczenia korekcyjne
    • pionizacja i nauka chodzenia
  2. Kinezyterapia ogólna (opiera się na zdrowiu całego ciała), stosujemy tutaj:
    • ćwiczenia ogólnousprawniające
    • ćwiczenia indywidualne
    • ćwiczenia grupowe
    • rower treningowy
  3. Instruktaż ćwiczeń.

Ćwiczenia bierne => są to ćwiczena wykonywane przez terapeutę bez współudziału pacjenta. Mają na celu zachowanie pełnego zakresu ruchów w stawach oraz pełnej długości i elastyczności mięśni. Ćwiczenia bierne oddziaływują na tkanki miękkie otaczające staw tj. torebkę i więzadła.

Wskazania do prowadzenia ćwiczeń biernych:

  • niedowłady i porażenia układu mięśniowego
  • zwiększone patologiczne napięcie mięśniowe (napięcie spastyczne)
  • ograniczenia ruchomości w stawach
  • zła trofika tkanek miękkich
You might be interested:  Korona porcelanowa – zalecenia, przeciwwskazania, wady, zalety, wykonanie, cena, alternatywa

Ćwiczenia czynno-bierne => są to ćwiczenia wykonywane przez terapeutę z udziałem pacjenta. Terapeuta prowadzi biernie ruch, a zadaniem pacjenta jest czynne rozluźnienie mięśni. Celem ćwiczeń jest zmniejszenie nadmiernego napięcia mięśni wywołanego unieruchomieniem, bólem lub innymi patologicznymi czynnikami.

Wskazania do prowadzenia ćwiczeń czynno-biernych:

  • stany po chirurgicznych zabiegach rekonstrukcyjnych
  • choroby gośćcowe
  • unieruchomienie za pomocą wyciągów
  • atrofia tkankowa
  • demineralizacja kości

Ćwiczenia samowspomagane => są to ćwiczenia kombinowane. Dla chorych części ciała są to ćwiczenia bierne, a dla zdrowych kończyn, które przez system bloczkowo-ciężarkowy prowadzą ruch w porażonych częściach ciała są to ćwiczenia czynne, często oporowe. Ćwiczenia te wykorzystuje się u osób przewlekle chorych, u których występują nieodwracalne zmiany.

Celem ćwiczeń samowspomaganych jest:

  • poprawa trofiki przez zwiększenie działania ‘pompy mięśniowej’
  • utrzymanie odpowiedniego zakresu ruchu w stawach
  • zapobieganie niekorzystnym zmianom wynikającym z bezruchu
  • oddziaływanie terapeutyczne poza okres pobytu pacjenta z terapeutą

Minusem tych ćwiczeń jest fakt, że ruch nie jest prowadzony w pełnym zakresie. Przyczyną może być obawa przed bólem lub niedoskonałość systemu bloczkowo-ciężarkowego.

Ćwiczenia czynne w odciążaniu => są to ćwiczenia stosowane przy osłabionej sile mięśni. Celem ich jest wzmocnienie mięśni umożliwiające swobodne poruszanie kończyną lub jej częścią. Odciążenie pozwala na wykonanie ruchu w większym zakresie przy współistnieniu bólu.

Wskazania:

  • zapobieganie ograniczeniom ruchu
  • likwidacja miękkich ograniczeń ruchu w stawach
  • prowadzenie ćwiczeń czynnych przy niepełnych zrostach po złamaniach
  • prowadzenie ćwiczeń czynnych przy istniejącym bólu
  • uzyskanie poprawy siły mięśniowej osłabionej bezczynnością spowodowaną unieruchomieniem
  • możliwość samodzielnego wykonywania ćwiczenia bez udziału terapeuty

Minusem tych ćwiczeń jest fakt, że ruch nie jest prowadzony w pełnym zakresie. Przyczyną może być obawa przed bólem lub niedoskonałość systemu bloczkowo-ciężarkowego.

Ćwiczenia czynne wolne => polegają na pokonaniu siły grawitacji aktywizowanej części ciała przy wykorzystaniu przez chorego siły własnych mięśni bez pomocy terapeuty.

Wskazania:

  • utrzymanie propriocepcji mięśniowej na odpowiednim poziomie
  • utrzymanie właściwego zakresu ruchu
  • utrzymanie siły mięśniowej
  • likwidacja wzmożonego, spoczynkowego napięcia mięśni
  • uzyskanie poprawy koordynacji nerwowo-mięśniowej

Ćwiczenia czynne oporowe => polegają na pokonaniu masy kończyny lub części ciała z dodatkowym obciążeniem zewnętrznym. Są to ćwiczenia czynne wolne z dodatkowym oporem.

Wskazania:

  • zmniejszenie do minimum zaników mięśniowych powstałych w wyniku unieruchomienia i procesów patologicznych
  • uzyskanie kompensacyjnych przerostów siły
  • opóźnienie występowania zaników mięśniowych
  • poprawa wytrzymałości miejscowej ćwiczonych mięśni
  • poprawa stanu psychicznego

Ćwiczenia prowadzone => pacjent może wykonywać ćwiczenie w 2/3 zakresu ruchu, a w pozostałej 1/3 wymaga pomocy. Czynnikiem ułatwiającym jest ręka terapeuty. Dodatkową pomoc terapeuty nazywa się prowadzeniem ruchu, a całe ćwiczenie prowadzonym

Ćwiczenia redresyjne => wykonywane są w celu zniesienia przykurczów i stawowych ograniczeń ruchu przy użyciu siły zewnętrznej, którą zawsze jest ręka terapeuty. Podczas ćwiczeń przekracza się granicę bólu i dlatego często muszą być prowadzone przy zastosowaniu zabiegów fizykalnych i leków p/bólowych, rozluźniających.

Wyciągi redresyjne => stanowią bardziej dynamiczną od ćwiczeń redresyjnych formę działania w celu poprawy zakresu ruchu. Wykorzystuje się tutaj system bloczkowo-ciężarkowy i skalowany odważnikami ciężar.

Ćwiczenia oddechowe => mają zapewnić prawidłowe funkcjonowanie układu oddechowego, odpowiedzialnego za dostarczanie tlenu tkankom. Ich celem jest zwiększenie ruchomości klatki piersiowej i poprawa siły mięśni, głównie przepony i mięśni międzyżebrowych zewnętrznych.

Ćwiczenia relaksacyjne => mogą mieć charakter ogólnoustrojowy lub miejscowy. Oceniane są stanem napięcia mięśni szkieletowych za pomocą dotyku. Ważny jest odpowiedni dobór pozycji wyjściowych do ćwiczeń.

Najdogodniejsze są pozycje w leżeniu ze względu na dobre podparcie całego ciała. Ćwiczenia polegają na prostych koordynacyjnie czynnościach, naprzemiennych napięciach i rozluźnieniach mięśni.

Tempo ćwiczeń jest wolne, komendy podawane głosem spokojnym, rodzaj ruchu i sposób wykonania jasno określony.

Ćwiczenia samoobsługi => obejmują czynności:

  • lokomocyjne
  • wykonywania różnych chwytów
  • w zakresie higieny osobistej (mycie się, kosmetyka)
  • związane ze spożywaniem posiłków
  • związane z ubieraniem się i rozbieraniem

Ćwiczenia wyrównawcze i korekcyjne => Postępowanie wyrównawczo-korekcyjne ma na celu likwidację wady lub zahamowanie jej dalszego rozwoju, a tym samym przywrócenie prawidłowej postawy ciała.

Częstym objawem dla wszystkich wad jest zaburzenie napięcia mięśni odpowiadających za stabilizację. Część zespołów mięśniowych jest nadmiernie napięta i przykurczona, pozostała osłabiona i rozciągnięta.

Zasadniczą rolę odgrywają ćwiczenia dzięki którym uzyskamy zwiększenie ruchomości w stawach i zwiększenie siły w mięśniach.

Pionizacja i nauka chodzenia => pionizację można wykonać:

  • w łóżku: unoszenie głowy, siad z ukośnym ustawieniem tułowia, siad płaski w łóżku, siad płaski z nogami zwieszonymi
  • na stole pionizacyjnym

Pionizacja jest stosowana wtedy, gdy długie unieruchomienie pacjenta w pozycji leżącej powoduje zmieny w układzie krążeniowo-naczyniowym. Naukę chodzenia rozpoczynamy od ćwiczeń w barierkach, zwłaszcza ćwiczeń równoważnych sterowanych górą (przenoszenie piłki kkg.) i dołem (wykroki, stanie na jednej nodze).

Wykonuje się ćwiczenia z balansem miednicy dla prawidłowego obciążenia kończyn. Ćwiczymy chód ze swobodnym pokonywaniem dystansu w barierkach, a po opanowaniu chodu krokiem czterotaktowym poza ich obrębem. Przed przystąpieniem do nauki chodzenia o kulach, przy dużych oporach (obawach) chorego można wprowadzić pośredni etap chodzenia w balkoniku.

Ćwiczenia chodu o kulach wyrabiają prawidłowy stereotyp chodu. Dalsza nauka chodzenia to wydłużanie dystansów jednorazowego pokonania i zmniejszanie liczby pomocy ortopedycznych (kule łokciowe, laski).

Podczas nauki chodzenia pacjent wykonuje ćwiczenia chodzenia po różnych podłożach (zmienna twardość) i ćwiczenia z pokonaniem różnicy poziomów (schody). Prowadzi się równieź naukę padania

Ćwiczenia ogólnousprawniające, oparte są na toku lekcyjnym wychowania fizycznego, który składa się z trzech części: wstępnej, głównej i końcowej. W części wstępnej ćwiczenia przygotowują narządy i grupy mięśniowe do największego natężenia wysiłku. Część główna służy do realizacji celu, a końcowa do przeprowadzenia ćwiczeń oddechowych i relaksacyjnych.

Celem ćwiczeń ogólnousprawniających jest:

  • rozwój sprawności fizycznej i wytrzymałości ogólnej chorego
  • utrzymanie i doskonalenie wyników leczenia operacyjnego
  • wyrobienie aktywności i poprawa samodzielności chorego
  • hiperkompensacyjny rozwój siły mięśniowej (przy niedowładzie kkd. wzmocnienie max. kkg.)
  • poprawa sprawności układu krążenia i oddychania

Ćwiczenia indywidualne

Leczenie poprzez ruch, które obejmuje:

  1. Ćwiczenia indywidualne z udziałem terapeuty. Są to ćwiczenia prowadzone w celu uzyskania rozluźnienia mięśni oraz poprawy zakresu ruchu.
  2. Ćwiczenia przyrządowe:
    • w odciążeniu (UGUL) podwieszanie pozwala na zwiększenie ruchu w danych stawach mimo bólu dzięki czemu dany staw lub mięsień objęty procesem zapalnym może utrzymać swoją ruchomość i elastyczność.
    • na przyrządach, są to ćwiczenia, których zasadniczym celem jest zastosowanie obciążenia dla grup mięśniowych lub danego mięśnia w celu uzyskania zwiększenia siły i masy ćwiczonych części ciała.

Ćwiczenia grupowe

Prowadzi się u chorych chodzących i tych, którzy mogą być dowożeni do sali. Do grupy dobiera się pacjentów o podobnych zaburzeniach narządu ruchu i podobnym stopniu sprawności fizycznej. Stan funkcjonalny i rodzaj schorzenia określają pozycje w jakich wykonywane będą ćwiczenia stan ogólny decyduje o możliwości obciążenia wysiłkiem fizycznym grupy.

You might be interested:  Rak pochwy – przyczyny, przerzuty, objawy, badania, leczenie, rokowanie

Rower treningowy to najpopularniejszy sposób na indywidualne ćwiczenia mięśni i trening.

Ćwiczenie na rowerze poprawia wydolność serca i płuc oraz obniża ciśnienie krwi, tętno spoczynkowe i obciążeniowe. Trening na rowerze poprawia kondycję fizyczną, wzmacnia mięśnie i kształtuje sylwetkę.

Na rowerze może ćwiczyć każdy niezależnie od wieku, również osoby, które mają problemy ze stawami i utrzymaniem równowagi.

Oferowane zabiegi:

  • Ćwiczenia bierne
  • Ćwiczenia czynno-bierne
  • Ćwiczenia samowspomagane
  • Ćwiczenia czynne w odciążeniu (ćwiczenia w UGUL-u)
  • Ćwiczenia czynne wolne
  • Ćwiczenia czynne oporowe
  • Ćwiczenia czynne dobrane indywidualnie
  • Ćwiczenia izometryczne
  • Ćwiczenia prowadzone przez terapeutę
  • Ćwiczenia koordynacyjne
  • Ćwiczenia redresyjne, wyciągi
  • Ćwiczenia oddechowe
  • Ćwiczenia relaksacyjne
  • Ćwiczenia samoobsługi
  • Ćwiczenia wyrównawcze
  • Ćwiczenia korekcyjne
  • Pionizacja i nauka chodzenia
  • Ćwiczenia ogólnousprawniające
  • Ćwiczenia indywidualne
  • Ćwiczenia grupowe
  • Ćwiczenia na przyrządach
  • Ćwiczenia na rowerze treningowym
  • Instruktaż ćwiczeń

Przejdź do szczegółowej oferty zabiegów >>

‘Ruch jest w stanie zastąpić prawie każdy lek, ale wszystkie leki razem wzięte nie zastąpią ruchu.’

Ćwiczenia redresyjne

Ćwiczenia redresyjne to rodzaj ćwiczeń stosowanych w fizjoterapii w celu powiększenia zakresu ruchu w stawie.

Są to ćwiczenia bierne, wykonywane przez terapeutę z pewną siłą zewnętrzną bez udziału chorego, w celu przezwyciężenia pewnego oporu tkankowego. Cechą typową dla tych ćwiczeń jest potrzeba wejścia w granicę bólową pacjenta.

Ćwiczenia redresyjne nie mogą być stosowane u osób z ograniczeniem ruchomości stawu spowodowanym urazem.

1. Kiedy ćwiczenia redresyjne są konieczne?

Redresja jest konieczna w celu likwidacji określonych ograniczeń ruchowych w stawach. Efektywność tej metody leczenia zależy od dwóch czynników: rodzaju zablokowania ruchomości stawowej i jej przyczyny oraz odporności pacjenta na ból w stawie. Przyczynę i lokalizację tkankową omawianej dysfunkcji trzeba znać, by niepotrzebnie nie narażać ćwiczonych osób na ból.

Cel ćwiczeń redresyjnych:

  • uzyskanie pełnej biernej ruchomości stawów,
  • poprawa ruchomości w możliwym do wyćwiczenia zakresie,
  • przygotowanie stawu do rekonstrukcyjnego zabiegu chirurgicznego.

Przeciwwskazania do ćwiczeń redresyjnych:

  • określa lekarz,
  • kiedy prawidłową ruchomość w stawie można uzyskać poprzez ćwiczenia czynne wolne oraz stałe posługiwanie się chorą kończyną przy wykonywaniu codziennych czynności.

2. Na czym polegają ćwiczenia redresyjne?

Rozciąganie – zwane redresją – są to ćwiczenia służące do zniesienia przykurczu tkanki miękkiej okołostawowej lub mięśni; do rozciągania używa się odpowiedniej siły, wykonuje się działanie dźwigni(im dłuższe ramię dźwigni, tym mniejszej siły trzeba użyć do wykonania ćwiczeń).

Użycie zbyt dużej dźwigni może powodować uszkodzenie stawów, a nawet złamanie kości, zwłaszcza słabo uwapnionej. Czynność jest wykonywana przez terapeutę i polega na rozciąganiu przykurczy tkanki miękkiej, dzięki wykorzystaniu siły własnych mięśni. Potęga ćwiczenia musi być dawkowana indywidualnie, przekraczając granicę bólu stawów.

Przez cały czas ćwiczenia terapeuta powinien mieć kontakt z pacjentem i obserwować jego reakcje.

W czasie redresji należy odciągać od siebie kości tworzące staw. Rozluźnienie mięśni ma miejsce po każdym rozciąganiu stawów i przerwie. Niekiedy chory może sam wykonywać ćwiczenia poprzez czynne napinanie mięśni.

Jak wykonywać ćwiczenia redresyjne?

  1. Przed ćwiczeniami na zalecenie lekarza można podać tabletki przeciwbólowe. Podania leków wymagają czasami pacjenci, którzy mają bardzo niski próg bólu.

  2. Czynności, które terapeuta prowadzi, muszą być zdecydowane, a pacjent powinien utrzymywać z nim kontakt wzrokowy.

  3. Ruch powinien być ćwiczony w jednej płaszczyźnie.

  4. Podczas wykonywania ćwiczeń redresyjnych wskazane jest „odciąganie” powierzchni stawowych.

  5. Tempo ćwiczeń powinno być bardzo wolne, pozwalające choremu na adaptację bólu.

  6. Przerwy między kolejnymi ćwiczeniami należy wykorzystać na rozluźnienie mięśni, np. przez masaże.

  7. Należy nawiązać kontakt z chorym, który powinien mieć zaufanie do terapeuty i informować go o nasileniu bólu stawów.

Ćwiczenia redresyjne warto kończyć serią ćwiczeń czynnych w odciążeniu w szybkim tempie, po to, aby utrwalić efekt redresji. Po tych ćwiczeniach, po odpoczynku należy wykonać ćwiczenia czynne wzmacniające układ mięśniowy.

Artykuł zweryfikowany przez: Mgr Anna Bocheńska Fizjoterapeuta, specjalista z zakresu terapii przeciwobrzękowej, trener masażu klasycznego i relaksacyjnego. Patrycja Nowak,  ponad rok temu

fizjoterapeutom.pl – Portal studentów fizjoterapii

Efektywność tej metody zależy od dwóch czynników :

  • rodzaju zablokowania ruchomości stawowej i jej przyczyny
  • odporności pacjenta na ból

Przyczynę i lokalizację tkankową omawianej dysfunkcji trzeba znać by niepotrzebnie nie narażać ćwiczonych osób na ból.

Cel ćwiczeń:

  • uzyskanie pełnej, biernej ruchomości w ćwiczonym stawie
  • poprawa ruchomości w możliwym do wyćwiczenia zakresie albo jako przygotowanie stawu do rekonstrukcyjnego zabiegu chirurgicznego

Wskazania:

  • likwidacja określonych ograniczeń ruchu w stawach .

Przeciwwskazania:

  • określa lekarz
  • kiedy przywrócenie prawidłowego zakresu ruchów w stawie można uzyskać przez ćwiczenia czynne, wolne, czynne z oporem oraz stałe posługiwanie się chorą kończyną przy wykonywaniu codziennych czynności.

Metodyka:

  • taka jak w poprzednich ćwiczeniach ; odpowiedni chwyt, stabilizacja, stosowanie zabiegów fizykoterapeutycznych przed ćwiczeniami, itp.

Inne:

  • stosując ćwiczenia przy ruchach skrętnych należy postępować bardzo ostrożnie opierając się na znajomości mechaniki stawu, w wielu publikacjach można się spotkać z opinią, iż stawu łokciowego w żadnym przypadku nie należy redresować!

Rozciąganie- zwane powszechnie redresjami- są to zarówno ćwiczenia jak i sposoby służące do zniesienia przykurczu tkanek miękkich okołostawowych lub mięśni. Dla uzyskania rozciągnięcia używa się odpowiednio dawkowanej siły.

Przy redresjach wykonuje się działanie dźwigni. Im dłuższe ramię dźwigni tym mniejszej siły  trzeba użyć do wykonania pracy.

Użycie zbyt dużej dźwigni i zbyt dużej siły może spowodować uszkodzenie stawu , a nawet złamanie kości, zwłaszcza słabo uwapnionych.

Przez skrócenie ramienia dźwigni i rozłożenia punktu przyłożenia siły na jak największą powierzchnię ćwiczonego odcinka stawu maleje ryzyko wymienionych powikłań.

Redresje wykonuje terapeuta rozciągając przykurczone tkanki miękkie siłą własnych mięśni. Siłę należy dawkować indywidualnie , przekraczając granicę bólu i obserwując zachowanie chorego.W czasie redresji należy odciągać od siebie kości tworzące staw.

Po każdorazowym wykonaniu ruchu redresującego trzeba sprowadzić kończynę do pozycji wyjściowej , w której następuje przerwa dla rozluźnienia mięśni.

W niektórych przypadkach chory może sam wykonywać ćwiczenia poprzez czynne napinanie mięsni działających antagonistycznie w stosunku do mięśni przykurczonych oraz wykonując ćwiczenia czynne w odpowiednio dobranych pozycjach wyjściowych wtedy mówimy o tzw. Autoredresji.

Bibliografia :Nowotny – Podstawy fizjoterapiiRosławski&Skolimowski – Technika wykonywania ćwiczeń leczniczychZembaty – Kinezyterapia tom II

Masz ciekawy materiał który mógłby być opublikowny na naszej stronie? Przeslij go do nas!

Widzisz błąd? Prosimy daj nam znać: [email protected]

Podoba Ci się nasz artykuł? Pokaż go znajomym:

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *