Usunięcie pęcherzyka żółciowego – kiedy należy go usunąć i jak wygląda operacja?

Pęcherzyk żółciowy to niewielki narząd znajdujący się pod wątrobą, w prawej górnej części jamy brzusznej. Jego podstawową funkcją jest przechowywanie i zagęszczanie produkowanej przez wątrobę żółci, niezbędnej do trawienia tłustych pokarmów.

Jakie są najczęstsze choroby pęcherzyka żółciowego?

Najczęstszą chorobą tego narządu jest powstawanie i gromadzenie się w nim kamieni żółciowych, czemu może sprzyjać nieprawidłowa, bogata w tłuszcze dieta. Zazwyczaj nie daje ona objawów, może jednak powodować zapalenie i związane z nim dolegliwości.

Jakie objawy mogą sugerować chorobę pęcherzyka żółciowego?

Najczęstszym objawem jest silny ból zlokalizowany w prawej górnej części brzucha (zob. Ból brzucha), występujący zazwyczaj w krótkim czasie po spożyciu tłustych lub ostrych pokarmów i trwający od 30 minut do 6 godzin. Ból ten może promieniować do kręgosłupa, prawej łopatki lub barku. Mogą mu towarzyszyć podwyższona temperatura ciała, nudności, wymioty lub wzdęcia.

Kiedy usunąć pęcherzyk żółciowy?

Gdy potwierdzonej w USG kamicy (lub zapaleniu) pęcherzyka żółciowego (zob. Kamica żółciowa, Ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego) towarzyszy ból, najskuteczniejszą metodą leczenia jest operacyjne usunięcie tego narządu. Zabieg wskazany jest również u pacjentów młodych, osób, u których złogi w pęcherzyku żółciowym są duże, oraz gdy istnieje duże ryzyko wystąpienia ciężkich powikłań.

Jak się przygotować do zabiegu cholecystektomii?

Tak jak każda operacja, cholecystektomia wymaga odpowiedniego przygotowania. Należy wykonać zlecone przez lekarza badania, a w dniu zabiegu być na czczo (zaprzestać spożywania pokarmów stałych 8 godzin, a płynów 4 godziny przed zabiegiem).

Na czym polega cholecystektomia?

Usunięcie pęcherzyka żółciowego – kiedy należy go usunąć i jak wygląda operacja?
Ryc. 1. Ułożenie chorego i ustawienie zespołu operacyjnego podczas laparoskopowego usunięcia pęcherzyka żółciowego
Źródło: Medycyna Praktyczna Chirurgia 2008/04

Laparoskopowe usunięcie pęcherzyka żółciowego polega na wykonaniu kilku (3–4) niewielkich nacięć w ścianie brzucha w celu wprowadzenia laparoskopu (urządzenia posiadającego na końcu kamerę) i niewielkiej średnicy narzędzi, którymi posługuje się chirurg w czasie operacji. Aby umożliwić optymalny i bezpieczny dostęp do pęcherzyka, niezbędne jest wtłoczenie do jamy brzusznej gazu (dwutlenku węgla). Następnie chirurg wycina chorobowo zmieniony pęcherzyk, po czym gaz zostaje usunięty z jamy brzusznej, a na niewielkie nacięcia zakłada się szwy. Może się jednak zdarzyć, zwłaszcza u pacjentów, którzy w przeszłości przeszli operacje w obrębie jamy brzusznej, że zajdzie konieczność wykonania cholecystektomii otwartej (konwersji). Wtedy chirurg wykonuje podłużne cięcie pod prawym łukiem żebrowym.

Czy możliwe są powikłania cholecystektomii?

Tak jak każdy zabieg chirurgiczny, laparoskopowa cholecystektomia obarczona jest pewnym, choć bardzo niewielkim ryzykiem rozwoju powikłań. Do najważniejszych z nich należą uszkodzenie dróg żółciowych oraz krwawienie. Śmiertelność związana z tego typu zabiegiem również jest niewielka i dotyczy głównie osób obciążonych innymi, poważnymi chorobami.

Co może się dziać po operacji?

Bezpośrednio po operacji pacjent może odczuwać ból związany z zabiegiem oraz wzdęcia, może też nastąpić czasowe zatrzymanie stolca. Powrót do codziennej aktywności następuje zwykle w krótkim czasie po zabiegu.

Należy jednak pamiętać, aby w ciągu kilku pierwszych tygodni unikać wysiłku fizycznego, zwłaszcza noszenia ciężkich przedmiotów oraz stosować dietę lekkostrawną z małą zawartością tłuszczu i pozbawioną ostrych przypraw.

Co operacja zmieni w moim życiu?

Pęcherzyk żółciowy nie jest niezbędny do prawidłowego trawienia tłuszczy, chociaż u niektórych pacjentów po obfitych tłustych posiłkach może występować biegunka.

Część pacjentów może wciąż odczuwać niestrawność, dyskomfort po posiłku lub zgagę, jednak objawy te są dużo mniej dokuczliwe niż przed wykonaniem zabiegu i występują rzadziej u osób, u których objawy związane z chorobami pęcherzyka żółciowego były bardziej nasilone.

Cholecystektomia – usunięcie woreczka żółciowego. Metody wykonania zabiegu i dieta po wycięciu woreczka żółciowego

Usunięcie pęcherzyka żółciowego – kiedy należy go usunąć i jak wygląda operacja?Ivan Shidlovski (123RF)

Cholecystektomia to inaczej usunięcie pęcherzyka żółciowego. Zabieg ten wykonuje się dwiema metodami, choć obecnie częstszą jest cholecystektomia laparoskopowa. Usunięcie woreczka żółciowego spowodowane jest najczęściej kamicą żółciową. Sporej uwagi wymaga dieta po usunięciu woreczka żółciowego

Cholecystektomia jest jedną z najczęściej wykonywanych operacji. Usunięcie woreczka żółciowego przeprowadza się głównie metodą laparoskopową, która jest o wiele mniej inwazyjna, niż metoda klasyczna. Dobór metody zależy jednak od schorzenia, które spowodowało konieczność usunięcia pęcherzyka.

Pęcherzyk żółciowy to narząd znajdujący się w jamie brzusznej, który służy do magazynowania i zagęszczania żółci. Żółć z kolei potrzebna jest do emulgowania tłuszczów w celu lepszego i sprawniejszego ich strawienia. Woreczek (pęcherzyk) żółciowy łączy się drogami żółciowymi z wątrobą oraz dwunastnicą.

Jest niewielki (10 cm), a w jego budowie można wyróżnić dno, trzon i szyjkę. W przeciętnym pęcherzyku żółciowym mieści się do 60 ml żółci. Podczas posiłku neuroprzekaźnik cholecystokinina inicjuje skurcze ścian pęcherzyka, które powodują wyrzut żółci do dwunastnicy.

Pęcherzyka żółciowego może dotknąć wiele chorób – kamica, zapalenie, guzy. Remedium na wiele z nich jest właśnie wycięcie woreczka żółciowego. W niektórych przypadkach leczenie zachowawcze nie jest możliwe, a taki zabieg ratuje życie pacjenta.

Wprawdzie dieta po usunięciu woreczka żółciowego jest inna, niż przed operacją, jednak bez tego narządu da się niemal zwyczajnie funkcjonować.

Cholecystektomia to zabieg wykonywany w przypadku niektórych schorzeń dotykających pęcherzyka żółciowego. Najczęstszym powodem wykonania operacji jest kamica żółciowa, choć zdarzają się także inne wskazania. Należą do nich:

  • przewlekłe zapalenie pęcherzyka żółciowego z kamicą,
  • ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego,
  • urazy wątroby przebiegające z obrażeniami pęcherzyka,
  • przedziurawienie pęcherzyka żółciowego,
  • żółciowe zapalenie otrzewnej (bez przedziurawienia dróg żółciowych),
  • stan po zabiegu sfinkterotomii (leczenie kamicy dróg żółciowych).

Operacja woreczka żółciowego ratuje życie pacjentów w stanach nagłych, na przykład gdy żółć wydostanie się poza drogi żółciowe. Może to spowodować zapalenie otrzewnej. W każdym przypadku lekarz dobiera odpowiednią metodę wykonania zabiegu.

Cholecystektomia metodą klasyczną

Cholecystektomia wykonana tą metodą polega na rozcięciu powłok brzusznych i przeprowadzeniu zabiegu na otwartej jamie brzusznej. Jak każda tego typu operacja, wycięcie woreczka żółciowego jest zabiegiem wymagającym hospitalizacji i obciążonym ryzykiem powikłań.

Metoda klasyczna zakłada przecięcie mięśni brzucha, przez co rekonwalescencja i czas dochodzenia do zdrowia i sprawności jest dość długi. Do najczęstszych powikłań należą uszkodzenia przewodu żółciowego, które wymagają dodatkowego zabiegu o charakterze naprawczym.

Niemniej zdarzają się rzadziej niż powikłania tego typu po laparoskopii.

Klasyczna cholecystektomia z rozcięciem powłok brzucha w linii pośrodkowej, lub w niektórych przypadkach przy prawym podżebrzu, jest konieczna w przypadku leczenia raka pęcherzyka żółciowego. Chirurg musi mieć pełen dostęp do pęcherzyka żółciowego oraz otaczających je tkanek, by usunąć je z odpowiednim marginesem. Tylko tak można zmniejszyć znacząco ryzyko nawrotu nowotworu.

Cholecystektomia metodą laparoskopową

Cholecystektomia laparoskopowa jest dziś formą leczenia, po które sięga się najchętniej, gdy zachodzi konieczność usunięcia woreczka żółciowego.

Metoda ta polega na wykonaniu kilku (zwykle czterech) niewielkich nacięć w jamie brzusznej, o takiej szerokości, by dało się wprowadzić przez nie trokary oraz kamerę laparoskopową.

Jama brzuszna pacjenta wypełniana jest gazem w celu uzyskania ciśnienia około 11–14 mmHg i oddzielenia od siebie poszczególnych narządów. Na monitorze kamery lekarz operujący obserwuje wnętrze jamy brzusznej pacjenta, w którym manipuluje trokarami.

Dzięki temu może precyzyjnie oddzielić woreczek żółciowy od reszty narządów oraz otaczających go tkanek. Technika ta umożliwia operowanie wieloma precyzyjnymi narzędziami bez otwierania jamy brzusznej pacjenta.

Laparoskopowe usunięcie woreczka żółciowego jest metodą mniej inwazyjną niż metoda klasyczna. Wymaga krótszego pobytu w szpitalu, a okres rekonwalescencji jest także odpowiednio krótszy i lżejszy.

Pacjentom po zabiegu laparoskopowym towarzyszą mniej nasilone dolegliwości bólowe. Rzadziej zdarzają się infekcje i gorączki w okresie pooperacyjnym.

Także efekty kosmetyczne po operacji prezentują się lepiej – nie ma jednej, długiej i rzucającej się w oczy blizny.

Laparoskopowa operacja woreczka żółciowego ma oczywiście także wady. Odsetek powikłań wynosi od 0,3 do 0,5, są to głównie uszkodzenia dróg żółciowych.

Wciąż jest to dwukrotność liczby powikłań po cholecystektomii klasycznej. Dotychczasowy rozwój technologii i stosowanych narzędzi nie zmniejszył tej liczby.

Śmiertelność z powodu powikłań po zabiegu cholecystektomii jest bardzo niewielka i dotyczy głównie osób obciążonych wieloma poważnymi schorzeniami.

Ze względu na przeważające zalety, metodę laparoskopową stosuje się najczęściej. Klasyczna cholecystektomia jest wykonywana tylko wtedy, gdy nie istnieje inna, równie skuteczna metoda operowania w danym przypadku.

Cholecystektomia laparoskopowa oraz wykonywana tradycyjnie wymaga pobytu pacjenta w szpitalu. Przyjęcie na oddział następuje zwykle na dzień lub dwa przed zabiegiem.

Konieczne jest wykonanie kilku badań, które pomogą ocenić ogólny stan pacjenta – badania krwi, EKG serca, RTG klatki piersiowej. W niektórych przypadkach na kilka dni przed operacją stosuje się dietę płynną, by oczyścić jelita.

Lekarz musi też wiedzieć o przyjmowanych przez pacjenta lekach (szczególnie zaburzających krzepliwość krwi) – być może zaleci ich chwilowe odstawienie. Najważniejszym zaleceniem po przyjęciu na oddział jest zakaz jedzenia na 8–10 godzin przed planowaną operacją.

You might be interested:  Alergia na białka mleka krowiego – jak objawia się alergia na mleko? Na czym polega leczenie uczulenia?

Na 4 godziny przed operacją nie przyjmuje się też płynów. Pacjent musi być całkowicie na czczo, by można było podać mu narkozę. Sam zabieg odbywa się w znieczuleniu ogólnym, pod opieką anestezjologa.

Po wybudzeniu pacjent może odczuwać skutki narkozy (mdłości, biegunki, zawroty głowy, obniżone tętno). Zdarza się ból związany z przecięciem powłok brzusznych, a także wzdęcia i zaparcia.

Czas powrotu do zwyczajnego trybu życia i aktywności nie trwa długo, zwłaszcza po zabiegu laparoskopowym.

Przez kilka dni po operacji stosuje się leczenie przeciwbólowe, doraźnie zmniejszające dolegliwości.

W tydzień po zabiegu zalecana jest wizyta kontrolna, by usunąć specjalne plastry lub szwy oraz sprawdzić stan zdrowia i samopoczucie pacjenta. Przez 4 do 6 tygodni po zabiegu laparoskopowym nie należy podejmować żadnych cięższych aktywności fizycznych, by nie powstała przepuklina.

Wycięcie woreczka żółciowego nie jest ciężkim zabiegiem, jednak pacjent powinien przez kilka dni po wyjściu ze szpitala oszczędzać się i monitorować swój stan.

Niektóre dolegliwości po wycięciu woreczka żółciowego wykraczają poza normę.

Powodem do niepokoju jest utrzymująca się przez kilka godzin temperatura ciała powyżej 38 stopni, obrzęk, tkliwość okolicy brzucha, wyciek ropny, silne krwawienie z rany.

Cholecystektomia to zabieg, który wymaga stosowania specjalnej diety. Woreczek żółciowy gromadzi żółć ułatwiającą trawienie tłuszczu. Jego brak oznacza, że procesy trawienne już zawsze będą w pewnym stopniu zaburzone. Dieta po usunięciu woreczka żółciowego zmienia się nieco w czasie.

  • Usunięcie woreczka żółciowego – dieta tuż po zabiegu

Przez pierwsze dni po zabiegu zalecana jest możliwie lekkostrawna dieta, zawierająca niewiele błonnika i tłuszczu. To czas dla organizmu, by poradził sobie z ową sytuacją i nauczył się kompensować brak woreczka żółciowego. Nie można w tym czasie obciążyć zbyt mocno układu pokarmowego.

  • Co można jeść na diecie lekkostrawnej, a czego trzeba unikać?
  • Usunięcie woreczka żółciowego – dieta po czasie

Cholecystektomia to zabieg, po którym zaleca się wzmożoną dbałość o zdrową dietę i o zawarte w niej składniki. Pacjenci, który przeszli operację usunięcia woreczka żółciowego powinni jeść 5–6 małych posiłków dziennie, stawiając głównie na posiłki ciepłe.

Dieta musi być lekkostrawna i niezawierająca zbyt wiele tłuszczu. Musi za to być zbilansowana pod kątem zawartości wszelkich niezbędnych składników odżywczych.

Osoby po cholecystektomii powinny unikać pewnych produktów i posiłków, zwłaszcza takich jak:

  • rośliny strączkowe,
  • bardzo tłuste potrawy,
  • mocno przyprawione potrawy,
  • słodycze,
  • kawa, alkohol i czarna herbata.

Wskazane jest zastępowanie potraw smażonych gotowanymi i pieczonymi. Warto również po operacji zgłosić się do dietetyka klinicznego, który pomoże dobrać odpowiedni jadłospis, tak, by jakość życia pacjenta nie spadła znacząco, a dieta pokrywała jego zapotrzebowanie.

Pęcherzyk żółciowy – mały narząd z poważnymi chorobami

Usunięcie pęcherzyka żółciowego – kiedy należy go usunąć i jak wygląda operacja?

Funkcją pęcherzyka żółciowego (łac. vesica fellea) jest gromadzenie produkowanej w wątrobie żółci, zagęszczanie jej i uwalnianie po jedzeniu w celu wspomagania trawienia tłuszczów. Żółć ma właściwości emulgujące tłuszcz, pozwalające na rozbicie jego cząstek na mniejsze, co pomaga w lepszym wchłanianiu w przewodzie pokarmowym. Pęcherzyk żółciowy jest częścią dróg żółciowych, składających się z przewodów wątrobowych i pozawątrobowych. Po połączeniu we wnęce wątroby przewodu wątrobowego prawego i lewego, zbierających żółć z odpowiednich płatów wątroby, we wspólny przewód żółciowy wspólny, uchodzi on do dwunastnicy poprzez tzw. brodawkę Vatera. Do przewodu żółciowego wspólnego uchodzi przewód pęcherzyka żółciowego (przewód pęcherzykowy), do- i odprowadzający żółć do pęcherzyka. Przewód żółciowy wspólny po połączeniu się przewodów wątrobowych biegnie w obrębie t.zw. więzadła wątrobowo-dwunastniczego, które, poza przewodem pęcherzykowym, zawiera także tętnicę wątrobową, żyłę wrotną, naczynia limfatyczne z węzłami chłonnymi oraz nerwy splotu współczulnego. Więzadło to umiejscowione jest pomiędzy wnęką wątroby (czyli miejscem, gdzie wchodzą lub wychodzą wspomniane struktury) a dwunastnicą.

Pęcherzyk żółciowy przylega z jednej strony do miąższy wątroby, zaś z drugiej leży wolno w jamie otrzewnej, pokryty cienką błoną surowiczą zwaną otrzewną.

W niej znajdują się zakończenia nerwowe, wrażliwe na rozciąganie i podrażnienie (np. przez substancje produkowane w stanach zapalnych).

Znając anatomię można wyjaśnić mechanizmy powstawania objawów chorobowych związanych z pęcherzykiem żółciowym i drogami żółciowymi.

Kamica pęcherzyka żółciowego

Zapadalność na kamicę pęcherzyka żółciowego wynosi około 20% u mężczyzn i 30% – 40% u kobiet powyżej 60 roku życia. Ryzyko powstania kamieni w pęcherzyku żółciowym zwiększa się u kobiet przyjmujących doustne środki antykoncepcyjne.

Także cukrzyca sprzyja powstawaniu kamieni żółciowych, co jest spowodowane nadmiernym wysyceniem żółci kwasami żółciowymi i zaburzeniami opróżniania pęcherzyka żółciowego, zwłaszcza w neuropatii cukrzycowej.

Wytrącanie się z żółci cholesterolu, bilirubiny i innych substancji doprowadza do powstania złogów, zwanych kamieniami żółciowymi. Kamienie te mogą zatkać drogi żółciowe i, w zależności od tego, gdzie to się stanie, występują odpowiednie, typowe objawy.

Kamienie umiejscowione w pęcherzyku żółciowym mogą być pojedyncze lub mnogie, różnej wielkości, od bardzo drobnych do tak dużych, że wypełniają całe wnętrze pęcherzyka. Kamienie żółciowe mogą przemieszczać się poprzez przewód pęcherzykowy i przewód pęcherzykowy wspólny do dwunastnicy i jelit.

Jeśli podrażnieniu związanemu z przechodzeniem kamienia ulegnie śluzówka przewodu żółciowego, może się on skurczyć i zablokować drogi żółciowe. Gromadzenie żółci w pęcherzyku żółciowym powyżej przeszkody doprowadza do jego powiększenia a rozciągnięta ściana pęcherzyka podrażnia zakończenia nerwowe w otrzewnej.

To powoduje odczuwanie dolegliwości bólowych. Ponieważ pęcherzyk żółciowy okresowo próbuje opróżnić treść żółciową ze swojego wnętrza, co nie udaje się ze względu na zatkanie dróg żółciowych poniżej, przebiega to ze wzrostem napięcia jego ściany i bólami.

Kamienie w pęcherzyku żółciowym mogą być wykryte badanie ultrasonograficznym (USG). Jeśli nie powodują żądnych dolegliwości wskazane jest tylko okresowe wykonywanie tego badania w celu kontroli ich wielkości i oceny występowania innych stanów chorobowych. Jeśli kamienie powodują dolegliwości takie jak nawracające stany zapalne, bolesność i inne, jest to wskazanie do wycięcia pęcherzyka żółciowego metodą laparoskopową (bez otwierania jamy brzusznej).

Metoda otwarta wskazana jest wówczas, gdy niemożliwe jest wykonanie zabiegu laparoskopowo (np. z powodu masywnych zrostów, anomalii anatomicznych, masywnego stany zapalnego dróg żółciowych). Należy pamiętać, że niechirurgiczne metody leczenia kamieni żółciowych mogą dać pozytywne rezultaty tylko w przypadku kamieni cholesterolowych.

Zapalenie pęcherzyka żółciowego

Zapalenie pęcherzyka żółciowego jest powikłaniem kamicy pęcherzykowej. Dochodzi do niego w wyniku zatkania przewodu pęcherzykowego przez kamień. Dotyczy około 15% chorych z objawową kamicą pęcherzyka.

Substancje zawarte w żółci, takie jak sole żółciowe, kamienie, cholesterol, nie mogąc być usunięte z pęcherzyka doprowadzają do uszkodzenia jego błony śluzowej. Następnie dochodzi do nadkażenia bakteryjnego, głownie bakteriami jelitowymi.

Dochodzi do obrzęku i zmian zapalnych w ścianie pęcherzyka, w którym może gromadzić się oprócz żółci także krew i treść ropna. Zazwyczaj dochodzi do samoistnego ustąpienia objawów, ale u niektórych chorych może dojść do perforacji ściany pęcherzyka.

U niektórych chorych dochodzi do zmian pozapalnych, zwłóknienia, bliznowacenia, które powodują, że funkcja pęcherzyka jest zaburzona. Zapalenie pęcherzyka żółciowego objawia się bólem w prawym podżebrzu, który, inaczej niż w niepowikłanej kamicy tego narządu, trwa zazwyczaj dłużej (ponad 6 godzin).

Chorzy podają w wywiadzie wielokrotne, wcześniejsze bóle o tym umiejscowieniu, związane z kamicą pęcherzyka, lecz w przypadku jego zapalenia są one zdecydowanie silniejsze i są przyczyną szukania pomocy lekarskiej.

W zapaleniu pęcherzyka żółciowego występuje lekka gorączka, przyspieszenie akcji serca, wzrost markerów stanu zapalnego (podwyższony poziom białych krwinek i białka C-reaktywnego CRP). Jeśli temperatura wzrasta, dochodzą do tego dreszcze, nudności, wymioty, osłabienie, spadek ciśnienia tętniczego – objawy te mogą wskazywać na powikłanie stanu zapalnego jakim jest perforacja(przedziurawienie) pęcherzyka i wylanie się jego zakażonej treści do jamy brzusznej.

Zapalenie pęcherzyka żółciowego jest wskazaniem do zabiegu w trybie ostrym lub, o ile stan zapalny możliwy jest do opanowania za pomocą antybiotykoterapii, w terminie późniejszym, gdy ustąpią objawy ostrego stanu zapalnego. O konieczności wykonania zabiegu w trybie ostrym decyduje chirurg na podstawie całości obrazu klinicznego choroby.

Rak pęcherzyka żółciowego

Jednymi z czynników ryzyka zachorowania na raka pęcherzyka żółciowego (rpż) jest kamica pęcherzyka z kamieniami o średnicy większej niż 3 cm oraz pęcherzyk o zwapniałej ścianie (np. po stanach zapalnych), t.zw. pęcherzyk porcelanowy.

Aczkolwiek kamica pęcherzyka żółciowego może prowadzić do jego przewlekłego zapalenia i do powstania raka, sama zachorowalność na raka pęcherzyka żółciowego u wszystkich osób z kamicą tego narządu nie przekracza 3%.

Objawy kliniczne we wczesnych postaciach rpż najczęściej są związane z kamicą pęcherzykową: bolesność typu kolkowego w prawym podżebrzu, bolesność uciskowa okolicy wątroby, bóle promieniujące do pleców. Zatkanie przewodu pęcherzykowego masą nowotworu może spowodować objawy wodniaka pęcherzyka żółciowego lub prowadzić do zmian zapalnych.

Jeśli pojawia się żółtaczka, jest ona spowodowana naciekaniem zewnątrzwątrobowych dróg żółciowych i wnęki wątroby i świadczy o braku możliwości chirurgicznego leczenia. Ma charakter stały, nie ustępujący po lekach rozkurczowych. Postępujące wyniszczenie nowotworowe świadczy o postępie zmian nowotworowych i jest wskazaniem do leczenia jedynie paliatywnego.

Powiększenie się obwodu brzucha i wyczuwalny w badaniu palpacyjnym (ręcznym) płyn (objaw chełbotanie), świadczy o rozprzestrzenieniu się raka na otrzewną i narządy jamy brzusznej. Czasami, w zaawansowanych przypadkach, można wyczuć twardy guz w rucie pęcherzyka żółciowego, ruchomy oddechowo w linii osiowej (ruchy góra-dół).

You might be interested:  Radikulopatia szyjna i lędźwiowa – co to jest, jakie są przyczyny, objawy, skutki?

Zwężenie przewodu pęcherzykowego przez naciek nowotworowy lub współistnienie kamicy pęcherzykowej prowadzi do powiększenia pęcherzyka, rozciągnięcia otrzewnej pokrywającej ten narząd i powstania objawów bólowych. Objaw ten, szczególnie jeśli współistnieje z podwyższoną temperaturą, może być przyczyną wykonania zabiegu wycięcie pęcherzyka żółciowego (cholecystectomia).

Badanie wyciętego preparaty może wykazać obecność raka, co stanowi kilka procent wszystkich wykrywanych raków pęcherzyka żółciowego. W przypadku podejrzenia guza pęcherzyka wskazane jest wykonanie dodatkowych badań obrazowych, takich jak tomografia komputerowa lub rezonans magnetyczny. Jeśli istnieje podejrzenie naciekania dróg żółciowych lub dla uściślenia diagnostyki przedoperacyjnej, wskazane jest wykonanie badania wstecznej cholangiopankreatografii (ERCP) lub cholangopankreatografii metodą rezonansu magnetycznego (MRCP).

Leczeniem z wyboru raka pęcherzyka żółciowego jest wykonanie zabiegu jego wycięcia z dodatkowym marginesem miąższu wątroby w miejscu, gdzie pęcherzyk styka się z tym narządem oraz wykonanie wycięcia regionalnych węzłów chłonnych. W przypadku braku możliwości wykonania operacji można zastosować chemioterapię systemową.

Źródło:

  1. Opracowanie własne Onkonet.pl

Informacja dla Pacjenta: Laparoskopowe usunięcie pęcherzyka żółciowego – Society of American Gastrointestinal and Endoscopic Surgeons

Find a SAGES Surgeon
Return to Patient Information

Usunięcie pęcherzyka żółciowego jest jednym z najczęstszych zabiegów chirurgicznych. Obecnie zabieg ten w większości przypadków wykonywany jest laparoskopowo. W terminologii medycznej operacja nazywana jest Cholecystektomią Laparoskopową.

CO TO JEST PĘCHERZYK ŻÓŁCIOWY?

  • Pęcherzyk żółciowy jest to narząd w kształcie gruszki leżący poniżej prawego płata wątroby.
  • Jego główną funkcją jest gromadzenie i zagęszczanie żółci produkowanej przez wątrobę. Żółć jest uwalniana z pęcherzyka po jedzeniu w trakcie procesu trawienia. Żółć przez wąskie przewody (drogi żółciowe) przedostaje się do jelita cienkiego.
  • Usunięcie pęcherzyka nie powoduje upośledzenia trawienia.

CO POWODUJE CHOROBY PĘCHERZYKA ŻÓŁCIOWEGO?

  • Dolegliwości ze strony pęcherzyka żółciowego są zwykle powodowane przez obecność złogów – kamieni zbudowanych z cholesterolu i kwasów żółciowych które powstają w pęcherzyku i drogach żółciowych.
  • Nie jest jasna przyczyna powstawania kamieni żółciowych
  • Nie jest znana metoda zapobiegania powstawaniu kamieni żółciowych.
  • Kamienie mogą blokować odpływ żółci z pęcherzyka żółciowego powodując obrzęk i ostry ból brzucha, wymioty, niestrawność, czasami gorączkę.
  • W sytuacji gdy kamienie blokują główne drogi żółciowe powstaje żółtaczka.

JAK SĄ DIAGNOZOWANE I LECZONE CHOROBY PĘCHERZYKA ŻÓŁCIOWEGO?

Najczęściej używanym do wykrywania kamieni żółciowych jest USG (Ultrasonografia)

  • W niektórych bardziej skomplikowanych przypadkach wykonuje się dodatkowe badania obrazowe.
  • Kamieni żółciowych nie można wyleczyć dietą lub środkami farmakologicznymi. Mogą one przynieść krótkotrwałą poprawę ale długofalowo nie zapewniają wyleczenia.
  • Chirurgiczne usunięcie pęcherzyka żółciowego jest jedyną skuteczną metodą leczenia kamicy pęcherzyka żółciowego.

JAKIE SĄ ZALETY LAPROSKOPOWEJ CHOLECYSTEKTOMII?

  • Zamiast cięcia które normalnie ma długość 10-15cm zabieg laparoskopowy może być przeprowadzony przez małe cięcia 1-1,5cm .
  • Po operacji pacjent odczuwa jedynie niewielkie dolegliwości bólowe.
  • Pacjent zwykle znacznie szybciej powraca do normalnej aktywności życiowej.
  • W większości przypadków pacjent opuszcza szpital 1 dzień po zabiegu operacyjnym.

CZY MOŻESZ BYĆ KANDYDATEM DO LAPAROSKOPOWEJ CHOLECYSTEKTOMII?

Chociaż laparoskopia ma wiele zalet ta metoda operacji nie może być stosowana u wszystkich pacjentów.

Trudności mogą wystąpić wśród pacjentów którzy przebyli wcześniej zabiegi chirurgiczne jamy brzusznej lub mających inne choroby towarzyszące.

Konsultacja twojego lekarza rodzinnego i chirurga laparoskopowego pozwoli ustalić czy zabieg laparoskopowy może być zastosowany w Twoim przypadku.

JAKIE JEST PRZYGOTOWANIE DO ZABIEGU OPERACYJNEGO?

Poniższy opis obrazuje typowe przygotowanie do zabiegu jednak należy pamiętać że każdy chirurg może mieć swoje własne preferencje:

  • Podczas przygotowanie przedoperacyjnego wykonuje się badanie krwi, badanie lekarskie, RTG klatki piersiowej i EKG zależnie od stanu zdrowia pacjenta.
  • Po zapoznaniu się z zaletami i ryzykiem zabiegu operacyjnego pacjent powinien podpisać zgodę na operację.
  • Chirurg może zalecić Ci przygotowanie/wyczyszczenie jelita przed zabiegiem. Polega to na zastosowaniu diety płynnej na kilka dni przed zabiegiem.
  • Zaleca się kąpiel pod prysznicem dzień przed zabiegiem operacyjnym.
  • Po północy w noc poprzedzającą operację należy nic nie pić i nie jeść. Jeżeli musisz zażyć leki zażyj je rano w dniu zabiegu i popij łykiem wody. Poinformuj o tym wcześniej Twojego chirurga.
  • Leki takie jak aspiryna, witamina E, leki przeciwzapalne, inne leki zaburzające krzepnięcie krwi powinny zostać odstawione kilka dni/ około tygodnia przed planowanym zabiegiem
  • Rzuć palenie i zorganizuj sobie opiekę jakiej będziesz potrzebował/a w domu po zabiegu operacyjnym.

JAK WYKONUJE SIĘ CHOLECYSTEKTOMIĘ LAPROSKOPOWĄ?

  • Stosuje się znieczulenie ogólne pacjent jest uspany przez cały zabieg operacyjny.
  • Chirurg wprowadza do jamy brzusznej specjalną kaniulę w okolicy pępka.
  • Laparoskop to instrument chirurgiczny z miniaturową kamerą na końcu. Wprowadzany jest do jamy brzusznej i pozwala oglądać obraz narządów jamy brzusznej na ekranie monitora.
  • Przez dodatkowe kaniule do jamy brzusznej wprowadza się narzędzia chirurgiczne które służą do preparowania i usunięcia pęcherzyka żółciowego.
  • Wielu chirurgów podczas zabiegu wykonuje zdjęcia RTG (cholangiogram) pozwalające określić czy kamienie znajdują się również w drogach żółciowych.
  • Jeżeli kamienie znajdują się również w drogach żółciowych, można je usunąć przy pomocy specjalnego endoskopu lub mogą one zostać usunięte później podczas innej mało inwazyjnej procedury (ERCP). Alternatywą jest konwersja (otwarcie jamz brzusznej) w celu usunięcia kamieni.
  • Po usunięciu pęcherzyka małe cięcia operacyjne zamykane są 1-2 szwami lub specjalnym chirurgicznym plastrem.

CO SIĘ DZIEJE W PRZYPADKU JEŻELI ZABIEG NIE MOŻE BYĆ WYKONANY/ ZAKOŃCZONY METODĄ LAPAROSKOPOWĄ?

W niewielkiej grupie pacjentów zabieg laparoskopowy nie może być wykonany. Czynniki które zwiększają prawdopodobieństwo konwersji do zabiegu otwartego to: otyłość, zabiegi operacyjne jamy brzusznej w przeszłości, kłopoty z uwidocznieniem narządów jamy brzusznej podczas operacji, krwawienie podczas operacji.

Decyzja o zmianie metody operacji jest podejmowana przez chirurga przed lub w czasie zabiegu operacyjnego. Chirurg podejmując decyzje kieruje się bezpieczeństwem pacjenta. Konwersja do metody otwartej nie jest powikłaniem a jedynie zmianą metody zabiegu.

CZEGO MOŻNA SPODZIEWAĆ SIĘ PO ZABIEGU?

  • Jak po większości zabiegów po operacji może wystąpić ból. Mogą również występować nudności i wymioty.
  • Gdy pacjent toleruje dietę płynną, może opuścić szpital tego samego dnia lub następnego dnia po zabiegu operacyjnym.
  • Wstanie z łóżka i chodzenie jest zalecane tak wcześnie jak to możliwe. Pacjent może usunąć opatrunki i kąpać się pod prysznicem 1 dzień po zabiegu operacyjnym.
  • Zwykle powrót do normalnej aktywności życiowej następuje w przeciągu 1 tygodnia,

(prowadzenie samochodu, wchodzenie po schodach, podnoszenie niewielkich ciężarów).

  • Wystąpienie gorączki, zażółcenie skóry lub twardówek, narastający ból brzucha, wzdęcie, nudności i wymioty oraz wydzielina z miejsc ran operacyjnych mogą być objawami powikłań pooperacyjnych. W przypadku ich wystąpienia niezwłocznie skontaktuj się z Twoim lekarzem.
  • W większości przypadków pacjenci opuszczają szpital następnego dnia po zabiegu, niektórzy mogą wyjść do domu nawet wieczorem w dniu zabiegu.
  • Większość pacjentów po zabiegu cholecystektomii laparoskopowej może powrócić do pracy w po upływie 7 dni, zależy to oczywiście od charakteru wykonywanej pracy. Ciężka praca fizyczna wymaga dłuższego okresu rekonwalescencji. Pacjenci po zabiegu tradycyjnym wracają do pracy 4-6 tygodni po zabiegu.
  • Zgłoś się na wizytę kontrolną w okresie 2 tygodni od zabiegu.

JAKIE MOGĄ BYĆ POWIKŁANIA POOPERACYJNE

Ilość powikłań po zabiegu laparoskopowej cholecystektomii jest stosunkowo niewielka i ustępują one zwykle bardzo szybko. Przed każdym zabiegiem operacyjnym upewnij się że Twój chirurg ma odpowiednie doświadczenie do przeprowadzenia tego typu zabiegu.

Do powikłań laparoskopowej cholecystektomii należą: krwawienie, infekcje, choroba zatorowo-zakrzepowa, choroby układu krążenia. Przypadkowe uszkodzenie innych przyległych struktur anatomicznych takich jak jelito cienkie jest jednym z powikłań które wymaga naprawczego leczenia chirurgicznego. Wyciek żółci z drobnych przewodzików wątroby jest powikłaniem które zdarza się bardzo rzadko.

Liczne badania naukowe jasno udokumentowały że ilość powikłań po cholecystektomii laparoskopowej jest porównywalna z ilością powikłań obserwowanych po zabiegach tradycyjnych.

You might be interested:  Niewydolność wątroby – przyczyny, objawy, leczenie

KIEDY NALEŻY SKONTAKTOWAĆ SIĘ Z LEKARZEM?

Skontaktuj się z Twoim lekarzem w przypadku wystąpienia któregokolwiek z poniższych objawów:

  • Gorączka powyżej 39 C
  • Krwawienie
  • Narastające wzdęcie brzucha
  • Ból który nie mija po zażyciu leków przeciwbólowych
  • Nudności lub wymioty
  • Dreszcze
  • Przewlekły kaszel lub brak tchu
  • Ropna wydzielina z którejkolwiek z ran pooperacyjnych
  • Powiększające się zaczerwienienie wokół ran pooperacyjnych
  • Jeżeli nie możesz jeść lub pić

Usunięcie pęcherzyka żółciowego | Zabieg w All-med Łódź

Pęcherzyk (inaczej woreczek) żółciowy to element organizmu człowieka, odpowiedzialny za przechowywanie żółci wytwarzanej przez wątrobę.

Ta zaś jest substancją niezbędną do prawidłowego trawienia tłustych pokarmów. Pojawienie się kamieni zbudowanych z cholesterolu i kwasów żółciowych, jest najczęstszą przypadłością związaną z narządem.

Stan ten objawia się ostrym bólem brzucha, połączonym niekiedy z gorączką i nudnościami.

Przygotowanie do zabiegu usunięcia pęcherzyka żółciowego

Przed operacją lekarz powinien zlecić wykonanie badań krwi, RTG klatki oraz innych w zależności od stanu zdrowia pacjenta. Bezpośrednio przed zabiegiem nie należy pić, jeść oraz palić papierosów. Często zalecana jest również dieta oczyszczająca jelita.

Jak przebiega usunięcie pęcherzyka żółciowego?

Dzięki przeprowadzeniu badania USG, lekarz może trafnie ocenić stan woreczka żółciowego oraz podjąć decyzję dotyczącą leczenia. Operacyjne usunięcie narządu stanowi najskuteczniejszą metodę zwalczania choroby.

Polega ono na wykonaniu kilku niewielkich nacięć skóry brzucha, przez które do organizmu pacjenta wprowadzane jest narzędzie zwane laparoskopem (zawiera ono kamerę).

W celu ułatwienia dostępu do pęcherzyka, stosuje się wypełnienie jamy brzusznej dwutlenkiem węgla.

Po zlokalizowaniu woreczka, chirurg wycina go i zakłada szwy. W przypadku wystąpienia ostrego stanu zapalnego, konieczne jest przeprowadzenie tradycyjnej operacji z pełnym dostępem do jamy brzusznej pacjenta.

Jeśli kamienie zagnieździły się w drogach żółciowych, wykonywany jest zabieg polegający na wprowadzeniu przez usta urządzenia zwanego endoskopem.

Przepycha on złogi do dwunastnicy, a te zostają następnie wydalone samoistnie razem z kałem.

Okres pozabiegowy

Należy pamiętać, że usunięcie pęcherzyka żółciowego nie wpływa na prawidłowe funkcjonowanie organizmu. W pierwszych dniach po operacji, pacjentowi towarzyszyć może ból oraz wzdęcia. Po około tygodniu następuje powrót do normalnego funkcjonowania, zaleca się jednak unikanie wysiłku fizycznego przez kilka tygodni. Ważne jest również zastosowanie odpowiedniej, niskotłuszczowej diety.

Dieta po operacji usunięcia pęcherzyka

Przez około 5-6 tygodni po wykonaniu operacji należy stosować lekkostrawną dietę. Należy całkowicie zaprzestać spożywania tłustych pokarmów, ostrych przypraw, alkoholu oraz palenia papierosów. Niewielki posiłki powinny być przyjmowane regularnie co około 3 godziny. Zaleca się również unikać pokarmów powodujących wzdęcia (np. cebula, warzywa strączkowe, kapusta).

Cena zabiegu usunięcia pęcherzyka żółciowego

Cena zabiegu usunięcia pęcherzyka żółciowego waha się od 4000 do 5000 zł.

Usuniecie pęcherzyka żółciowego. Kiedy zabieg konieczny i jak przebiega

Najogólniej rzecz ujmując kamienie to złogi, które powstają w pęcherzyku i drogach żółciowych. Zbudowane są z cholesterolu i kwasów żółciowych. Przyjmuje się więc, że dokuczają najczęściej osobom, które mają niewłaściwą dietę, ale nie tylko.

Kiedy osiągną taki rozmiar, że blokują odpływ żółci z pęcherzyka, dochodzi do gwałtownych reakcji organizmu. Pojawia się bardzo ostry ból brzucha, wymioty, czasami też wysoka gorączka.

Objawy te to znak, że z tajemniczym „obcym” w przewodzie pokarmowym najwyższy czas coś zrobić.

Kamienie żółciowe wykrywa się, robiąc USG. Jeśli pokażą się na ekranie monitora, to nie ma co zwlekać. Operacja jest konieczna. Leczenie metodami farmakologicznymi czy dietą jest nieskuteczne i przynosi tylko chwilowe efekty. Większość placówek medycznych wykonuje zabieg dwoma sprawdzonymi metodami: klasyczną lub laparoskopową.

– Klasyczne usuniecie pęcherzyka żółciowego to dość duży zabieg – mówi dr Andrzej Kupisz z Humana Medica Omeda w Białymstoku, gdzie od lat operuje. – Odbywa się w znieczuleniu ogólnym.

Robi się nacięcie powłok brzusznych i usuwa pęcherzyk z kamieniami. W razie konieczności wprowadzamy wąski dren w lożę usuniętego pęcherzyka. Jego wycięcie nie powoduje późniejszych kłopotów z trawieniem.

W szpitalu pacjent spędza zazwyczaj kilka dni.

5 nietypowych oznak, że brakuje ci witamin

Jednak w ostatnich latach większą popularność zdobyła nowocześniejsza metoda laparoskopowa. Ma ona nad klasyczną te przewagę, że wykonywane cięcia są mniejsze, zamiast 10-15 cm, robi się tylko trzy nacięcia ok 1 cm każde.

Pobyt w szpitalu ogranicza się do jednej doby, a odczuwalny po zabiegu ból jest mniejszy. Krótsza jest też rekonwalescencja. Pacjenci po zabiegu tradycyjnym wracają do pracy po 4-6 tygodniach, zaś po cholecystektomii laparoskopowej nawet już po tygodniu.

Operacje laparoskopowe przy zachowaniu odpowiedniej ostrożności można wykonywać w każdym przypadku.

Laparoskop to instrument chirurgiczny z miniaturową kamerą na końcu – wyjaśnia, na czym polega zabieg dr Andrzej Kupisz, chirurg z Omedy.

– Wprowadzany jest do jamy brzusznej i pozwala oglądać narządy. Przez dodatkowe kaniule wprowadza się też narzędzia chirurgiczne, które służą do preparowania i usunięcia pęcherzyka żółciowego.

Po usunięciu pęcherzyka małe cięcia operacyjne zamykane są 1-2 szwami.

Przygotowania pacjenta do obydwu zabiegów przebiegają podobnie. Wykonuje się podstawowe badania krwi i EKG. Lekarz może podjąć decyzję o zrobieniu dodatkowych, jeśli stan pacjenta tego wymaga. Czasami zleca też uprzednie wyczyszczenie jelita, co polega na wprowadzeniu płynnej diety na kilka dni przed operacją. Konieczna jest także konsultacja z anestezjologiem.

Po zabiegu mogą pojawić się typowe dolegliwości, takie jak: ból, nudności, wymioty. Wskazane jest jak najszybsze wstanie z łóżka i powrót do codziennej aktywności.

Usunięcie pęcherzyka żółciowego na ogół nie powoduje powikłań.

Jednak, aby dmuchać na zimne namawiam, by przed operacją sprawdzić czy chirurg ma doświadczenie – mówi dr Andrzej Kupisz z Omedy – W wyjątkowych wypadkach może dojść do krwawienia, uszkodzenia dróg żółciowych czy uszkodzenia jelita cienkiego.

Niepokojące objawy po operacji to utrzymująca się gorączka i ból, wzdęcia brzucha, wyciek z ran treści żółciowej. Wtedy trzeba się niezwłocznie zgłosić do lekarza.

Zapalenie pęcherzyka żółciowego- kiedy i jak usuwać?

Laparoskopowa cholecystectomia (LCH), jest najmniej inwazyjną procedurą usunięcia pęcherzyka żółciowego. Od lat 90 technika ta zastąpiła rutynową cholecystectomie wykonywaną metodą klasyczną.

Od tych czasów operacja przy użyciu laparoskopii stosowana jest w leczeniu kamicy pęcherzyka żółciowego, w ostrym i przewlekłym zapaleniu pęcherzyka żółciowego, polipowatości pęcherzyka żółciowego, akamiczym zapaleniu pęcherzyka żółciowego.

Dokładnie takie same wskazanie obejmowały dotychczas cholecystectomię wykonywaną metodą klasyczną. Obecnie wskazaniem do operacji metodą klasyczną z wyboru jest rak pęcherzyka żółciowego.

EPIDEMIOLOGIA:
W Stanach Zjednoczonych kamica pęcherzyka żółciowego występuję u około 20 mln osób. Natomiast w Europie Zachodniej dotyczy około 20% społeczeństwa. U około 10-15 % osób z kamicą pęcherzyka żółciowego nie występują żadne objawy.

U 20% osób wystąpią objawy kolki wątrobowej a u 1-4% osób wystąpią objawy ostrego zapalenia pęcherzyka żółciowego, zapalenia trzustki na tle kamiczym, kamicy przewodowej i żółtaczki mechanicznej. Zapadalność na kamicę pęcherzyka żółciowego wzrasta wraz z wiekiem ze znaczną przewagą u kobiet.

Szczyt zachorowalności przypada między 50 i 60 rokiem życia i wynosi około 20 % u kobiet i 5% u mężczyzn.

CZYM SĄ KAMIENIE ŻÓŁCIOWE?
Kamienie zbudowane są najczęściej z cholesterolu, barwników żółciowych, jonów nieorganicznych (np. wapniowych) i białek.

Składniki te mogą występować w różnych proporcjach. Znaczną większość stanowią kamienie cholesterolowo-barwnikowe (mieszane).

Powstawaniu kamieni żółciowych sprzyja otyłość, dieta bogata w tłuszcze zwierzęce, hipercholesterolemia oraz cukrzyca.

KIEDY ZABIEG?
Laparoskopową operację pęcherzyka żółciowego należy przeprowadzić, w momencie powtarzających się ataków kolki żółciowej pod postacią silnych bóli okolicy podżebrza prawego, towarzyszącym promieniowaniem na prawe i lewe podżebrze z towarzyszącymi nudnościami, wymiotami oraz brakiem łaknienia. Dodatkowo mogą pojawić się dreszcze, gorączka i żółtaczka mechaniczna.

ZALETY OPERACJI LAPAROSKOPOWEJ:
Największą zaletą operacji laparoskopowych jest uniknięcie rozległego urazu związanego z rozległym rozcięciem powłok skórnych w przypadku metody klasycznej.

Co za tym idzie, wykonując 4 bardzo małe nacięcia, uzyskujemy bardzo dobry efekt kosmetyczny, skracamy czas rekonwalescencji oraz znacznie zmniejszamy dolegliwości bólowe.

Również należy zauważyć, że w przypadku operacji wykonywanych metodą klasyczną średnia pobytu pacjenta w szpitalu wynosi około 7 dni, natomiast w przypadku operacji z wykorzystaniem metod endoskopowych pacjent wychodzi ze szpitala na drugi dzień po zabiegu.

Kolejną niewątpliwą zaletą operacji laparoskopowych jest zapobieganie występowania zrostów pooperacyjnych, które powstają w przypadku operacji klasycznych. Również metoda laparoskopowa statystycznie obarczona jest znamiennie mniejszą ilością powikłań związanych z lepszym wglądem w pole operacyjne, jak również związane z mniejszym urazem okołooperacyjnym.

PRZECIWWSKAZANIA:
Bezwzględnymi przeciwskazaniami do zabiegu laparoskopowego są:
• ostry zespół wieńcowy ( zawał serca),
• niestabilność hemodynamiczna (niewyrównana niewydolność krążenia),
• niewyrównana niewydolność oddechowo-krążeniowa,

• koagulopatia (zaburzenia krzepnięcia).

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *