Choroba Alzheimera – opieka w mieszkaniu chorego

Na chorobę Alzheimera cierpi od 15 do 21 milionów osób na świecie i, jak zapowiadają lekarze, skala  tego problemu będzie się powiększać. Jak pomóc bliskiemu, który zmaga się z tym ciężkim schorzeniem?

Wejść w świat chorego

Zrozumienie chorego jest pierwszym i najważniejszym krokiem. Choroba Alzheimera to schorzenie neurodegeneracyjne, komórki nerwowe w mózgu wraz z rozwojem choroby obumierają, powodując coraz większe spustoszenie w życiu danej osoby.

Na początku pacjent ma problemy z pamięcią krótkotrwałą, później nie jest w stanie odnaleźć się na własnym osiedlu, by w konsekwencji nie rozpoznawać własnego odbicia w lustrze.

Osoba cierpiąca na chorobę Alzheimera w początkowej fazie jest jak ktoś, kto zdaje sobie sprawę, że tonie, ale ma przy tym świadomość, że nic na to nie poradzi. W rezultacie rozwoju schorzenia chory ma coraz większe problemy z samodzielnym funkcjonowaniem.

Pojawiają się zaburzenia mowy, nieumiejętność przeniesienia myśli na słowa, a w konsekwencji utrata możliwości komunikowania się z otoczeniem. Występują również zaburzenia tożsamości. Te objawy bardzo utrudniają przebywanie z chorym, co przyczyniać się może do coraz większej izolacji, a w konsekwencji szybszego postępu schorzenia.

Codzienny rozkład ćwiczeń

Dotąd nie wynaleziono leku na chorobę Alzheimera, istnieją jednak terapie, które pomagają spowolnić jej rozwój. Niezwykle istotnym elementem są zajęcia z zakresu terapii funkcji poznawczych. Wszelka aktywizacja procesów pamięciowych wpływa korzystnie na stan pacjenta. Ćwiczenia tego typu obejmują między innym pobudzanie zmysłów.

Często stosuje się także terapię walidacyjną, która polega na uważnym słuchaniu słów wypowiadanych przez chorego oraz wskazywaniu mu zdań sensownych i znaczących. To doskonały sposób na poznanie jego uczuć i pragnień.

Bardzo istotną rolę odgrywa również rehabilitacja, której celem jest najdłuższe utrzymanie sprawności fizycznej – powinna być ona dostosowana do aktualnego stanu zdrowia chorego.

Choroba Alzheimera – opieka w mieszkaniu chorego

„Urządzamy” mieszkanie

Osoba cierpiąca na chorobę Alzheimera wraz z rozwojem choroby potrzebuje coraz bardziej uporządkowania i stabilności. Towarzyszący jej nieustannie lęk potęgują wszelkie zmiany, na przykład przestawianie mebli, zmiana miejsca zamieszkania. By ograniczyć strach warto zadbać o to, by jej otoczenie było przyjazne i wolne od zagrożeń.

To zapewni bliskiemu poczucie bezpieczeństwa. Pamiętajmy, by zabezpieczyć podłogi i schody. To zminimalizuje ryzyko upadku. Wszelkie przedmioty, które mogą stanowić zagrożenie dla zdrowia bliskiego, powinny znaleźć się poza jego zasięgiem. Dotyczy to noży, zapałek, leków czy środków czystości.

Okna i drzwi należy zabezpieczyć, uniemożliwiając tym samym samodzielne opuszczenie mieszkania.

Całodobowa opieka

Rozwoju choroby Alzheimera nie da się zatrzymać, końcowym etapem zawsze jest utrata świadomości oraz całkowity bark samodzielności i nieumiejętność radzenia sobie z najprostszymi czynnościami. Wówczas warto zastanowić się nad pomocą zewnętrzną, np.

 pielęgniarki, opiekunki medycznej, bądź specjalistycznego ośrodka opieki długoterminowej dla osób z chorobami otępiennymi. Chorzy w pewnym momencie zaczynają wymagać całodobowej opieki.

Jest ona bardzo trudna, bowiem bliski pozostaje nadal sprawny ruchowo, ale trudno jest już się z nim komunikować.

Nagłe zmiany nastroju, uciekanie, okazywanie jawnie agresji wobec bliskich… to wszystko jest niestety następstwem postępującej degeneracji komórek nerwowych w mózgu. Na tym etapie choroby warto pomyśleć o całodobowej opiece, sprawowanej przez specjalistów.

Opieka nad chorymi na Alzheimera

Godne starzenie się to marzenie każdego Seniora. Chcielibyśmy żyć długo, ale tylko świadomie, ciesząc się dobrym zdrowiem i czerpiąc radość z każdego dnia, aż do późnej starości.

Choroba Alzheimera – opieka w mieszkaniu chorego

Jak się zaczyna choroba Alzheimera i kiedy stanowi to problem?

Choroby neurodegeneracyjne (naczyniopochodne uszkodzenia mózgu) rozwijają się podstępnie, całymi latami mogą nie dawać żadnych objawów, a pierwsze symptomy bywają najczęściej przez chorego bagatelizowane.

Drobne kłopoty z koncentracją, zapominanie nazwisk albo tego, gdzie leżą klucze, niewielkie kłopoty z poruszaniem się, niezgrabność ruchów – to wszystko najczęściej zrzucamy na garb roztargnienia, przepracowania, czy starzenia się.

Jeśli zauważysz, że chory nie potrafi się skutecznie komunikować, ma problem z wyartykułowaniem zdania, czy na przykład chowa klucze do lodówki, należy zgłosić się jak najszybciej do specjalisty neuropsychologa.

Odpowiednio wczesne wykonanie diagnozy psychologicznej przez neuropsychologa pokaże, czy może to być początek choroby Alzheimera, czy inny problem. W przypadku złej diagnozy psychologicznej niezbędna jest wizyta u neurologa celem dalszej diagnostyki.

Im wcześniej choroba zostanie rozpoznana i wdrożona odpowiednia terapia tym lepsze rokowanie. Nieleczona może postępować w galopującym tempie.

W wyniku takiego postępu osoba chora zaczyna mieć problemy z wykonaniem najprostszych czynności, takich jak zrobienie zakupów, przygotowanie posiłków i ich spożywanie, załatwianie potrzeb fizjologicznych. Zapomina kim jest, traci orientację co do miejsca i czasu, ma problem z rozpoznaniem swoich bliskich. W takim przypadku należy choremu wykonać szczegółową diagnostykę radiologiczną, czasem z obserwacją na oddziale neurologicznym, czy psychiatrycznym, celem dobrania odpowiedniej terapii farmakologicznej.

Jak zapobiegać chorobie Alzheimera?

Nie da się na sto procent zapobiec wystąpieniu choroby, jednak można obniżyć ryzyko jej szybkiego postępu. Dotyczy to zwłaszcza choroby Alzheimera, w przypadku której neurolodzy mówią o zapobiegawczym działaniu poprzez aktywność intelektualną (np.

uczestniczenie w zajęciach dla seniorów, kursach językowych, czy nawet rozwiązywaniu krzyżówek), regularnych ćwiczeniach fizycznych, pojeniu mózgu od 1 do 2 litrów wody, stosowaniu diety bogatej w witaminy i kwasy tłuszczowe omega-3 oraz utrzymywaniu niskiego poziomu cholesterolu.

Z badań wynika też, że osoby samotne są dwa razy bardziej narażone na rozwój demencji występującej w przypadku choroby Alzheimera, niż osoby, które pozostają w związkach lub innych bliskich relacjach.

Czy należy leczyć chorobę Alzheimera?

Choroba Alzheimera jest chorobą neurodegeneracyjną mózgu, im wcześniej rozpoznana i wdrożono odpowiednie leczenie, tym wolniejszy jej postęp. Nieleczona postępuje w galopującym tempie.

Współczesna medycyna próbuje dziś coraz skuteczniej leczyć problemy wynikające z postępu tej choroby, jednak żadna z nowoczesnych terapii nie pozwala na całkowite zatrzymanie postępującej degeneracji mózgu.

Można natomiast skutecznie zapobiegać i opóźniać te procesy poprzez stosowanie odpowiedniego stylu życia, dietę, aktywność i kreatywność własną.

Co powinien wiedzieć opiekun o chorobie i opiece nad osobą chorą?

Problemy związane z chorobą Alzheimera w równym stopniu dotykają zarówno chorego, jak i jego opiekuna. Codzienność bywa trudna do zniesienia nie tylko dla osoby chorej, ale również dla całej rodziny.

Opiekun musi mieć dużą wiedzę o chorobie Alzheimera, znać objawy, jakie pojawiają się w miarę postępu choroby, aby radzić sobie z nimi w przyszłości.

Ważne jest to, aby odpowiednio przygotować mieszkanie tak, żeby osoba chora była bezpieczna, przeorganizować swoje życie na tyle, by pomóc osobie bliskiej, która w chorobie Alzheimera z czasem zapomina, jak się nazywa, nie wie kim jest, czy ma dzieci oraz jak trafić do domu.

Opiekunowie nie mający wiedzy i doświadczenia na temat tej choroby doświadczają silnego stresu, czasem depresji. Warto korzystać z grupy wsparcia prowadzonej przez rodziny, opiekunów takich chorych celem wymiany doświadczeń.

Czy agresywne, złośliwe zachowanie osoby chorującej na Alzheimera jest świadome?

Chorzy na Alzheimera często zachowują się irracjonalnie, agresywnie, ich zachowanie często staje się przyczyną konfliktów. Musimy zdać sobie sprawę z faktu, że ich działanie nie jest świadome, lecz wynika z postępu choroby.

Najbliżsi na początku choroby źle odczytują intencje chorego. Skarżą się, że specjalnie robi im na złość, wyzywa od złodziei, używa niecenzuralnych słów.

A on po prostu nie rozumie tego wszystkiego, co się z nim dzieje albo się boi, że opiekun wciąż czegoś wymaga, a choremu się nie udaje temu sprostać.

Świat zewnętrzny staje się dla chorego obcy, budzi w nim lęk o swoje bezpieczeństwo, a to jest przyczyną zamykania się we własnym świecie opartym na wspomnieniach.

Jakie warunki należy zapewnić choremu?

Jeśli chodzi o warunki lokalowe, mieszkanie osoby chorej na Alzheimera powinno być dla niego bezpieczne (możliwość wyłączenia gazu, zabezpieczone okna, drzwi, prąd itp.

) Tak pokoje, jak i kuchnia, czy łazienka, muszą być pomieszczeniami możliwie jak najbardziej funkcjonalnymi oraz wygodnymi w użytkowaniu. Sprawdzają się karteczki z napisami opisujące pomieszczenia czy urządzenia.

Osoba chora nie tylko traci bowiem zdolności zapamiętywania, lecz i jej sprawność fizyczna jest o wiele gorsza niż dawniej. Czasem trzeba będzie zamówić nowe meble, by nie miały ostrych kantów, albo poprzestawiać je nieco, żeby osoba chora nie obijała się o nie, lecz mogła swobodnie się poruszać.

Najważniejsze jest aby chory na Alzheimera posiadał własny pokój, w którym będzie stale przebywać, nie wolno zmieniać pokoju ani zmieniać w nim mebli, ponieważ chory może czuć się zagubiony. Będzie miał problem z nową topografią.

Konieczne składniki opieki nad chorym:

  • Podawanie leków – osoba chora może niestety zapomnieć o ich zażyciu, zażyć zbyt mało, za dużo, albo przyjąć w ogóle niewłaściwe lekarstwa. Dlatego tak istotne jest czuwanie nad tym procesem – tym bardziej, że odpowiednie zażywanie leków pozwala złagodzić objawy choroby lub zahamować jej rozwój.
  • Pomoc w czynnościach dnia codziennego – porannej toalecie, myciu zębów. Pomoc w odpowiednim dobraniu ubioru do pory roku, przypilnowanie aby chory spożywał przygotowane posiłki, pił odpowiednią ilość napoi, wychodził na spacery, lub zachęcanie do innej aktywności.
  • Zapewnienie bezpieczeństwa – stan chorego uzależniony jest od stopnia zaawansowania choroby, jednak w pewnym momencie może być konieczny stały nadzór. Osoba chora przestaje kojarzyć pewne rzeczy, ich zastosowanie, sposób zachowania bezpieczeństwa. Nie pamięta nazwisk, twarzy, zapomina gdzie mieszka. Trzeba nad tym wszystkim zapanować, żeby chory mógł czuć się bezpiecznie. Konieczne jest oznakowanie ubrań chorego imieniem i nazwiskiem oraz adresem gdzie mieszka, osobie chorej można założyć bransoletkę na rękę z takimi danymi.
  • Ćwiczenie pamięci i ciała – Alzheimer jest chorobą, która na pewno będzie postępować, jednak w dużej mierze od sposobu wdrożonego leczenia zależy jak szybko będzie to następować. Leczenie polega również na wykonywaniu odpowiednich ćwiczeń pamięciowych, terapii zajęciowej i rehabilitacji. Wszystko po to, by zapewnić choremu sprawność i opóźnić wystąpienie kłopotów z funkcjonowaniem.
  • Wysiłek opiekuna – niestety, opieka nad chorym na Alzheimera jest bardzo trudna. Im wcześniejsze stadium choroby, tym objawy są łagodniejsze (a zatem i chory wymaga mniejszego zakresu pomocy), jednak z czasem opiekun musi włożyć wiele wysiłku w odpowiednie działanie. Musi dla odmiany pamiętać o dodatkowych rzeczach zamiast chorego.
You might be interested:  Hipertermia – przyczyny, objawy, leczenie, pierwsza pomoc

Oferta: Elderis proponuje program profilaktyki oraz opieki w chorobie Alzheimera

Zapraszamy na turnus do naszych ośrodków do Centrum Aktywnego Seniora w Ustroniu, lub do Sanatorium Zacisze w Szczawnie Zdroju gdzie za pomocą ćwiczeń z kinezjologii mózgu nasi specjaliści nauczą Państwa jak wspomagać procesy poznawcze, w tym pamięć. Dzięki ćwiczeniom, przystosowaniu otoczenia do potrzeb osób chorych, jak i stosowaniu odpowiednich środków bezpieczeństwa można zdecydowanie podnieść jakość ich życia. Nie można chorych we wszystkim wyręczać, gdyż konieczność wykonywania pewnych czynności samodzielnie jest jednym ze składników terapii. Organizując różne formy zajęć i warsztatów wspieramy naszych chorych w rozwijaniu ich zainteresowań i motywujemy do twórczej aktywności. Nigdy nie jest za późno na działania wspomagające procesy poznawcze: kojarzenia, pojmowania, uczenia się, czy zapamiętywania.

Pobyt w naszym ośrodku to gwarancja bezpieczeństwa

dla Twoich bliskich!

Opieka nad chorym na Alzheimera –wskazówki

Bliscy i opiekunowie osoby chorej na Alzheimera w każdym etapie choroby stają przed wieloma wyzwaniami i trudnymi decyzjami.

To, co najcenniejszego może dać rodzina choremu to swoją obecność, wsparcie oraz zrozumienie, które przychodzi z czasem – wraz z nabywanym doświadczeniem i wiedzą.

Poniżej zamieszczamy wskazówki, które pomogą zrozumieć i dodadzą pewności w opiece nad osobą chorą.

Spis treści:

Spokój opiekuna

Niezwykle ważna jest cierpliwość i wyrozumiałość względem zachowań chorego. Zawsze kiedy rozmawiasz z bliskim lub kierujesz w jego stronę polecenia, pamiętaj o spokojnym tonie głosu.

Wszelka nerwowość, agresja, pretensja czy zniecierpliwienie mogą zostać źle odebrane przez podopiecznego i mieć na niego negatywny wpływ. Tak, jak chory nie rozumie czasami znaczenia niektórych słów czy zwrotów, tak bardzo dobrze rozumie i odczytuje ton naszego głosu.

Jeżeli będziemy rozdrażnieni czy agresywni, podopieczny może się przestraszyć lub zdenerwować i zamknąć w sobie, tym bardziej nie reagując na nasze prośby.

Regularny plan dnia

Istotne jest zapewnienie choremu regularnego planu dnia. Poprzez stałą powtarzalność czynności utrwalony zostanie przez niego stały schemat dnia.

Dzięki temu chory będzie bardziej spokojny i chętniej będzie wykonywał obowiązki czy poddawał się określonym zabiegom. Dlatego podawaj posiłki choremu o tych samych godzinach, niech w ciągu dnia będzie czas obowiązków i rekreacji, np.

spacery oraz rozrywki – oglądaj z chorym rodzinne fotografie czy programy telewizyjne.

Samodzielność i aktywność

Dopóki stan chorego będzie na to pozwalał, angażuj chorego w życie rodzinne, zachęcaj do wykonywania codziennych czynności. Ważne, aby osoba z chorobą Alzheimera jak najdłużej była stymulowana do samodzielności – codzienna toaleta, spożywanie posiłków, ubieranie się. Zadbaj o to, żeby miała obowiązki dostosowane do swoich upodobań, możliwości i stanu zdrowia.

Zaburzenia snu

Zdarza się, że u osób chorych na Alzheimera występują zaburzenia snu, w związku z tym rozregulowaniu ulega cały rytm dnia. Obserwuje się wówczas wzmożoną aktywność w nocy. Chory przygotowuje sobie posiłki, chce wychodzić z domu, aby załatwić codzienne sprawy.

Aby znormalizować taką sytuację, należy zorganizować choremu odpowiednią ilość obowiązków i aktywności w ciągu dnia.

Jeżeli takie rozwiązania nie przynoszą efektów, należy skonsultować się z lekarzem, który określi, czy nie jest konieczne zastosowanie leczenia farmakologicznego.

Mieszkanie chorego na Alzheimera

Mieszkanie, w którym przebywa osoba chora powinno być przede wszystkim bezpieczne i możliwie jak najbardziej funkcjonalne.

Urządzając mieszkanie, należy mieć na uwadze, że chory z czasem będzie coraz bardziej tracił nie tylko pamięć i zdolność kojarzenia, ale również sprawność fizyczną. Nie reorganizuj całego mieszkania już na samym początku.

Adaptację przestrzeni przeprowadzaj etapami, aby chory miał możliwość stopniowego przyzwyczajania się do zmian i akceptowania ich.

Osobie z chorobą Alzheimera należy w miarę możliwości zapewnić własną przestrzeń. Jeżeli nie masz możliwości wygospodarowania oddzielnego pokoju, wydziel ze wspólnego pokoju czy salonu kącik, w którym chory będzie mógł odpoczywać i czuć się swobodnie.

Ustaw w nim wygodny fotel czy małą sofę, obok powinien znaleźć się mały stoliczek, a na nim ulubione przedmioty chorego, np. ramka ze zdjęciem bliskiego, ulubione książki, album. Niezbędne jest także umieszczenie przy łóżku chorego lampki, dającej jasne, przyjemne światło.

W pokoju chorego zawieś duży, czytelny kalendarz oraz zegar z dużą tarczą i cyframi.

Poprzyczepianie podpisów pomieszczeń lub określonych sprzętów ułatwi choremu orientację. Na zdjęciach przedstawiających bliskich umieść imiona. W widocznym miejscu przy telefonie zamieść również wykaz ważnych numerów telefonów. Istotne, aby podpisy i numery były łatwe do odczytania.

Z uwagi na to, że z czasem koordynacja ruchowa chorego będzie znacząco się pogarszała, musisz pamiętać o tym, aby w taki sposób ustawić meble w domu, aby bliski mógł poruszać się w miarę swobodnie. Najlepiej poustawiać je pod ścianą, zostawiając dużo wolnej przestrzeni.

W łazience i toalecie zainstaluj specjalne poręcze, które ułatwią wychodzenie z brodzika lub wanny oraz podnoszenie się z toalety. Warto na powierzchni wanny lub brodzika przymocować specjalne taśmy lub wykładziny antypoślizgowe. Poukrywaj korki od wanny czy umywalki, aby uchronić mieszkanie przed ewentualnym zalaniem.

Zdarza się, że chory źle reaguje na swoje odbicie w lustrze, dlatego lepiej pozdejmować i poukrywać (np. zasłonić) wszystkie lustra w domu.

Wraz z postępem choroby chory przestanie sygnalizować swoje potrzeby fizjologiczne, dlatego zrezygnuj z dywanów czy wykładzin w domu. Dzięki temu będzie łatwiej zachować czystość.

Bezpieczeństwo przede wszystkim

Zabezpiecz wszystkie okna i drzwi balkonowe przed możliwością otworzenia ich przez chorego.

Usuń klucze z drzwi wejściowych, jak również wewnętrznych, aby chory nie miał możliwości zamknięcia się od środka tak w samym mieszkaniu, jak i w określonym pomieszczeniu.

Dobrym rozwiązaniem jest zainstalowanie przy drzwiach wejściowych sygnalizatora alarmującego o każdym wejściu do lub wyjściu z mieszkania. Dzięki temu zminimalizujesz prawdopodobieństwo niezauważonego wyjścia z domu osoby chorej.

Schowaj wszystkie niebezpieczne przedmioty tak, aby chory nie miał do nich dostępu, m.in. noże, widelce, zapalniczki, zapałki.

Poukrywaj wszelkiego rodzaju kable – przedłużacze, kable od oświetlenia, telewizora, komputera itd. Wszystkie gniazdka elektryczne w mieszkaniu powinny zostać zabezpieczone specjalną osłoną.

Zabezpiecz wszelkie sprzęty elektryczne t. j. suszarka, robot kuchenny, czajnik elektryczny.

Kuchenka gazowa powinna mieć możliwość odcięcia dopływu gazu – zawsze jak wychodzisz z domu i pozostawiasz bliską osobę bez opieki, pamiętaj o wyłączeniu kuchenki. Oczywiście taka sama zasada dotyczy kuchenek elektrycznych. Zabezpiecz miejsca, w których przetrzymujesz przedmioty, stanowiące zagrożenie dla chorego, np. środki czystości, ostre narzędzia, zastawę kuchenną.

Pamiętaj o sobie

Opiekowanie się osobą chorą na Alzheimera jest niezwykle angażujące i wyczerpujące – tak psychicznie, jak i fizycznie. Zazwyczaj zmianie i przewartościowaniu ulega całe życie osoby czy rodziny mieszkającej z chorym.

Pamiętaj, że masz prawo do własnego życia. Jeżeli nie odnajdziesz w natłoku zajęć chwili dla siebie, będziesz wciąż zmęczony i poddenerwowany, ucierpi na tym również osoba chora. Nie bój się poprosić o pomoc.

Zaangażuj w opiekę nad chorym rodzinę, przyjaciół, zaufanych sąsiadów. Pamiętaj o sobie.

Jak pomóc opiekunowi osoby chorej na Alzheimera?

Strona główna Neurologia Alzheimer Jesteś opiekunem chorego na Alzheimera? Pozwól sobie pomóc!

Autor: Redakcja Nutricia

Choroba Alzheimera w największym stopniu doświadcza chorego, ale pośrednio wpływa także na całe jego otoczenie. Na rodzinie i bliskich osoby z chorobą Alzheimera spoczywa bowiem opieka nad nim. Szacuje się̨, że w Polsce 92% chorych na Alzheimera przebywa w domu od początku choroby, aż do jej końca.

Choroba wiąże się̨ z reorganizacją życia nie tylko chorego, ale i – a może przede wszystkim – jego bliskich. Natura schorzenia sprawia, że chory najlepiej czuje się̨ we własnym domu i dobrze znanym otoczeniu.

Osoba z chorobą Alzheimera wraz z rozwojem choroby i utratą samodzielności będzie wymagać obecności najbliższych, która będzie stawać się̨ koniecznością, choćby ze względów bezpieczeństwa.


Tymczasem realia najczęściej są̨ takie, że osoba z chorobą Alzheimera mieszka sama lub ze współmałżonkiem w podobnym wieku, nierzadko również dotkniętym innym schorzeniem. Dzieci pracują̨ i wychowują̨ własne potomstwo, nierzadko w odległym mieście.

Spis treści:

Jak pogodzić codzienne obowiązki z opieką nad osobą z chorobą Alzheimera?

Jedną z podstawowych zasad opieki nad osobą z chorobą Alzheimera jest zapewnienie poczucia bezpieczeństwa i spokoju.

W miarę̨ rozwoju choroby konieczne będzie m.in. dostosowanie mieszkania dla wygody, ale przede wszystkim bezpieczeństwa chorego i jego otoczenia.

  • Jeśli w kuchni znajduje się̨ kuchenka gazowa, powinna być ona wyposażona w samoczynne odcięcie ulatniającego się̨ gazu lub – najlepiej – powinna zostać wymieniona na płytę elektryczną.
  • Jeśli chory nie jest w stanie samodzielnie gotować, ciepłe posiłki można zostawiać mu w termosie.
  • Zawartość szafek w całym mieszkaniu warto opisać oraz przykleić kartki do mebli. W komunikacji z chorym na Alzheimera świetnie sprawdza się tablica korkowa, gdzie możemy zostawiać informacje:
  • „Jestem w pracy, wrócę̨ o 17:00, obiad jest w termosie”, zmniejszające u osoby z chorobą Alzheimera przebywającej samotnie w domu poczucie niepokoju i dezorientacji.
  • W głównych pomieszczeniach zawiesimy duże zegary, a w jednym z nich – kalendarz, najlepiej z wyrywanymi kartkami lub przesuwanym „okienkiem”.

Nie trzymajmy na wierzchu:

  • ważnych dokumentów,
  • dużych kwot pieniędzy,
  • kluczyków do samochodu.

Schowajmy w zamykanych szafkach niebezpieczne środki chemiczne i leki, usuńmy z zasięgu chorego zbędne bibeloty, zwłaszcza szklane. Pod dywany podłóżmy specjalne maty zapobiegające ich ślizganiu się.

Jeśli w domu są̨ schody, warto zawczasu pomyśleć o „bramce” zabezpieczającej.

Zapewnij sobie pomoc i możliwość wypoczynku

Z czasem zdarzyć się̨ może tak, że jedna z bliskich osób – współmałżonek lub dziecko – będzie musiała z czasem przyjąć na siebie rolę głównego opiekuna chorego.

Ważne jednak, by główny opiekun osoby chorej miał świadomość tego, że może liczyć na wsparcie, nie tylko fizyczne, ale przede wszystkim psychiczne.

Główny opiekun osoby z chorobą Alzheimera musi nauczyć się̨ prosić o pomoc innych członków rodziny, znajomych, czy sąsiadów w opiece nad chorym. Jeśli będzie taka potrzeba, należy zorganizować wsparcie z zewnątrz – w ramach pomocy społecznej lub płatnych usług opieki nad osobami starszymi.

W przeciwnym razie opiekun może doświadczyć chronicznego zmęczenia i ciągłego rozdarcia wewnętrznego, dotkliwego zwłaszcza dla opiekunów pracujących zawodowo i wychowujących małe dzieci.

Opiekunowie osób chorych na Alzheimera sami są̨ w grupie ryzyka wielu chorób somatycznych i psychicznych, w tym np. depresji.

Dlatego pamiętając o bliskich, pamiętajmy też o sobie oraz o konieczności regeneracji fizycznej i psychicznej.

Opiekun osoby chorej powinien dbać o własne przyjemności np. zakupy lub spotkania ze znajomymi. Ważne jest takie gospodarowanie własnym czasem aby mieć energię i zapał do opieki nad osobą chorą.

Jeśli mamy poczucie, że sytuacja nas przerasta, warto skorzystać ze wsparcia psychologa lub dołączyć do grona osób zmagających się̨ z podobnym problemem. Czasami ulgę̨ przynosi już sama świadomość, że ktoś doświadczył pokrewnych sytuacji i emocji.

Jak pomóc choremu by zachował samodzielność?

Dla najbliższych kluczowe znaczenie ma to, jak długo chory zachowa samodzielność. Nie zatrzymamy postępu choroby, ale możemy opóźnić jej progres. Na rozwój schorzenia ma wpływ wiele czynników.

Obok wsparcia farmakologicznego ważną rolę odgrywa także:

  • rehabilitacja,
  • treningi pamięci,
  • zachęcanie chorego do wykonywania codziennych czynności w domu.

Aktywizujmy bliskich w sposób, który i nam sprawi przyjemność poprzez:

  • taniec,
  • techniki relaksacyjne,
  • masaż,
  • wspólne ogadanie rodzinnych zdjęć,
  • pracę w ogrodzie,
  • zabawę̨ z ukochanym psem,
  • malarstwo,
  • muzykę.

Dla chorych twórcze działania to wyjątkowe doświadczenie: pozwala im wyrazić emocje, poprawia nastrój, a także buduje poczucie własnej wartości.

Wsparcie żywieniowe dla osób z chorobą Alzheimera

Leczenie i rehabilitacja powinny być wsparte odpowiednią, zrównoważoną̨ dietą. Dobrym rozwiązaniem wydają się być dobrane przez lekarza specjalistyczne preparaty odżywcze, takie jak dostępny w aptekach bez recepty, Souvenaid.

Souvenaid® zawiera unikalną, opatentowaną kombinację składników odżywczych (Fortasyn Connect®), która może mieć korzystny wpływ na funkcje pamięci poprzez wspomaganie procesu powstawania oraz funkcjonowania połączeń synaptycznych w mózgu.

W skład preparatu wchodzą̨ między innymi:

  • kwasy tłuszczowe omega-3,
  • urydyna,
  • cholina,
  • witaminy z grupy B,
  • witaminy E i C.

Ważne jest wsparcie z zewnątrz

Wszelkie informacje na temat dostępnych form opieki nad osobami z chorobą Alzheimera uzyskamy w lokalnym ośrodku pomocy społecznej lub stowarzyszeniu rodzin osób dotkniętych chorobą.

Być może w Twoim mieście funkcjonuje rozwiązanie, które świetnie sprawdza się̨ w zachodniej Europie: dzienny ośrodek pobytu dla osób z chorobą Alzheimera, gdzie chorzy w ciągu dnia mają zapewnioną opiekę̨, posiłki, terapię, oraz lubiane przez nich wspólne zajęcia: np. muzyczne czy ruchowe.

Jak dostosować mieszkanie dla osoby z chorobą Alzheimera – Best Care – Opieka Seniora

Choroba Alzheimera to jedna z chorób charakterystycznych dla starszego wieku, należąca do schorzeń otępiennych. Prowadzi do stopniowego obumierania komórek nerwowych w mózgu, co powoduje narastające trudności z pamięcią krótkotrwałą, orientacją w czasie i w przestrzeni, nazywaniem rzeczy, definiowaniem pojęć, a nawet z mówieniem.

Choroba Alzheimera ujawnia się zwykle u ludzi w wieku 60 – 65 lat. Niestety, jest nieuleczalna. Dostępne środki farmakologiczne mogą tylko spowolnić jej rozwój.

Tak długo jak to jest możliwe osoba cierpiąca na chorobę Alzheimera powinna pozostawać w domu, w znajomym sobie otoczeniu i mieć tam zapewnioną profesjonalną opiekę. Jednym z zadań należących do opiekuna lub opiekunki jest pomoc w dostosowaniu mieszkania, by było funkcjonalne i bezpieczne dla chorego.

Zmiany, które trzeba wprowadzić są odpowiedzią na typowe zachowania i trudności, z którymi muszą się mierzyć osoby z chorobą Alzheimera. Na początek zapoznajmy się więc z podstawowymi jej objawami.

Pierwsze objawy choroby Alzheimera

Choroba Alzheimera nie rozwija się nagle i gwałtownie, ale narasta stopniowo.

Pierwsze objawy, takie jak trudność z przypomnieniem sobie jakiegoś słowa, niedawnego zdarzenia lub świeżo poznanej informacji można pomylić ze zwykłym rozkojarzeniem.

Od czasu do czasu przytrafia się ono każdemu, dlatego bywa często bagatelizowane. Wykwalifikowany opiekun osoby starszej powinien być jednak szczególnie wyczulony na te objawy.

  • Jego niepokój powinny wzbudzić:
  • zaburzenia pamięci – trudność w przypominaniu sobie niedawnych zdarzeń, zapominanie, w którym miejscu odłożyło się dany przedmiot, zapominanie nazwisk i adresów, zadawanie tego samego pytania kilkukrotnie w krótkim odstępie czasu,
  • zaburzenia funkcji mowy – problemy z mówieniem, trudności w doborze słów i nazywaniu przedmiotów, gubienie słów,  zaburzenia słyszenia i widzenia,
  • trudności związane z liczeniem – pojawiają się przy płaceniu rachunków, robieniu zakupów,
  • zaburzenia orientacji – mylenie czasu i miejsca, trudność w odnalezieniu drogi we własnym mieszkaniu, np. do kuchni czy łazienki,
  • problemy z codziennymi czynnościami i wykonywaniem dobrze wyuczonych ruchów – na przykład pojawiająca się trudność z ubieraniem się czy posługiwaniem sztućcami,
  • utrata zainteresowań – rezygnacja z dotychczasowych pasji, unikanie spotkań towarzyskich i stopniowe wycofywanie się z życia rodzinnego i społecznego,
  • wahania nastroju i zmiany osobowości – z jednej strony pojawia się uczucie smutku, apatii i przygnębienia, z drugiej drażliwość, agresja i irytacja, na przykład podczas rozmowy,
  • zaniedbanie higieny osobistej – zapominanie o podstawowych czynnościach higienicznych.

Jeśli zauważymy takie objawy powinniśmy nakłonić podopiecznego do konsultacji z lekarzem. Im wcześniej choroba Alzheimera zostanie zdiagnozowana i im wcześniej wdrożone leczenie, tym dłużej senior zachowa względną sprawność i samodzielność.

Rozwój choroby Alzheimera

W miarę postępowania choroby Alzheimera wyżej wymienione objawy przybierają na sile. Chory ma coraz większe trudności z rozpoznaniem członków rodziny, przyjaciół i znajomych, myli pojęcia i nazwy przedmiotów, przestaje poznawać dobrze znane mu wcześniej miejsca.

Kłopot sprawia mu wykonywanie codziennych czynności, jak na przykład zakładanie ubrań we właściwej kolejności czy dbanie o podstawową higienę. Pojawiają się też trudności w koordynacji ruchów i chodzeniu.

Zmiany w mózgu stają się przyczyną urojeń, omamów słuchowych i wzrokowych.

W ostatniej fazie choroby zanik pamięci jest niemal całkowity. Chory traci też zdolność porozumiewania się i kontrolę nad załatwianiem potrzeb fizjologicznych. Problemy z chodzeniem powodują, że większość czasu spędza w łóżku i wymaga już wówczas pełnej, całodobowej opieki.

Pomoc wykwalifikowanego opiekuna

Osoba z chorobą Alzheimera powinna znajdować się pod stałą kontrolą neurologa. Choć nie ma skutecznej terapii leczenie farmakologiczne może poprawić stan chorego i nieco spowolnić rozwój choroby.

Równie ważne jest, by chory miał zapewnioną stałą opiekę w domu.

Ze względu na specyfikę choroby opieka nad cierpiącym na chorobę Alzheimera jest zadaniem trudnym, wyczerpującym psychicznie i fizycznie. Rodzina i najbliżsi muszą mieć tego świadomość.

Mimo najlepszych chęci mogą nie być odpowiednio przygotowani, by temu sprostać.

Dużą trudność może stanowić na przykład zrozumienie, dlaczego bliski reaguje zniecierpliwieniem, zdenerwowaniem, a nawet agresją w sytuacjach jak najbardziej zwyczajnych.

Warto w tym czasie skorzystać z pomocy profesjonalnego opiekuna osób starszych, który wyręczy rodzinę w codziennych czynnościach pielęgnacyjnych. Dzięki swojej wiedzy będzie umiał reagować na zachowanie podopiecznego wynikające z choroby. Doradzi też, jak przystosować mieszkanie chorego, by było dla niego bezpieczne.

Funkcjonalne i bezpieczne mieszkanie dla osoby z chorobą Alzheimera

Osoba cierpiąca na chorobę Alzheimera nie lubi zmian. Wraz z rozwojem choroby potrzebuje coraz bardziej uporządkowania i stabilności w swoim najbliższym otoczeniu.

Dlatego należy zadbać, by jej własne mieszkanie było funkcjonalne, przystosowane do wynikających z charakteru choroby zachowań oraz wolne od zagrożeń.

Zmiany należy wprowadzać etapami, dając czas podopiecznemu na stopniowe przyzwyczajenie się do nich i zaakceptowanie.

Funkcjonalność mieszkania

Osoba z chorobą Alzheimera może mieć trudności z koordynacją ruchową. Należy zadbać o dużo wolnej przestrzeni, by mogła w miarę swobodnie się poruszać.

Meble powinny być ustawione pod ścianą. Ich ostre narożniki można zabezpieczyć specjalnymi nakładkami. Z drogi należy zabrać małe stoliki, stołki, krzesełka, kwietniki i wszystkie leżące kable, aby chory się o nie nie potykał.

Warto też zlikwidować progi pomiędzy pomieszczeniami oraz usunąć dywaniki i chodniki, na których łatwo się poślizgnąć. Jeśli pozostawiamy w pokojach dywany należy przykleić je do podłoża za pomocą specjalnych taśm. Nie mogą się przesuwać, a ich brzegi zaginać czy podwijać. Łatwo wtedy potknąć się o nie.

Upadek dla każdej osoby w starszym wieku może nieść groźne skutki dla zdrowia.

Krzesła i fotele dla chorego powinny być stabilne i mieć boczne oparcia. Przy łóżku można założyć specjalną „drabinkę”, która ułatwia unoszenie się z pozycji leżącej. Obok łóżka zamontować uchwyty dodatkowo pomagające przy wstawaniu.

Dobrym rozwiązaniem będzie też specjalny materac antyodleżynowy oraz nakładka higieniczna chroniąca materac przed zabrudzeniem i zamoczeniem.

Jeśli jest taka możliwość warto rozważyć zakup łóżka rehabilitacyjnego, zaopatrzonego w zabezpieczenia przed wypadnięciem chorego podczas snu oraz regulację wysokości.

Specjalne poręcze powinniśmy zainstalować również w łazience i toalecie. Ułatwią wychodzenie z brodzika lub wanny oraz siadanie na sedesie i podnoszenie się z niego. Na dno wanny dobrze jest położyć przeciwpoślizgową gumową matę, a przed wanną dywanik antypoślizgowy.

Jeśli chory nie ma własnego pokoju powinniśmy wydzielić mu osobną, własną przestrzeń, gdzie będzie czuł się dobrze i bezpiecznie.

Może to być wygodny fotel i stojący obok stolik, na którym będzie mógł znaleźć swoje ulubione przedmioty, osobiste rzeczy codziennego użytku, książki, albumy rodzinne z opisanymi zdjęciami, fotografie najbliższych członków rodziny z ich imionami. W pobliżu warto powiesić kalendarz dużego formatu i czytelny zegar z wyraźnymi cyframi.

Urządzając mieszkanie dla osoby z chorobą Alzheimera należy mieć na uwadze, że z czasem będzie ona coraz bardziej traciła pamięć i zdolność kojarzenia. Gdy będzie miała trudność w przypomnieniu sobie drogi do łazienki oznaczmy ją kolorowymi strzałkami.

Dużą pomocą mogą okazać się karteczki naklejane na sprzęty i meble, np.

karteczki na drzwiach poszczególnych pomieszczeń z ich nazwami, karteczki na szufladach i szafkach z krótkim opisem ich zawartości, karteczki z podpisami na domowych sprzętach przypominające, do czego służą, a także imiona na zdjęciach przedstawiających bliskich.

W widocznym miejscu postawmy telefon, a przy nim dużą kartkę z ważnymi numerami kontaktowymi do członków rodziny, na pogotowie, straż pożarną itp.

Pamiętajmy też, by przedmioty miały swoje stałe miejsce. Gdy je bierzemy odkładajmy je później w to samo miejsce, by chory łatwiej mógł je znaleźć.

Bezpieczeństwo chorego w mieszkaniu

Przystosowując mieszkanie dla osoby z chorobą Alzheimera bardzo ważne jest by było ono nie tylko funkcjonalne, ale przede wszystkim bezpieczne.

Poniżej przedstawiamy niezbędne zmiany, które trzeba wprowadzić w mieszkaniu chorego, by zapewnić mu bezpieczeństwo.

Przedmioty niebezpieczne
W każdym mieszkaniu znajdziemy wiele pożytecznych przedmiotów, które jednak dla osoby z chorobą Alzheimera mogą stanowić wielkie zagrożenie.

Są wśród nich ostre narzędzia, jak nożyczki, żyletki, widelce, noże, tasaki, a także zapałki czy zapalniczki. Wszystkie te przedmioty powinny znaleźć się poza zasięgiem osoby chorej.

Należy trzymać je w zamkniętych szafkach i szufladach.

W niedostępnym dla seniora miejscu trzeba przechowywać też środki czystości, żrące płyny, proszek do prania, rozpuszczalniki i inne środki chemiczne.

Leki
Leki, które bierze nasz podopieczny powinny być podawane mu przez opiekuna lub członka rodziny. Nie powinien mieć do nich dostępu i samodzielnie zażywać. Mając kłopoty z pamięcią i koncentracją łatwo może je przedawkować lub pomylić na przykład z cukierkami.

Przedmioty łatwo tłukące się
W każdym domu znajduje się wiele przedmiotów łatwo tłukących się – naczynia szklane, talerze, słoiki czy wazony.

Powinniśmy je schować do zamkniętych szafek lub przestawić wyżej, by chory nie mógł ich dosięgnąć i strącić.

Talerze i inne elementy zastawy stołowej przeznaczone dla chorego warto zastąpić naczyniami z nietłukącego się tworzywa sztucznego.

Przedmioty wartościowe
W niedostępnym miejscu powinny znaleźć się wszelkie przedmioty wartościowe – ważne dokumenty, karty kredytowe, pieniądze, klucze od domu i samochodu. Chory spacerując po mieszkaniu mógłby je przenieść, gdzieś ukryć, niechcący zniszczyć, wyrzucić albo oddać niewłaściwej osobie.

  1. Gniazdka, kable, urządzenia elektryczne i gazowe
    Bardzo ważne jest, żeby w domu osoby chorej na Alzheimera zabezpieczyć wszystkie gniazdka, urządzenia elektryczne i gazowe.
  2. Gniazdka elektryczne, zwłaszcza te w pokoju chorego, powinny być zabezpieczone specjalną osłoną.
  3. Wszelkie przewody elektryczne – przedłużacze, kable telefoniczne, kable do lamp, telewizora, komputera warto zakryć specjalnymi listwami lub zakleić szeroką taśmą w kolorze podłogi.

Kuchenka gazowa powinna mieć możliwość odcięcia dopływu gazu. Gdy chory musi zostać sam w domu pamiętajmy o jej wyłączeniu. Pozwoli to uniknąć ulatniania się gazu, zatrucia, wybuchu i dalszych niebezpiecznych skutków. Kuchenki elektryczne również należy zabezpieczyć przed włączeniem. Uchronimy w ten sposób podopiecznego przed ewentualnym poparzeniem czy wywołaniem pożaru.

Takie same zasady bezpieczeństwa dotyczą pozostałych sprzętów i urządzeń domowych z dostępem do gazu i prądu, takich jak pralka, piecyk gazowy, suszarki do włosów, elektryczne maszynki do golenia i szczoteczki do zębów, lokówki, czajniki elektryczne i inne. Osoba cierpiąca na chorobę Alzheimera, zwłaszcza w późniejszej fazie rozwoju choroby, nie powinna ich używać bez nadzoru opiekuna.

Jeżeli chcemy dodatkowo zwiększyć poczucie bezpieczeństwa warto zamontować w mieszkaniu czujniki dymu i gazu, które zaalarmują nas, gdy będzie się działo coś złego.

Zabezpieczenie domu przed zalaniem
By uchronić mieszkanie przed ryzykiem zalania pamiętajmy o tak drobnym przedmiocie, jakim są korki od wanny czy umywalki, służące do zamykania odpływu wody. Chory może zapomnieć je wyjąć, nie zakręcić wody i doprowadzić do zalania mieszkania. Pilnujmy, by tak się nie stało.

Zabezpieczenie drzwi i okien
Osoba z chorobą Alzheimera nie powinna samodzielnie otwierać okien, wychodzić na balkon czy opuszczać sama mieszkania.

Okna i drzwi trzeba więc zabezpieczyć i założyć blokady, drzwi zewnętrzne wyposażyć w dodatkowy łańcuch lub zamek.

Gdy współmieszkańcy przychodzą do domu powinni pamiętać, by drzwi za sobą zamykać, a klucz wyjmować i chować w bezpiecznym miejscu.

Z wewnętrznych drzwi w pomieszczeniach domowych trzeba usunąć wszelkie zamki, zasuwki, łańcuszki, by osoba chora nie mogła zamknąć się od wewnątrz, np. w łazience.

Podwórko
Jeżeli osoba z chorobą Alzheimera mieszka w domku jednorodzinnym i wychodzi na otaczające je podwórze również to miejsce należy dostosować do jej potrzeb i odpowiednio zabezpieczyć. Teren przydomowy powinien być ogrodzony, bramka wejściowa zamknięta, a wszystkie niebezpieczne miejsca, takie jak basen, studnie, składziki czy garaż niedostępne dla chorego.

Funkcjonalne i bezpieczne mieszkanie w połączeniu z czujnością, wyrozumiałością i cierpliwością opiekuna pozwolą na stworzenie choremu godnych warunków do życia.

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *