Zwichnięcie stawu łokciowego – objawy, leczenie, rehabilitacja, powikłania

Zwichnięcie to częsta kontuzja, w trakcie której dochodzi do chwilowej lub trwałej utraty kontaktu powierzchni stawowych. Najczęściej jest następstwem urazu, jednak istnieją także przyczyny nieurazowe, np.

powstałe na skutek zwiotczenia mięśni stabilizujących staw, wrodzonej dysplazji stawu biodrowego czy patologicznego procesu toczącego się w bezpośredniej bliskości lub obrębie stawu (choroby rozrostowe i zapalne).

Ten artykuł czytasz w ramach płatnej subskrypcji. Twoja prenumerata jest aktywna

Zwichnięcie to rozległe urazowe uszkodzenie tkanek okołostawowych i wewnątrzstawowych ( torebki stawowej, więzadeł, łękotek, chrząstki) wywołane przez ruch w stawie znacznie przekraczający zakres fizjologiczny lub odbywający się w niefizjologicznym kierunku. Bywa, że prowadzi ono do niestabilności stawu, która może objawiać się jako tzw. zwichnięcia nawracające („nawykowe”). Możliwe jest także współistnienie złamania ze zwichnięciem (ang. fracture-dislocation).

Zwichnięcie stawu łokciowego – objawy, leczenie, rehabilitacja, powikłania

Obraz kliniczny zwichnięcia jest dość charakterystyczny i obejmuje:

  • ból,
  • obrzęk,
  • krwiak,
  • widoczne zniekształcenie stawu,
  • bolesny opór przy wykonywaniu ruchów biernych,
  • brak ruchów czynnych. 

Zwichnięcia najczęściej dotyczą stawów: ramiennego i skokowego, ale także skroniowo-żuchwowego, palców, stawu biodrowego czy rzepkowo-udowego.  

Leczenie zwichnięć i podwichnięć obejmuje repozycje, unieruchomienie stawu oraz szybkie wdrożenie ruchu. W szczególnych przypadkach konieczny jest zabieg operacyjny (odtworzenie ciągłości struktur ). 

Pierwsza pomoc przy zwichnięciach

Przy zaopatrywaniu zarówno złamań, jak i zwichnięć na miejscu zdarzenia należy kierować się zasadami Potta. Pierwsza z nich mówi, że w złamaniu kości długiej należy unieruchomić sąsiednie stawy, a w złamaniu stawowym lub zwichnięciu należy unieruchomić dany staw i wszystkie kości ten staw tworzące. 

Bardzo ważne jest właściwe zaopatrywanie tego typu urazów na miejscu, ponieważ natychmiastowa pomoc może być kluczowa przy dalszym postępowanie. Zarówno złamania, jak i zwichnięcia kończyn należy unieruchomić w takim ustawieniu kończyny, jakie zastano na miejscu wypadku (tj.

bez prób repozycji ) za pomocą szyn Kramera lub innych sprzętów do unieruchamiania kończyn. W przypadku braku szyn należy przybandażować kończynę górną do klatki piersiowej, a dolną do drugiej kończyny.

W czasie zakładania unieruchomienia na zwichniętą lub złamaną kończynę, nie należy podnosić chorego z podłoża.

Zwichnięcie w stawie ramienno-łopatkowym 

Zwichnięcie w stawie ramienno-łopatkowym jest dość częstym uszkodzeniem u osób w każdym wieku.

Pierwszorazowe zwichnięcie często jest połączone z uszkodzeniem obrąbka stawowego (uszkodzenie typu Bankarta).

W tym przypadku wyróżniamy zwichnięcie przednie, tylne, dolne (podpanewkowe – często z uniesieniem kończyny – tzw. „luxatio erecta”) i górne

W przednim zwichnięciu, które jest najczęstsze, głowa kości ramiennej przemieszcza się poniżej panewki pod wyrostek kruczy. Mechanizm powstania urazu może być pośredni (upadek na wyprostowane ramię) lub bezpośredni – uderzenie w bark od tyłu. 

W rzadkim zwichnięciu tylnym głowa przemieszcza się do tyłu od panewki łopatki. Ten typ zwichnięcia może powstać w trakcie napadów drgawek u osób z padaczką lub przy porażeniu prądem elektrycznym.

Różnicowanie w przednim zwichnięciu: brak głowy w panewce łopatki, przymusowe ustawienie kończyny w odwiedzeniu i rotacji wewnętrznej, bolesność przy ruchach biernych i zniesienie ruchów czynnych.

Konieczna jest kontrola unerwienia i krążenia, zwłaszcza czucia w dermatomie C5, czyli obszaru unerwienia czuciowego n. pachowego nad m. naramiennym.

Zwykle do postawienia rozpoznania wystarczające jest standardowe zdjęcie Rtg. 

Tylne zwichnięcie można niestety łatwo przeoczyć. Nie jest widoczne wyraźne przemieszczenie głowy kości ramiennej, ale występuje tak zwany objaw żarówki (głowa kości ramiennej jest jakby pusta z powodu rotacji).

W razie wątpliwości, rozstrzygające jest badanie tomografii komputerowej, które lepiej obrazuje tylne zwichnięcie, złamanie i przemieszczenie guzków, wgniecenie głowy kości ramiennej w tylnej części (objaw Hil-Sachsa) lub złamanie typu „chip fracture” w panewce łopatki czy wreszcie wgniecenie na przedniej powierzchni głowy k. ramiennej, towarzyszące niemal zawsze tylnemu zwichnięciu i może wymagać operacji.

Leczenie zwichnięć w stawie ramienno-łopatkowym

Przed nastawieniem zawsze należy odnotować status na obwodzie kończyny. Przednie zwichnięcie w ciągu kilku godzin od urazu daje się łatwo nastawić kilkoma metodami. 

W metodzie Stimsona nastawienie zwichnięcia następuje w pozycji ułożenia chorego na brzuchu na wysokiej kozetce z ramieniem zwisającym w dół, obciążonym dodatkowo ciężarkiem (np. woreczek z piaskiem). 

Przy nastawieniu metodą Hipokratesa pacjent leży na plecach, osoba nastawiająca chwyta rękę po stronie zwichniętego stawu, opiera stopę na ścianie klatki piersiowej w okolicy pachy lecz nie w samym dole pachowym i stopniowo odwodzi ramię do boku i zgina do przodu- metoda to ma już raczej znaczenie historyczne i nie jest rutynowo stosowana. W razie niepowodzenia, nastawienie należy wykonać w znieczuleniu miejscowym jamy stawu ramiennego, np. 20 ml 1% lignocainy lub w znieczuleniu ogólnym. 

W metodzie Kochera nastawienie wykonuje się przez wyciąg w osi ramienia, odwiedzenie, rotację zewnętrzną, następnie przywiedzenie i rotację wewnętrzną. 

Obecnie popularna jest metoda FARES ( FAst, REliable and Safe ), w której pacjent leży na plecach jak w metodzie Hipokratesa, a osoba nastawiająca stosuje wyciąg za zwichniętą kończynę z jednoczesnym, powolnym odwodzeniem i ruchami rotacyjnymi. Powolny manewr prowadzi zwykle do nastawienia stawu. Po nastawieniu efekt należy sprawdzić klinicznie, w badaniu RTG i ocenić status ukrwienia i unerwienia na obwodzie. 

Po nastawieniu pierwszorazowego zwichnięcia należy unieruchomić kończynę na ok. tydzień w temblaku (lub „collar and cuff”). Ryzyko niestabilności (zwichnięcia nawracającego) zależy nie od czasu unieruchomienia, ale od wieku chorego w momencie urazu. Po nastawieniu zwichnięcia nawrotowego nie jest konieczne unieruchomienie. 

Złamanie szyjki chirurgicznej kości ramiennej ze zwichnięciem głowy do dołu pachowego (ang. fracture-dislocation ) wymaga leczenia operacyjnego w każdym przypadku.

Leczenie zwichnięć, jak każde postępowanie medyczne, jest obarczone ryzykiem wystąpienia powikłań, które mogą obejmować nawracające zwichnięcie stawu ramiennego (wywołane niekontrolowanym ruchem odwiedzenia i rotacji zewnętrznej, bez urazu), występujące głównie u młodych osób, w następstwie uszkodzenia obrąbka panewki. 

U pacjentów do 25. roku życia występuje 50-proc. ryzyko ponownego zwichnięcia. Do uszkodzenia stożka rotatorów dochodzi u ok. 20 proc. osób w wieku powyżej 40 lat.

Objawem jest niemożność czynnego odwiedzenia ramienia po nastawieniu zwichnięcia, przy zachowanej funkcji nerwu pachowego a więc ruchomości mięśnia naramiennego.

Uszkodzenie wymaga zszycia chirurgicznego w ciągu 2-3 tygodni po urazie. 

Uszkodzenie nerwu pachowego jest rzadsze niż uszkodzenie stożka rotatorów. Częściowe lub całkowite uszkodzenie nerwu występuje u ok. 10 proc. osób powyżej 40 r. ż., zwykle w przednim zwichnięciu i przy długim interwale czasowym od urazu do nastawienia. Powoduje dysfunkcję m.

naramiennego i ograniczenie czynnego odwodzenia w stawie ramiennym. Jednocześnie występuje ubytek czucia w obszarze skóry bocznie i dystalnie od wyrostka barkowego. Następstwem jest porażenne podwichnięcie w stawie. Rokowanie jest gorsze w całkowitym uszkodzeniu i u osób starszych.

Uszkodzenia naczyń dotyczą głównie błony wewnętrznej (intima) tętnicy ramiennej. Tylne zwichnięcie rzadko powoduje uszkodzenia nerwów lub naczyń.

Deformacja pod postacią wgniecenia głowy kości ramiennej w tylnej części (objaw/uszkodzenie Hil-Sachsa) jest powikłaniem przestarzałego zwichnięcia przedniego. 

Zwichnięcie stawu łokciowego

Izolowane zwichnięcie tego stawu występuje u dzieci. U dorosłych nierzadko połączone z uszkodzeniem więzadeł lub złamaniem głowy kości promieniowej. Najczęstsze jest zwichniecie typu tylno-bocznego.

Rozpoznanie stawiane jest na podstawie objawów miejscowych i prześwietlenia rentgenowskiego. Konieczna jest również ocena krążenia i unerwienia na obwodzie kończyny.

Leczenie polega na zamkniętym nastawieniu stawu przez wyciąg za przedramię przy lekko zgiętej kończynie w łokciu w sedacji lub pełnej narkozie. Po nastawieniu należy ocenić status neurologiczny i krążenie na obwodzie kończyny i stabilność stawu.

Kolejny krok to unieruchomienie przez 2 tygodnie w szynie gipsowej, następnie ćwiczenia czynne. Konieczna jest również kontrola RTG po nastawieniu i po 3-4 dniach od nastawienia.

Zwichnięcie z jednoczesnym złamaniem okołostawowym lub wewnątrzstawowym jest niestabilne i wymaga zespolenia operacyjnego głowy kości promieniowej lub przemieszczonego (ponad 5 mm) nadkłykcia przyśrodkowego kości ramiennej. Złamanie wyrostka dziobiastego również wymaga zespolenia operacyjnego za pomocą śrub.

Objawy uszkodzenia nerwu pośrodkowego po repozycji wymagają operacyjnego uwolnienia nerwu ponieważ ulega on przemieszczeniu za nadkłykieć przyśrodkowy kości ramiennej. Sama niestabilność więzadłowa stawu łokciowego nie jest wskazaniem do operacji.

Po repozycji przestarzałego zwichnięcia może być konieczna stabilizacja drutem Kirchnera.

Zwichnięcia piastunki

Bardzo charakterystyczne dla wieku dziecięcego obserwowanego szczególnie w przedziale wiekowym dzieci 2-5 lat jest zwichnięcie typu piastunki. Istotą tego urazu jest zwichnięcie głowy kości promieniowej z więzadła obrączkowatego.

Powstaje wskutek nagłego pociągnięcia za przedramię ustawione w pronacji. Rozpoznanie stawiane jest na podstawie charakterystycznych objawów prezentowanych przez dziecko, które trzyma kończynę z lekko zgiętym łokciem i przedramię w pronacji.

Badanie RTG w tym przypadku nie stanowi podstawy rozpoznania, ale może wykluczyć złamanie, więc w niektórych przypadkach jest zalecane.

Leczenie polega na nastawieniu bez znieczulenia poprzez supinację przedramienia, nacisk kciukiem na głowę kości promieniowej i jednoczesne zgięcie łokcia. Często wyczuwa się „wskoczenie” głowy na miejsce. Nie ma potrzeby unieruchomienia.

Źródło: Puls Medycyny

Podpis: Katarzyna Urbańska/red.

Rehabilitacja stawu łokciowego

Staw łokciowy to staw złożony, zawiasowo-obrotowy, dwuosiowy. Łączy kość ramieniową z kośćmi przedramienia. Umożliwia zginanie kończyny górnej człowieka oraz ruch obrotowy przedramienia. Tworzą go trzy pary powierzchni stawowych otoczone wspólną torebką stawową i wzmocnione więzadłami.

Powierzchnie stawowe:

Część ramienno-łokciowa to staw zawiasowy. Utworzona jest przez powierzchnię wcięcia bloczkowego kości łokciowej i powierzchnię bloczka kości ramieniowej.

Część ramienno-promieniowa to staw kulisty tworzony przez główkę kości ramieniowej i dołek stawowy kości promieniowej – jest to tzw. staw promieniowo-łokciowy dalszy.

Obie powierzchnie pod względem funkcjonalnym tworzą całość i umożliwiają zginanie i prostowanie kończyny.

Część promieniowo-łokciowa (zwana stawem promieniowo-łokciowym bliższym) jest stawem obrotowym tworzonym przez obwód stawowy głowy kości promieniowej oraz powierzchnię wcięcia promieniowego kości łokciowej. Funkcjonuje niezależnie od dwóch poprzednich powierzchni i umożliwia nawracanie i odwracanie przedramienia.

Torebka stawowa osłania staw od środowiska zewnętrznego, stabilizuje go w pozycjach skrajnych a także wytwarza maź stawową. W częściach bocznych jest gruba i włóknista zaś w części przedniej i tylnej cienka i luźna. Dzięki temu możemy swobodnie zginać rękę przy jednoczesnej stabilizacji bocznej.

You might be interested:  Plamy na twarzy – jakie są przyczyny zmian i przebarwień na twarzy?

Zwichnięcie stawu łokciowego – objawy, leczenie, rehabilitacja, powikłania

Ze stawem łokciowym współpracuje kilka grup mięśni odpowiedzialnych za ruch kończyny górnej. Tzw.

grupa przednia to mięśnie zginające staw, tylna odpowiada za prostowanie, boczna to grupa mięśni prostujących palce i nadgarstek a przyśrodkowa je zginająca.

Aparat mięśniowy łokcia tworzą także grupy mięśni odpowiedzialne z ruchy pronacyjne (nawracające) i supinacyjne (odwracanie) przedramienia poniżej stawu łokciowego.

Patologie i urazy okolicy stawu łokciowego

Wszelkie patologie występujące w okolicy stawu łokciowego podzielić możemy, ze względu na przyczynę ich zaistnienia, na urazowe i nieurazowe.

Do pierwszej grupy zaliczamy wszelkie zwichnięcia i złamania, uszkodzenia tkanek miękkich jak torebka czy więzadła, zapalenie pourazowe torebki stawowej oraz powstawanie tak zwanych wolnych ciał.

Złamania i zwichnięcia prowadzą często do powikłań wywołujących ograniczenie ruchomości stawu oraz jego zwłóknienia (artrofibroza). O ile przy ograniczenie ruchomości wystarczająca będzie właściwie prowadzona rehabilitacja, to artofibroza wymaga już niestety interwencji chirurgicznej.

Przy leczeniu i rehabilitacji powikłań pourazowych bardzo ważne jest rozpoznanie właściwej przyczyny dolegliwości gdyż różne z nich mogą dawać podobne objawy. Przykładem może być częściowe uszkodzenie więzadeł przyśrodkowych dające objawy podobne jak przy tzw. łokciu tenisisty.

Z kolei ciała wolne to złuszczone w wyniku urazu fragmenty kości bądź chrząstek pozostające w przestrzeni stawowej, blokujące się między powierzchniami stawowymi i wywołujące dotkliwy ból i zablokowanie ruchu stawu.

Do grupy patologi nieurazowych zaliczamy wszelkie zmiany zachodzące na skutek długotrwałych obciążeń elementów stawu i związanych z nimi podrażnieniami i mikrourazami.

To między innymi zapalenia kaletek i fałdów maziowych, tendinopatie i neuropatie kompresyjne oraz choroby zwyrodnieniowe stawu.

Te ostatnie polegają na zmianach degeneracyjnych powierzchni stawowych oraz oklejających je tkanek i mogą mieć zarówno charakter pierwotny jak też być wynikiem doznanego urazu.

Przykładami tendiopatii (schorzeń ścięgien) a dokładnie enzeopatii – zapaleń przyczepów ścięgien są łokieć tenisisty i łokieć golfisty.

Łokieć tenisisty

Łokieć tenisisty to zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramieniowej, miejsca przyczepów mięśni prostowników nadgarstka do kości ramieniowej. Powodem są mikrourazy przyczepów powstające podczas codziennego nadużywania a przez to przeciążania mięśni prostujących nadgarstek i palce w stronę grzbietową ręki.

Objawem jest kłujący ból po zewnętrznej stronie stawu łokciowego, często promieniujący w dół przedramienia, nasilający się przy obracaniu przedramienia i prostowaniu ręki w łokciu pod obciążeniem. Zwiększenie bólu następuje również przy prostowaniu nadgarstka i palców.

Wbrew nazwie, łokieć tenisisty to nie jedynie przypadłość dotykająca zawodników uprawiających ten sport.

Ponieważ jest to zespół przeciążeniowy, narażone na niego są wszystkie osoby systematycznie nadwyrężające mięśnie przedramienia, przede wszystkim prostowniki nadgarstka, wykonujące powtarzalne ruchy nadgarstka i przedramienia pod obciążeniem.

Dotyka zarówno osoby stale podnoszące jedną ręką znaczne ciężary jak i piszących intensywnie długopisem czy na klawiaturze komputera. Cierpią na niego dentyści, hydraulicy, stolarze, rzeźbiarze i przedstawiciele innych zawodów nadużywający i przeciążający w sposób ciągły, z racji swych obowiązków, mięśnie przedramienia.

Łokieć golfisty

Zespół przeciążeniowy zwany łokciem golfisty to, z kolei, zapalenie nadkłykcia przyśrodkowego kości ramieniowej. Stan zapalny wywołują mikrourazy przyczepów mięśni zginających powstałe przy często powtarzanych zbyt gwałtownych ruchach związanych ze zginaniem przedramienia, nadgarstka i palców. Jak przy uderzeniu w golfie – stąd nazwa.

Objawem jest ból w wewnętrznej części łokcia częstokroć promieniujący wzdłuż wewnętrznej strony przedramienia a także sztywność, osłabienie i słabość palców, nadgarstka i dłoni. Łokciowi golfisty towarzyszy także często drętwienie i mrowienie palców.
Tak, jak już wspomnieliśmy, łokieć golfisty to przypadłość nie tylko osób uprawiających golf.

Dotyka także sportowców prowadzących niewłaściwie trening siłowy, uprawiających sporty rzutowe i z użyciem rakiet, łucznictwo i wiele innych. Także narażone na ten zespół są wszystkie osoby niezwiązane ze sportem, które, np. na skutek obowiązków zawodowych, wykonują wielokrotnie czynności związane z energicznym zginaniem łokcia pod obciążeniem.

Powtarzane codziennie przez dłuższy okres mogą doprowadzić do enzeopatii zginaczy i wystąpienia łokcia golfisty.

Niepoddany właściwej terapii łokieć golfisty prowadzi do występowania przewlekłych zespołów bólowych, ograniczenia zakresu ruchów w obrębie przedramienia, nadgarstka i dłoni oraz stałego, trwałego przykurczu – zgięcia w stawie łokciowym.

Zwichnięcie łokcia (stawu łokciowego) – objawy, leczenie, rehabilitacja

Do zwichnięcia łokcia (stawu łokciowego) dochodzi najczęściej w wyniku upadku lub urazu bezpośredniego w sporcie. Zwichnięcie stawu łokciowego to dość częsty uraz spośród wszystkich uszkodzeń stawu łokciowego.

Do zwichnięcia może przyczynić się słaba stabilizacja stawu łokciowego oraz liczne mikrourazy. Kluczem do odpowiedniego leczenia jest prawidłowa diagnostyka, podczas której musi dojść do ustalenia wszystkich uszkodzonych struktur.

Odpowiednie leczenie  pozwala na uniknięcie powikłań, które mogą prowadzić do niestabilności stawu lub skostnień okołostawowych.

Anatomia i uszkodzenia

Staw łokciowy to jeden z najbardziej złożonych kompleksów stawowych w obrębie całego układu ruchu. Staw łokciowy to tak naprawdę trzy różne stawy objęte jedną wspólną torebką stawową.

Staw łokciowy tworzą: staw ramienno-łokciowy, staw ramienno-promieniowy oraz staw promieniowo-łokciowy bliższy. Więzadła wzmacniają staw zarówno od strony promieniowej jak i łokciowej.

Unerwienie stawu pochodzi od kilku nerwów przechodzących w tej okolicy (nerw pośrodkowy, nerw mięśniowo-skórny, nerw łokciowy, nerw promieniowy).

Funkcją główną stawu łokciowego jest zgięcie i wyprost. Poza tym staw promieniowo-łokciowy bliższy wraz ze stawem promieniowo-łokciowym dalszym odpowiada za ruchy odwracania i nawracania przedramienia.

Za ruchy zgięcia i wyprostu odpowiadają mięśnie leżące w obrębie ramienia z dwoma mięśniami głównymi: mięsień dwugłowy ramienia (biceps) oraz mięsień trójgłowy ramienia (triceps). Za ruchy odwracania i nawracania odpowiedzialne są liczne mięśnie leżące zarówno w obrębie przedramienia jak i ramienia.

Podczas zwichnięcia łokcia dochodzi do przemieszczenia się kości: ramiennej, promieniowej i łokciowej względem siebie (kość opuszcza staw co zmienia zewnętrzny obrys stawu), któremu towarzyszy uszkodzenie wielu struktur anatomicznych. Do największych uszkodzeń dochodzi w obrębie torebki stawowej i więzadeł, które są nadrywane lub całkowicie zrywane.

Dodatkowo może dojść do innych uszkodzeń, takich jak: złamanie kości promieniowej, złamanie kości łokciowej, złamanie kości ramiennej, naderwanie lub zerwanie mięśni leżących w rejonie przedramienia i ramienia oraz do uszkodzeń nerwów i naczyń krwionośnych.

Zwichnięcia stawu łokciowego możemy podzielić na:

  • Zwichnięcia bliższych nasad kości łokciowej i promieniowej
  • Izolowane zwichnięcie bliższej nasady kości łokciowej
  • Zwichnięcia nawracające
  • Zwichnięcia zastarzałe

Objawy

Głównym objawem zwichnięcia łokcia jest ból. Zazwyczaj dolegliwości bólowe są bardzo silne i mogą promieniować w kierunku nadgarstka lub obręczy barkowej. Kolejnym objawem jest zaburzenie rysów stawu w porównaniu do strony zdrowej (jest to wynikiem przemieszczenia kości).

Uszkodzeniu towarzyszy często duży obrzęk i krwiak. W wyniku zwichnięcia może dojść również do uszkodzenia nerwów (mogą się pojawić: zaburzenia czucia, drętwienie lub zaburzenie pracy mięśni ) oraz naczyń krwionośnych (obrzęk, wynaczynienie krwi).

W wyniku zwichnięcia ruch w stawie łokciowym, jest znacznie ograniczony.

Przyczyny i czynniki ryzyka

Najczęściej do zwichnięcia dochodzi w wyniku urazu pośredniego, (upadek) kiedy ręką z dużą siłą opiera się o podłoże. Podczas lądowania łokieć może być zgięty lub wyprostowany.

Najczęściej do zwichnięć dochodzi podczas aktywności sportowej (narty, snowboard, rower, rolki, sporty kontaktowe). Zwichnięcia są również konsekwencją wypadków komunikacyjnych i upadków z wysokości.

U osób starszych częściej dochodzi do upadków, jednakże słabsza struktura kostna powoduje częściej złamania niż zwichnięcia.

Czynnikami, które mogą sprzyjać zwichnięciom mogą być również: niestabilność (nieprawidłowa funkcja układu mięśniowo-stawowego) i hipermobilność (zaburzenie budowy tkanki łącznej mające wpływ na większą elastyczność więzadeł i torebki stawowej). W przypadku niestabilności i hipermobilności znacznie trudniej o utrzymanie prawidłowej pozycji stawu podczas zadziałania dużej siły.

W grupie ryzyka są również osoby, które przebyły już zwichnięcie. Jest to często konsekwencją braku prawidłowego leczenia w przeszłości. Dodatkowo każde nadmierne obciążenia zawodowe lub sportowe mogą powodować mikrourazy, które przyczyniają się do osłabienia struktur mięśniowo-stawowych.

Diagnostyka

Diagnostyka powinna się rozpocząć od dokładnego wywiadu. Lekarz powinien zapytać o mechanizm urazu, wszelkie urazy z przeszłości, wykonywany zawód oraz uprawiany sport. Kolejnym etapem jest badanie. Podczas badania  kluczowa jest ocena ustawienia kości tworzących staw łokciowy oraz ewentualnych uszkodzeń układu: mięśniowego, krwionośnego i nerwowego.

W celu ustalenia właściwej diagnozy kluczowa jest diagnostyka obrazowa. W przypadku zwichnięcia w stawie łokciowym rozpoczyna się od badaniem RTG. W celu oceny uszkodzeń towarzyszących lekarz może zlecić kolejne badania: USG, MR (Rezonans magnetyczny), TK (Tomografia komputerowa).

Diagnostyka różnicowa

W celu skutecznego leczenia niezbędne jest wykluczenie innych jednostek chorobowych mogących dawać podobne objawy. Możemy do nich zaliczyć m. in.: złamanie kości ramiennej, złamanie kości promieniowej, złamanie kości łokciowej.

Leczenie

W przypadku decyzji o leczeniu zachowawczym lekarz w znieczuleniu nastawia przemieszczone kości oraz unieruchamia je we właściwej pozycji. Po nastawieniu konieczna jest ponowna ocena unerwienia i ukrwienia. W zależności od stopnia uszkodzenia pacjent ma założony opatrunek gipsowy lub ortezę. Zazwyczaj czas noszenia stabilizacji to kilka tygodni (w zależności od rozległości uszkodzeń).

Po zdjęciu stabilizacji lekarz podejmuje decyzje o momencie rozpoczęcia rehabilitacji. Terapię warto rozpocząć od rozluźniania mięśniowo-powięziowego przedramienia, ramienia oraz dłoni.

Dodatkowo pomocne może być rozluźnienie odległych rejonów, które mogą w sposób pośredni przyczyniać się do powstania bólu i sztywności. Rozluźnienie tkanek miękkich przyspieszy proces regeneracji i poprawi krążenie.

Dodatkowo mogą zostać usunięte zrosty i zwłóknienia w obrębie mięśni i powięzi.

Jeśli w wyniku zastosowanego unieruchomienia doszło do ograniczenia ruchomości w stawie łokciowym, nadgarstkowym lub ramiennym należy rozpocząć terapię mającą na celu powrót prawidłowych zakresów ruchomości.

Do tego celu wykorzystać można zarówno ćwiczenia jak i terapię manualną (poprawi elastyczność torebek stawowych oraz tkanek okołostawowych). Podczas pracy nad poprawą ruchomości należy zachować ostrożność.

Odbudowa właściwości więzadeł oraz torebki stawowej trwa miesiącami dlatego terapia musi być ostrożna, by nie wpłynąć na opóźnienie procesu gojenia.

Podczas rehabilitacji kluczowa będzie praca nad stabilizacją. Jest to bardzo ważny element terapii bowiem dąży on do trwałej zmiany nieprawidłowych obciążeń. Jeśli nie poprawimy stabilizacji, urazy mogą nawracać.

You might be interested:  Katar wirusowy – jak rozpoznać objawy i leczyć?

W przypadku ćwiczeń stabilizujących kluczowe jest osiągnięcie prawidłowej osi kończyny górnej i obręczy barkowej. Ćwiczenia stabilizacji będą zmniejszać przeciążenia dnia codziennego oraz pomogą zminimalizować ryzyko kolejnych urazów.

Wszystkie ćwiczenia wzmacniające i stabilizujące należy wprowadzać stopniowo (adekwatnie do etapu gojenia).

Dla utrwalenia efektów terapii bardzo ważna jest profilaktyka. Należy w każdych warunkach pamiętać o właściwych nawykach. Chodzi tu głównie o unikanie ruchów nasilających ból oraz pracy wymagającej długiego i mocnego ściskania przedmiotów uszkodzoną ręką.  W przypadku sportowców należy poprawić technikę oraz dostosować obciążenia treningowe do czasu rekonwalescencji.

Fizykoterapia

W przypadku braku przeciwwskazań uzupełnieniem terapii mogą być zabiegi: krioterapii, laseroterapii, magnetoterapii lub hydroterapii. Zabiegi te mają działanie: przeciwbólowe, rozluźniające oraz poprawiające ukrwienie co przyspiesza proces regeneracji.

Zaopatrzenie ortopedyczne

W przypadku zwichnięcia zaopatrzenie ortopedyczne stanowi istotny element leczenia. Jeśli pacjent miał założony opatrunek gipsowy to z czasem zaczyna nosić ortezę. Jeśli lekarz wyrazi zgodę z ortezy można przechodzić na elastyczną opaskę stawu.

Etap gojenia i przebudowy uszkodzonych struktur trwa miesiącami, dlatego w momentach największych obciążeń warto wspomagać się ortezą lub opaską elastyczną.

Należy jednak pamiętać, że zbyt długie noszenie zaopatrzenia ortopedycznego wpływa na osłabienie siły i stabilności mięśniowej.

Zabieg operacyjny

W przypadku kiedy doszło:

  • do znacznych uszkodzeń więzadeł i torebki stawowej
  • złamania jednej z kości tworzących staw łokciowy
  • uszkodzenia naczyń lub nerwów
  • dużej niestabilności pomimo leczenia zachowawczego

Lekarz może podjąć decyzje o zabiegu operacyjnym. Rodzaj zabiegu jest zależny od stopnia uszkodzeń. Przebieg rehabilitacji po zabiegu będzie zawsze indywidualny, ponieważ zależy od wielu czynników. Decyzję o doborze ćwiczeń powinni wspólnie podejmować lekarz wraz z fizjoterapeutą. Głównym celem będzie poprawa: siły, stabilności stawowej oraz funkcji kończyny górnej.

Rokowania

W przypadku zwichnięcia łokcia rokowania są zależne od stopnia uszkodzenia stawu, uszkodzeń towarzyszących, strategii leczenia oraz czynników dodatkowych (wiek, wcześniejsze urazy, stopień aktywności ruchowej). W przypadku mniejszych uszkodzeń zwykle leczenie przebiega bez komplikacji.

W przypadku dużych uszkodzeń leczenie może trwać wiele miesięcy.

Do powikłań leczenia można zaliczyć: uszkodzenia nerwów i naczyń krwionośnych, przewlekłą niestabilność stawu, osłabienie siły i stabilności mięśniowej, wczesne zmiany zwyrodnieniowe oraz sztywność stawu łokciowego (w wyniku zbyt długiego unieruchomienia).

Bibliografia:

  1. Brotzman S.B., Wilk K.E.: Rehabilitacja ortopedyczna, tom I
  2. Ignasiak Z.: Anatomia układu ruchu
  3. Gaździk T. Sz. Ortopedia i Traumatologia I

Zwichnięcie stawu łokciowego – objawy, leczenie, rehabilitacja, powikłania

Jestem fizjoterapeutą i propagatorem zdrowego stylu życia. Moim celem nr 1 jest powrót pacjentów do sprawności. Pisząc i nagrywając dla Was materiały staram się wskazać właściwą drogę do zdrowia i pokazać ile zależy od Ciebie!

Powikłania zwichnięć stawu łokciowego • Medycyna Rodzinna 1/2005 • Czytelnia Medyczna BORGIS

© Borgis – Medycyna Rodzinna 1/2005, s. 14-18

  • Katarzyna Kiwerska-Jagodzińska, Wojciech Mikuła
  • Powikłania zwichnięć stawu łokciowego
  • Complications of elbow dislocations

z Oddziału Urazowo-Ortopedycznego Specjalistycznego Centrum Rehabilitacjii Leczenia Schorzeń Narządu Ruchu w Konstancinie

Ordynator Oddziału: dr hab. n. med. Wojciech Mikuła

SummaryElbow dislocations, specially those complicated by intraarticular fractures remains not seldom the cause of subsequent joint dysfunction and disability of the entire extremity, regardless the correct treatment.

The paper presents the review of the commonest complications of these complex injuries, its mechanism, underlying causes and the principles of treatment.

Key words: elbow dislocation, fracture, complications.

Staw łokciowy stanowi klasyczny przykład, który pokazuje, w jak dużym stopniu jego właściwości biomechaniczne i funkcja są uzależnione od warunków anatomicznych i wzajemnych stosunków przestrzennych w poszczególnych częściach stawu i jego okolicy.

Biologiczne następstwa jego urazu znacznie wykraczają poza stwierdzone w radiogramach uszkodzenia części kostnych.

Nazbyt często nie zwraca się dostatecznej uwagi na obrażenia tkanek miękkich, torebkowo-więzadłowych, oraz radionegatywne uszkodzenia powierzchni chrzęstnych nasad, decydujących często o wyniku leczenia – a przedmiotem troski są jedynie widoczne w badaniu radiologicznym uszkodzenia układu kostnego.

Zwichnięcie stawu łokciowego, zwłaszcza powikłane współistniejącymi złamaniami śródstawowymi, często jest przyczyną późniejszej, trwałej dysfunkcji stawu z następczym zaburzeniem czynności manualnych, mimo prawidłowego procesu leczenia.

Już na przełomie XIX i XX wieku sir Robert Jones podkreślał powszechnie w tych czasach panującą opinię na temat uszkodzeń stawu łokciowego, akcentującą trudności diagnostyczne, znaczne upośledzenie funkcji stawu i częste powikłania po urazie i leczeniu sprawiające, że ówcześni chirurdzy odnosili się do urazów tej okolicy ze znaczną dozą niepokoju, traktując je jako „niewdzięczne” zagadnienie (cyt. 31). Opinia ta ma odzwierciedlenie również w czasach obecnych. Złożona czynnościowo i anatomicznie budowa stawu łokciowego sprzyja powstawaniu powikłań pogarszających wyniki leczenia, mających istotny wpływ na późniejszą funkcję kończyny. Najczęstszym pourazowym i pooperacyjnym powikłaniem, znacznie upośledzającym sprawność kończyny, jest przykurcz stawu łokciowego, zależny nie tylko od ciężkości urazu ale i od sposobu leczenia. Pamiętać należy również, że o czynnościowym wyniku leczenia stanowi nie tylko rozległość ruchu ale i stabilność stawu.

Wysiłki zmierzające do poprawy wyników leczenia zwichnięć stawu łokciowego muszą więc zmierzać także w kierunku zmniejszenia liczby powikłań, zwłaszcza zwłóknień i skostnień pozaszkieletowych, będących przyczyną przykurczu stawu łokciowego, a nawet jego ankylozy.

Zwichnięcie nawracające (nawykowe) stawu łokciowego

Nawracające lub nawykowe zwichnięcie stawu łokciowego charakteryzuje się powtarzającymi się epizodami zwichnięcia, przy nieznacznej sile urazu lub nawet bez urazu, przebiegającymi zazwyczaj bezboleśnie i łatwo odprowadzalnymi. Może być ono wrodzone lub nabyte.

Wszyscy autorzy opisujący nawykowe zwichnięcia stawu łokciowego są zdania, iż powstają one na skutek niewłaściwego leczenia pierwotnego uszkodzenia – zbyt późnej repozycji, niewystarczającego unieruchomienia, czy też braku operacyjnej rekonstrukcji elementów anatomicznych zapewniających zborność stawu.

  1. Odchylenia anatomiczne warunkujące tendencję do wtórnych zwichnięć stawu łokciowego to:
  2. – osłabienie i rozluźnienie więzadła pobocznego bocznego oraz bocznej części torebki stawowej, będące najczęściej wynikiem nieprawidłowego wygojenia po pierwotnym uszkodzeniu (6, 28),
  3. – utrwalony brak zrostu po złamaniu wyrostka dziobiastego, przemieszczonego przez mięsień ramienny,
  4. – inne złamania śródstawowe, prowadzące do niestabilności bocznej i przyśrodkowej wyrostka łokciowego na bloczku kości ramiennej,
  5. osteochondritis dissecans dotyczące bloczka kości ramiennej (28).
  6. Wrodzone zaburzenia predysponujące do nawracających zwichnięć stawu łokciowego to:
  7. – spłycenie wcięcia półksiężycowatego kości łokciowej (2, 5),
  8. – deformacja powierzchni stawowej bloczka kości ramiennej,
  9. – hipoplazja lub aplazja kłykcia przyśrodkowego kości ramiennej (5),
  10. – wrodzona wiotkość stawowa (6).
  11. Osborne i Cotterill (22) podkreślają, że u większości pacjentów nawracające zwichnięcia stawu łokciowego są wtórne do zwichnięcia pierwotnego lub nakładają się na istniejące nieprawidłowości rozwojowe łokcia, będące czynnikiem torującym drogę pierwszemu i następnym przemieszczeniom.

Powtarzające się urazy powodują uszkodzenie chrząstki stawowej, co jest powodem rozwoju zmian zwyrodnieniowo-zniekształcających. Niekiedy widoczne są zwapnienia, zwykle w tylno-bocznej części stawu (33), często obecne są wolne ciała chrzęstno-kostne w jamie stawowej (28).

Zwichnięcie zastarzałe (nieodprowadzalne) stawu łokciowego

Mimo szerokiej dostępności opieki medycznej, nadal okazjonalnie zdarzają się przypadki zastarzałych, nieodprowadzalnych zwichnięć stawu łokciowego. Mogą być one wynikiem błędnej diagnozy lub nieprawidłowego leczenia tuż po urazie, lub też niedopatrzenia pacjenta, niezgłaszającego się w odpowiednim czasie do lekarza.

W urazowych zwichnięciach stawu łokciowego, w których zaniechano repozycji lub była ona nieudana, szybko rozwijają się wewnątrz- i okołostawowe zwłóknienia oraz przykurcz aparatu torebkowo-więzadłowego, dochodzi też do skrócenia mięśnia trójgłowego. Po 2 tygodniach od urazu zamknięta repozycja jest przeważnie niemożliwa (28), do 3 miesięcy wynik krwawej repozycji bywa zadowalający, natomiast powyżej 6 miesięcy od urazu alternatywą leczenia jest endoprotezoplastyka stawu łokciowego (1).

Powrotu sprawności kończyny górnej po przebytym zastarzałym zwichnięciu stawu łokciowego można oczekiwać jedynie po przywróceniu zabiegami naprawczymi względnie prawidłowych stosunków anatomicznych, co zazwyczaj jest bardzo trudne lub wręcz niemożliwe.

Skostnienia pozaszkieletowe

Istotą procesu jest ektopowe nowotworzenie kości i związane z tym postępujące stwardnienie tkanki łącznej, bez pośredniego etapu wapnienia (7). Dlatego też odróżnić należy termin „zwapnienie” od „skostnienie”.

Termin „wapnienie” dotyczy odkładania się złogów wapniowych w ścięgnach, chrząstce stawowej, maziówce i torebce. Są bardziej odgraniczone od skostnień, zwykle kuliste.

Skostnienia powstają natomiast wskutek zwłóknienia i metaplazji kostnej torby stawowej, więzadeł, przyczepów mięśniowych, tkanki łącznej tworzącej przegrody międzymięśniowe i krwiaka.

Staw łokciowy po urazie jest szczególnie podatny na rozwój skostnień pozaszkieletowych. Rozwijają się one w torebce stawowej, więzadłach pobocznych i pochewkach mięśniowych.

Skostnienia w obrębie przedniej części torebki stawowej i więzadłach pobocznych zdarzają się stosunkowo często, i choć powodują zwykle niewielkie ograniczenie zakresu ruchu, ich powstanie nie prowadzi do istotnego upośledzenia funkcji.

Natomiast znacznie rzadziej występujące skostnienia śródmięśniowe (myositis ossificans), głównie dotyczące mięśnia ramiennego, prowadzą niezwykle często do znacznego ograniczenia ruchomości stawu łokciowego, z utratą funkcji włącznie (2, 3, 13, 27, 31).

  • Czynniki, które mogą sprzyjać rozwojowi skostnień po zwichnięciu stawu łokciowego to:
  • – opóźnienie repozycji, w wyniku czego konieczne staje się nadmierne użycie siły celem odprowadzenia zwichnięcia,
  • – obszerne uszkodzenie tkanek miękkich, spowodowane samym urazem lub będące rezultatem siłowej próby repozycji,
  • – stosowanie hiperekstensji przy repozycji, dodatkowo traumatyzującej mięsień ramienny,
  • – zbyt krótki okres unieruchomienia,
  • – otwarte zwichnięcie stawu łokciowego,
  • – zwichnięcie łokcia z towarzyszącymi złamaniami,
  • – złamanie głowy kości promieniowej leczone chirurgicznie później niż w ciągu 24 godzin od urazu,
  • – leczenie chirurgiczne opóźnione do kilku dni po urazie,
  • – bierne redresje i agresywna rehabilitacja jako próba przywrócenia ruchu (2, 3, 28, 31).

Thompson i Garcia (30) badając pacjentów po zwichnięciu stawu łokciowego stwierdzili, że w zwichnięciach izolowanych skostnienia wystąpiły w 3% przypadków, natomiast przy współistniejących złamaniach śródstawowych częstość ta wzrasta do 18%. Na szczególną uwagę zasługuje towarzyszące zwichnięciu złamanie głowy kości promieniowej, zwiększające 5-krotnie ryzyko wystąpienia skostnień (3).

You might be interested:  Sauna parowa – zalety, przeciwwskazania, jak korzystać?

Skostnienia mogą uwidocznić się w radiogramach już w 3-4 tygodniu po urazie, niekiedy wcześniej, i zwykle narastają do 6-8 miesiąca, stając się dobrze ograniczonymi tworami (30).

W okresie narastania skostnień zabronione są wszelkie formy nasilonego ruchu czy siłowych manipulacji, nie powinny być też podejmowane próby leczenia operacyjnego.

Może to doprowadzić do zwiększenia agresji toczącego się procesu, stając się przyczyną braku szansy na późniejsze wyleczenie (2, 13, 28). Tak więc czekamy do 9-12 miesiąca po urazie na zakończenie procesu nowotworzenia kości.

Leczenie skostnień pozaszkieletowych polega na:

1. zapobieganiu powstawaniu skostnień już w czasie pierwotnego urazu i jego leczenia,

2. resekcji kości heterotopowej, mającej na celu poprawę ruchomości stawu oraz zmniejszenie aktywności osteoblastów (3, 13).

Resekcja skostnień wskazana jest, gdy nowo wytworzona tkanka kostna jest przyczyną znacznych ograniczeń ruchu, oraz gdy po upływie roku lub więcej nie wykazuje tendencji do samoistnego cofania się. Istnieją doniesienia o samoistnej resorpcji nawet rozległych skostnień, zdarza się to jednak rzadko i prawie wyłącznie u dzieci (28).

Powikłania naczyniowe

1. Uszkodzenie tętnicy ramiennej

Najpoważniejsze następstwa urazów łokcia wynikają z uszkodzenia tętnicy ramiennej. Jej uszkodzenie jako powikłanie zwichnięcia stawu łokciowego ocenia się na 1-4% przypadków (10, 14), najczęściej dochodzi do niego przy zwichnięciach otwartych (31).

Bezpośrednią przyczyną niedokrwienia w przeważającej liczbie przypadków jest stłuczenie, obkurczenie się naczynia lub zamknięcie go przez zakrzep, rzadziej całkowite jej przerwanie, uszkodzenie błony wewnętrznej lub zakleszczenie między odłamami kostnymi (13, 14, 16, 23). Początkowym objawem deficytu krążenia jest zazwyczaj brak tętna na tętnicy promieniowej.

Pierwszym krokiem w tym wypadku jest jak najszybsza repozycja zwichnięcia. Okres wyczekiwania na powrót tętna może trwać 6-8 godzin, pod warunkiem uważnego kontrolowania stanu ukrwienia i unerwienia kończyny i ewentualnego pojawienia się objawów ciasnoty śródpowięziowej. Po tym czasie należy wykonać arteriografię, postępując następnie zależnie od rozpoznania.

W przypadkach, gdy palce są zasinione, zimne i obrzęknięte i brak jest tętna na tętnicy promieniowej – prognoza jest zła.

Pogarszają ją dodatkowo zaburzenia czucia w obrębie kończyny oraz ból przy ruchach biernych palców, świadcząc o postępującym niedokrwieniu.

W tej sytuacji wskazane jest pilne wykonanie arteriogramu oraz rewizja chirurgiczna tętnicy wraz z jej zaopatrzeniem (2), uzupełniona fasciotomią ramienia i przedramienia, odbarczającą narastające ciśnienie śródpowięziowe (15, 26, 32).

2. Zespół przedziałów powięziowych

Powyżej zamieściliśmy fragment artykułu, do którego możesz uzyskać pełny dostęp.

Piśmiennictwo

1. Bruce C. et al.: Unreduced dislocation of the elbow: case report and review of the literature. Journal of Trauma, 1993; 33 (6): 962-965. 2. DeLee J.C. et al.: Fractures and Dislocations of the Elbow. [In:] Fractures in Adults, vol.1. Ed: Rockwood Ch.A., Green D.P. J.B. Lippincott Co, Philadelphia, 1984, 601-616. 3. Frassica F.J. et al.

: Ectopic ossification about the elbow. [In:] The elbow and its disorders. 2d ed. Morrey B.F. W.B. Saunders Company, Philadelphia, London, Toronto, 1993, 505-514. 4. Galbraith K.A., McCullough C.J.: Acute Nerve Injury as a complication of closed fractures or dislocations of the elbow. Injury, 1979; 11: 159-164. 5. Gregosiewicz A., Kandzierski G.

: Nawykowe zwichnięcie łokcia u dziecka. Pol. Hand Surg., 1987; 2/10: 59-62. 6. Hassman G.C. et al.: Recurrent dislocation of the elbow. J. Bone Joint Surg. (Am), 1975; 57 (8)” 1080-1084. 7. Hausmanowa-Petrusewicz I.: Choroby mięśni. PWN, Warszawa, 1993, 413. 8. Josefsson P.O. et al.: Dislocations of the elbow and intraarticular fractures. Clin. Orthop.

, 1989; 246: 126-130. 9. Kiwerski J.: Zaburzenia czynności nerwu łokciowego po przebytych urazach okolicy stawu łokciowego – leczone transpozycją przednią nerwu. Chir. Narz. Ruchu Ortop. Pol., 1984; XLIX, 4: 339-343. 10. Konferencja Okrągłego Stołu: Urazowe uszkodzenia łokcia u dorosłych.

Materiały XXV Jubileuszowego Zjazdu Naukowego PTOiTr 1984, Łódź 1985, 250-263. 11. Kowalski M.: Uszkodzenia torby stawowej, aparatu więzadłowego i nerwów. [W:] Urazy łokcia u dzieci – materiały z XIV jedniodniówki, Warszawa, 1988, 16-22. 12. Kuś H. i wsp.: Pierwotne i wtórne uszkodzenia nerwów w urazach łokcia.

Materiały XXV Jubileuszowego Zjazdu Naukowego PTOiTr 1984, Łódź 1985, 247-249. 13. Linscheid R.L., O´Driscoll S.W.: Elbow dislocations. [In:] The elbow and its disorders. 2d ed. Morrey B.F. W.B.Saunders Company, Philadelphia, London, Toronto, 1993, 441-452. 14. Linscheid R.L., Wheeler D.K.: Elbow Dislocations. JAMA 1965; 19: 411-418. 15. Lipiński J. i wsp.

: Taktyka postępowania w obrażeniach naczyń z towarzyszącymi uszkodzeniami narządu ruchu. Chir. Narz. Ruchu Ortop. Pol., 1994; LIX, supl. 3: 511-512. 16. Louis D. et al.: Arterial injury: a complication of posterior elbow dislocation. J. Bone Joint Surg., 1979; 56A: 1631. 17. Miecznikowski W., Gaździk T.: Uszkodzenia układu nerwowego. [W:] Choroby stawu łokciowego.

Red: Gaździk T. PZWL, Warszawa, 2000, 168-188. 18. Modrzewski K.: Niestabilność łokcia towarzysząca zwichnięciu stawu z równoczesnym złamaniem głowy kości promieniowej. Chir. Narz. Ruchu Ortop. Pol., 1982; 47, 1/2: 7-12. 19. Morrey B.F.: Post traumatic stiffness: distraction arthroplasty. [In:] The elbow and its disorders. 2d ed. Morrey B.F. W.B.

Saunders Company, Philadelphia, London, Toronto, 1993, 476-477. 20. Neviaser J.S., Wickstone J.K.: Dislocation of the elbow. South Med. J., 1977; 70: 172-173. 21. O´Driscoll S.W.: Classification and spectrum of elbow instability: recurrent instability. [In:] The elbow and its disorders. 2d ed. Morrey B.F. W.B.

Saunders Company, Philadelphia, London, Toronto, 1993, 453-460. 22. Osborne G., Cotterill P.: Recurrent dislocation of the elbow. J. Bone Joint Surg., 1966; 45 B: 340. 23. Osemlak J.: Zaburzenia naczyniowe w obrażeniach okolicy łokcia. [W:] Urazy łokcia u dzieci. Materiały z XIV Jedniodniówki, Warszawa, 1988, 23-24. 24. Pomianowski S. i wsp.

: Przykurcz stawu łokciowego – przyczyny, sposoby leczenia. Chir. Narz. Ruchu Ortop. Pol., 1999; 64 (1): 11-17. 25. Pomianowski S. i wsp.: Endoprotezoplastyka jako alternatywa resekcji głowy kości promieniowej w złamaniach wieloodłamowych. Chir. Narz. Ruchu Ortop. Pol., 1997; LXII, 5: 387-391. 26. Protzman R.R.: Dislocation of the elbow joint. J. Bone Joint Surg.

, 1978; 60A: 539-541. 27. Roberts P.H.: Dislocation of the Elbow. Br. J. Surg., 1969; 56: 806-815. 28. Samuel L., Turek M.D.: Orthopaedics – Principles and Their Application. J.B. Lippincott Co., Philadelphia, Toronto, 1977, 872-874. 29. Schwarz B. i wsp.: Późne, pourazowe uszkodzenie nerwu łokciowego.

Materiały XXV Jubileuszowego Zjazdu Naukowego PTOiTr 1984, Łódź 1985, 243-245. 30. Thompson H.C., Garcia A.: Myositis ossificans: Aftermath of Elbow Injuries. Clin. Orthop., 1967; 50: 129-134. 31. Wilkins K.E.: Fractures and dislocations of the elbow region. [In:] Fractures in children, vol. 3. Ed: Rockwood C.A., Wilkins K.E., King R.E. J.B.Lippincott Co.

, Philadelphia, 1984, 530-562. 32. Wojciechowski P.: Uszkodzenia stawu łokciowego u dzieci. [W:] Choroby stawu łokciowego. Red: Gaździk T. PZWL, Warszawa, 2000, 97-136. 33. Wójcik K.: Uszkodzenia stawu łokciowego u dorosłych. [W:] Choroby stawu łokciowego. Red: Gaździk T. PZWL, Warszawa, 2000, 137-167.

Zwichnięcie łokcia – jakie kroki podjąć w przypadku urazu?

Jeżeli po upadku na rękę czujesz uciążliwy ból, a twój łokieć jest mocno opuchnięty, najprawdopodobniej doszło do zwichnięcia. W tej sytuacji nie należy zwlekać z wizytą u lekarza, który zabezpieczy uraz i wskaże dalszą drogę leczenia.

Ból łokcia może świadczyć też o złamaniu jednej z kości ramienia, czy o urazie naczynia krwionośnego lub nerwu. Odpowiednia diagnoza nie jest jednak możliwa bez wykonania potrzebnych i szczegółowych badań. Sytuację musi ocenić specjalista.

Jak zostało już wspomniane, jedną z najczęstszych przyczyn zwichnięć łokcia są niefortunne upadki. To też kontuzja typowa dla sportowców, którzy często właśnie łokciem próbują zamortyzować upadek. Jest to również uraz powszechny wśród osób starszych. Zwichnięcie może być też następstwem np. wypadku samochodowego. Jak rozpoznać, że mamy do czynienia z tego typu urazem?

Najczęstsze objawy zwichnięcia łokcia

Do pierwszym symptomów zaliczamy:

  • silny ból w łokciu
  • utrudnienia w poruszaniu ręką
  • brak czucia w dłoni
  • opuchliznę

Zwichnięciu towarzyszy często uszkodzenie naczyń krwionośnych, a także nerwów. Poszkodowany nie jest w stanie samodzielnie ocenić, czy doszło do zwichnięcia, czy może do złamania łokcia. Niezbędna jest tu wizyta u lekarza i wykonanie kilku badań.

Leczenie i pierwsza pomoc w przypadku zwichnięcia łokcia

Tak jak w przypadku każdego zwichnięcia, istotna jest szybkość reakcji, odpowiednia diagnoza oraz opieka medyczna. Jeszcze przed wizytą u specjalisty można zastosować okład z lodu, który uśmierzy ból. Krótkotrwałym, ale przynoszącym ulgę rozwiązaniem, będzie też podanie leków przeciwbólowych.

Lekarz sprawdzi puls oraz oceni, czy nie doszło do zablokowania przepływu krwi. Specjalista zbada też ruchomość palców oraz nadgarstka. Żeby określić, czy doszło do złamania lub zwichnięcia, niezbędne będzie wykonanie badania rentgenowskiego. Jeżeli istnieje podejrzenie uszkodzenia naczynia krwionośnego, konieczne jest przeprowadzenie arteriografii.

Jednym z kolejnych kroków będzie nastawienie łokcia. Rozwiązanie nie należy do przyjemnych, ale pozwala na szybkie „naprawienie” sytuacji. Konieczne będzie także ułożenie ręki w temblaku.

Pamiętajmy, że chwilowa ulga, spowodowana lodowym okładem lub działaniem środków przeciwbólowych nie jest dobrym wyjściem z sytuacji. Dopiero diagnoza lekarza i badania pozwolą określić, czy nie doszło do zmian wewnętrznych.

Należy pamiętać, że zwichnięcia łokcia należą do schorzeń nawykowych, tzn. lubią się powtarzać. Lekarze potwierdzają, że przyczyną takiego stanu rzeczy może być źle leczony uraz łokcia z przeszłości. To nie powinno pozostawiać wątpliwości, że odpowiednie i sprawne działanie oraz właściwa pomoc lekarska mogą być kluczowe dla dalszych skutków oraz uniknięcia powikłań.

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *