Jakie choroby mogą być przyczyną nadciśnienia? Czym jest nadciśnienie wtórne?

Nadciśnienie dzielimy na pierwotne oraz wtórne. Pierwotne nadciśnienie tętnicze jest spowodowane przez czynniki genetyczne i środowiskowe, zaburzające fizjologiczne układy uczestniczące w regulacji ciśnienia tętniczego. W tym przypadku aby obniżyć ciśnienie konieczna jest zmiana stylu życia, więcej aktywności fizycznej, utrata masy ciała i ograniczenie spożycia sodu.

Zbyt wysokie ciśnienie może być również spowodowane innymi chorobami, mówimy wtedy o nadciśnieniu wtórnym. Głównie do rozwoju nadciśnienia przyczyniają się choroby nerek (zapalenia, guzy, zespoły retencji sodu) oraz zaburzenia endokrynne.

Istotnym czynnikiem, często bagatelizowanym, jest również bezdech senny, obecny głównie w trakcie donośnego chrapania. W jego trakcie dochodzi do niedotlenienia tkanek, co jest stresem dla organizmu.

Powoduje to aktywację układu współczulnego, w wyniku której dochodzi do skurczu naczyń i wzrostu ciśnienia tętniczego. Dodatkowo stan przedrzucawkowy, rzucawka w ciąży, niektóre leki i substancje toksyczne mogą wywoływać epizody nadciśnienia.

Co zmniejsza ciśnienie we wtórnym nadciśnieniu tętniczym? Leczenie skupia się na opanowaniu choroby pierwotnej, na przykład dializoterapia lub przeszczep w przypadku chorób nerek. Po wyleczeniu pierwotnej przyczyny nadciśnienie zwykle mija.

Objawy nadciśnienia

Na ogół nadciśnienie przebiega bezobjawowo. Czasami daje bardzo niespecyficzne i często ignorowane objawy, na przykład bóle głowy, problemy ze snem i łatwe męczenie się. Z tego powodu nadciśnienie często wykrywa się dopiero podczas pomiaru ciśnienia krwi.

U niektórych osób od samego początku ciśnienie stale utrzymuje się na wysokim poziomie (nadciśnienie tętnicze utrwalone), u innych ma charakter chwiejny, z tendencją do powracania do wartości prawidłowych.

Zmniejszenie ciśnienia w przypadku nadciśnienia nieutrwalonego możemy osiągnąć tylko dzięki zmianie stylu życia, bez leków. Nadciśnienie utrwalone wiąże się z większym ryzykiem rozwoju powikłań narządowych.

Utrzymujące się przez dłuższy czas wysokie ciśnienie przyspiesza rozwój miażdżycy w tętnicach szyjnych i wieńcowych, co może prowadzić do udarów mózgu i zawału serca.

Zesztywnienie tętnic w wyniku nadciśnienia i miażdżycy może prowadzić do rozwoju niewydolności nerek oraz zmian w siatkówce. Trzeba zaznaczyć, że zmiany te występują głównie po wielu latach trwania nadciśnienia. Zbijanie ciśnienia przy występujących powikłaniach narządowych jest zdecydowanie trudniejsze i wymaga wielokierunkowego podejścia.

Diagnostyka nadciśnienia tętniczego

Diagnozę nadciśnienia tętniczego zwykle stawia lekarz pierwszego kontaktu (lekarz rodzinny lub internista) po pomiarze ciśnienia krwi. Aby ustalić przyczynę i ocenić ryzyko wystąpienia powikłań narządowych i innych chorób, może zlecić dodatkowe badania.

Najczęściej zlecanymi badaniami krwi jest morfologia, oznaczenie stężenia hemoglobiny oraz glukozy. Ponadto aby określić czynność nerek można wykonać oznaczenie poziomu kreatyniny, kwasu moczowego.

Przy podejrzeniu wysokiego ryzyka zmian miażdżycowych wykonuje się oznaczenie cholesterolu, HDL, LDL oraz triglicerydów. Funkcję wątroby określa się na podstawie parametrów czynnościowych wątroby, na przykład ASPAT i ALAT.

Jeżeli istnieje konieczność poszerzenia diagnostyki, można wykonać dodatkowo EKG i ECHO serca, badanie dna oka, USG tętnic szyjnych i jamy brzusznej.

Dla niektórych pacjentów wizyta u lekarza może być stresującym doświadczeniem, i z tego powodu pomiar ciśnienia krwi wykonywany w gabinecie lekarskim obarczony jest ryzykiem zawyżonego wyniku.

Jeżeli zbyt wysokie ciśnienie występuje tylko w trakcie wizyty lekarskiej, nie można rozpoznać nadciśnienia tętniczego.

Jest to tak zwane „nadciśnienie białego fartucha” i nie wymaga dalszej diagnostyki ani leczenia.

Stopnie nadciśnienia tętniczego

Przyjmuje się, że prawidłowa wartość ciśnienia tętniczego wynosi 120/80 mmHg. Ciśnienie skurczowe o wartości 130-139 mmHg i rozkurczowe 85-98 określa się jako prawidłowe wysokie. Nadciśnienie rozpoznaje się przy wartościach ciśnienia skurczowego powyżej 140 mmHg i ciśnienia rozkurczowego powyżej 90 mmHg.

Nadciśnienie tętnicze pierwszego stopnia rozpoznaje się, kiedy ciśnienie skurczowe nie przekracza 160 mmHg, a rozkurczowe 100mmHg.

Od wartości ciśnienia skurczowego 160 do 180 mmHg i rozkurczowego do 110 mmHg mówimy o nadciśnieniu tętniczym drugiego stopnia.

Przy ciśnieniu skurczowym powyżej 180mmHg oraz rozkurczowym wyższym niż 110mmHg rozpoznaje się nadciśnienie trzeciego, najwyższego stopnia.

Obniżanie ciśnienia krwi – Leczenie nadciśnienia tętniczego

Aby skutecznie obniżyć ciśnienie tętnicze zazwyczaj konieczna jest zmiana stylu życia, połączona ze stosowaniem leków hipotensyjnych i kontrolowanie czynników ryzyka epizodów sercowo-naczyniowych. Podejście lecznicze zależy od stopnia nadciśnienia i od obecności powikłań narządowych.

Zbijanie ciśnienia w przypadku nadciśnienia 2 lub 3 stopnia rozpoczyna się od wprowadzenia leków obniżających ciśnienie, jednocześnie ze zmianą stylu życia.

W przypadku nadciśnienia pierwszego stopnia z obecnością chorób sercowo-naczyniowych w rodzinie lub z istniejącymi powikłaniami, konieczna jest farmakoterapia i zmiany w nawykach żywieniowych i stylu życia.

Nadciśnienie 1 stopnia z małym lub średnim obciążeniem rodzinnym można modyfikować początkowo zmianą stylu życia przez pół roku. Dopiero jeżeli to jest nieskuteczne, należy rozpocząć farmakoterapię.

Jakie choroby mogą być przyczyną nadciśnienia? Czym jest nadciśnienie wtórne?

Co zmniejsza ciśnienie

Jest wiele sposobów na obniżanie ciśnienia krwi. Wspomnianym już jest farmakoterapia, jednak jest ona zarezerwowana dla osób ze znacznym nadciśnieniem. Lekom oraz nadciśnieniu lekkiego stopnia powinna zawsze towarzyszyć zmiana stylu życia.

Aby obniżyć ciśnienie konieczne jest rozpoczęcie ćwiczeń fizycznych, które usprawniają układ krążenia i wydolność serca. Trzeba również ograniczyć stres, aktywujący układ współczulny i podwyższający ciśnienie tętnicze.

Istotnym elementem jest również rzucenie palenia papierosów i ograniczenie spożywania alkoholu do niezbędnego minimum.

Jak w naturalny sposób obniżyć ciśnienie?

Jakie choroby mogą być przyczyną nadciśnienia? Czym jest nadciśnienie wtórne?

Istnieje wiele sposobów na zmniejszenie ciśnienia w naturalny sposób. Można zacząć od modyfikacji diety – zmniejszyć spożycie sodu i zwiększyć podaż potasu. Nadmiar sodu przyczynia się do wzrostu, a potas pozwala na obniżanie ciśnienia krwi.

Dodatkowo trzeba zrezygnować z jedzenia wysoko przetworzonego, fast-foodów i słodyczy. Obniżanie ciśnienia krwi można wspomagać również naparami z ziół. Takie właściwości będzie miała na przykład herbatka z głogu i dziurawca pita regularnie.

Również świeże ząbki czosnku mają działanie hipotensyjne i antybakteryjne.

Nadciśnienie tętnicze – przyczyny, objawy i zapobieganie | Sprzęt Medyczny NOVAMA.PL

Nadciśnienie tętnicze – przyczyny, objawy i zapobieganie. Termin nadciśnienie słyszał chyba każdy z Nas. Jednak czym tak naprawdę jest nadciśnienie? Czy nadciśnienie stanowi poważne zagrożenie dla naszego zdrowia? Co je wywołuje? Skąd się bierze nadciśnienie, jakie są przyczyny?

Czy za chorobę nadciśnieniową odpowiadają ludzkie geny, a może styl życia? Jak zapobiegać powstawaniu nadciśnienia?

Nadciśnienie tętnicze – przyczyny, objawy i zapobieganie

Czym tak naprawdę jest nadciśnienie?Obecnie co trzeci Polak choruje na nadciśnienie. Na przestrzeni ostatnich lat liczba chorych rośnie lawinowo.

Środowisko medyczne jest zgodne, najpowszechniejszą przyczyną, powstawania pierwotnego – nabytego – nadciśnienia, jest niezdrowy styl życia.

 Mowa o czynnikach takich jak: nadwaga, nadmierne spożywanie soli i tłuszczów nasyconych, palenie papierosów oraz częste spożywanie alkoholu.

Serce jest najważniejszym organem w naszym organizmie. Niezależnie od tego co robimy: odpoczywamy, biegamy, ono bije i pompuje krew przez całe nasze życie. W czasie skurczu lewej komory serca, krew jest zasysana do aorty tętnicy głównej i w ten sposób powstaje ciśnienie skurczowe, następnie natleniona krew zostaje wypompowana z serca (rozkurcz) i trafia do naszego krwiobiegu.

Przy każdym uderzeniu serca ciśnienie waha się pomiędzy najwyższą wartością (ciśnienie tętnicze skurczowe) i wartością najniższą (ciśnienie tętnicze rozkurczowe).

Nadciśnienie to najogólniej mówiąc podwyższona wartość ciśnienia krwi, przepływającej przez naczynie krwionośne.

O nadciśnieniu możemy mówić wówczas kiedy wartość ciśnienia skurczowego przekracza 140 mmHg, zaś wartość ciśnienia rozkurczowego przekracza 90mmHg.

Czy nadciśnienie stanowi poważne zagrożenie dla naszego zdrowia?

Jakie choroby mogą być przyczyną nadciśnienia? Czym jest nadciśnienie wtórne?

Nadciśnienie tętnicze jest bardzo podstępną chorobą. We wczesnych stadiach ciężko zidentyfikować schorzenie, bowiem wczesne objawy są niespecyficzne i często je bagatelizujemy. Występujące sygnały tłumaczymy sobie stresem, wczesnymi symptomami przeziębienia czy przemęczenia.

Na co należy zwrócić szczególna uwagę?

  • częste bóle głowy w rejonie potylicy (tył głowy), po przebudzeniu i w nocy
  • mroczki przed oczami, kolorowe plamki
  • zaburzenia widzenia
  • zawroty głowy, omdlenia
  • krwotoki z nosa, rano po przebudzeniu czy po wysiłku fizycznym
  • szumy w uszach, nawet w zamkniętych wyciszonych pomieszczeniach
  • uczucie pulsowania, ból w skroniach
  • odczuwanie mocnego bicia serca, dyskomfort w klatce piersiowej
  • drżenie rąk
  • nerwowość, złość, impulsywność, wybuchowość, bezsenność
  • uczucie przewlekłego zmęczenia

Nadciśnienie jest czynnikiem ryzyka chorób układu sercowo naczyniowego

Późno wykryte czy nieleczone nadciśnienie tętnicze odpowiada za:

    • uszkodzenie najważniejszych organów takich jak: serce, mózg, nerki oraz oczy
    • zmianę struktury ścian naczyń krwionośnych, wzrasta ryzyko miażdżycy
    • wystąpienie zawału, udaru w tym udaru krwotocznego wylewu
    • uszkodzenie struktury naczyń tętniczych nerek, przez co zwiększa ryzyko niewydolności nerek
    • patologiczne zmiany naczyń gałki ocznej, wywołując trwałe uszkodzenie wzroku ( m.in. jaskra)

Statystycznie uznaje się, iż nieleczone nadciśnienie, poprzez szereg wywoływanych powikłań, skraca życie nasze i naszych najbliższych, aż o 15 lat. Masz już nadciśnienie? Ciśnieniomierz nadgarstkowy, nie jest dla Ciebie, dowiedz się dlaczego z naszego artykułu Czy ciśnieniomierz nadgarstkowy daje błędne pomiary?

Skąd to nadciśnienie tętnicze, jakie są przyczyny?

Aby wyjaśnić przyczynę powstawania nadciśnienia, musimy wiedzieć, iż istnieją dwa typy nadciśnienia: pierwotne tzw. samoistne oraz wtórne.

Wtórne nadciśnienie występuje w następstwie określonych chorób:

    • nefrologicznych – wszelkich schorzeń w obrębie układu moczowego
    • endokrynologicznych patologii w funkcjonowaniu układu hormonalnego
    • układu nerwowego urazy, guzy mózgu, zapalenia mózgu czy opon mózgowych
    • w zatruciach np. związkami ołowiu.

W przypadku nadciśnienia samoistnego, trudno jednoznacznie określić przyczynę. Środowisko medyczne jest zgodne, iż ten rodzaj nadciśnienia ma bezpośredni związek z naszym trybem życia, środowiskiem oraz uwarunkowaniem genetycznym.

Czynniki, które wpływają na powstawanie nadciśnienia pierwotnego (samoistnego) to:

    • nadwaga
    • brak, bądź nieregularnie prowadzona aktywność fizyczna
    • przyjmowanie doustnej antykoncepcji przez kobiety
    • leki/suplementy zawierające sterydy
    • dieta nadużywanie soli kuchennej, tłuszczów nasyconych
    • używki- spożywanie zbyt wysokich dawek alkoholu oraz palenie tytoniu
    • geny- prawdopodobieństwo wystąpienia nadciśnienia jest wyższe, jeśli było już ono wcześniej diagnozowane u kogoś z rodziny

W tym miejscu warto zaznaczyć, iż ponad 90% zdiagnozowanych przypadków nadciśnienia to typ nadciśnienia samoistnego. Nie mamy wpływu na nasze geny, ale z pozostałymi czynnikami możemy i powinniśmy walczyć.

You might be interested:  Objawy zespołu niespokojnych nóg – jak rozpoznać RLS?

Jak zapobiegać powstawaniu nadciśnienia?

Jakie choroby mogą być przyczyną nadciśnienia? Czym jest nadciśnienie wtórne?

W przypadku walki z nadciśnieniem, stare przysłowie ,,Łatwiej zapobiegać niż leczyć- ma bardzo ważny wydźwięk. Jeśli nie chcesz chorować na nadciśnienie w pierwszej kolejności należy wyeliminować czynniki opisane w punkcie powyżej. Ważne by zmienić nasze przyzwyczajenia do słonej, tłustej diety, ograniczyć szkodliwe używki i wprowadzić do swojego życia regularną aktywność fizyczną, dietę śródziemnomorską, DASH lub zwiększyć przynajmniej ilość ryb i warzyw, a ograniczyć spożycie czerwonego mięsa oraz potraw ociekających tłuszczem,fast food, żywności głęboko mrożonej i oczywiście (ograniczyć lub wyeliminować) nadmiaru alkoholu, papierosów i innych używek.

Ogromne znaczenie w profilaktyce, oraz w już w zdiagnozowanym nadciśnieniu, ma systematyczna kontrola wartości ciśnienia krwi. Dlatego niezbędnym narzędziem do walki z tą podstępną chorobą jest ciśnieniomierz.

Osoby zdrowe powinny regularnie – a nie tylko podczas badań okresowych – badać ciśnienie. Wówczas można odpowiednio wcześnie zareagować. W początkowych stadiach choroby zazwyczaj wystarczy zmienić dietę oraz wprowadzić aktywność fizyczną. Bez konieczności wprowadzania farmakoterapii (podawania leków).

Warto również zauważyć, iż wcześniej wykryte nadciśnienie może być sygnałem ostrzegawczym, iż w naszym organizmie dzieje się coś niedobrego np. wyżej opisane nadciśnienie wtórne.

Pamiętajmy, aby pomiar ciśnienia był wiarygodny należy przestrzegać kilku ważnych wytycznych, o których przeczytacie w artykule Mierzenie ciśnienia – jak prawidłowo mierzyć ciśnienie krwi ?

Regularny pomiar ciśnienia, prowadzony u osób z już zdiagnozowanym nadciśnieniem pełni dodatkową funkcję kontrolną i informacyjną. Dostarcza lekarzowi informacji, czy wybrany schemat leczenia- dobór leków oraz ich dawkowanie, jest właściwe i czy przynosi wymierne rezultaty,lub wręcz przeciwnie należy wybrać inną drogę leczenia.

Aktualności

Jakie choroby mogą być przyczyną nadciśnienia? Czym jest nadciśnienie wtórne?

Zbyt wysokie ciśnienie tętnicze (nadciśnienie) to przewlekłe schorzenie układu krwionośnego, które dotyczy już co trzeciego mieszkańca naszego kraju. Według przewidywań naukowców, już za 7 lat na całym świecie aż 1,5 miliarda osób będzie się zmagać z problemem nadciśnienia tętniczego.

Problem ten jest na tyle poważny, że przyczynia się do zwiększenia umieralności zwłaszcza ze względu na zawały i wylewy. Często wysokie ciśnienie krwi jest postrzegane jako choroba dotycząca jedynie osób w podeszłym wieku. Okazuje się jednak, że dotyczy ona również sporej części młodych ludzi.

Optymalne ciśnienie tętnicze kształtuje się u zdrowych osób na poziomie 120/80. Pierwsza liczba odnosi się do wartości ciśnienia skurczowego, natomiast druga mówi nam o ciśnieniu rozkurczowym.

Aby stwierdzić stan zbyt wysokiego ciśnienia rozkurczowego, jego wartość powinna przekraczać 90, natomiast zbyt wysokie ciśnienie skurczowe notuje się wówczas, gdy pomiar wskazuje powyżej 140.

W takim przypadku ma miejsce zbyt mocny nacisk, jaki na ściany tętnic wywiera przepływająca krew.

  • Wysokie ciśnienie a objawy towarzyszące
  • Objawy wysokiego ciśnienia są charakterystyczne również dla wielu innych chorób, dlatego zwykle mija wiele czasu, zanim pacjent zgłosi się po pomoc do specjalisty. Do najczęściej występujących dolegliwości zalicza się:
  • silne bóle głowy, potliwość, bezsenność, ciągłe osłabienie lub nadmierna pobudliwość, częste rozkojarzenia, problemy z zachowaniem koncentracji, drżenie rąk, zawroty głowy, zaczerwieniony koloryt twarzy, krwotoki z nosa,
  • nagłe pogorszenie wzroku, mroczki przed oczami, błyski w oku.

Szczególnie niebezpieczne może okazać się wysokie ciśnienie w oku. Warto więc wybrać się do okulisty, który dokona badania dna oka w celu identyfikacji ewentualnych uszkodzeń. Może się okazać, że brak szybkiej interwencji doprowadzi do trwałego pogorszenia wzroku lub nawet jego utraty.

Typologia wysokiego ciśnienia krwi

W medycynie rozróżnia się dwa rodzaje ciśnienia: pierwotne oraz wtórne. Jak się okazuje, aż około 90% wszystkich przypadków ma podłoże pierwotne. Oznacza to, że nie można wskazać na jedną konkretną przyczynę wysokiego ciśnienia. Mamy raczej do czynienia z kompleksem wielu zmiennych o charakterze genetycznym oraz środowiskowym.

Szczególne znaczenie odgrywa w tym przypadku nieodpowiedni styl życia, zwłaszcza palenie papierosów, niewłaściwa dieta, brak aktywności fizycznej, picie alkoholu oraz doświadczanie przewlekłego stresu.

Wyniki badań dowiodły również, że problem nadciśnienia tętniczego dotyczy w większym stopniu kobiet stosujących doustną antykoncepcję.

  1. W przypadku natomiast wtórnego wysokiego ciśnienia, przyczyn należy upatrywać w określonym zdarzeniu medycznym, takim jak na przykład:
  2. cukrzycowa choroba nerek, pozostałe schorzenia nerek, zwężenie tętnicy nerkowej, nowotwory, choroby nadnerczy, akromegalia, schorzenia tarczycy (zwłaszcza jej nadczynność), wodonercze, przewlekle zapalenie kłębuszków nerkowych, guz mózgu, udar mózgu, nadczynność przytarczyc, koarktacja aorty, rozrost gruczołu krokowego, zespół obturacyjnego bezdechu sennego,
  3. zespół Cushinga.

Wysokie ciśnienie rozkurczowe a skurczowe? Które jest niebezpieczniejsze?

Powszechnie można spotkać się z mitem, że wysokie ciśnienie skurczowe stanowi mniejszy problem niż rozkurczowe. Okazuje się jednak, że obie te wartości są równie ważne i zawsze powinny być rozpatrywane wspólnie. Najbardziej niebezpieczne są natomiast nagłe skoki ciśnienia – od bardzo wysokiego do krańcowo niskiego. W takim przypadku ryzyko zawału oraz udaru mózgu gwałtownie wzrasta.

Wysokie ciśnienie w ciąży – zagrożenie dla zdrowia matki i dziecka

Szczególny niepokój powinno wzbudzić zbyt wysokie ciśnienie u kobiet w ciąży. W takim przypadku zagrożone jest zdrowie i życie zarówno kobiety, jak i jej dziecka.

Na szczęście problem ten jest stosunkowo rzadki, ponieważ w trakcie ciąży ma miejsce naturalny proces obniżenia ciśnienia krwi. Jeżeli jednak zostanie wykryte wysokie ciśnienie w ciąży, wtedy należy postępować ze szczególną ostrożnością.

Część spośród leków na nadciśnienie mogłaby bowiem spowodować uszkodzenie płodu.

Jak zbić wysokie ciśnienie bez zastosowania leków?

Jeżeli poziom ciśnienia krwi nie jest jeszcze na tyle duży, że zagrażałby życiu, sięgnięcie po leki na nadciśnienie byłoby niewskazane. Tym bardziej, że ich stosowanie wiąże się ze skutkami ubocznymi, a osoby rozpoczynające farmakoterapię zwykle są zmuszone kontynuować ją aż do końca swojego życia.

Dlatego warto już dzisiaj zmienić swój dotychczasowy styl życia. W pierwszej kolejności należy rozpocząć umiarkowaną, lecz systematyczną aktywność fizyczną. Najlepiej sprawdzą się w tym przypadku ćwiczenia aerobowe.

Można postawić chociażby na powolne bieganie, spacery, nording walking, jazdę na rowerze czy gimnastykę.

Równie ważna jest następnie zdrowa dieta. Przede wszystkim należy z niej wykluczyć sól kuchenną, która powoduje odkładanie się wody w organizmie. Na skutek tego dochodzi do zwiększenia napięcia mięśni gładkich, a w konsekwencji wysokiego ciśnienia krwi. Wskazana ilość soli w diecie to maksymalnie 5 gramów dziennie, podczas gdy większość z nas przekracza tę ilość co najmniej kilkukrotnie.

Niewskazane dla osób z nadciśnieniem tętniczym jest następnie spożywanie tłustych potraw, które powodują wzrost poziomu złego cholesterolu LDL oraz trójglicerydów.

Cholesterol odkłada się w ścianach tętnic, tworząc blaszki miażdżycowe, utrudniające przepływ krwi. W konsekwencji wzrasta jej ciśnienie oraz ryzyko oderwania blaszek, co może doprowadzić do wylewu.

Dieta osoby ze zbyt wysokim ciśnieniem skurczowym i rozkurczowym powinna obfitować w nieprzetworzone produkty roślinne – warzywa, owoce, zboża oraz fasole.

  • Jakie stosuje się leki na nadciśnienie?
  • W przypadkach wysokiego ciśnienia tętniczego znacznie przekraczającego normy, konieczne może okazać się przepisanie leków przez lekarza spośród następujących ich rodzajów:
  • s-blokery, Ca-blokery, ACE-Inhibitory, diuretyki, sartany,
  • alfa-blokery.

Jeżeli pacjent rozpocznie farmakoterapię, powinien pamiętać o regularnym stosowaniu leków. Nagłe przerwanie leczenia mogłoby doprowadzić do szybkiego wzrostu ciśnienia krwi, a w konsekwencji wylewu lub zawału serca. Jeżeli zamierzamy zmniejszać dawki leków powinniśmy to robić stopniowo – koniecznie pod kontrolą specjalisty.

Wysokie ciśnienie tętnicze to poważne schorzenie, któremu można jednak skutecznie przeciwdziałać dzięki zmianom stylu życia. Leki warto traktować jedynie jako ostateczność – kluczową kwestią jest właściwa profilaktyka, zanim dojdzie do rozwoju przewlekłego schorzenia.

Wtórne nadciśnienie tętnicze: jakim chorobom towarzyszy wzrost ciśnienia tętniczego

Najczęstsze schorzenia, które są przyczyną wtórnego nadciśnienia tętniczego, to obturacyjny bezdech senny, choroby miąższu nerek, zwężenie tętnic nerkowych i pierwotny hiperaldosteronizm. Rozpoznanie wtórnego nadciśnienia tętniczego ma istotne znaczenie – usunięcie jego przyczyny jest niezbędne do tego, by uzyskać normalizację ciśnienia i zmniejszyć ryzyko sercowo-naczyniowe.

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna

U około 95 proc. chorych na nadciśnienie tętnicze ma ono pierwotny charakter, co oznacza, że nie można jednoznacznie ustalić jego przyczyny. Jednak u pozostałych ok. 5 proc. NT jest spowodowane jakąś określoną patologią organizmu. 

Jakie choroby mogą być przyczyną nadciśnienia? Czym jest nadciśnienie wtórne?U około 5 proc. chorych na nadciśnienie tętnicze ma ono charakter wtórny.

„Wydaje się, że 5 proc. to niewielki odsetek. Jednak gdy uświadomimy sobie, że mniej więcej 10 mln Polaków choruje na nadciśnienie, to ok. 500 tys. z nich ma wtórną postać nadciśnienia tętniczego.

Nie jest to więc mała grupa” — mówi prof. dr hab. n. med. Krystyna Widecka, kierownik Kliniki Hipertensjologii i Chorób Wewnętrznych Samodzielnego Publicznego Szpitala Klinicznego nr 1 PUM w Szczecinie.

Nadciśnienie tętnicze wtórne – objawy

Na wtórną postać nadciśnienia tętniczego mogą wskazywać:

  • znaczny wzrost ciśnienia tętniczego, w tym napadowe zwyżki, tzw. przełomy nadciśnieniowe, 
  • szybko postępujący rozwój NT lub pogorszenie jego kontroli, 
  • oporność na leczenie hipotensyjne, 
  • rozwój nadciśnienia tętniczego złośliwego, 
  • słaba odpowiedź na leczenie hipotensyjne w przypadku pacjentów przyjmujących leki we właściwych dawkach,
  • obecność powikłań narządowych nieproporcjonalnie wyrażonych do czasu trwania nadciśnienia lub do jego ciężkości.

Nadciśnienie tętnicze wtórne – przyczyny egzogenne i endogenne 

Rozpoznanie wtórnego nadciśnienia tętniczego ma istotne znaczenie. Usunięcie jego przyczyny jest niezbędne do tego, by uzyskać normalizację ciśnienia i zmniejszyć ryzyko sercowo-naczyniowe.

„Standardowy algorytm postępowania u pacjenta z NT obejmuje badanie kliniczne, przedmiotowe i podmiotowe, podstawowe badania laboratoryjne — już ich wyniki pozwalają na podejrzenie nadciśnienia wtórnego. Kolejne kroki to ocena globalnego ryzyka sercowo-naczyniowego i współistniejących czynników ryzyka, a w końcu terapia.

You might be interested:  Częsta zgaga – jakie są przyczyny zgagi? Co pomaga na nawracające pieczenie w przełyku?

Kiedy lecząc pacjenta z nadciśnieniem tętniczym zgodnie z zaleceniami nie udaje się uzyskać dobrej kontroli, wówczas rozpoznajemy nadciśnienie oporne. To kolejna przesłanka do tego, by pomyśleć o nadciśnieniu wtórnym” — przypomina prof. Widecka.

Nadciśnienie wtórne spowodowane jest albo przyczynami egzogennymi, czyli zewnętrznymi, albo endogennymi — wewnętrznymi. Wśród przyczyn egzogennych najczęstsze to przyjmowane leki i narkotyki. Nadciśnienie wtórne mogą wywoływać:

  • niesteroidowe leki przeciwzapalne,
  • środki antykoncepcyjne,
  • sterydy,
  • sympatykomimetyki,
  • cyklosporyna,
  • erytropoetyna,
  • efedryna,
  • kokaina,
  • amfetamina,
  • alkohol. 

Do przyczyn endogennych nadciśnienia wtórnego należą m.in.:

  • choroby nerek,
  • pierwotny hiperaldosteronizm,
  • nadciśnienie naczyniowo-nerkowe,
  • choroba Cushinga,
  • koarktacja aorty,
  • choroby tarczycy i przytarczyc,
  • zespół bezdechu sennego. 

Pierwotnego hiperaldosteronizmu warto szukać u osób z opornym nadciśnieniem, cukrzycą towarzyszącą NT i z bezdechem sennym

Pierwotny hiperaldosteronizm (zespół Conna) jest wywołany zwiększonym wytwarzaniem aldosteronu z jednoczesnym zahamowaniem aktywności reninowej osocza. „W wywiadzie pacjent skarży się na męczliwość, osłabienie i drżenie mięśni.

W badaniu przedmiotowym nie stwierdza się istotnych odchyleń, ale stężenie potasu poniżej 3,5 mmol/l, zasadowica metaboliczna, hipokaliemia spowodowana diuretykami to sygnały, że pacjenta należy dalej diagnozować w kierunku chorób nadnerczy i pierwotnego hiperaldosteronizmu” — wyjaśnia prof. Widecka.

Duże rejestry pokazały, że pierwotnego hiperaldosteronizmu warto szukać u osób z opornym nadciśnieniem, cukrzycą towarzyszącą NT i z bezdechem sennym. „W tej grupie chorych bardzo charakterystyczne są wczesne powikłania, czyli udary przed 40. r.ż.

Ciężki, III stopień nadciśnienia tętniczego powinien być także sygnałem, że pacjenta należy skierować na badania przesiewowe pod kątem pierwotnego hiperaldosteronizmu do ośrodka referencyjnego, hipertensjologicznego, ponieważ procedura potwierdzenia wymaga dobrego przygotowania i dużego doświadczenia” — mówi prof. Widecka.

0,1-6 proc. – u takiego odsetka chorych na nadciśnienie tętnicze stwierdza się pierwotny hiperaldosteronizm

Hiperaldosteronizmu należy też szukać u osób, u których podczas badania ultrasonagraficznego czy tomografii komputerowej jamy brzusznej został wykryty guz albo przerost nadnerczy.

„Mamy obowiązek skierować takich pacjentów na dokładną diagnostykę hormonalną w celu wykluczenia pheochromocytoma (guz chromochłonny), choroby Cushinga czy właśnie pierwotnego hiperaldosteronizmu” — przypomina prof. Widecka.

Ciężkie, oporne w leczeniu nadciśnienie tętnicze może wskazywać na zwężenie tętnic nerkowych

Zwężenie tętnic nerkowych jest diagnozowane głównie u osób w podeszłym wieku. Upośledzenie ukrwienia nerki spowodowane zwężeniem tętnicy powoduje aktywację układu renina-angiotensyna. 

Na tę patologię mogą wskazywać:

  • epizody szybko rozwijającego się obrzęku płuc,
  • rozsiane zmiany naczyniowe,
  • miażdżyca, także innych tętnic,
  • szmery naczyniowe nad jamą brzuszną,
  • wzrost stężenia potasu lub kreatyniny po rozpoczęciu terapii ACEI lub sartanem,
  • samoistna hipokaliemia.

Diagnostykę w kierunku zwężenia tętnicy nerkowej należy rozważyć zwłaszcza u chorych z ciężkim, opornym na leczenie nadciśnieniem, u osób, które często trafiają do izby przyjęć z powodu napadowego obrzęku płuc o niewyjaśnionej przyczynie, z zastoinową, niewyjaśnioną niewydolnością serca, u pacjentów z niewyjaśnioną niewydolnością nerek, a także rozpoczynających leczenie nerkozastępcze” — wymienia prof. Widecka.

14-42 proc. chorych z miażdżycą tętnic kończyn dolnych i aorty brzusznej ma zwężenie tętnic nerkowych.

Kolejni kandydaci do bardziej szczegółowej diagnostyki to pacjenci z nowo powstałą azotemią albo pogorszeniem czynności nerek, szczególnie po podaniu leku hamującego układ renina-angiotensyna-aldosteron, z hipokaliemią, zwłaszcza gdy przyjmują diuretyki. „Szmery naczyniowe w jamie brzusznej są rzadziej stwierdzane, bowiem starsi chorzy są często otyli i trudniej jest je wysłuchać, niemniej należy pamiętać o tym objawie klinicznym. Inny sygnał to różnica w wymiarach nerek” — mówi prof. Widecka.

Kardiologia

Ekspercki newsletter przygotowywany we współpracy z kardiologami

ZAPISZ MNIE

U osób młodszych może występować zwężenie tętnic nerkowych wywołane dysplazją włóknisto-mięśniową. Patologię tę należy podejrzewać zwłaszcza u kobiet poniżej 30. r.ż.

z nadciśnieniem tętniczym III stopnia czy nadciśnieniem tętniczym przyspieszonym/złośliwym, u młodych pacjentów z opornym nadciśnieniem tętniczym, małą nerką bez wcześniejszego wywiadu nefropatii, ze szmerami naczyniowymi w jamie brzusznej.

„Dysplazja włóknisto-mięśniowa dotyczy nie tylko tętnic nerkowych, ale w licznych przypadkach także tętnic dogłowowych, wewnątrzczaszkowych, stąd też większa skłonność do tętniaków wewnątrzczaszkowych u tych młodych pacjentów” — zauważa prof. Widecka.

Wysokie wartości ciśnienia w nocy i brak spadku nocnego ciśnienia wskazują na zespół bezdechu sennego

Obturacyjny bezdech senny (ang. obstructive sleep apnea, OSA) objawia się wielokrotnie powtarzającymi się epizodami zatrzymania lub znacznego ograniczenia przepływu powietrza przez drogi oddechowe w czasie snu, mimo zachowanej pracy mięśni oddechowych. Wysokie wartości ciśnienia w nocy i brak spadku nocnego ciśnienia sugerują zespół bezdechu sennego. 

20-40 proc. chorych na nadciśnienie tętnicze nie ma nocnego spadku ciśnienia.30-35 proc. chorych z nadciśnieniem tętniczym cierpi na zespół bezdechu sennego, w tym aż 83 proc. chorych z opornym nadciśnieniem.

Objawy nocne obturacyjnego bezdechu sennego to:

  • głośne, nieregularne chrapanie,
  • obserwowane bezdechy,
  • wybudzenia,
  • uczucie braku tchu,
  • dławienie,
  • zwiększona aktywność ruchowa,
  • nykturia,
  • objawy refluksu żołądkowo-przełykowego,
  • zwiększona potliwość czy suchość śluzówek jamy ustnej po przebudzeniu.

Do objawów dziennych bezdechu należą:

  • nadmierna senność,
  • zasypianie wbrew woli,
  • poranne bóle głowy,
  • przewlekłe zmęczenie,
  • zaburzenia funkcji poznawczych,
  • pogorszenie koncentracji,
  • obniżenie libido,
  • dysfunkcja seksualna i choroby wtórne do bezdechu sennego, tj. choroby układu krążenia,
  • zaburzenia metaboliczne,
  • depresja.

OSA dotyczy zwłaszcza otyłych mężczyzn w średnim wieku, z krótką szyją o dużym obwodzie. 

Stwierdzenie tych objawów powinno skłonić lekarza do skierowania chorego do ośrodka specjalistycznego w celu szczegółowej diagnostyki. 

Rzadkie przyczyny wtórnego nadciśnienia tętniczego

Do rzadkich przyczyn wtórnego nadciśnienia tętniczego należą: zespół Cushinga, guz chromochłonny oraz koarktacja aorty.

Zespół Cushinga

Zespół Cushinga to zespół różnorodnych objawów klinicznych związanych z podwyższonym stężeniem glikokortykosteroidów we krwi. Objawia się m.in.:

  • osłabieniem mięśniowym,
  • skłonnością do tworzenia się siniaków,
  • u kobiet zaburzeniami miesiączkowania i nadmiernym owłosieniem typu męskiego.

W badaniu przedmiotowym stwierdza się:

  • ścieńczenie skóry,
  • rozstępy,
  • rumień twarzy,
  • otyłość centralną (nagromadzenie tkanki tłuszczowej na karku, twarzy, tułowiu przy szczupłych kończynach).

Charakterystyczne są zaburzenia gospodarki węglowodanowej. Bóle głowy, napadowe kołatania serca, wilgotna skóra to objawy związane ze zwiększoną aktywnością układu współczulnego.

Pheochromocytoma (guz chromochłonny)

„Pheochromocytoma, czyli guz chromochłonny, jest rzadką przyczyną wtórnego nadciśnienia tętniczego, niemniej dość często w gabinecie pojawia się pacjent skarżący się na napadowe zwyżki ciśnienia, które mogą trwać od kilku do kilkunastu minut czy nawet godzin. Nadciśnienie utrwalone pojawia się wtedy, gdy już doszło do utrwalenia zmian w naczyniach.

Klasyczne objawy pheochromocytomy to:

  • bóle głowy,
  • nadmierne pocenie,
  • kołatanie serca,
  • bladość skóry,
  • drżenia mięśniowe,
  • uczucie niepokoju,
  • hipotensja ortostatyczna.

Badania przesiewowe polegają na ocenie wydalania amin katecholowych i ich metabolitów w surowicy lub w moczu” — mówi prof. Widecka.

Koarktacja aorty

Koarktację aorty stwierdza się najczęściej u osób młodych, ale zdarzają się też przypadki przeoczone i wykryte dopiero w wieku średnim. Do typowych objawów koarktacji aorty należą:

  • chromanie przestankowe,
  • bóle głowy,
  • utrata przytomności,
  • krwawienia z nosa.

W badaniu przedmiotowym słyszalne są szmery w okolicy przedsercowej lub międzyłopatkowej. Charakterystyczne są również:

  • osłabienie tętna, a nawet jego brak na tętnicach udowych,
  • różnica ciśnienia tętniczego mierzonego jednocześnie na kończynie dolnej i kończynie górnej,
  • różnica ciśnienia tętniczego między prawą a lewą kończyną.

W RTG klatki piersiowej widoczne są nadżerki na dolnych krawędziach żeber. Badania rozstrzygające to badanie echokardiograficzne, angio-TK lub rezonans magnetyczny naczyń.

Przydatne badania w diagnostyce nadciśnienia wtórnego: morfologia i ocena stanu elektrolitów

Do podstawowych badań biochemicznych należy morfologia. „Jeżeli u osób z nadciśnieniem tętniczym występuje niedokrwistość, pomyślmy o współistnieniu przewlekłej choroby nerek, przewlekłych stanów zapalnych.

Być może w związku z tym pacjent przyjmuje niesteroidowe leki przeciwzapalne, które sprzyjają rozwojowi wtórnej postaci nadciśnienia tętniczego.

Natomiast podwyższone wartości hematokrytu i hemoglobiny mogą sugerować nadciśnienie naczyniowo-nerkowe lub nowotwór nerki” — wyjaśnia prof. Widecka.

Przydatnym badaniem jest ocena stanu elektrolitów w surowicy — stężenia sodu i potasu.

Typowa dla pacjentów stosujących leki moczopędne hipokaliemia może być też objawem nadciśnienia naczyniowo-nerkowego spowodowanego zwężeniem tętnicy nerkowej, nadciśnienia złośliwego, a także pierwotnego hiperaldosteronizmu, którego przyczyną jest guz nadnerczy. Z kolei hiperkaliemia jest charakterystyczna dla pacjentów z niewydolnością nerek.

Źródło: Puls Medycyny

Podpis: Iwona Kazimierska

Najczęstsze przyczyny nadciśnienia tętniczego

Ciśnienie tętnicze ma każdy z nas, jest to siła nacisku jaką krew, która przepływa w naszym organizmie wywiera na ściany tętnic.

Podczas skurczu mięśnia sercowego krew jest wypychana do naczyń tętniczych docierając do wszystkich narządów i tkanek.

Ciśnienie nie jest stałe i bardzo często się zmienia, jednak kiedy dłużej utrzymuje się zbyt wysokie lub występują duże wahania to należy zgłosić się do lekarza, który po wykonanych badaniach zaleci odpowiednie leczenie.

Jednak bardzo wiele osób już w średnim wieku zmaga się z lekkim nadciśnieniem, które można niwelować jeszcze za pomocą diety, gorzej jest kiedy ciśnienie jest znacznie podwyższone i występuje nadciśnienie wtedy konieczna jest farmakoterapia, wdrożenie odpowiedniej diety i aktywności fizycznej. Nadciśnienie tętnicze uznawane jest za jednostkę chorobową, która określana jest mianem chorób cywilizacyjnych. Niestety nieleczone nadciśnienie tętnicze może być bardzo niebezpieczne w skutkach poprzez pojawiające się choroby w wielu przypadkach prowadzące do trwałego kalectwa lub zgonu. Dlatego nie powinniśmy bagatelizować nawet najmniejszego problemu z naszym ciśnieniem i zgłosić się do lekarza. Im wcześniej zdiagnozowane tym lepszy efekt leczenia. Pomocny w tym wszystkim może okazać się dobry ciśnieniomierz elektroniczny lub zegarowy.

Czym jest nadciśnienie tętnicze

Ciśnienie tętnicze ma każdy z nas, problem pojawia się wówczas kiedy jest ono zbyt wysokie. Norma ciśnienia tętniczego u zdrowej osoby powinna wynosić od 120 – 129 mm Hg / 80 – 84 mm Hg. Powyżej tej normy utrzymujące się przez dłuższy czas wysokie ciśnienie powinno być  skonsultowane ze specjalistą.

  • Ciśnienie prawidłowe: 120 – 129 mm Hg / 80 – 84 mm Hg
  • Ciśnienie wysokie prawidłowe: 130 – 139 mm Hg / 85 – 89 mm Hg
  • Nadciśnienie tętnicze 1. stopnia: 140 – 159 mm Hg / 90 – 99 mm Hg
  • Nadciśnienie tętnicze 2. stopnia: 160 – 179 mm Hg / 100 – 109 mm Hg
  • Nadciśnienie tętnicze 3. stopnia: ≥ 180 mm Hg / ≥ 110 mm Hg
You might be interested:  Podcięcie wędzidełka – wskazania, przebieg, przeciwwskazania, zalecenia, cena zabiegu

Główne przyczyn nadciśnienia tętniczego

Przyczyn nadciśnienia tętniczego może być bardzo wiele jednak my skupimy się na tych, które najczęściej przyczyniają się do takiego stanu. Pomijając uwarunkowania genetyczne, które mogą powodować znaczny wzrost ciśnienia to przyczyn jest dużo więcej.
Nadciśnienie tętnicze może być pierwotne lub wtórne.

Nadciśnienie wtórne to nadciśnienie, które zazwyczaj powodują różnego rodzaju choroby najczęściej są to choroby nerek i naczyń nerkowych, choroby narządów wydzielania wewnętrznego np.

tarczycy, rdzenia i kory nadnerczy, przysadki mózgowej, przytarczyc, wady serca i dużych naczyń, zespół obturacyjnego bezdechu sennego, choroby neurologiczne, działania niepożądane leków. Nadciśnienie wtórne może pojawić się w każdym wieku.

Nadciśnienie wtórne można podejrzewać u pacjenta kiedy ma jakąś z powyższych chorób oraz wysokie ciśnienie. W przypadku kiedy występuje odporność na leczenie lekami nadciśnieniowymi również można podejrzewać nadciśnienie wtórne.

Nadciśnienie pierwotne występuje zazwyczaj kiedy nie towarzyszy mu żadna choroba jednak mogą pojawiać się pewne czynniki, które w znaczny sposób powodują podwyższenie ciśnienia.

Bardzo często nadciśnienie pierwotne łączy się z uwarunkowaniami dziedzicznymi, rodzinnymi, chociaż nie do końca wiadomo, który gen jest odpowiedzialny za zmienność.

Do najczęstszych czynników powodujących wzrost ciśnienia tętniczego możemy zliczyć

Otyłość szczególnie niebezpieczna jest otyłość brzuszna, która jest uznawana przez WHO za jeden z najsilniejszych czynnik ryzyka sercowo-naczyniowego. Dlatego u osób, gdzie wystąpiło nadciśnienie tętnicze zaleca się zredukowanie wagi oraz zmianę nawyków żywieniowych prowadzących do kontrolowania wagi.

Nadużywanie alkoholu również przyczynia się do zwiększenia ciśnienia tętniczego, palenie papierosów to kolejny nałóg, który podwyższa ciśnienie.

Bardzo często osoby z nadciśnieniem, z chorobami wieńcowymi  niewydolnością serca przyjmują leki z grupy beta-adrenolityki, które mają wpływać na obniżenie ciśnienia tętniczego zwalniając czynność serca.

Niestety ten rodzaj leków wchodzi w interakcje z nikotyną ta z kolei pobudza układ współczulny, tym samym przyspieszając czynności serca co prowadzi do zwiększenia ciśnienia tętniczego.

Spożywanie dużej ilości soli kamiennej.

Zbyt duża ilość soli w diecie może przyczynić się do rozwoju niektórych jednostek chorobowych w tym do zwiększenia ciśnienia krwi, dlatego u osób z nadciśnieniem tętniczym należy ograniczyć spożywanie soli do minimum.

Jednak nie jest to łatwe, ponieważ sól występuje w większości przetworzonej żywności ale również innych produktach typu np. kiszonki. Powinniśmy w takim przypadku spożywać więcej owoców i warzyw oraz wybierać naturalne produkty nieprzetworzone.

Siedzący tryb życia także sprzyja nadciśnieniu tętniczemu, zaleca się aby zdrowy człowiek wykonywał około 5 tys. kroków dziennie.

Każdy ruch jest wskazany nawet ten najmniejszy jednak dla osób które mają już zdiagnozowane nadciśnienie tętnicze nie zaleca się ciężkiej aktywności fizycznej w postaci podnoszenia ciężarów, nadmiernego forsowania organizmu. Najlepsze są spacery, jazda na rowerze niewyczynowa, pływanie.

Stres to kolejny czynnik, który podwyższa ciśnienie tętnicze, przewlekły stres jest szczególnie niebezpieczny dla naszego zdrowia. Może powodować wzrost ciśnienia u osób szczególnie podatnych. Ale również prowadzić do innych chorób np.

nerwicowych. W leczeniu przewlekłego stresu stosuje się również metody, mogące skupiać się na terapii odstresowującej w cięższych przypadkach stosuje się farmakoterapię.

Jednak tutaj wszystko zależy od stanu zdrowia pacjenta i diagnozy lekarza.

Innymi czynnikami mogą być zaburzenia sodowe, potasu, małe spożycie wapnia tutaj nadmiar wymienionych składników w organizmie szkodzi podobnie jak ich brak co również może wpływać na wahania ciśnienia.

Powyżej wymieniliśmy jedne z najczęstszych przyczyn, które mogą powodować nadciśnienie tętnicze. Warto zwrócić uwagę, że oprócz uwarunkowań genetycznych, czy ciśnienia powodowanego różnymi jednostkami chorobowymi to na inne czynniki bardzo często możemy mieć wpływ my sami. Jak np.

otyłość, do której nie powinniśmy się starać doprowadzić, spożywanie zbyt dużej ilości soli w diecie, siedzący tryb życia bez żadnej aktywności fizycznej a czasami wystarczyłby systematyczne spacery. Również unikanie czynnika stresującego ma duży wpływ na występowanie ciśnienia, szczególnie kiedy stres jest przewlekły.

Nie wspominając o paleniu papierosów czy spożywaniu alkoholu. Na używki jakie stosujemy ma wpływ każdy z nas w przypadku uzależnień najlepiej skorzystać z pomocy specjalnych ośrodków. Wiec w większości przypadków na niektóre choroby w tym nadciśnienie tętnicze wiele z nas pracuje sobie przez lata prowadząc niezdrowy i niehigieniczny tryb życia.

Dlatego wiedza w temacie zdrowia, diety i odpowiedniego ruchu jest niezbędna i powinna być propagowana już od najmłodszych lat.

Każdy rodzaj nadciśnienia bez względu czy jest on pierwotny czy wtórny wymaga systematycznego pomiaru w ciągu dnia. A przy nadciśnieniu tętniczym szczególną uwagę należy zwrócić na dobrej jakości ciśnieniomierz najlepiej naramienny. Pod uwagę przy zakupie musimy brać również inne schorzenia układu sercowego – naczyniowego jak np. arytmia, choroba wieńcowa.

Nadciśnienie tętnicze – objawy, przyczyny. Jak leczyć? | Poradnik NN.pl

Nadciśnienie tętnicze krwi wymaga leczenia. Zobacz, na jakie niepokojące objawy koniecznie powinieneś zwrócić uwagę.

Nadciśnienie tętnicze to stan, w którym ciśnienie krwi utrzymuje się na zbyt wysokim poziomie. Gdy trwa on zbyt długo, może dojść do niebezpiecznych dla zdrowia i życia powikłań. Dlatego konieczne jest odpowiednie leczenie. Wyróżnia się nadciśnienie tętnicze pierwotne i wtórne.

Pomiar ciśnienia tętniczego krwi możesz wykonać samodzielnie w domu. Musisz jednak posiadać ciśnieniomierz (automatyczny lub zegarowy). Badanie jest całkowicie bezbolesne i trwa zaledwie kilka minut.

Aby wynik był miarodajny, powinieneś je przeprowadzić w pozycji siedzącej, z ramieniem opartym na poziomie serca i po krótkim odpoczynku.

Wysokie wartości (powyżej 140/90 mmHg) są wskazaniem do skonsultowania się z lekarzem.

Co to jest nadciśnienie tętnicze?

Nadciśnienie tętnicze to utrzymywanie się podwyższonych wartości ciśnienia tętniczego skurczowego i rozkurczowego. Rozpoznaje się je, gdy wartości te przekraczają 140/90 mmHg. Jest to jedna z najczęściej występujących chorób. W Polsce dotyka aż 32% dorosłych osób.

Przyczyny nadciśnienia tętniczego

Przyczyny nadciśnienia tętniczego mogą być różne.

W większości przypadków nie udaje się ich jednoznacznie ustalić, ponieważ za wzrost ciśnienia krwi odpowiada kilka czynników jednocześnie (rozpoznaje się wówczas pierwotne nadciśnienie tętnicze).

Wśród nich główną rolę odgrywają genetyka, środowisko i styl życia – nieodpowiednia dieta (zbyt duża ilość soli), brak aktywności fizycznej, palenie tytoniu, otyłość, spożywanie dużej ilości alkoholu.

Przyczyny nadciśnienia tętniczego to także niektóre choroby przewlekłe (jest to tzw. wtórne nadciśnienie tętnicze).

Najczęściej są to zaburzenia pracy nerek (zapalenie kłębuszków nerkowych, zwężenie tętnicy nerkowej, wodonercze), ale także choroby tarczycy, nadnerczy lub układu nerwowego.

Zdarza się, że zbyt wysokie wartości ciśnienia są efektem przyjmowania leków, środków odurzających lub bardzo silnego stresu. U części kobiet obserwuje się także nadciśnienie tętnicze w ciąży.

Objawy nadciśnienia tętniczego

Objawy nadciśnienia tętniczego przez długi czas mogą w ogóle nie występować. Pierwsze dolegliwości pojawiają się dopiero wtedy, gdy na skutek nieprawidłowych wartości ciśnienia krwi dojdzie do uszkodzenia tkanek lub narządów wewnętrznych. Wczesne wykrycie nadciśnienia tętniczego jest możliwe tylko dzięki regularnym pomiarom przy pomocy ciśnieniomierza.

Objawy choroby, które powinny skłonić Cię do wykonania badań i konsultacji z lekarzem, to:

  • częste bóle głowy,
  • problemy ze snem,
  • łatwe męczenie się podczas wysiłku fizycznego,
  • nadmierna pobudliwość i rozdrażnienie,
  • zaczerwienienie skóry na twarzy i szyi,
  • uderzenia gorąca,
  • pogorszenie samopoczucia.

Niekiedy zdarzają się objawy nadciśnienia tętniczego, takie jak: krwotok z nosa, uczucie kołatania serca, duszność oraz ból w klatce piersiowej. Ma to miejsce przy bardzo wysokich wartościach ciśnienia krwi.

Jak leczyć nadciśnienie tętnicze?

Jeśli pojawiły się u Ciebie objawy nadciśnienia tętniczego lub otrzymałeś nieprawidłowe wyniki w domowych pomiarach ciśnienia, powinieneś udać się do lekarza pierwszego kontaktu.

Stan ten wymaga wdrożenia odpowiedniej terapii, ponieważ zagraża zdrowiu, a nawet życiu. Leczenie obejmuje metody farmakologiczne i niefarmakologiczne.

To drugie leczenie nadciśnienia tętniczego obejmuje zmianę stylu życia. Chory powinien:

  • rozpocząć codzienną aktywność fizyczną,
  • zrezygnować z nałogów,
  • zmniejszyć masę ciała,
  • unikać stresujących sytuacji,
  • zadbać o odpowiednią dietę.

Dieta przy nadciśnieniu tętniczym polega na wprowadzeniu do jadłospisu zdrowych tłuszczów roślinnych, świeżych warzyw i owoców, produktów pełnoziarnistych, roślin strączkowych. Unikaj soli, czerwonego mięsa, a także dań przetworzonych i produktów powszechnie uznawanych za niezdrowe.

Z kolei farmakologiczne leczenie nadciśnienia tętniczego polega na stosowaniu doustnych środków. Wśród nich znajdują się leki moczopędne, blokujące enzym konwertujący angiotensynę, beta-blokery oraz blokery kanału wapniowego. Chory powinien przyjmować je do końca życia.

Powikłania nadciśnienia tętniczego

Nieleczone nadciśnienie tętnicze może mieć poważne skutki dla zdrowia i życia. Dotyczą one wielu narządów i układów ludzkiego organizmu. Najczęściej jednak powikłania choroby obejmują układ krążenia, układ nerwowy, a także nerki.

Możliwe powikłania nadciśnienia tętniczego to:

  • niewydolność nerek,
  • niewydolność mięśnia sercowego,
  • przerost lewej komory serca,
  • zmiany w siatkówce oka (retinopatia nadciśnieniowa),
  • udar mózgu.

Powikłania nadciśnienia tętniczego mogą wiązać się z częstą i długotrwałą hospitalizacją, a także utratą zdolności do pracy.

Warto, abyś ubezpieczył swoje finanse na tę ewentualność i wykupił ubezpieczenie na wypadek pobytu w szpitalu. Polisa to nie tylko wypłata świadczenia.

W jej ramach możesz otrzymać również pomoc przy organizacji konsultacji specjalistycznych i badań, które są konieczne po opuszczeniu szpitala.

Tagi:
#choroby cywilizacyjne
#zdrowe serce
#zdrowie

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *