Życie po zawale serca – badania, leki, rehabilitacja kardiologiczna, sport, dieta

W dzisiejszych czasach z zawału serca się wychodzi. Można po nim prowadzić normalne, aktywne życie, pod warunkiem że będzie to zdrowe życie – mówi dr n.med. Michał Ploch specjalista kardiolog, który prowadzi własną praktykę lekarską w Opolu. My dopytujemy o szczegóły, jak to zdrowe życie ma wyglądać?

Zawał to zawsze ogromny szok dla pacjenta i jego bliskich, gdyż to bezpośrednie zagrożenie życia. Czy ten strach przekłada się na przestrzeganie zaleceń dla zawałowców oraz zmianę niekorzystnych przyzwyczajeń?

– Zawał mięśnia sercowego należy traktować jako sygnał ostrzegawczy, po którym każdy pacjent powinien przeanalizować swój dotychczasowy styl życia.

Dzięki dalece posuniętym procedurom medycznym oraz nowoczesnym lekom u zdecydowanej większości pacjentów nie dochodzi do trwałego uszkodzenia serca lub to uszkodzenie jest nieznaczne.

Tym samym rokowanie co do dalszego aktywnego życia jest dobre. Niemniej, każdy pacjent po zawale serca musi:

  • rzucić palenie papierosów,
  • utrzymywać dietę przeciwmiażdżycową,
  • dbać o regularną, dostosowaną do możliwości aktywność fizyczną,
  • walczyć z nadwagą 
  • systematycznie zażywać zalecane leki

I muszę przyznać, że w większości pacjenci stosują się do zaleceń i próbują zmienić swoje życie. Nie bagatelizują tego, co się wydarzyło, podchodzą do sprawy bardzo poważnie.

Chociaż badania naukowe pokazują, że część pacjentów po pewnym czasie wraca do złych nawyków, takich jak na przykład palenie papierosów.

Jednak zdecydowanie większa liczba pacjentów podejmuje walkę o siebie i wychodzi z tej walki zwycięsko.

Czytaj też:  Zawał serca – objawy, przyczyny, pierwsza pomoc. Czy zawał serca boli?

A jak pacjenci radzą sobie ze strachem? Pewnie zwłaszcza na początku rehabilitacji towarzyszy im obawa, że zawał może się powtórzyć.

– Poczucie zagrożenia życia jest naturalnym stanem pojawiającym się po zawale. U pacjentów mogą pojawić się stany lękowe czy zaburzenia nerwicowe. Dotyka to prawie połowy pacjentów, którzy doświadczyli zawału.

Jednocześnie nie należy zamartwiać się tym, co było, rozpamiętywać i wciąż analizować, ponieważ badania naukowe wykazały, że życie w lęku i depresja bardzo źle wpływają na stan układu krążenia. Pacjent musi nauczyć się żyć po zawale, a to trwa.

Jeśli takie stany, jak odrzucenie choroby lub rezygnacja i apatia będą się nasilały lub trwały zbyt długo, niezbędna może okazać się opieka psychologiczna albo porada w poradni zdrowia psychicznego.

Coraz częściej można usłyszeć: „30 lat i zawał? Jak to możliwe?” Jeden z najmłodszych zawałowców w Polsce miał 22 lata…

– Mój najmłodszy pacjent z rozległym zawałem serca miał 24 lata. Trudno było mu uwierzyć, że w tak młodym wieku można mieć poważne problemy z sercem. Ale niestety, tempo naszego życia sprzyja zawałowi, więc i granica wieku się przesuwa.

Jesteśmy obciążeni stresem, pracujemy ponad siły, odpowiadamy na miliony maili, odbieramy setki telefonów. Nie potrafimy odpoczywać, nie mamy też czasu zadbać o właściwą dietę i aktywność ruchową.

Ryzyko zawału jest większe u pacjentów, którzy nie tylko palą papierosy, ale także stosują różne inne używki, w tym narkotyki, a to właśnie domena ludzi młodych.

Jak długo powinien trwać powrót do przysłowiowej normalności po zawale?

– Zgodnie z zaleceniami Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego po każdym zawale serca pacjent powinien poddać się rehabilitacji kardiologicznej. W trakcie jej trwania trzeba nauczyć się żyć na nowo. Ważne jest to, aby niczego nie przyspieszać, organizmowi dać odpocząć, ale i psychice czas na powrót do formy.

Ogólnie przyjęty schemat leczenia mówi o rozpoczęciu rehabilitacji kardiologicznej w ciągu 30 dni od zawału serca – im szybciej tym lepiej.  Należy pamiętać o wizytach u lekarza specjalisty. Pacjent powinien stawiać się na wizytach u kardiologa przynajmniej raz na pół roku, do końca życia. A lekarz rodzinny powinien być odwiedzany raz na dwa miesiące.

Częściej oczywiście wtedy, gdy ze zdrowiem dzieje się coś niepokojącego.

Bardzo dużą rolę w powrocie do normalnego życia odgrywa aktywność fizyczna. Niektórzy pacjenci chcieliby od razu stanąć na nogi i zbyt szybko rzucają się w wir ćwiczeń. Jak znaleźć złoty środek?

 – Tutaj również wskazany jest rozsądek. Ucząc się wspomnianego życia na nowo, pacjent powinien małymi kroczkami sprawdzać, jaki sport będzie dla niego najbardziej odpowiedni i przy jakim obciążeniu będzie czuł się najlepiej. Pamiętajmy o tym, że powrót do aktywności fizycznej jest konieczny. Jednak należy zaczynać od łagodnych sportów, tzw.

aerobowych, typu krótkie marsze, jazda rowerem, pływanie. Na starcie wybierajmy małe dystanse. W kolejnych tygodniach można stopniowo zwiększać obciążenie fizyczne. Ważne, by pacjenci, którzy przeszli zawał, wybierali sporty dynamiczne. Należy unikać dużych sportów statycznych, jak podnoszenie dużych ciężarów na siłowni.

Stopień i rodzaj aktywności fizycznej po zawale serca musi być dobrany indywidualnie.

U pacjentów bez trwałego uszkodzenia serca dopuszczalny jest każdy rodzaj oraz ilość rekreacyjnego  sportu. Pacjenci po operacji by-passów powinni przez 6 miesięcy unikać wysiłku nadmiernie obciążającego klatkę piersiową oraz sportów kontaktowych, które wiążą się z dużym ryzykiem uszkodzenia gojącego się mostka.

W przypadku dużej pozawałowej niewydolności serca lub w sytuacji braku pełnej rewaskularyzacji (pozostawienie zwężeń w tętnicach wieńcowych) pacjent powinien unikać dużych wysiłków, dopuszczalne są jedynie niewielkie wysiłki aerobowe.

 Kiedy pacjent poradzi sobie ze strachem i zacznie czuć się coraz lepiej, pojawią się myśli o powrocie do aktywności zawodowej. Kiedy jest na to odpowiednia pora?

– Zazwyczaj potrzeba od 8 do 24 tygodni rehabilitacji, powrotu do pełnej sprawności, aby ponownie podjąć pracę zawodową.

Niestety w przypadku dużego pozawałowego uszkodzenia serca, zagrożenia groźnymi dla życia pozawałowymi arytmiami, istnieją przeciwwskazania do ponownego wykonywania określonych czynności, np. pracy na wysokościach, pracy w charakterze kierowcy zawodowego lub pracy wymagającej noszenia ciężarów.

O możliwości oraz czasie powrotu do pracy zawodowej każdorazowo orzeka lekarz medycyny pracy. Opinia kardiologa może być tutaj pomocna, ale to lekarz medycyny pracy podejmuje ostateczne decyzje.

 Czy seks może być formą rehabilitacji?

– Życie seksualne jest bardzo ważną częścią życia człowieka. Samo zbliżenie wymaga wysiłku, który można porównać do wejścia w ciągu 10 sekund na pierwsze piętro, do mycia okien czy przejścia w ciągu 20 min dystansu 1,5 km.

Pacjenci, którzy leczeni są angioplastyką (założeniem stentu), powinni odczekać z seksem od 4 do 6 tygodni. Jeśli przeszli operację pomostowania tętnic wieńcowych (by-passów), przerwa w życiu seksualnym powinna potrwać nawet do 8 tygodni.

Dodatkowo po zabiegu wszczepienia by-passów należy przez 6 miesięcy unikać pozycji mogących uszkodzić gojący się pooperacyjnie mostek.

 Poza tym nie każdy pacjent ma od razu ochotę na seks. Istotną kwestią są leki stosowane po zawale serca, ponieważ część z nich może obniżać libido oraz zaburzać erekcję. Jeśli się tak dzieje, należy skonsultować się z kardiologiem, aby dobrać bardziej neutralne pod względem funkcji seksualnych leki.

 Czyli można sobie pomóc pewnymi specyfikami? Nie ma przeciwskazań w stosowaniu np. Viagry?

 – Stosowanie leków wspomagających erekcję typu sildenafil („Viagra”) jest przeciwskazane przez kilka tygodni po zawale serca. Po tym czasie prowadzący leczenie kardiolog indywidualnie zdecyduje o możliwości stosowania takich leków.

Wszystko zależy od stopnia uszkodzenia serca oraz rodzaju stosowanych leków nasercowych. Chciałbym zaapelować do pacjentów o czujność i zdrowy rozsądek. W Internecie można znaleźć mnóstwo specyfików zwiększających potencję i poprawiających libido.

Zwracam  uwagę, aby zdecydowanie unikać specyfików nieznanego pochodzenia, nie kupowanych w aptece.

 Pacjenci, którzy przeszli zawał, zmuszeni są zmienić swoje złe nawyki, do których należy rzucenie palenia. Przychodzi im to łatwo?

 – Pacjenci po zawale są przykuci do łóżka przynajmniej na kilka dni. Siłą rzeczy w tym czasie nie palą. Zazwyczaj trwają w tym postanowieniu przynajmniej w pierwszym trymestrze rehabilitacji. A później bywa bardzo różnie. Niektórzy wracają do nałogu.

Na rynku dostępne są różne preparaty –popularne leki, jak Desmoxan czy plastry z nikotyną – nie ma przeciwskazań, aby je stosować. Należy jednak odczekać z rozpoczęciem kuracji 2 lub 3 miesiące od zawału.

You might be interested:  Uszkodzenie rogówki – przyczyny, objawy, leczenie uszkodzonej rogówki oka

Tak naprawdę każdy sposób na rzucenie palenia jest dopuszczalny, ale w każdej metodzie najważniejsza jest silna wola.

 A na ile pacjenci są konsekwentni w zmianie diety?

– Z tym bywa różnie. Generalna zasada jest taka, aby po przebytym zawale jeść jak najmniej tłustego  i słodkiego. Najwłaściwsza jest dieta śródziemnomorska. Należy unikać tłuszczu zwierzęcego. Pacjenci na początku rehabilitacji częściej zamiast kotleta schabowego wybierają łososia czy pstrąga, ale niestety po kilku miesiącach mięso pojawia się w diecie częściej niż ryby.

Ja często można wypić symboliczną lampkę wina do kolacji?

– Pamiętajmy o tym, aby zmieniając złe nawyki po zawale najlepiej w ogóle zrezygnować z picia alkoholu. Raz na jakiś czas można pozwolić sobie na małą dawkę niskoprocentowego czerwonego wina. O innym alkoholu najlepiej zapomnieć.

Niby niegroźne piwo ma bardzo niekorzystny wpływ na profil cholesterolowy. Pamiętajmy, aby we wszystkim zachować umiar. W dzisiejszych czasach z zawału serca się wychodzi.

Można po nim prowadzić normalne, aktywne życie, pod warunkiem że będzie to zdrowe życie.

 Rozmawiała: Aleksandra Zalewska-Stankiewicz  

dr n. med. Michał Ploch, specjalista kardiolog

Życie po zawale serca – badania, leki, rehabilitacja kardiologiczna, sport, dieta

  • absolwent Wydziału Lekarskiego w Zabrzu Śląskiego Uniwersytetu Medycznego
  • wiedza i umiejętności zdobyte w Śląskim Centrum Chorób Serca w Zabrzu oraz w Oddziale Kardiologii Wojewódzkiego Centrum Medycznego w Opolu
  • członek Polskiego i Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego
  • współautor kilku publikacji naukowych oraz rozdziałów książkowych
  • zainteresowania zawodowe: echokardiografia, międzynarodowe badania kliniczne z zakresu kardiologii

Jak żyć po przebytym zawale? Aktywność fizyczna, seks i kawa po zawale

Życie po zawale serca nie wiąże się z samymi ograniczeniami. Pacjenci powinni nieco zmodyfikować swój styl życia, jednak wszystko w granicach rozsądku. Przebyty zawał serca nie oznacza konieczności zrezygnowania z pracy, uprawiania sportu, czy podróżowania. Co więcej – pozostanie aktywnym poprawia rokowanie. Zatem podpowiadamy, co dalej po zawale serca.

Po przebytym zawale mięsień sercowy musi się zagoić. W miejscu martwicy powstaje blizna. Proces jej tworzenia się trwa do 6 miesięcy. Jednak serce nigdy nie będzie już tak sprawne, jak wcześniej.

Dlatego po zawale konieczna jest modyfikacja dotychczasowego stylu życia. Pozwala to wesprzeć jego funkcjonowanie i chronić je przed nawrotem choroby.

Więcej na ten temat pisaliśmy w artykule: ‘Jak przebiega leczenie po zawale serca. Leki i leczenie szpitalne’

Osoba po ataku serca powinna zostać pod stałą opieką poradni kardiologicznej i rozpocząć rehabilitację kardiologiczną – są to kompleksowe działania zmniejszające skutki choroby i poprawiające ogólną wydolność i sprawność, a także stan psychiczny tej osoby. O skutkach jakie niesie ze sobą zawał serca szerzej pisalismy w artykule: ‘Zawał serca – skutki i konsekwencje ataku serca’. Celem rehabilitacji kardiologicznej jest również kształtowanie zachowań prozdrowotnych na całe życie.

Rehabilitacja kardiologiczna rozpoczyna się już w trakcie pobytu w szpitalu, a następnie jest kontynuowana – w zależności od stanu zdrowia pacjenta – w specjalistycznych stacjonarnych ośrodkach, placówkach ambulatoryjnych oraz w warunkach domowych. Rehabilitacja kardiologiczna powinna być kontynuowana przez cały czas, nawet, gdy pacjent zaobserwuje u siebie wyraźną poprawę stanu zdrowia. 

Często pierwszą myślą pacjentów po wypisaniu ze szpitala jest: jak żyć po zawale serca? Wielu z nich odczuwa strach.

Osoby takie boją się, czy z pozoru normalne czynności – aktywność fizyczna, praca zawodowa (zwłaszcza fizyczna, zmianowa lub na wysokościach), wyjazd na wakacje, dieta, czy seks nie pogorszą ich stanu i nie przyczynią się do wystąpienia kolejnego zawału serca. Trzeba jednak zapamiętać, że życie po zawale serca zmienia się, ale nie zawsze na gorsze.

Powrót do pracy po zawale serca

Powrót do pracy po zawale serca jest jak najbardziej możliwy. Wiele zależy jednak od:

  • ogólnego stanu zdrowia pacjenta,
  • stopnia uszkodzenia mięśnia sercowego,
  • obecnych powikłań po zawale,
  • charakteru wykonywanej pracy.

Zwykle powrót do pracy po zawale serca następuje w ciągu 3-6 miesięcy (pod warunkiem, że prowadzona jest odpowiednia rehabilitacja kardiologiczna). O tym, czy dana osoba może wrócić do aktywności zawodowej decyduje lekarz na podstawie wyników badań. Każdy przypadek jest rozpatrywany indywidualnie.

Może się zdarzyć, że ze względu na stan serca praca w systemie zmianowym (zwłaszcza w nocy, w kopalni, na wysokości, w trudnych warunkach lub powodująca duży stres nie może być wykonywana. Wówczas pacjent powinien pomyśleć o przebranżowieniu się lub zrezygnowaniu z aktywności zawodowej – w takim przypadku lekarz kieruje go na komisję ZUS, która może przyznać rentę.

Sport i aktywność fizyczna po zawale serca

Umiarkowana i dostosowana do możliwości aktywność fizyczna po zawale serca jest podstawą rehabilitacji i powrotu do zdrowia.

Ćwiczenia prowadzone pod okiem fizjoterapeuty mają na celu poprawę wydolności i sprawności. Trening rozpoczyna się już w trakcie pobytu w szpitalu i powinien być kontynuowany do końca życia.

Wysiłek po zawale serca jest stopniowo zwiększany, w miarę poprawy samopoczucia pacjenta.

W wielu przypadkach można także kontynuować bardziej intensywny sport po zawale serca taki, jak przed zachorowaniem: np. bieganie, narty biegowe, pływanie. Wiele zależy od wyników badań i zaangażowania w rehabilitację kardiologiczną.

To, co nie jest zalecane to całkowity brak aktywności fizycznej po ataku serca. Siedzący tryb życia nie tylko pogarsza jego jakość, ale jest jednym z czynników ryzyka wystąpienia kolejnego ataku.

Seks po zawale serca

Istotną rolę w rozmowie pacjenta z lekarzem na temat tego, jak żyć po zawale, odgrywa kwestia zbliżeń intymnych. Dotyczy to szczególnie osób w młody wieku, dla których jest to ważna sfera życia. Mimo że porównuje się go do wysiłku równego przejściu 1,5 km w 20 minut, należy być spokojnym – seks po zawale nie jest zabroniony.

Seks po ataku serca pacjent może rozpocząć, kiedy czuje się na siłach. Niektórzy specjaliści twierdzą, że następuje to po 4-6 tygodniach po wypisaniu ze szpitala. Nie są to jednak sztywne ramy i wszystko zależy od indywidualnych możliwości i potrzeb.

Zaleca się jednak, aby seks odbywał się w pozycjach wygodnych dla osoby chorej, czyli takich, które nie utrudniają oddychania i nie powodują nadmiernego napięcia mięśni obręczy barkowej, ramion i klatki piersiowej (ważne zwłaszcza u osób po operacji wszczepienia by-passów). W czasie pierwszych zbliżeń szczególnie polecana jest pozycja na boku.

Zaburzenia erekcji po ataku serca należy zgłosić lekarzowi prowadzącemu. Nie jest wskazane samodzielne stosowanie dostępnych w aptece lub internecie środków na potencję. Niektóre specyfiki mogą poważnie zaszkodzić.

Czy kawa szkodzi po zawale serca?

Kawa po zawale serca powinna być pita z umiarem. Prawdą jest, że kofeina, która jest substancją pobudzającą, może spowodować przyspieszenie akcji serca i wzrost ciśnienia tętniczego. Jednak zwykle dzieje się tak, kiedy jest ona przyjmowana w nadmiarze. Zatem odpowiedź na pytanie: czy kawa szkodzi po zawale? Brzmi: nie, jeżeli jest pita w niewielkich, rozsądnych ilościach.

Papierosy po zawale

Palenie papierosów po zawale serca jest zabronione. Jest to jeden z najważniejszych czynników, które predysponują do wystąpienia kolejnego ataku serca i obniżenia ogólnego stanu zdrowia. Papieros zawiera w sobie ponad 4 tysiące różnych substancji, które wpływają negatywnie nie tylko na układ krążenia, ale cały organizm.

Zakaz dotyczy także e-papierosów. Mimo że nie zawierają one substancji smolistych obecna jest w nich nikotyna, która zwęża naczynia krwionośne. Taka sytuacja może zaburzyć prawidłowy przepływ krwi, wywołać ból wieńcowy, a także niedokrwienie mięśnia sercowego.

Czy życie po zawale wiąże się z częstymi wizytami u lekarza?

Jak wcześniej wspomniano, pacjent po ataku serca powinien pozostać pod opieką kardiologa. Ważne jest także regularne wykonywanie badań kontrolnych: pomiar ciśnienia, EKG, testy laboratoryjne krwi i moczu. Dzięki temu można wcześnie wykryć zagrożenia i skutecznie im przeciwdziałać.

Bardzo często pacjenci po przebytym zawale decydują się na zakup mobilnych monitorów ekg. Urządzeniem na które najcześciej się decydują to ultranowoczesny monitor ekg KardiaMobile 6L.  Jest to  6-kanałowy monitor EKG do pomiaru fali EKG i wszelkich zaburzeń rytmu serca w dowolnym czasie i dowolnym miejscu.

You might be interested:  Przodopochylenie miednicy – co to jest, objawy, ćwiczenia, leczenie

Z KardiaMobile 6L badanie wykonujesz w mniej niż 30s!

Życie po zawale serca – badania, leki, rehabilitacja kardiologiczna, sport, dietaRedakcja Step2Health / Angelika Janowicz

Jak wrócić do aktywnego życia po zawale serca?

Kardiolog lek. Andrzej Gębala odpowiada na pytania pacjentów, jak wrócić do aktywnego i satysfakcjonującego życia po przebytym zawale serca.

Osoby po przebytym zawale serca, często chcą zmienić swój tryb życia i wrócić do aktywności fizycznej. Co w tej kwestii zaleca dobry kardiolog?

Życie po zawale serca – badania, leki, rehabilitacja kardiologiczna, sport, dietaLek. Andrzej Gębala, specjalista kardiolog NZOZ Revita.

Lek. Andrzej Gębala: Ruch jest jak najbardziej wskazany, ale dużym stopniu zależy od kondycji pacjenta przed zawałem. Przyczynami zawału są często: zły tryb życia, braku ruchu i nieodpowiednia dieta. Jeżeli ktoś przez wiele lat nie uprawiał żadnego sportu i uskuteczniał siedzący tryb życia, to zdecydowanie odradzam jakiekolwiek intensywne aktywności. Dla takiego pacjenta nagłe podjęcie dużego wysiłku fizycznego może się tragicznie skończyć.

Jeżeli stan pacjenta na to pozwala, warto wykonać próbę wysiłkową, która wskaże, jaką mamy kondycję. Jeżeli tzw. MET jest poniżej 7, intensywny wysiłek wymaga konsultacji z lekarzem prowadzącym. Na szczęście nie jest to „koniec świata” i dobry kardiolog z pomocą lekarza rehabilitacji wskaże jak stopniowo odbudować formę, poprawić kondycję i wrócić do sportu po zawale.

Czy po zawale można prowadzić samochód?

AG: Nie ma ogólnych przeciwwskazań kardiologicznych do prowadzenia samochodu po przebytym zawale.

Oczywiście musi minąć pewien czas przeznaczony na dojście do siebie po takim epizodzie, ale jeżeli nie mamy zasłabnięć, utrat przytomności, zaburzeń świadomości czy koordynacji lub bólu wieńcowego w trakcie stresu (u niektórych prowadzenie samochodu wiąże się z większym stresem) to jedziemy!

Jeżeli mamy jakiekolwiek wątpliwości to trzeba porozmawiać z lekarzem prowadzącym, wykonać holter EKG, aby upewnić się, czy nie grożą nam tzw. bezobjawowe zaburzenia rytmu sercowego.

Po osiągnięciu 75 roku życia jestem zwolennikiem corocznej oceny stanu zdrowia, nie tylko związanej z przebytym zawałem mięśnia sercowego, ale również w zakresie często występujących powikłań neurologicznych miażdżycy, która jest powodem zawału.

Czy po zawale można wybrać się na urlop w góry?

AG: Najistotniejszym czynnikiem, który musimy wziąć pod uwagę, jest górski klimat, który jest specyficzny. U niektórych może powodować skoki ciśnienia tętniczego czy bóle wieńcowe, wtedy nie wolno wybierać się na urlop w góry.

Również wysokość gór ma znaczenie, nawet dla osób zdrowych, zalecana jest odpowiednia aklimatyzacja. U osób ze stwierdzoną miażdżycą, aklimatyzacja nawet w niewysokich w górach trwa odpowiednio dłużej i trzeba to ocenić indywidualnie.

Nie bez znaczenia jest też intensywność tras do pokonania, różnice wzniesień oraz czas wycieczki. 

Ponadto, należy wziąć pod uwagę czas, jaki upłynął od zawału. Do trzech miesięcy od wystąpienia epizodu, zdecydowanie odradzam takie wyjazdy. Po trzech miesiącach zawsze zalecam wykonanie echo serca, próbę wysiłkową i holter EKG. Badania te pomogą ocenić wydolność organizmu.

W trakcie próby wysiłkowej należy zapamiętać rodzaj zmęczenia, który miało się na próbie wysiłkowej. Jest to 85% zmęczenia, jakie można bezpiecznie osiągnąć w swej grupie wiekowej, więc nie przekraczaj tej granicy, jeżeli nie musisz.

Dużą pomocą  przy podejmowaniu takiej aktywności po zawale, są również aplikacje monitorujące akcję serca.

Czy po zawale można latać samolotem?

AG: Nie ma przeciwskazań do podróży lotniczych jeśli po upłynięciu 6 miesięcy od wystąpienia epizodu pacjent ma prawidłowe wyniki badań (echo serca, EKG wysiłkowe, holter EKG). Jeżeli zawał był niewielki i badania są zadawalające, to w podróż samolotem można udać się nawet po 3 miesiącach.

Zawsze jednak należy skonsultować się ze swoim lekarzem prowadzącym, a trakcie podróży przestrzegać poniższych zaleceń:

  1. W czasie lotu należy co ok. 45 minut wykonać kilka ćwiczeń celem rozprostowania nóg, czyli po prostu wstać i przejść się po korytarzu między siedzeniami, porozciągać nogi, wykonać drobną gimnastykę pobudzającą krążenie.  
  2. Bezwzględnie należy pilnować picia płynów (nie dopuszczać do zagęszczenia krwi), kategorycznie nie spożywać alkoholu, mocnej kawy czy herbaty, które odwadniają, wypłukują magnez i inne mikroelementy powodując arytmię.  
  3. Koniecznie zabrać ze sobą leki i zażywać je jak dotychczas. Wśród nich są również leki przeciwpłytkowe, więc nie stosujemy na własną rękę zastrzyków.  
  4. Jeżeli u pacjenta występują żylaki, na czas podróży należy ubrać pończochy lub u mężczyzn podkolanówki przeciwżylakowe.  
  5. Na czas urlopu należy wykupić dobre ubezpieczenie i koniecznie zabrać ze sobą kopie kart informacyjnych, na wypadek gdyby trzeba zasięgnąć porady lekarskiej z dala od domu.  
  6. Do głównego bagażu, można też zabrać aparat do pomiaru ciśnienia tętniczego jeżeli znajdziemy na to miejsce, ale kiedy mamy stabilne ciśnienia nie jest to bezwzględnie konieczne.

Pacjenci, którzy przeszli zawał często mają wątpliwości czy mogą się opalać?

AG: Opalanie to możliwość odwodnienia, a wcześniej zagęszczenia krwi co jest jedną z przyczyn powikłań miażdżycowych, między innymi zawału serca.

Niektóre leki stosowane po zawale, a dokładnie w komplikacjach związanych z zawałem (arytmie) – Cordarone, Opacorden powodują nadwrażliwość na słońce, inne obniżając ciśnienie przy odwodnieniu, spowodują jeszcze większe obniżenie ciśnienia, co może doprowadzić do zasłabnięcia.

Ponadto, wiele leków w połączeniu z promieniowaniem UV może skutkować przebarwieniami skórnymi.

Po 50 roku życia następuje też niebagatelny spadek odporności skóry na działanie słońca, co dramatycznie zwiększa ryzyko zachorowania na nowotwory w tym jednego z bardziej złośliwych – czerniaka. Zatem zdecydowanie odradzam intensywne opalanie się.

Oczywiście nie zwalnia nas to z przebywania na świeżym powietrzu, spacerów czy innej aktywności fizycznej, ruch jest takim samym lekiem jak farmakoterapia!

Czy po zawale można pływać i nurkować?

AG: We wszystkich działaniach należy zachować tzw. zdrowy rozsądek.

Tak, jak już wspomniałem: ruch jest takim samym lekarstwem jak farmakoterapia, mówi się nawet, że „wszystkie leki razem wzięte nie zastąpią ruchu”, ale jego intensywność uzależniona jest od wyników badań specjalistycznych takich jak: echo serca, próba wysiłkowa EKG i holter EKG i dla każdego pacjenta jest ona inna. Dobry kardiolog, analizując wyniki takich badań, jest w stanie określić optymalny zakres ćwiczeń i dopuszczalny wysiłek dla każdego pacjenta. Dużą pomocą są szeroko dostępne aplikacje oraz tzw. smartbandy monitorujące akcję serca. W wodzie można też stosować wodoszczelne zegarki, mierzące tętno i pamiętać o tym, aby nie przekraczać tętna odpowiedniego dla swojej grupy wiekowej. Zatem, zwykłe pływanie rekreacyjne czy nurkowanie powierzchniowe, tzw. snorkeling jest dopuszczalne po zawale serca. Jest to dobra forma i aktywności fizycznej i relaksacyjnej.

Nurkowanie głębinowe z butlą tlenową, wymagające dekompresji stanowi dużo większe ryzyko i tu bezwzględnie potrzebna jest konsultacja z kardiologiem prowadzącym pacjenta oraz z lekarzem sportowym.

Każdy pacjent powinien pamiętać, że jeśli w trakcie większych aktywności pojawia się ból wieńcowy i musisz stosować nitroglicerynę pod język, nie ryzykuj i zrezygnuj z nurkowania czy intensywnego pływania. Na środku akwenu, czy zwykłego basenu trudno będzie taki lek zastosować.

Jeżeli wyjazd jest zagraniczny, należy zabrać ze sobą wszystkie przyjmowane leki i stosować je jak przepisano, zrobić kopię kart informacyjnych oraz wykupić dobre ubezpieczenie.

Podczas samego urlopu należy pić dużo płynów, bezwzględnie unikać alkoholu oraz stosować filtry przeciwsłoneczne. Opieka medyczna w dużych ośrodkach wypoczynkowych na świecie jest już w miarę porównywalna z wyjątkiem wysokospecjalistycznych procedur, ale na to można się przygotować, wykupując odpowiednie ubezpieczenie.

Dziękuję za rozmowę! W kolejnej części porozmawiamy o tym czy powrót do pracy jest wskazany po zawale

AG: Dziękuję i zapraszam do korzystania z usług naszej przychodni.

Rozmawiała: Eunika Bogucka

Artykuły powiązane:

Rehabilitacja po zawale serca

Życie po zawale serca – badania, leki, rehabilitacja kardiologiczna, sport, dieta

Rehabilitacja po zawale mięśnia sercowego zależy przede wszystkim od stopnia zawału, ogólnego stanu zdrowia pacjenta oraz od ewentualnych chorób współistniejących.

Odchodzi się jednak od niegdyś zalecanego fotelowego trybu życia.

Rozsądnie rozplanowana aktywność fizyczna działa pozytywnie nie tylko na psychikę człowieka, co i tak nie jest bez znaczenia, ale przede wszystkim działa pozytywnie na naczynia wieńcowe.

You might be interested:  Pachygyria – przyczyny, objawy, leczenie, długość życia

Wysiłek, czy w ogóle aktywność fizyczna, stanowią bodziec do wytwarzania obocznego krążenie wieńcowego. Powstają nowe połączenia, drobne naczynia, które mogą zaopatrywać w krew obszary zagrożone zawałem.

Plan rehabilitacji powinien być ustalony w uzgodnieniu z rehabilitantem oraz w oparciu o wyniki test wysiłkowego wykonanego w kilka tygodni po zawale serca.

Optymalne jest ustalenie natężenia wysiłku, który mobilizuje przemiany beztlenowe, niekorzystne dla organizmu. Aktywność fizyczną planuje się tak, aby nie osiągać progu przemian beztlenowych.

Przeciwwskazane są wysiłki statyczne, izometryczne. Wskazana jest natomiast częste spacerowanie.

Zawał mięśnia sercowego jest to martwica komórek mięśniowych określonego obszaru serca, wywołana zamknięciem światła naczynia…

W wyniku zawału serca (jest to martwica mięśnia sercowego spowodowana zamknięciem światła naczynia wieńcowego) dochodzi do…

Dorzut zawału serca jest to powiększenie obszaru martwicy mięśnia sercowego o nową tkankę martwiczą. Dorzutowi zawału towarzyszy…

Umiarkowany wysiłek fizyczny ma korzystny wpływ na zwiększenie wydolności fizycznej i sprawności pacjenta po zawale serca….

Serce człowieka unaczynione jest przez tętnice wieńcowe (początkowy odcinek tętnic wieńcowych obejmuje serce, co może przypominać…

Badanie wysiłkowe EKG (test wysiłkowy EKG, próba wysiłkowa) polega na ocenie zmian zachodzących w sercu podczas wysiłku…

Profilaktyka zawału serca może być pierwotna lub wtórna i ma na celu niedopuszczenie do kolejnego zawału. Profilaktykę dzieli się…

Próba wysiłkowa jest nieinwazyjnym badaniem diagnostycznym stosowanym w kardiologii do oceny reakcji mięśnia sercowego na wysiłek…

Tętnice wieńcowe są naczyniami doprowadzającymi krew do mięśnia sercowe. Stanowią pierwsze odgałęzienia aorty wstępującej,…

Dieta po zawale serca powinna przede wszystkim być ukierunkowana na przeciwdziałanie chorobom sercowo-naczyniowym, które do…

Rehabilitacja kardiologiczna jest kompleksowym działaniem mającym na celu prewencję chorób serca, leczenie oraz poprawę jakości…

Rehabilitacja kardiologiczna wykorzystuje dobroczynny wpływ wysiłku fizycznego na organizm. Wysiłek zmusza organizm do poprawy…

Niewydolność serca jest obecnie jedną z najczęstszych przyczyn niepełnosprawności. Ta przewlekła i postępująca choroba jest dużym…

  • rehabilitacja
  • zawał
  • wysiłek fizyczny
  • atak serca
  • rekonwalescencja

Po wysiłku fizycznym miewasz różne dolegliwości? Zastanawiasz się jaki jest związek tych dolegliwości z wysiłkiem? Szybko się męczysz? Porozmawiaj o tym z innymi użytkownikami…

Grupa dla osób, które przeszły zawał serca. Dowiedz się jak wyglądają objawy zawału, jak należy postąpić w przypadku zawału serca oraz jakie mogą wystąpić po nim komplikacje….

Zastanawiasz się jak wygląda rehabilitacja po operacji na sercu? Ile trwa? Gdzie się ją przeprowadza? Które ośrodki rehabilitacyjne w Polsce lub za granicą są najlepsze? Na te i…

Rehabilitacja kardiologiczna

Jak wynika z danych GUS, choroby układu krążenia stanowią główną przyczynę zgonów w Polsce.

Osiągnięcia medycyny ostatnich dekad XX wieku, zwłaszcza w zakresie inten- sywnej terapii, kardiologii inwazyjnej i kardio- chirurgii sprawiły, że coraz więcej pacjentów jest w stanie przeżyć zawał serca, a następnie wrócić do normalnej aktywności.

Wymaga to jednak dużego wysiłku zarówno pacjenta, jak i szerokiego grona lekarzy specjalistów wśród których bardzo ważna rola przypada zespołowi rehabilitacji medycznej.

Niestety, o ile każdy z nas wie, że ostre stany takie jak zawał serca powinny być leczone w szpitalu, to świadomość konieczności poddania się re- habilitacji nie jest już taka oczywista. Tymcza- sem według randomizowanych badań, ryzyko zgonu z przyczyn sercowych zmniejsza się dzięki rehabilitacji aż o 26%, a ryzyko kolejnej hospitalizacji o 30%.

Głównym zadaniem rehabilitacji jest przy- wrócenie sprawności fizycznej i spraw- ności ruchowej, co pozwala na łatwiejsze wykonywanie czynności życia codziennego i podejmowanie aktywności rekreacyjnych, a nawet uprawianie sportu.

Możliwe jest ograniczenie negatywnych psychicznych skutków choroby, zmniejszenie lęku, depre- sji, wrogości i poprawa samooceny.

Dlate- go rehabilitacja powinna być prowadzona przez wysokiej jakości fizjoterapeutów, ale także specjalistów w zakresie chorób we- wnętrznych i kardiologii, logopedów, diete- tyków i psychologów.

„Rehabilitacja po incydencie kardiologicznym zwiększa szanse na przeżycie, wydolność fizyczną, poprawia funkcjonowanie układu sercowo-naczyniowego, zmniejsza ryzyko ko- lejnego zawału, niewydolności serca, udarów mózgu, zatorowości płucnej, czy zakrzepicy kończyn dolnych. Poprzez lepsze ukrwienie zapobiega niedokrwieniu mięśnia sercowego, poprawia regenerację tkanek oraz komórek nerwowych i tym samym sprawność umy- słową” – mówi dr Paweł Teperek, Kierownik Medyczny Kliniki Rehabilitacyjnej MARIANNA Grupy ORPEA.

Kompleksową rehabilitację kardiologicz- ną dzielimy na wczesną (etap I i II) oraz późną (etap III).

Etap I rehabilitacji odbywa się w szpitalu bezpośrednio po opanowaniu ostrego stanu choroby, na oddziale intensywnej opieki me- dycznej, oddziale pooperacyjnym, oddziale kardiologii, chorób wewnętrznych lub reha- bilitacji kardiologicznej.

Celem pierwszego etapu jest osiągnięcie przez chorego samo- dzielności i samowystarczalności w zakresie codziennych czynności oraz przeciwdziałanie skutkom unieruchomienia.

Etap II rehabilitacji kardiologicznej może być prowadzony na kilka sposobów:– Rehabilitacja stacjonarna, prowadzona przez oddziały rehabilitacji kardiologicznej, dedykowana jest pacjentom z wysokim ryzy- kiem powikłań sercowo-naczyniowych, z cho- robami współistniejącymi oraz mieszkającym w miejscowościach odległych od ośrodków rehabilitacji ambulatoryjnej.

– Rehabilitacja ambulatoryjna prowadzona jest przez Oddziały Dzienne Rehabilitacji Kar- diologicznej. W tej formie rehabilitacji uczestniczą zwykle pacjenci młodsi, z niepowikłanym przebiegiem choroby i pierwszego etapu re- habilitacji.

– Rehabilitacja „hybrydowa”- po począt- kowym okresie rehabilitacji w warunkach sta- cjonarnych lub ambulatoryjnych, pacjent kon- tynuuje rehabilitację w domu, pod nadzorem telemedycznym. Pacjent jest wtedy wyposa- żony w urządzenie, które umożliwia wykonanie czynności niezbędnych do rozpoczęcia sesji treningowej. Są to:

  • • pomiar ciśnienia i masy ciała• badanie EKG przed rozpoczęciem ćwiczeń • odebranie telefonu z Ośrodka rehabilitacji
  • i udzielenie odpowiedzi na kilka standar-
  • dowych pytań• badanie EKG rozpoczynające sesję
  • • wykonanie kilku cykli ćwiczeń, badań
  • EKG i odpoczynków zgodnie z wytycz- nymi aparatu

Po zakończeniu sesji treningowej, urządze- nie automatycznie przesyła zgromadzone dane (EKG, poziom saturacji). Jest to reha- bilitacja zarezerwowana dla pacjentów, któ- rzy chcieliby powrócić do domu po leczeniu szpitalnym, ale chcą prowadzić rehabilitację, aby zwiększyć swoje szanse na wyleczenie.

Etap III rehabilitacji kardiologicznej, czyli rehabilitacja późna, prowadzony jest przez Oddziały Dzienne Rehabilitacji Kardiolo- gicznej, Poradnie Rehabilitacji, Szpitale uzdrowiskowe.

Kompleksową rehabilitację kardiologiczną dzielimy na wczesną (etap I i II) oraz późną (etap III).

Etap I rehabilitacji odbywa się w szpitalu bezpośrednio po opanowaniu ostrego stanu choroby, na oddziale intensywnej opieki medycznej, oddziale pooperacyjnym, oddziale kardiologii, chorób wewnętrznych lub rehabilitacji kardiologicznej. Celem I-go etapu jest osiągnięcie przez chorego samodzielności i samowystarczalności w zakresie codziennych czynności oraz przeciwdziałanie skutkom unieruchomienia.

Etap II rehabilitacji kardiologicznej może być prowadzony na kilka sposobów:

– Rehabilitacja stacjonarna, prowadzona przez oddziały rehabilitacji kardiologicznej, dedykowana jest pacjentom z wysokim ryzykiem powikłań sercowo – naczyniowych, z chorobami współistniejącymi oraz mieszkającym w miejscowościach odległych od ośrodków rehabilitacji ambulatoryjnej.

– Rehabilitacja ambulatoryjna prowadzona jest przez Oddziały Dzienne Rehabilitacji Kardiologicznej. W tej formie rehabilitacji uczestniczą zwykle pacjenci młodsi, z niepowikłanym przebiegiem choroby i I- go etapu rehabilitacji.

– Rehabilitacja „hybrydowa”- po początkowym okresie rehabilitacji w warunkach stacjonarnych lub ambulatoryjnych, pacjent kontynuuje rehabilitację w domu, pod nadzorem telemedycznym.

Dzięki specjalnym urządzeniom pacjenci kardiologiczni mogą rozpocząć rehabilitację w trybie stacjonarnym, a kontynuować ją we własnym domu.

Specjaliści oceniają stan kliniczny i wydolność fizyczną oraz opracowują indywidualny plan treningowy. Po tygodniu rehabilitacji stacjonarnej, pacjent kontynuuje ćwiczenia w domu.

Jest wtedy wyposażony w urządzenie, które umożliwia wykonanie czynności niezbędnych do rozpoczęcia sesji treningowej. Są to:

  • pomiar ciśnienia i masy ciała
  • badanie EKG przed rozpoczęciem ćwiczeń
  • odebranie telefonu z Ośrodka i udzielenie odpowiedzi na kilka standardowych pytań
  • badanie EKG rozpoczynające sesję
  • wykonanie kilku cykli ćwiczeń, badań EKG i odpoczynków zgodnie z wytycznymi aparatu

Po zakończeniu sesji treningowej, urządzenie automatycznie przesyła zgromadzone dane (EKG, poziom saturacji).

Etap III rehabilitacji kardiologicznej, czyli rehabilitacja późna, prowadzony jest przez Oddziały Dzienne Rehabilitacji Kardiologicznej, Poradnie Rehabilitacji, Szpitale uzdrowiskowe. Celem rehabilitacji późnej jest podtrzymanie dotychczasowych efektów leczenia i rehabilitacji, dalsza poprawa wydolności wysiłkowej oraz motywowanie do kontynuacji prozdrowotnego stylu życia.

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *