Leczenie estrogenami – terapia hormonalna

Leczenie estrogenami – terapia hormonalna archiwum 2005
  Kolorowe dzienniki już wydały wyrok: pielęgniarki z Górnośląskiego Centrum Zdrowia Matki i Dziecka, które wyjęły dzieci z inkubatorów, żeby się z nimi fotografować, przyczyniły się do śmierci przynajmniej jednego z nich. Pielęgniarka czegoś się boi – relacjonuje tabloid. Fotoreporter waruje pod jej blokiem. (…)

TYLKO FAKTY / W Górnośląskim Centrum / Marek Nowicki

W dniu zaprzysiężenia rządu zapowiedział, że nie będzie rewolucji kadrowej w ministerstwie. Sekretarzem stanu w MZ zostanie Bolesław Piecha (PiS). (…) W wolnych chwilach profesor łowi ryby i kibicuje drużynie piłkarskiej “Górnik-Zabrze”, której jest honorowym członkiem. (…)
Odsetek polityków, słabo orientujących się w ogóle w rzeczywistości, jest zadziwiająco wysoki. Sam wdepnąłem ostatnio w ten świat i nie mogę się nadziwić, że tak niewiele trzeba, aby być w nim KIMŚ. Wielu prominentów polityki reaguje na bodźce na zasadzie prostego odruchu Pawłowa, przy czym bodźce te czerpie głównie z codziennych gazet, choć co ambitniejsi – także z tygodników. (…)
Leczenie estrogenami – terapia hormonalna Nie widzę żadnego powodu, żeby wspomaganie medycznymi usługami działalności ministerstwa sprawiedliwości, sądownictwa, ZUS, UOKiK, towarzystw ubezpieczniowych itd. finansowane było “de facto” z i tak niewysokiej składki zdrowotnej. Skoro udało się zlikwidować przed laty pańszczyznę na wsi, to w XXI wieku powinno się to udać także w służbie zdrowia. (…)
Spośród 624 zadłużonych placówek służby zdrowia 570 złożyło wnioski o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego. Do Banku Gospodarstwa Krajowego wpłynęło dotychczas, jak podała “Gazeta Prawna”, 540 podań o udzielenie pożyczek na łączną kwotę 1,5 mld zł. Oznacza to, że z puli 2,2 mld zł przeznaczonych na restrukturyzację aż 700 mln zł może zostać niewykorzystanych. (…)
9 listopada Sąd Najwyższy ogłosi oczekiwany przez szpitale wyrok, czy pracownikom służby zdrowia należy się zwrot pieniędzy od NFZ, wydanych na podstawie “ustawy 203” na podwyżki pensji. SN już 12 października przesunął termin ogłoszenia wyroku o dwa tygodnie, ale ponieważ sędziowie wciąż mieli wątpliwości, pojawił się termin listopadowy. Dalsze przesuwanie ogłoszenia wyroku uniemożliwiają przepisy kodeksu postępowania cywilnego. Na 10 listopada wyznaczono też rozprawę, w której SN w składzie zwykłym ma rozstrzygnąć tę samą kwestię, tyle że w odpowiedzi na pytanie prawne postawione przez jeden z sądów. (…)
187 delegatów reprezentujących 12 787 dolnośląskich lekarzy wybrało 22 października podczas XXII Zjazdu Delegatów DIL nowego prezesa Dolnośląskiej Rady Lekarskiej. Ponownie (zdecydowaną większością głosów) został nim dr n. med. Andrzej Wojnar. Podsumowując 4-letnią kadencję DRL stwierdzono, iż jest jej sukcesem, mimo iż nie brakowało trudności, zamknięcie budżetu DIL bilansem dodatnim. Ważnym wydarzeniem ostatniej kadencji była organizacja II i III Polsko-Niemieckiego Sympozjum “Przeszłość zrozumieć – przyszłość kształtować” oraz organizacja 2 konferencji okrągłego stołu: “Zawody zaufania publicznego etyka – media” oraz “Korupcja i transparentność w służbie zdrowia”. (…)
Studencka Poradnia Prawa Medycznego – pierwsza w kraju – powstała na Wydziale Ochrony Zdrowia Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego. Osoby niezamożne otrzymają w niej bezpłatną pomoc prawną dotyczącą ochrony zdrowia. Porad udzielają studenci kierunku Zdrowie Publiczne z Instytutu Zdrowia Publicznego UJ we współpracy ze studentami Wydziału Prawa i Administracji UJ. Pieczę nad ich działalnością sprawują nauczyciele akademiccy oraz zawodowi prawnicy. (…)
Leczenie estrogenami – terapia hormonalna   Hormonalna terapia zastępcza (HTZ) jest najbardziej powszechną formą leczenia niedoboru estrogenów. Wskazania do stosowania HTZ zmieniały się w ciągu ostatnich 20 lat. Od czasu opublikowania wyników badania HERS (Heart and Estrogen/Progestin Replacement Study) oraz WHI (Women Health Initiative) terapia hormonalna nie jest zalecana celem pierwotnej protekcji chorób serca. Zarówno badanie HERS, jak i WHI dowodzą wzrostu zawałów serca oraz innych chorób w układzie krążenia w czasie początkowych lat stosowania terapii estrogenowo-progestagenowej. (…)

/ Hormonalna terapia zastępcza u kobiet po menopauzie / Jana Skrzypczak, Małgorzata Szczepańska

  Już w 2004 r. podano informację, że wśród żołnierzy w Iraku panuje epidemia leiszmaniozy. Chorują na nią ponoć setki amerykańskich marines, którzy wywożeni są do szpitala pod Waszyngtonem. Czy Polacy pełniący misję wojskową w Iraku są tam bezpieczni? W przeszłości bowiem ludzie pracujący na tych terenach wracali do kraju zakażeni tą chorobą. Dla przeciętnego turysty leiszmanioza stanowi niewielkie zagrożenie; bardziej narażone na zakażenie mogą być osoby często pozostające na zewnątrz budynków po zmroku, gdy moskity przenoszące chorobę stają się aktywne. Do grupy ryzyka należą: osoby uprawiające aktywną turystykę, żołnierze, wolontariusze. (…)

Czy polskim żołnierzom w Iraku grozi / Leiszmanioza / Marek Michałkiewicz, Michał Michałkiewicz

Leczenie estrogenami – terapia hormonalna Można śmiało powiedzieć, że większość ludzi związanych z ochroną zdrowia, nawet ci, co uchodzą za liberałów, opowiada się za zasadą solidaryzmu społecznego w finansowaniu lecznictwa. Nie wszyscy jednak zasadę tę rozumieją tak samo. Generalnie polega ona na tym, że na służbę zdrowia płacą wszyscy, ale korzystają tylko niektórzy – ci, co akurat chorują. Co ważne, “składka na zdrowie” nie jest też równa, ale zależna od dochodów: bogatsi płacą więcej, biedniejsi – mniej. Ponieważ w ten właśnie sposób zbierane są środki publiczne, twierdzi się, że zasadę solidaryzmu społecznego realizują te systemy opieki zdrowotnej, w których lecznictwo finansowane jest ze środków publicznych. Co więcej, ilość tych środków w systemie można uznać za miarę solidaryzmu społecznego. (…)
Leczenie estrogenami – terapia hormonalna Już po raz czwarty, na Ziemi Sądeckiej oraz w Starej Lubovni na Słowacji, rozegrane zostały Mistrzostwa Polski w Ratownictwie Medycznym i Drogowym. Obok blisko 80 załóg z Polski, które wystartowały w tegorocznych mistrzostwach, do konkurencji przystąpiły również 3 załogi ratowników ze Słowacji. (…)
– Fotografia od wielu lat jest moim hobby – mówi dr n. med. Hanna Ewa Siudalska. – Prezentowałam już swoje prace publicznie, w czasie oficjalnych wernisaży fotografii. Wystawa w Instytucie Kardiologii nosi tytuł “Świat w kropli wody”. Tematem jest woda i nieodłącznie związane z nią życie, pejzaże i świat roślin. Mam wielką nadzieję, że obcowanie z przyrodą poprzez te fotografie sprawi, że miejsce, jakim jest szpital, stanie się bardziej przyjazne – i pacjentom, i moim kolegom. (…)
Po raz pierwszy od 1998 r. lista leków refundowanych została wzbogacona o 10 nowych substancji terapeutycznych (28 produktów). Minister zdrowia podpisał już pakiet rozporządzeń wprowadzających kolejne zmiany w wykazach leków refundowanych, w ich cenach i limitach (Dz.U. nr 192, poz. 1608-1611). Zmiany weszły w życie 15 października. NFZ będzie refundował 10 nowych substancji aktywnych stosowanych w leczeniu nadciśnienia tętniczego. Do wykazu leków podstawowych wprowadzono 4 cząsteczki z grupy inhibitorów konwertazy angiotensyny: ramiprilum, fosinoprilum, imidaprilum i moexiprilum. W wykazie leków uzupełniających utworzono nową grupę terapeutyczną: sartany (candesartanum, eprosartanum, irbesartanum, losartanum, telmisartanum i valsartanum). W przypadku części pacjentów, np. z nadciśnieniem w cukrzycy typu II z nefropatią, sartany są lekami z wyboru. (…)
Control to Goal – to projekt przygotowany przez specjalistów zajmujących się optymalnym leczeniem cukrzycy. Prezentacja projektu miała miejsce w Londynie (10-11 października). Eksperci programu “Control to Goal” nie proponują nowych wytycznych w leczeniu cukrzycy, ale stworzyli praktyczne wskazówki, których przestrzeganie zarówno przez lekarza, jak i pacjenta jest realizacją wytycznych zalecanych przez towarzystwa naukowe. Wskazówki te to 10 prostych do realizacji, jak twierdzą autorzy projektu, kroków. (…)
– LAHB zwiększa ryzyko zgonu u osób z podejrzeniem choroby wieńcowej- Skuteczność kwasu zoledronowego i risedronatu w chorobie Pageta
Leczenie estrogenami – terapia hormonalna Pytania testowe, których zakres pokrywa się z LEP. Prawidłowe odpowiedzi wraz z komentarzami. (…)
Lekcje angielskiego dla czytelników “Służby Zdrowia” zostały przygotowane w oparciu o kurs “English in Medicine” prowadzony w Worldwide School dla lekarzy i pracowników medycznych. (…)
PZ jest oburzone pominięciem organizacji medycznych przy konsultacji projektu rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej zmieniającego rozporządzenie w sprawie zasad i trybu wystawiania zaświadczeń lekarskich. Domaga się, aby ZUS płacił lekarzom za wypełnianie ZUS-owskich druków. (…)
Zgodnie z ustawą o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych – lekarze podstawowej opieki zdrowotnej nie biorą udziału w konkursie ofert. Do 31 grudnia zgłaszają wnioski o zawarcie umowy. Negocjacje kontraktów na przyszły rok odbędą się centralnie. Żaden z lekarzy PZ nie może więc sam negocjować warunków swojego kontraktu. (…)
Hipotetyczni koalicjanci długo spierali się o koncepcje finansowania służby zdrowia. Zmarnowali sporo czasu, by ustalić, jak ma być finansowana opieka zdrowotna. Tymczasem mniej ważne jest, skąd płyną pieniądze, bardziej istotne – jak są dzielone. Konieczne jest również uszczelnienie systemu, by nie wyciekały bez sensu. Potrzebne są ekstrauszczelki, które zabezpieczą wszystkie segmenty. (…)
Oświetlenie zalicza się do czynników zagrożenia w środowisku pracy. Projektant musi uwzględnić tzw. otoczenie świetlne, rozkład luminancji, natężenie oświetlenia, wymagane wartości natężenia oświetlenia w polu zadania wzrokowego, oświetlenie kierunkowe, aspekty barwne, migotanie strumienia świetlnego, efekt stroboskopowy, współczynnik utrzymania i względy energetyczne. (…)
You might be interested:  Zanik kości szczęki – przyczyny, leczenie, regeneracja kości szczęki
Za nami kilka miesięcy intensywnych kampanii wyborczych. I sporów politycznych ze znajomymi i rodziną. Przez ten czas na własnej skórze mogliśmy odczuć efekty działań PR, przygotowanych przez sztaby i zwolenników poszczególnych ugrupowań. (…)
Reforma służby zdrowia z wielu lekarzy POZ z dnia na dzień uczyniła przedsiębiorców. Aby ograniczyć grzechy popełniane z niewiedzy przez niedoświadczonych przedsiębiorców, jakimi jesteśmy, Lubelski Związek Lekarzy Rodzinnych, Pracodawców wydał “Poradnik dla lekarza przedsiębiorcy”. (…)
Wycieki informacji zawartych w dokumentacji medycznej stanowią podstawę, by utracić zaufanie do pracownika, do którego obowiązków należy właściwe jej przechowywanie, gwarantujące brak dostępu osób niepowołanych do tej dokumentacji. Przewidując możliwość sporu czy odwołanie się pracownika do sądu, trzeba jednak pamiętać, że uzasadnienie trzeba będzie poprzeć dowodami. (…)
Córeczkę gospodarzy pogryzł kot – zwykły, domowy, spokojny i przymilny, który nagle bez żadnego powodu czy ostrzeżenia rzucił się z zębami na dziecko. Mała siedziała wtedy przy stole i odrabiała lekcje. Nie powiem, żeby mi się to wszystko podobało, raczej wprost przeciwnie. Kazałam zamknąć kota w klatce na króliki i pojechałam zobaczyć wszystko na miejscu. (…)
Ile jest wart Wojewódzki Szpital Specjalistyczny nr 5 im. św. Barbary w Sosnowcu w woj. śląskim? Według rzeczoznawców majątkowych, którzy działali na zlecenie spółek górniczych, które przekazały go w zamian za oddłużenie Skarbowi Państwa – 324 mln zł. Wycena wykonana na zlecenie obecnego dyrektora szpitala jest znacznie niższa, wynosi zaledwie 131 mln zł. Jeszcze innej wyceny dokonało Centrum Ekspertyz Gospodarczych w Poznaniu, według którego majątek szpitala jest wart 202 mln zł. W 2004 r., w sprawie wyceny wartości majątku Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego nr 5 w Sosnowcu zostało wszczęte śledztwo. Prokuratura Rejonowa w Katowicach postawiła zarzuty dwóm rzeczoznawcom, którzy działając na zlecenie spółek górniczych wycenili szpital na 324 mln zł oraz Michałowi Czarskiemu – byłemu staroście i prezydentowi Sosnowca, pełniącemu obecnie funkcję marszałka województwa śląskiego. (…)
Rok 2005 jest dla naszego miasta szczególny, gdyż w tym czasie zbiegają się dwie rocznice: 40-lecie szpitala na Piaskach oraz 80-lecie publicznego szpitalnictwa w Ostrowcu. Rocznie leczymy ok. 25 tys. pacjentów, opiekę nad nimi sprawuje ponad 700 pracowników. Jubileusz pozwala upamiętnić i przypomnieć sylwetki zasłużonych pracowników oraz przemiany, jakie się dokonały w placówce od chwili jej powstania, jest też okazją do podziękowania za pracę wszystkim zatrudnionym. (…)
Kodeks pracy przewiduje możliwość zawierania umów o pracę na czas określony. Taka forma umowy bywa niekiedy stosowana w odniesieniu do lekarzy zatrudnionych w szpitalach w celu zrobienia specjalizacji. Jednocześnie k.p. w art. 37 stwierdza, że w przypadku umowy na czas określony dłuższy niż 6 miesięcy – strony mogą przewidzieć możliwość jej wcześniejszego rozwiązania za dwutygodniowym wypowiedzeniem. Zgodnie z kodeksem wypowiedzenie takie – w odróżnieniu od wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony – nie wymaga uzasadnienia. (…)
W październiku br. Sąd Rejonowy w Lublinie wydał wyrok w sprawie trzech lekarek – specjalistów psychiatrów. Oskarżone pracowały w latach 90. w przychodni Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Lublinie. Ich działalność objęta zarzutami aktu oskarżenia polegała na udzielaniu pomocy trzem członkom lubelskich grup przestępczych. Lekarki nie tylko wystawiały nieuzasadnione skierowania na badania i zaświadczenia o konieczności leczenia, a przez to – braku możliwości uczestniczenia przez “pacjentów” w procesach, ale fałszowały również wpisy w historiach chorób. Wskutek tego dochodziło do odwlekania postępowania karnego przeciwko przestępcom. Oskarżone miały sporządzić dziewięć takich zaświadczeń. (…)
Mogę sobie wyobrazić finansowanie z budżetu, ale nie mogę jakoś wyobrazić sobie ministra finansów i innych zjadaczy budżetowych pieniędzy, którzy przyjmą i dotrzymają założeń stałego wzrostu udziału wydatków budżetowych na opiekę zdrowotną. No bo jak Pan Minister Finansów zepnie budżet po kolejnej dotacji na emerytury górnicze, dofinansowanie PKP albo stwierdzeniu konieczności zakupu dwóch pounijnych pociągów pancernych dla naszej dzielnej armii? Najprościej, jak już bywało, tnąc wskaźniki wydatków służby zdrowia, kultury i oświaty. (…)
Przygotowane przez Centralę NFZ warunki kontraktowania świadczeń zdrowotnych na 2006 rok znowu zaskoczyły dyrektorów zozów, jak zima drogowców. Ponadmiesięczne negocjacje prowadzone w Centrali NFZ przez reprezentatywne organizacje pracodawców z szefami Funduszu nie zakończyły się wspólnymi uzgodnieniami. Prace Ministerstwa Zdrowia też nie przyniosły oczekiwanych rezultatów. Sprawa wróciła do Centrali NFZ, która w zaciszu swoich gabinetów opracowała ogólne i szczegółowe warunki udzielania świadczeń. Nie konsultowano ich już ze świadczeniodawcami, bo po co. Mają obowiązywać dwa lata. Gdy je ogłoszono, wraz z rozpoczęciem postępowania konkursowego na 2006 rok, okazało się, że zawierają wiele absurdów i wygórowanych wymagań. Uczniowie powiedzieliby – “kaczanów”. (…)

>>> wersja mobilna

Hormonalna terapia zastępcza – sprawdź, jakie daje korzyści!

Hormonalna terapia zastępcza (HTZ) to leczenie stosowane u kobiet, którego celem jest ograniczenie nieprzyjemnych objawów towarzyszących menopauzie. Przez ostatnie dziesięciolecia naukowcy wielokrotnie prezentowali wyniki swoich prac, świadczące o korzyściach bądź ryzyku stosowania HTZ. Kto powinien rozważyć  terapię hormonalną? Jakie powikłania mogą być następstwem stosowania HTZ?

Od momentu pierwszej miesiączki do momentu przekwitania (menopauzy) zdrowe jajniki (wraz z przysadką) regulują gospodarkę hormonów kobiecych – estrogenów i progesteronu.

Zazwyczaj w piątej dekadzie życia czynność jajników, a wraz z nią gospodarka hormonalna zaczynają ulegać zaburzeniu.

Proces ten objawia się często uderzeniami gorąca, bólami głowy, drażliwością, suchością pochwy, atrofią pochwy.

UWAGA! Czas menopauzy lub, potocznie, klimakterium to główne wskazanie do stosowania hormonalnej terapii zastępczej.

Jak wygląda leczenie hormonalną terapią zastępczą?

Istnieją dwie możliwości leczenia: terapia estrogenowo-progestagenowa oraz terapia estrogenowa.

Co prawda, estrogeny redukują objawy towarzyszące menopauzie, ale jednocześnie zwiększają ryzyko raka endometrium (śluzówki macicy).

Dlatego też do leczenia włączane są progestageny, które temu ryzyku zapobiegają. Terapia estrogenowa zalecana jest u kobiet po zabiegu histerektomii (usunięcia macicy).

Stosowane w łagodzeniu objawów menopauzy

Hormony można przyjmować na kilka sposobów:

  • doustnie,
  • w plastrach naklejanych na skórę,
  • jako iniekcje podskórne lub domięśniowe (rzadko stosowana metoda),
  • w postaci pierścienia dopochwowego.

Dodatkową korzyścią wynikającą ze stosowania HTZ jest zwiększenie gęstości kości.

Kto odniesie korzyści z hormonalnej terapii zastępczej?

Głównym wskazaniem są nieprzyjemne objawy towarzyszące menopauzie.

Co więcej, kobiety, które wcześnie przestały miesiączkować (około 40 roku życia), również powinny rozważyć stosowanie HTZ, nawet pomimo braku objawów.

Kolejnym wskazaniem jest prewencja osteoporozy u chorych, którzy nie tolerują innego leczenia. Niektóre badania sugerują, że pacjentki stosujące terapię hormonalną rzadziej chorują na raka jelita grubego.

Pacjentki, które doświadczyły wczesnej menopauzy lub miały usunięte jajniki, a nie poddały się HTZ, wykazują wyższe ryzyko zachorowania na:

  • osteoporozę,
  • choroby  serca,
  • depresję.

Które pacjentki powinny unikać hormonalnej terapii zastępczej?

  • Chorujące wcześniej na nowotwór piersi bądź endometrium,
  • po przebytych incydentach zatorowych,
  • po zawale serca,
  • z niektórymi chorobami wątroby,
  • z niewyjaśnionym krwawieniem z dróg rodnych.

Pamiętaj! Samo przebycie menopauzy, bez towarzyszących nieprzyjemnych objawów, nie jest wskazaniem do stosowania terapii hormonalnej!

Leczenie estrogenami – terapia hormonalna

Jakie ryzyko niesie za sobą hormonalna terapia zastępcza?

W 2002 roku opublikowano duże badanie naukowe podważające korzyści oraz bezpieczeństwo stosowania hormonalnej terapii zastępczej. Dzisiaj, dzięki innym badaniom oraz prawidłowej analizie wcześniej wspomnianego badania wiemy, że nie wszystkie grupy pacjentek są jednakowo zagrożone.

Kobiety, które rozpoczęły HTZ co najmniej 10 lat po menopauzie, lub po 60 roku życia, mają większe ryzyko zachorowania na zawał serca, nowotwór piersi czy chorobę zakrzepowo-zatorową. Jeśli terapia zostanie rozpoczęta w ciągu 10 lat od menopauzy, korzyści przewyższają ryzyko.

Każda z pacjentek stosujących hormonalną terapię zastępczą powinna raz w roku przejść profilaktycznie badanie ginekologiczne i internistyczne.

Warto wspomnieć, że izolowane objawy menopauzy, takie jak na przykład suchość i świąd pochwy wpływające negatywnie na satysfakcję ze współżycia, mogą być leczone miejscowo, również hormonalnie.

Wiąże się to z uniknięciem powikłań związanych ze stosowaniem hormonalnej terapii zastępczej, która wykazuje działanie ogólnoustrojowe.

Odpowiedzi na pytania naszych czytelników

Hormonalna terapia zastępcza nie szkodzi

Źródło: Alicja Kostecka

Autor: Alicja Kostecka |Data: 21.05.2018

Prof. Grzegorz Jakiel: Hormonalna terapia zastępcza nie jest szkodliwa dla zdrowia kobiety. Można ją stosować w zasadzie u wszystkich kobiet w okresie menopauzy, które nie mają w wywiadzie choroby zakrzepowo-zatorowej i nowotworów. W Polsce jedynie 4% kobiet w okresie menopauzy stosuje terapię HTZ.

Czy HTZ można stosować u wszystkich kobiet w okresie menopauzy? Hormonalna terapię zastępczą można stosować w zasadzie u wszystkich kobiet w okresie menopauzy, które nie mają w wywiadzie choroby zakrzepowo-zatorowej i nowotworów, głównie raka piersi i raka endometrium.

Nasze babki ni znały HTZ i dożywały w dobrym zdrowi późnej starości? Od kiedy stosuje się HTZ?

You might be interested:  Plastyka warg sromowych (labioplastyka)

Nasze babki nie znały HTZ, bo wówczas dostępność preparatów hormonalnych była bardzo ograniczona. Ponadto dawniej kobiety umierały znacznie wcześniej. Obecnie kobiety po menopauzie żyją przeciętnie około 30 lat, stąd pojawił się inny kontekst społeczny. Syntetyzowane hormony zaczęto stosować dopiero w latach 70. Jednak ponieważ podawano kobietom jedynie same estrogeny, powodowało to wzrost zachorowalności na raka endometrium. Dopiero, kiedy w latach 80. zaczęto jednocześnie z estrogenami podawać kobietom gestageny, okazało się, że terapia ta jest bezpieczna.

HTZ powszechnie zalecano w latach 80. ubiegłego wieku, potem od tego zaczęto odchodzić. A jak jest dziś?

Na początku XXI wieku, Amerykanie dla oceny korzyści i ryzyka związanego z hormonalną terapią zastępczą stosowaną w prewencji chorób przewlekłych u zdrowych kobiet po menopauzie, przeprowadzili duże badanie WHI (Women’s Health Initiative). Jednakże pierwsze doniesienia oparte o to badanie ukazały się w prasie popularnej i wzbudziły panikę wśród kobiet. Dodatkowo analiza statystyczna była bardzo prymitywna mimo bardzo utytułowanych członków Komitetu Sterującego badaniem. Pierwsze decyzje i publikacje praktycznie zlikwidowały HTZ. Potem przez kilkanaście lat przeprowadzono coraz dokładniejsze analizy i wreszcie wyklarowało się współczesne stanowisko w tej sprawie. Wnioski są jednoznaczne, jeśli zaczyna się stosować HTZ bardzo wcześnie, to znaczy na początku menopauzy, a nawet jeszcze przed nią, to pierwsze 10 lat tej terapii jest absolutnie korzystne, kolejne dziesięć lat też nie jest szkodliwe. Jednak niekorzystne jest zbyt późne rozpoczynanie tej terapii, w wieku 60 i więcej lat u kobiety.

Kobiety boja się stosować HTZ. W jaki sposób lekarz ginekolog może przekonać pacjentkę do tej terapii?

Jeżeli pacjentka żyję w okresie menopauzy i przyzwyczaiła się już do objawów, które jej towarzysza, czyli uderzeń gorąca, bóli głowy, drażliwości i zmian nastroju, to nie ma sensu rozpoczynać u niej terapii HTZ. Jeśli natomiast trafia do ginekologa pacjentka w wieku ok. 45 lat i mówi o swoich dolegliwościach związanych z rozpoczynającą się menopauzą, to sama ma motywację do tego, aby rozpocząć tę terapię i nie trzeba jej do tego przekonywać. Wiekszą motywację mają niewątpliwie pacjentki czynne zawodowo, którym objawy menopauzy przeszkadzają w życiu zawodowym. W Polsce jedynie 4% kobiet w okresie menopauzy stosuje terapię HTZ.

Jakie argumenty przemawiają bardziej za stosowaniem terapii HTZ – niwelowanie objawów menopauzy, czy lepszego zdrowia kobiety?

Zdrowie, to całokształt dobrostanu jednostki, a więc nie można tych dwóch sfer rozdzielać.

Na temat terapii HTZ istniej duży chaos. Czy Polskie Towarzystwo Kardiologiczne, Ginekologiczne oraz Menopauzy wypracowały wspólne stanowisko na ten temat?

Istnieją rekomendacje towarzystw zarówno polskich jak i zagranicznych w tej materii. W związku z tym każdy lekarz, który ma potrzebę skonfrontowania swojej wiedzy z rekomendacjami na temat HTZ, łatwo może po nie sięgnąć.

  • Jakie badania powinno się przeprowadzić u kobiety zanim zastosuje się HTZ?
  • Czy przed zastosowaniem HTZ powinno się wykonać badania na poziom hormonów?
  • Jaki sposób stosowania terapii HTZ jest najlepszy?
  • Na czym polega monitorowanie zdrowia kobiety w terapii HTZ?
  • Rozmawiała Alicja Kostecka

Podstawowym badaniem jest sprawdzenie wydolności wątroby, poza tym nie ma konieczności zlecania innych badań. Do rozpoczęcia hormonalnej terapii zastępczej wystarczy dobrze przeprowadzony wywiad z pacjentką oraz jej objawy związane z menopauzą. Nie, nie ma takiej potrzeby. Jeśli pacjentka ma objawy menopauzalne, to znaczy, że poziom hormonów jest zbyt niski, w związku z tym ich oznaczenie nie ma żadnego znaczenia. Sposobem niewątpliwie najkorzystniejszym dla układu krążenia i wątroby są preparaty parenteralne, czyli działające przez skórę, śluzówkę oraz w iniekcji. Preparaty podawane doustnie mają niekorzystne działanie na wątrobę i na układ krzepnięcia. Kobiety nie mające obciążeń o których wcześniej wspominałem nie podlegają zwiększonemu ryzyku chorób i w związku z tym nie wymagają szczególnego postępowania. Pacjentki powinne raz w roku być badana ginekologicznie i internistycznie. Nie ma powodu wykonywania u nich specjalnych badań, pod kontem, czy terapia im szkodzi, czy nie. Obecnie już wiemy, że terapia HTZ nie jest szkodliwa dla zdrowia kobiety.

Hormonalna terapia zastępcza (HTZ) – na czym polega?

Czym jest hormonalna terapia zastępcza? To stosowanie hormonów płciowych u kobiet w okresie menopauzy – między wiekiem prokreacyjnym a starzeniem się organizmu.

Celem hormonalnej terapii zastępczej jest nie tylko zmniejszenie objawów zespołu klimakterycznego, ale też m.in. poprawa jakości snu oraz parametrów gospodarki lipidowej.

Jakie są wady i zalety HTZ? Czy hormonalna terapia zastępcza jest bezpieczna?

Zdania na temat hormonalnej terapii zastępczej, która polega na stosowaniu hormonów płciowych w okresie klimakterium, są od wielu lat podzielone. Zwolennicy HTZ wymieniają liczne korzyści leczenia suplementującego hormony u kobiet w okresie menopauzy, przeciwnicy przypominają o zagrożeniach związanych z tego rodzaju terapią.

Warto pamiętać, że hormonalna terapia zastępcza najwięcej korzyści, a najmniej strat przyniesie, gdy realizowana jest w oparciu o zalecenia lekarza, rozsądnie dobrana i odpowiednio zastosowana – ze szczególnym uwzględnieniem aktualnego stanu zdrowia kobiety decydującej się na HTZ. Terapia hormonalna powinna więc zawsze przebiegać pod ścisłą kontrolą i opieką lekarza ginekologa.

>> Sprawdź ofertę Apteline.pl:

  • Preparaty na menopauzę
  • Test płytkowy na menopauzę

Hormonalna terapia zastępcza a menopauza

Menopauza (inaczej: przekwitanie) polega na fizjologicznym i trwałym zatrzymaniu cyklu miesiączkowego – etap ten najczęściej występuje ok. 50.-52. roku życia i poprzedzony jest nieregularnym miesiączkowaniem.

Zmiany hormonalne obejmujące menopauzę wpływają nie tylko na sferę emocjonalną, ale też (a może nawet: przede wszystkim) na regulację układów – nerwowego i płciowego.

W okresie okołomenopauzalnym zmniejsza się wydzielanie estrogenów przez jajniki – proces ten rozpoczyna się nawet na kilka lat przed ostatnią miesiączką i stanowi pierwszy symptom końca płodności.

Niektóre opracowania rozróżniają pojęcie menopauzy, perimenopauzy (jako okresu przed i po menopauzie – inaczej: klimakterium), premenopauzy (okres przed menopauzą) oraz postmenopauzy (okres po menopauzie).

  • objawy psychiczne menopauzy to m.in. zmęczenie, zaburzenia snu, obniżone libido, nadmierna drażliwość;
  • objawy naczynioruchowe menopauzy to m.in. bóle głowy, uderzenia gorąca;
  • objawy skórne menopauzy to m.in. uczucie mrowienia skóry;
  • objawy seksualne oraz objawy ze strony narządów płciowych to m.in. suchość pochwy, świąd, zapalenia dróg moczowych, problemy z osiągnięciem orgazmu.
  • Czytaj więcej: Zakażenia układu moczowego. Leki na infekcję dróg moczowych
  • Co prawda menopauza oraz okres przed i pomenopauzalny to naturalne procesy starzenia się organizmu, ale objawy tego trudnego w życiu każdej kobiety etapu można minimalizować za pomocą odpowiednio dobranej kuracji farmakologicznej – najczęściej w połączeniu z naturalnymi sposobami na objawy menopauzalne.
  • Stosowanymi metodami są: hormonalna terapia zastępcza (uważana obecnie za najskuteczniejszą metodę minimalizowania dokuczliwych objawów naczynioruchowych i zespołu moczowo-płciowego charakterystycznego dla menopauzy), stosowanie antydepresantów i/lub w niektórych przypadkach – leków obniżających ciśnienie krwi.

Jedną z metod łagodzenia objawów menopauzy jest również psychoterapia, zaś do metod niekonwencjonalnych zaliczana jest m.in. akupunktura. W okresie menopauzy bardzo ważna jest również dieta (zmniejszenie kaloryczności produktów, ograniczenie tłuszczów zwierzęcych, włączenie do diety produktów bogatych w wapń) oraz modyfikacja stylu życia (przede wszystkim: rzucenie palenia).

Hormony w HTZ

Zaprzestanie produkcji estrogenu i jego niedobór w okresie menopauzy skutkuje większością dokuczliwych objawów. W ramach hormonalnej terapii zastępczej stosowane są m.in. estrogeny skoniugowane, estriol i estradiol.

W HTZ stosowane są różne formy podania hormonów (przezskórna, dopochwowa, doustna) – według danych Amerykańskiego Stowarzyszenia Klinicznych Endokrynologów terapia przezskórna charakteryzuje się wyższym profilem bezpieczeństwa w porównaniu z doustną.

Hormonalna terapia zastępcza – potencjalne korzyści

Jakie mogą być korzyści z zastosowania hormonalnej terapii zastępczej? Przede wszystkim jest to zmniejszenie objawów menopauzy, poprawa jakości snu, zapobieganie utracie masy kostnej, zapobieganie złamaniom.

Hormonalna terapia zastępcza – potencjalne zagrożenia

Niektóre źródła wskazują na wpływ HTZ na zwiększenie ryzyka wystąpienia raka sutka, raka endometrium, raka jajnika; zwiększenie ryzyka wystąpienia choroby zakrzepowo-zatorowej.

Przeciwwskazania do stosowania HTZ

Do przeciwwskazań zaliczane są m.in.: choroby naczyniowo-sercowe (choroba niedokrwienna serca, udar mózgu) i/lub dodatni wywiad rodzinny w kierunku żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej. HTZ nie powinno się również stosować m.in., gdy występują choroby wątroby lub otępienie.

Indywidualizacja hormonalnej terapii zastępczej

Opracowania dotyczące korzyści i zagrożeń wynikających ze stosowania hormonalnej terapii zastępczej zazwyczaj nie dostarczają jednoznacznych odpowiedzi, przykładowo: rozpoczęcie HTZ po upływie 10 lat od menopauzy może mieć zupełnie inny wpływ na organizm niż rozpoczęcie tej samej terapii w pierwszym etapie menopauzy, zaś ryzyko wystąpienia powikłań zależy nie tylko od dawki i typu hormonu, ale też od drogi podania, czasu trwania HTZ oraz tego, czy dodatkowo stosowano progestagen. Na HTZ może składać się tylko terapia estrogenowa (estrogen therapy – ET) lub estrogenowo-progestagenowa (estrogen-progestogen therapy – EPT).

You might be interested:  Termolezja (termoablacja) – co to jest termolezja i jakie są wskazania do zabiegu?

Ryzyko związane z jej prowadzeniem zależy od typu i dawki hormonu, czasu trwania, drogi podawania leków, momentu rozpoczęcia, jak również od tego, czy zastosowano progestagen.

Z danych przekazanych przez Amerykańskie Stowarzyszenie Endokrynologów Klinicznych (AACE) i American College of Endocrinology (ACE) wynika, że stosowanie HTZ jako uzupełnienie niedoboru estrogenów w okresie menopauzy poprawia jakość życia kobiety i minimalizuje objawy menopauzy, ale wymaga indywidualizacji (w ocenie i doborze hormonów powinny być brane przede wszystkim takie czynniki, jak ryzyko chorób sercowych, wiek oraz czas od momentu początku menopauzy).

HTZ – hormonalna terapia zastępcza w menopauzie

Menopauzie towarzyszy wiele dokuczliwych objawów, nazywanych przez specjalistów objawami wypadowymi. Zaliczamy do nich: uderzenia gorąca, kołatanie serca, zimne poty w nocy, problemy z koncentracją, nadmierną nerwowość oraz depresję.

Więcej na temat menopauzy i leczenia znajdziesz w tym artykule.

Czym jest hormonalna terapia zastępcza?

Hormonalna terapia zastępcza to nic innego, jak uzupełnienie estrogenów, których w związku z wygasaniem funkcji jajników zaczyna brakować w organizmie kobiety.

W terapii HTZ wykorzystuje się różne typy estrogenu:

  • estrogeny naturalne, np. beta-estradiol, estriol, estron,
  • estrogeny zwierzęce, np. ekwilina, ekwilenina, hipulina – są to estrogeny końskie, pozyskiwane z moczu źrebnych klaczy.

HTZ to obecnie najskuteczniejsza metoda redukcji objawów menopauzy. Stosuje się ją również w profilaktyce chorób związanych z okresem przekwitania, takich jak np. osteoporoza, czyli odwapnienie kości.

Hormony w hormonalnej terapii zastępczej można podawać:

  • dopochwowo w postaci maści, kremów lub globulek i tabletek (np. Oekolp, Oekolp Forte, Gynoflor, Ovestin globulki),
  • domięśniowo w formie zastrzyku (np. Gynodian Depot),
  • doustnie w postaci tabletek (np. Activelle, Cyclo–Progynova, Estrofem, Estrofem Mitte, Kliogest, Angeliq i inne),
  • przez skórę w postaci aerozolu (Lenzetto) lub w postaci plastrów transdermalnych (np. Systen Conti, Systen Senqui, Systen 50, Estroplast, Climara).

Najbezpieczniejsze formy HTZ

Stosując leczenie estrogenami dąży się do tego, by ich dawki były jak najmniejsze, gdyż ogranicza to możliwe działania niepożądane.

Nowoczesnymi lekami zawierającymi estrogeny są plastry, pierścienie dopochwowe oraz wkładki domaciczne z progestagenem.

Pozwala to ominąć przewód pokarmowy (substancja czynna leku jest uwalniana bezpośrednio do krwiobiegu), co jest istotne w przypadku zaburzeń wchłaniania czy choroby wrzodowej.

Zastosowanie wymienionych postaci leków hormonalnych daje możliwość uwalniania się bardzo małych dawek estrogenów w stałych odstępach czasu, co zwiększa bezpieczeństwo terapii. Ma to duże znaczenie u kobiet z problemami zatorowo–zakrzepowymi, nadwagą, chorobami tarczycy lub nadciśnieniem.

Osobom z podwyższonym poziomem cholesterolu zaleca się stosowanie tabletek doustnych, które korzystnie wpływają na profil lipidowy.

Jakie są korzyści ze stosowania HTZ?

Hormonalna terapia zastępcza, gdy dawka i droga podania hormonu jest właściwie dobrana, daje kobiecie wiele korzyści zdrowotnych.

Przede wszystkim uzupełnienie niedoborów estrogenów wpływa znacząco na poprawę ogólnego samopoczucia, gdyż znosi całkowicie lub w dużym stopniu eliminuje objawy wypadowe. Wpływa też na stan skóry. Poprawie ulega również profil lipidowy – wzrasta stężenie tzw.

dobrego cholesterolu (HDL), a zmniejsza się poziom LDL (złego cholesterolu), którego nadmiar przyczynia się do rozwoju miażdżycy naczyń krwionośnych.

Estrogeny działają kardioprotekcyjnie (ochronnie na serce), a także eliminują wolne rodniki. Odgrywają również bardzo ważną rolę w utrzymaniu prawidłowego stanu kości. Zapobiegając utracie masy kostnej, znacznie zmniejszają ryzyko wystąpienia osteoporozy (odwapnienia kości).

Wykazano, że u kobiet w podeszłym wieku, które stosowały HTZ, rzadziej dochodzi do złamania szyjki kości udowej, pęknięcia trzonów kręgów oraz chorób zwyrodnieniowych stawów.

Warto też przypomnieć, że stosowanie estrogenów w okresie przekwitania, wpływa korzystnie na błonę śluzową pochwy i układu moczowego, eliminując takie objawy jak: suchość pochwy, świąd, częste infekcje dróg moczowych, a także nietrzymanie moczu. U wielu kobiet poprawia to znacznie jakość życia seksualnego.

Zmniejszona produkcja estrogenów w okresie klimakterium bywa powodem występowania objawów depresyjnych. Przy niewielkim nasileniu tych dolegliwości HTZ pozwala całkowicie wyeliminować dyskomfort psychiczny. W przypadku ciężkich depresji konieczna jest wizyta u specjalisty i zastosowanie leków przeciwdepresyjnych.

Ponadto estrogeny pobudzając wydzielanie melatoniny przez szyszynkę pomagają walczyć z bezsennością oraz poprawiają jakość snu.

Istnieją przypuszczenia, chociaż naukowo nie jest to jeszcze dokładnie udowodnione, że suplementacja estrogenowa chroni przed niektórymi chorobami neurologicznymi i psychicznymi, takimi jak schizofrenia czy choroba Alzheimera.

Kiedy zacząć hormonalną terapię zastępczą?

Hormonalną terapię zastępczą należy wdrożyć jak najwcześniej, to znaczy ok. 45 roku życia, już przy pierwszych objawach przekwitania i stosować przez ok. 8 lat.

Zastosowanie leczenia hormonalnego zbyt późno, tj. po 60 roku życia, może zwiększyć ryzyko epizodów sercowo–naczyniowych, takich jak udar mózgu, zmiany miażdżycowe, zawał mięśnia sercowego.

Bezwzględnym wskazaniem do stosowania HTZ jest całkowite usunięcie narządów rodnych kobiety. W tym przypadku terapia hormonalna powinna być prowadzona bez względu na wiek pacjentki.

Jakie są działania niepożądane HTZ?

  • Hormonalna terapia zastępcza oprócz zalet ma też wady.
  • Ryzyko i działania niepożądane, jakie mogą wystąpić podczas leczenia, wynikają z samej natury związków sterydowych, do których zalicza się estrogeny.
  • Do możliwych działań niepożądanych HTZ, należą:
  • zwiększone ryzyko wystąpienia choroby zakrzepowo-zatorowej i udaru mózgu,
  • zastój żylny, niewydolność żylna,
  • nieprawidłowe krwawienia z dróg rodnych,
  • zwiększenie masy ciała,
  • tkliwość piersi,
  • bóle i zawroty głowy,
  • migrena,
  • ból i napięcie w podbrzuszu.

Czy HTZ przyczynia się do rozwoju nowotworów?

Wiele kobiet rezygnuje z hormonalnej terapii zastępczej z obawy przed chorobami nowotworowymi.

Wykazano, że HTZ zmniejsza ryzyko zachorowania na raka jelita grubego, raka wątroby i dróg żółciowych, natomiast nieznacznie zwiększa ryzyko wystąpienia nowotworów zależnych od estrogenów, takich jak rak piersi, rak trzonu macicy oraz guzy mózgu (oponiaki).

Naukowcy w dalszym ciągu badają wpływ hormonalnej terapii zastępczej na powstawanie i rozwój zmian nowotworowych w organizmie kobiety w okresie przekwitania. Dotychczas wykazano, że leczenie estrogenami nie powoduje powstania nowego nowotworu sutka, przyczynia się natomiast do rozwoju już istniejących zmian chorobowych.

Niestety utarty pogląd, że stosowanie preparatów hormonalnych zawierających estrogeny, powoduje nowotwory sutka i macicy sprawia, że wiele kobiet odmawia stosowania HTZ, nawet gdy dolegliwości klimakterium są u nich bardzo nasilone.

W praktyce najczęściej stosuje się preparaty zawierające estrogeny w połączeniu z gestagenami, co zapobiega zmianom nowotworowym śluzówki macicy.

Preparaty zawierające same estrogeny stosuje się rzadko, np. u kobiet po zabiegu usunięcia macicy.

O czym należy pamiętać stosując HTZ?

Aby HTZ była skuteczna i bezpieczna, należy pamiętać o następujących zasadach:

  • przed zastosowaniem HTZ należy indywidualnie rozważyć korzyści z jej stosowania, uwzględniając wszystkie możliwe przeciwwskazania (ciąża, nieuzasadnione krwawienia z dróg rodnych, udar mózgu, choroba zakrzepowa, nowotwór piersi, nowotwór narządów rodnych),
  • leki stosować w najmniejszych skutecznych dawkach,
  • stosując HTZ należy regularnie poddawać się badaniom lekarskim: badanie ginekologiczne (raz w roku); ocena gruczołów piersiowych przez lekarza, USG lub mammografia piersi (raz w roku); badanie cytologiczne śluzówki pochwy (raz na trzy lata),
  • warto też nauczyć się samodzielnie kontrolować piersi i robić to systematycznie, np. podczas codziennych zabiegów higienicznych,
  • wszelkie uwagi dotyczące samopoczucia oraz objawów ubocznych występujących podczas stosowania HTZ należy zgłaszać lekarzowi prowadzącemu leczenie.

Alternatywa dla HTZ

Jako alternatywę dla hormonalnej terapii zastępczej stosuje się syntetyczny steroid o nazwie tibolon (np. Livial). Jego przewagą nad tradycyjnymi hormonami jest to, że nie powoduje zaniku błony śluzowej macicy. Może być więc stosowany u kobiet genetycznie obciążonych ryzykiem wystąpienia nowotworu macicy lub raka sutka.

Tibolon znosi wszystkie objawy menopauzy, działając podobnie do estrogenów. Jest też wykorzystywany w leczeniu chorób towarzyszących menopauzie.

Ocenia się, że w Polsce tylko ok. 5-7% kobiet korzysta z hormonalnej terapii zastępczej, chociaż poważne dolegliwości klimakterium odczuwa dużo większa liczba pań. Wynika to niestety ze zbyt małej wiedzy Polek na temat samej menopauzy, jak i skutecznych metod jej leczenia.

Dla porównania w krajach Europy Zachodniej w okresie menopauzy preparaty hormonalne stosuje ok. 50% kobiet.

Leki hormonalne stosowane w okresie okołomenopauzalnym, w celu uzupełnienia poziomu estrogenów w organizmie kobiety, są stale udoskonalane. Obecnie dobierając odpowiednio postać leczniczą preparatu można podawać estrogeny w bardzo małych dawkach, co znacznie zmniejsza ryzyko działań niepożądanych.

Rezultaty leczenia

Z hormonalnej terapii zastępczej nie wszystkie kobiety mogą korzystać ze względu na ogólny stan zdrowia. Wiadomo natomiast, że u osób, u których można w ten sposób uzupełnić niedobór estrogenów, leczenie przynosi bardzo dobre rezultaty.

Warto więc zainteresować się hormonalną terapią zastępczą i poznać dokładniej zasady jej stosowania, a także wskazania i przeciwwskazania, by z pełną świadomością korzystać z osiągnięć medycyny, do których z pewnością można zaliczyć terapię estrogenową.

Polub nasz profil

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *