Szkliwiak (ameloblastoma) – przyczyny, rozpoznanie, leczenie i rokowanie

Szkliwiak płodowy to nowotwór żuchwy, który atakuje młodych ludzi. Najwięcej zachorowań obserwuje się u osób do 40. roku życia.

Zaliczany jest do grupy nowotworów rzadkich, co oznacza, że jego wykrywanie i leczenie może być nieco utrudnione. Jednak najgorszą cechą szkliwiaka jest jego tendencja do nawrotów.

Zmiany nowotworowe powracają po kilku latach nawet u 80% chorych. Jak objawia się szkliwiak i jakie są przyczyny powstawania tego nowotworu? Na czym polega leczenie?

Zdjęcie Szkliwiak (ameloblastoma) – przyczyny, rozpoznanie, leczenie i rokowanie

Czym jest szkliwiak płodowy? /©123RF/PICSEL

Wideo

Soja, kurkuma czy zielona herbata – prewencyjnie przeciw nowotworom Interia.tv

Zdjęcie Szkliwiak (ameloblastoma) – przyczyny, rozpoznanie, leczenie i rokowanie

Komórka nowotworowa /©123RF/PICSEL

Szkliwiak płodowy (ameloblastoma) to nowotwór żuchwy o miejscowej złośliwości. Rozwija się nawet przez kilkanaście-kilkadziesiąt lat z ameloblastów listewki zębowej (komórek szkliwotwórczych lub nabłonkowych).

Szkliwiaki formują się najczęściej u osób między 20. a 50. rokiem życia. Zazwyczaj są to zmiany łagodne, chociaż długo nieleczone mogą się zezłośliwić, a w niektórych przypadkach dzieje się tak dość szybko.

Złośliwe zmiany naciekają na głębsze tkanki, a następnie dają odległe przerzuty, na przykład do płuc.

Szkliwiak może mieć postać wielokomorową (przenika do korzeni zębów, z którymi się styka), jednokomorową (najłagodniejsza i najlepiej rokująca odmiana) oraz obwodową (występuje poza kością, w tkankach miękkich, np.

w dziąśle). Najczęściej szkliwiak pojawia się w okolicy zębów trzonowych (aż 80% przypadków).

Lekarzom wciąż nie udało się ustalić przyczyn powstawania szkliwiaka ani czynników ryzyka, które zwiększają prawdopodobieństwa zachorowania.

Zdjęcie Szkliwiak (ameloblastoma) – przyczyny, rozpoznanie, leczenie i rokowanie

Objawy szkliwiaka /©123RF/PICSEL

Szkliwiak w początkowym stadium praktycznie nie daje żadnych zauważalnych objawów lub są one tak niewielkie, że bagatelizowane przez większość osób.

Jednym z symptomów rozrostu nowotworu jest powstanie niewielkiego zgrubienia w obrębie żuchwy, które dopiero z czasem może powodować niewielki ból. Wraz z rozrastaniem się nowotworu można zaobserwować nasilający się ból żuchwy, a także rozchwianie zębów.

U niektórych osób uwidaczniają się asymetryczne rysy twarzy, opuchlizna na policzku lub dziąsłach oraz zmiany w zgryzie.

Pacjenci skarżą się również na utrudnione gojenie się ran po zabiegach stomatologicznych, niedrożność nosa i zaburzenia czucia w okolicy dolnej wargi. Charakterystycznym objawem jest przede wszystkim tzw. chrzęst pergaminowy – specyficzny dźwięk przy dotykaniu kości żuchwy.

Warto wiedzieć, że wcześnie zdiagnozowany szkliwiak daje bardzo duże szanse na wyleczenie. Jeśli jednak nowotwór zdąży się zezłośliwić, ma tendencję do szybkiego dawania przerzutów, a także nawrotów choroby.

Zdjęcie Szkliwiak (ameloblastoma) – przyczyny, rozpoznanie, leczenie i rokowanie

Diagnostyka i leczenie /©123RF/PICSEL

Szkliwiak to nowotwór, który może zostać zdiagnozowany przez dentystę nawet w trakcie standardowego przeglądu zębów. Wątpliwości pomoże rozwiać badanie rentgenowskie, tomografia lub rezonans magnetyczny.

Leczenie polega na chirurgicznym usunięciu guza – w zależności od jego rozmiaru konieczne jest częściowe lub segmentowe usunięcie żuchwy.

W przypadku zaawansowanej choroby operację musi poprzedzić radioterapia lub chemioterapia, która pozwoli na zmniejszenie guza.

U niektórych pacjentów konieczna jest rekonstrukcja żuchwy za pomocą płyt tytanowych i tkanki kostnej pobranej z biodra. Kluczowe są również regularne kontrole i badania diagnostyczne, dzięki którym można szybko wykryć ewentualny nawrót choroby.

Głowa i szyja – nowotwory rzadkie

Do rzadko występujących, specyficznych dla narządów głowy i szyi nowotworów zalicza się przyzwojaki, nerwiaki węchowe i szkliwiaki płodowe. Liczba zachorowań w Polsce na każdy z tych nowotworów nie przekracza 100 przypadków w skali roku.

Szkliwiak (ameloblastoma) – przyczyny, rozpoznanie, leczenie i rokowanie

Przyzwojaki (paraganglioma)

Co to są przyzwojaki?

Przyzwojaki to nieprawidłowy i nieustający wzrost komórek nowotworowych wywodzących się z  komórek chemoreceptorów (receptorów wrażliwych na różne substancje chemiczne) zlokalizowanych blisko naczyń szyjnych w formie tzw. kłębków. Zachorowania nie są związane z wiekiem.

Przyzwojaki najczęściej umiejscawiają się na szyi, w rozwidleniu tętnicy szyjnej wspólnej (kłębek szyjny) oraz w okolicy kości skroniowej, w regionie podstawy czaszki (kłębek opuszki żyły szyjnej wewnętrznej, kłębek bębenkowy, kłębek nerwu błędnego). Charakterystyczną cechą przyzwojaków jest tendencja do występowania w wielu miejscach.

Dość często stwierdzane są także zachorowania rodzinne.

Czynniki ryzyka

W części przypadków stwierdzono genetyczny związek przyzwojaków z dziedzicznymi mutacjami specyficznych genów. Tego typu zaburzenia sprzyjają również zachorowaniom na guzy chromochłonne, jak również inne nowotwory złośliwe.

Objawy

Objawy przyzwojaków są zależne od ich umiejscowienia. Guzy okolicy kości skroniowej powodują niejasne dolegliwości ze strony narządu słuchu, takie jak uczucie szumu, tętnienia czy dzwonienia w uchu lub niedosłuch.

W zaawansowanych stadiach choroby mogą pojawiać się uszkodzenia neurologiczne w zakresie nerwów czaszkowych. Podstawowym objawem guza kłębka szyjnego jest pojawienie się na szyi, w okolicy kąta żuchwy wolno powiększającego się, delikatnie tętniącego guza.

W przypadkach zaawansowanych mogą występować objawy zależne od ucisku tętnicy szyjnej wewnętrznej, w tym zaburzenia neurologiczne.

Stadia zaawansowania

  • Zwyczajowo wyróżniane są 3 kategorie:
  • ● choroba miejscowa (zwykle nowotwór łagodny),
  • ● choroba ograniczona do jednej okolicy,
  • ● choroba z przerzutami.

Typy morfologiczne

Z mikroskopowego punktu widzenia większość przyzwojaków nie wykazuje cech złośliwości. Częstość występowania przypadków z cechami złośliwości nie przekracza 5-10%. Charakterystyczną cechą wszystkich przyzwojaków jest nadzwyczaj gęste unaczynienie.

Naturalny przebieg przyzwojaków cechuje zwykle wolny, uciskający okoliczne struktury wzrost. W przypadku umiejscowienia guza w okolicy kości skroniowej może dochodzić do uszkodzenia kości w mechanizmie zajęcia chorobą, a czasem ucisku. Zajęcie i zniszczenie kości skroniowej jest cechą charakterystyczną przyzwojaków w tej okolicy.

Występują też w podobnym mechanizmie uszkodzenia neurologiczne w zakresie nerwów czaszkowych. U chorych na przyzwojaki kłębka szyjnego w zaawansowanej fazie choroby dochodzi do ucisku i zaburzeń przepływu w tętnicach szyjnych. Przerzuty do węzłów chłonnych i odległe występują rzadko, wyłącznie w złośliwych formach przyzwojaka.

Diagnostyka

Rozpoznanie przyzwojaka opiera się na badaniu lekarskim i badaniach obrazowych. Szczególnie przydatne są badania z wykorzystaniem kontrastu (środka pokazującego naczynia w badaniach obrazowych), takie jak angio-tomografia komputerowa, czy angio-rezonans magnetyczny.

W guzach kłębka szyjnego przydatne jest badanie ultrasonograficzne, z oceną przepływów krwi w naczyniach. Należy zachować szczególną ostrożność przy próbie sprawdzenia mikroskopowego przyzwojaka. Z racji nadzwyczaj bogatego unaczynienia nakłucie nawet cienką igłą grozi ciężkimi powikłaniami.

You might be interested:  Menopauza a choroby serca

Z tego powodu można ustalać rozpoznanie tylko na podstawie charakterystycznych wyników badań obrazowych.

Leczenie

Leczeniem standardowym chorych na przyzwojaki jest chirurgia polegająca na całkowitym usunięciu guza. Należy mieć na uwadze, że usunięcia guzów kłębka szyjnego wymagają udziału chirurgów naczyniowych, natomiast operacje nowotworów kości skroniowej powinny być przeprowadzane przez doświadczone zespoły, złożone z laryngologów i neurochirurgów.

Dotyczy to szczególnie przypadków zaawansowanych. Z racji technicznych trudności zabiegu wskazane jest leczenie w ośrodkach wyspecjalizowanych. U chorych niekwalifikujących się do leczenia operacyjnego, chorobę tę można leczyć radioterapią.

Standardowo stosowane niższe dawki napromieniania niż ma to miejsce w przypadkach raków narządów głowy i szyi zapewniają najczęściej wieloletnią stabilizację lub cofnięcie się nowotworu.

Metodą wykorzystywaną u chorych na przyzwojaki jest także embolizacja (czyli wstrzyknięcie do naczyń doprowadzających krew do nowotworu środków powodujących zamknięcie się naczynia). Może być ona zastosowana przedoperacyjnie lub jako leczenie wyłączne w przypadkach niekwalifikujących się do usunięcia guza.

Po leczeniu

Rokowanie co do życia jest dobre. Istnieje jednak ryzyko nawrotów, a początkowo stwierdzane objawy zwykle nie ustępują po leczeniu. Dotyczy to głównie zaawansowanych guzów okolicy kości skroniowej.

Prewencja

Obecnie nie rekomenduje się zorganizowanych programów wczesnej diagnostyki w kierunku tego nowotworu (prewencja wtórna), niemniej jednak należy zwracać szczególną uwagę na wczesne objawy, takie jak niejasne dolegliwości ze strony narządu słuchu, uczucie szumu, tętnienia czy dzwonienia w uchu, niedosłuch, a także guz tętniący w okolicy kąta żuchwy.

Co to jest nerwiak węchowy?

Nerwiak węchowy (olfactory neuroblastoma, esthesioneuroblastoma) jest nieprawidłowym i nieustającym wzrostem komórek nowotworowych wywodzącym się z komórek odpowiadających za węch. Umiejscawia się w obszarze podstawy przedniego dołu czaszki, często w obrębie zatoki sitowej i jamy nosa. Zachorowania nie zależą od wieku, aczkolwiek często dotyczą osób przed 50. rokiem życia.

Czynniki ryzyka

Czynniki wywołujące nerwiaka węchowego pozostają nieznane.

Objawy

Wczesne objawy nerwiaka węchowego są niewielkie. Dość często pierwszym objawem są nawracające krwawienia z nosa, a także dolegliwości bólowe zbliżone do obserwowanych w przewlekłych stanach zapalnych zatok obocznych nosa. Uporczywe bóle głowy, zaburzenia widzenia czy wytrzeszcz oka świadczą o znacznym zaawansowaniu nowotworu.

Stadia zaawansowania

Brak jednoznacznie określonych stadiów zaawansowania.

Typy morfologiczne

Nowotwór jest względnie jednorodny z mikroskopowego punktu widzenia, aczkolwiek można wyróżniać stopnie złośliwości.

Naturalny przebieg nerwiaka węchowego to przede wszystkim wzrost miejscowy z zajęciem podstawy przedniego dołu czaszki oraz struktur oczodołu, a następnie wzrostem śródczaszkowym. Przerzuty do węzłów chłonnych szyi i odległe są nierzadkim zjawiskiem, szczególnie w przypadkach zaawansowanych.

Diagnostyka

Rozpoznanie nerwiaka węchowego opiera się na pobraniu chirurgicznym wycinka wykonywanym za pomocą giętkiego wziernika zakończonego kamerą oraz szczypczykami. Podstawą diagnostyki jest badanie lekarskie uwzględniające wziernikowanie jamy nosa i nosowej części gardła oraz badania obrazowe.

Celowe jest wykonywanie zarówno tomografii komputerowej, jak i tomografii rezonansu magnetycznego, ponieważ szczególnie w przypadkach zaawansowanych oba badania się uzupełniają.

Należy także wykonać badania wykluczające przerzuty odległe, takie jakrentgenogramy klatki piersiowej, ultrasonografię jamy brzusznej, a gdy występują bóle kostne, również scyntygrafię kośćca (badanie kości za pomocą pierwiastków promieniotwórczych).

Leczenie

Leczeniem standardowym u chorych na nerwiaka węchowego jest chirurgia. W bardzo wczesnym zaawansowaniu można rozważać usunięcie guza za pomocą wziernika pod warunkiem możliwości zapewnienia dostatecznego wycięcia guza.

U chorych na miejscowo zaawansowane nerwiaki konieczne są rozległe zabiegi wymagające udziału zespołu złożonego z chirurgów głowy i szyi oraz neurochirurgów. Nie ma natomiast potrzeby wykonywania profilaktycznych operacji węzłów chłonnych szyi.

Wycięcie węzłów chłonnych jest konieczne jedynie w razie stwierdzenia przerzutów w węzłach. Z uwagi na trudności techniczne leczenie operacyjne z powodu nerwiaków węchowych powinno być prowadzone w wyspecjalizowanych ośrodkach. W większości przypadków niezbędnym uzupełnieniem leczenia chirurgicznego jest radioterapia.

Wynika to z trudności uzyskania potwierdzenia całkowitego usunięcia guza przy wysokim ryzyku nawrotu miejscowego.

U chorych, którzy z racji zaawansowania miejscowego nie kwalifikują się do usunięcia guza, można rozważać radioterapię z zamiarem wyleczenia, której wyniki są jednak znacząco gorsze niż uzyskiwane po leczeniu połączonym z udziałem chirurgii i napromieniania. W nieoperacyjnych nawrotach lub przy przerzutach odległych stosowana jest chemioterapia lecząca jedynie objawy choroby nowotworowej.

Po leczeniu

Rokowanie u chorych na nerwiaka węchowego jest zależne od stopnia zaawansowania i przeprowadzonego leczenia. Odsetki wieloletnich przeżyć po leczeniu napromienianiem z udziałem chirurgii przekraczają 50-60%. W przypadkach nieoperacyjnych po wyłącznym napromienianiu odsetki czasu przeżycia są znacząco niższe i nie przekraczają 10-15%.

Prewencja

Obecnie nie rekomenduje się zorganizowanych programów wczesnej diagnostyki w kierunku tego nowotworu (prewencja wtórna), niemniej jednak na wczesne objawy, takie jak nawracające krwawienia z nosa, a także dolegliwości bólowe zbliżone do obserwowanych w przewlekłych stanach zapalnych zatok obocznych nosa, należy zwracać szczególną uwagę.

Co to jest szkliwiak płodowy?

Szkliwiak płodowy (ameloblastoma) jest nieprawidłowym i nieustającym wzrostem komórek nowotworowych wywodzących się z komórek zawiązków szkliwa zębów.

Zachorowania dotyczą przede wszystkim osób w młodszych grupach wiekowych, poniżej 40. roku życia.

Szkliwiak umiejscawia się najczęściej w okolicy wyrostka, w którym umocowane są zęby (wyrostka zębodołowego) żuchwy, rzadziej szczęki.

Czynniki ryzyka

Brak znanych czynników ryzyka.

Objawy

Podstawowym objawem szkliwiaka jest pojawienie się guza, często niebolesnego, w zakresie wyrostka zębodołowego żuchwy lub szczęki. Nasilone dolegliwości bólowe lub złamania bez uchwytnej przyczyny świadczą o znacznym zaawansowaniu nowotworu.

Stadia zaawansowania

Brak jednoznacznie określonych stadiów zaawansowania.

Typy morfologiczne

Mikroskopowo szkliwiak jest jednolitym nowotworem, pozbawionym cech złośliwości.  W naturalnym przebiegu choroby, w części przypadków nieleczonych lub nawrotów, ulega zmianie w formy złośliwe – raki.

Naturalny przebieg szkliwiaka charakteryzuje wzrost miejscowy, początkowo o rozpierającym, a następnie zajmującym okoliczne struktury charakterze. Z racji umiejscowienia nowotwór wcześnie zajmuje żuchwę lub szczękę. Przerzuty do węzłów chłonnych i odległe nie występują, poza przypadkami przemiany w raka.

You might be interested:  Naturalne hormony – które produkty zawieraja ich najwięcej?

Diagnostyka

Podstawę rozpoznania szkliwiaka stanowi mikroskopowa ocena materiału pobranego przez wycięcie wycinka chirurgicznie z guza. Zaawansowanie ustalane jest na podstawie badania lekarskiego, zdjęć rentgenowskich zębów (pantomogramów) oraz tomografii komputerowej.

Leczenie

Leczeniem standardowym u chorych na szkliwiaka jest chirurgia polegająca na usunięciu guza z okolicznymi tkankami zdrowymi. W przypadkach zaawansowanych konieczne jest częściowe usunięcie żuchwy lub szczęki. Radioterapia nie ma znaczenia w tym nowotworze. U chorych ze stwierdzoną przemianą szkliwiaka w raka postępowanie jest jednakowe jak w przypadku raków jamy ustnej.

Po leczeniu

Rokowanie co do życia u chorych na szkliwiaka jest bardzo dobre, szczególnie po wykonaniu całkowitego usunięcia operacyjnie guza. Należy mieć na uwadze skłonność do nawrotów miejscowych, a także ryzyko przemiany w nowotwór złośliwy, co zdecydowanie pogarsza rokowanie.

Prewencja

Obecnie nie rekomenduje się zorganizowanych programów wczesnej diagnostyki w kierunku tego nowotworu (prewencja wtórna), niemniej jednak zwrócenie uwagi na wczesny objaw, jakim jest pojawienie się guza, często niebolesnego, w zakresie wyrostka zębodołowego żuchwy lub szczęki, jest szczególnie ważne.

Encyklopedia leków

Szkliwiak (ameloblastoma) – przyczyny, rozpoznanie, leczenie i rokowanie Jesteś tutaj: strona główna > Choroby > Szkliwiak

Szkliwiak to nowotwór o miejscowej złośliwości, który wywodzi się z ameloblastów listewki zębowej. W 80% lokalizuje się w okolicy zębów trzonowych w tylnej części żuchwy. Nieco rzadziej za miejsce obiera szczękę. Guz może dawać wznowy, naciekać na okoliczne tkanki, ale rzadko daje przerzuty.Szkliwiaki towarzyszy duży ból i cechuje go powolny, wieloletni wzrost. W przypadku szkliwiaka szczęki rokowania są gorsze, ponieważ naciekając na tkanki, może niszczyć zatoki przynosowe, podstawę czaszki i mózg. Szkliwiaki przeważnie spotykany jest u osób 20. a 50. rokiem życia.

Rodzaje szkliwiaka

Szkliwiak leży do grupy łagodnych nowotworów, które nie dają przerzutów. Jego rozrost jest powolny i nacieka on na okoliczne tkanki. Istnieje wiele jego odmian, do których należy m.in. postać:

wielokomorowa – składa się z wielu połączonych ze sobą komór, co na zdjęciu rentgenowskim daje charakterystyczny obraz plastra miodu albo baniek mydlanych. Guz powoduje resorpcję korzeni zębów, z którymi się styka.

jednokomorowa – występuje w 20% przypadków. Ta postać najlepiej rokuje i rzadko dochodzi do wznowienia choroby.

obwodowa – bardzo rzadka, stanowi zaledwie 2-5% przypadków. Guz występuje poza kością w tkankach miękkich, najczęściej w dziąśle pokrywającym wyrostki zębodołowe.

Szkliwiak powstaje z pozostałości tkanek, które w przeszłości umożliwiły powstawanie i rozwój tkanek zębów, w związku z czym w 80% przypadków lokalizuje się w tylnych odcinkach żuchwy, w okolicy jej kąta lub rzadziej w szczęce.

To wolno rozwijający się guz, który w pewien sposób „rozpycha” otaczającą kość, prowadząc do jej widocznego rozdęcia. W postaci zaawansowanej niszczy blaszkę zbitą kości i zaczyna naciekać otaczające tkanki miękkie.

Szkliwiak w obrębie szczęki jest groźniejszy, ponieważ ma tendencję do naciekania zatok przynosowych, podstawy czaszki, a w końcu i mózgu.

Szkliwiak pod lupą

W celu rozpoznania szkliwiaków stosuje się obraz radiologiczny guza – zdjęcie , rezonans magnetyczny czy tomografię komputerową, która jest skuteczna w obrazowaniu destrukcji kości wokół guza i stosowana jest przy małych zmianach. Nowotwór ten może przypominać wiele innych zmian, dlatego ostateczną diagnozę daje mikroskopowa ocena wycinka albo guza usuniętego podczas operacji.

Leczenie nowotworu

Jedynym i skutecznym sposobem pozbycia się nowotworu jest jego chirurgiczne usunięcie. Gdy nie jest zbyt duży, można go usunąć w całości. Jednak w przypadku większych nowotworów dochodzi do tzw. wycięcia segmentowego lub częściowego wycięcia żuchwy. Niezwykle rzadko zdarza się, że szkliwiak zajmuje całą żuchwę. Konieczne jest wtedy usunięcie całej żuchwy.

Inną alternatywą w leczeniu szkliwiaków jest zastosowanie chemioterapii i radioterapii. Takie leczenie jest często stosowane, by zmniejszyć rozmiary guza, co ułatwi jego chirurgiczne usunięcie.

Powrót do listy

Szkliwiak – objawy, leczenie raka i rokowania

Szkliwiak jest trudnym do wykrycia nowotworem w obrębie żuchwy. Wyróżnia go brak jakiejkolwiek bolesności i wyjątkowo powolny rozwój. Komórki rakowe pochodzą z ameloblastów listewki zębowej. W przypadku tego nowotworu stwierdzana jest miejscowa złośliwość.

Za najpowszechniejszą lokalizacje uznaje się okolicę zębów trzonowych znajdujących się w tylnej części żuchwy lub zdecydowanie rzadziej w szczęce. Choroba diagnozowana jest pomiędzy 20 a 50 rokiem życia.

Podział

Szkliwiak w większości przypadków jest nowotworem łagodnym lub wykazującym jedynie cechy miejscowego zezłośliwienia. Zdarzają się jednak również postaci złośliwe, które odróżniają się szybszym postępem choroby oraz dawaniem odległych przerzutów, które najpowszechniej lokalizują się w płucach.

Wyróżniamy kilka postaci szkliwiaka:

  • Jednokomorowa – stanowi około 20% przypadków nowotworów żuchwy. Ma zdecydowanie najlepsze rokowania ze wszystkich szkliwiaków, po zakończeniu leczenia bardzo rzadko pojawiają się wznowy.
  • Wielokomorowa – ucisk guza wywołuje resorpcję korzeni zębowych, do których przylega w sposób bezpośredni.
  • Obwodowa – do pojawiania się guza dochodzi w tkankach miękkich poza kością. Najpowszechniej w obrębie dziąsła pokrywającego wyrostki zębodołowe.

Przyczyny/ czynniki ryzyka/ czynniki predysponujące

U niektórych osób nie dochodzi do całościowego zaniku tkanek z których powstają zęby. Zamiast tego stopniowo, na przestrzeni wielu lat rozrastają się, rozpierając elementy żuchwy.

Objawy szkliwiaka

Szkliwiak niechętnie daje jakiekolwiek objawy. Jest to rodzaj choroby nowotworowej, której długi często wieloletni przebieg sprawia iż zwykle wykrywana jest przez przypadek w czasie np. wykonywanie zdjęcia RTG zęba.

Niektóre osoby obserwują u siebie mniej lub bardziej nasilone dolegliwości, które mogą sugerować rozwój choroby nowotworowej w obrębie żuchwy.

  • Problemy z wygojeniem się rany powstałej po wyrwaniu zęba,
  • Pojawienie się asymetrii w obrębie twarzy,
  • Obrzęki policzka,
  • Obrzęki dziąseł,
  • Niedrożność nosa,
  • Przesunięcia zębów,
  • Obrzęk podniebienia,
  • Brak przylegania protez,
  • Parestezje,
  • Patologiczne złamania żuchwy,
  • Zmiany w zgryzie,
  • Zaburzenia czucia pojawiające się w obrębie brody oraz wargi dolnej,
  • Problemy z oddychaniem.

Szkliwiak (ameloblastoma) – przyczyny, rozpoznanie, leczenie i rokowanieSzkliwiak na tomografii komputerowej. Źródło: Wikipedia

Diagnostyka

Podstawą do wykrycia szkliwiaka są badania obrazowe;

  • RTG – wykonanie zdjęcia zgryzowego,
  • Tomografia komputerowa,
  • Rezonans magnetyczny,
  • USG,
  • Biopsja,
  • Cienkoigłowa punkcja aspiracyjna.
You might be interested:  Autyzm u dorosłych – czym się objawia i jak wygląda życie dorosłych z autyzmem?

Badania te dają możliwość poznania wielkości guza oraz stopnia zniszczeń w otaczających tkankach. Z uwagi na fakt iż szkliwiak może w badaniach przypominać również inne choroby ostateczne rozpoznanie stawiane jest dopiero po przeprowadzeniu badania histopatologicznego pobranego z guza wycinka lub po operacji jego usunięcia.

Leczenie szkliwiaka

Podstawową i zarazem najskuteczniejszą metodą stosowana w leczeniu szkliwiaka jest jego wycięcie w czasie operacji chirurgicznej. Niewielkich rozmiarów nowotwory nie stwarzają kłopotu i możliwe jest ich całościowe usunięcie.

Jeśli rak ma większe rozmiary dokonywane jest tzw. Wycięcie segmentowe lub częściowe usunięcie żuchwy. W niezwykle rzadko spotykanych przypadkach szkliwiaka dochodzi do zajęcia całej żuchwy co rodzi konieczność jej całościowego usunięcia.

Usunięty fragment kości żuchwy uzupełniany jest z zastosowaniem przeszczepu, który pobierany jest z talerza kości biodrowej pacjenta.

W terapii nowotworu jakim jest szkliwiak zastosowanie znajdują również zabiegi radioterapii oraz chemioterapii, jednak ich podstawowym celem jest najczęściej zmniejszenie rozmiarów guza, co z kolei umożliwi zabieg chirurgiczny. Wykorzystuje się je również jako formę leczenia uzupełniającego.

Po wyleczeniu

Pacjent powinien pozostać pod stałą, regularną kontrolą onkologiczną i co określony czas wykonywać zdjęcie radiologiczne.

Nawroty mogą pojawiać się w sytuacji gdy szkliwak nie został całkowicie usunięty. Wówczas guz może przybrać złośliwą postać i dawać przerzuty do płuc, nerek, innych kości bądź węzłów chłonnych.

Rokowanie

Wieloletni przebieg choroby i brak wysokiej złośliwości pozwala na dobre rokowania. Wcześnie wykryty szkliwiak jest niemal całkowicie wyleczalny.

Nieco gorsze rokowania daje szkliwiak umiejscowiony w szczęce, gdyż powoduje on naciekanie tkanek co powoduje zniszczenia w strukturze mózgowia, zatok przynosowych czy podstawie czaszki.

Szkliwiak – trudny do leczenia nowotwór

Szkliwiak jest trudnym do wykrycia nowotworem w obrębie żuchwy. Wyróżnia go brak jakiejkolwiek bolesności i wyjątkowo powolny rozwój. Komórki rakowe pochodzą z ameloblastów listewki zębowej.

W przypadku tego nowotworu stwierdzana jest miejscowa złośliwość. Za najpowszechniejszą lokalizacje uznaje się okolicę zębów trzonowych znajdujących się w tylnej części żuchwy lub zdecydowanie rzadziej w szczęce.

Choroba diagnozowana jest pomiędzy 20 a 50 rokiem życia.

Szkliwiak – jakie są rodzaje szkliwiaka?

Szkliwiak występuje w wielu odmianach, do których należy m.in. postać:

  • wielokomorowa – guz powoduje resorpcję korzeni zębów, z którymi się styka,
  • jednokomorowa – występuje w 20 proc. przypadków. Ta postać najlepiej rokuje i rzadko daje wznowy,
  • obwodowa – guz występuje poza kością w tkankach miękkich, najczęściej w dziąśle pokrywającym wyrostki zębodołowe.

Szkliwiak jest najczęściej nowotworem łagodnym, zdarzają się jednak szkliwiaki złośliwe. Od szkliwiaka odróżnia go zdolność do dawania odległych przerzutów, które często lokalizują się w płucach.

Szkliwiak – jakie są przyczyny szkliwiaka?

Szkliwiak może występować w każdym wieku, jednak najczęściej pojawia się między 20. a 50. rokiem życia.
Szkliwiak u dzieci występuje rzadko (w przypadku małych pacjentów najczęściej mamy do czynienia z postacią jednokomorową, związaną z zatrzymanym zębem). Istnieje ryzyko transformacji złośliwej szkliwiaka w raka szkliwiakowatego.

Szkliwiak najczęściej powstaje ze znajdujących się w kości pozostałości listewki zębowej (struktury, z której wykształcają się zęby). Może także rozwinąć się z torbieli zębopochodnej lub tzw. rogowaciejąco-torbielowatego guza zębopochodnego – w wyniku ich przemiany nowotworowej.

Niektóre badania sugerują także związek szkliwiaka z wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV).

Szkliwiak – jakie są objawy szkliwiaka?

Pomimo wieloletniego przebiegu i stałego wzrostu, szkliwiak rzadko wywołuje dolegliwości bólowe, dlatego najczęściej jest wykrywany przypadkowo na zdjęciach rentgenowskich.
Zdarza się też, że pacjenci sami zgłaszają się do lekarza zaniepokojenie objawami takimi jak:

  • asymetria twarzy,
  • złe gojenie rany po usunięciu zęba,
  • zmiany w zgryzie,
  • przesunięcia zębów,
  • obrzęk policzka, dziąseł lub podniebienia,
  • niedrożność nosa,
  • zaburzenia czucia w okolicy wargi dolnej i bródki.
  • brak przylegania protez.

Szkliwiak – jak przebiega diagnostyka szkliwiaka?

Podstawą do wykrycia szkliwiaka są badania obrazowe:

  • RTG – wykonanie zdjęcia zgryzowego,
  • tomografia komputerowa,
  • rezonans magnetyczny,
  • USG,
  • biopsja,
  • cienkoigłowa punkcja aspiracyjna.

Badania te dają możliwość poznania wielkości guza oraz stopnia zniszczeń w otaczających tkankach. Z uwagi na fakt iż szkliwiak może w badaniach przypominać również inne choroby ostateczne rozpoznanie stawiane jest dopiero po przeprowadzeniu badania histopatologicznego pobranego z guza wycinka lub po operacji jego usunięcia.

Szkliwiak – jak przebiega leczenie szkliwiaka?

Podstawową i zarazem najskuteczniejszą metodą stosowana w leczeniu szkliwiaka jest jego wycięcie w czasie operacji chirurgicznej. Niewielkich rozmiarów nowotwory nie stwarzają kłopotu i możliwe jest ich całościowe usunięcie. Jeśli rak ma większe rozmiary dokonywane jest tzw.

wycięcie segmentowe lub częściowe usunięcie żuchwy. W niezwykle rzadko spotykanych przypadkach szkliwiaka dochodzi do zajęcia całej żuchwy co rodzi konieczność jej całościowego usunięcia.

Usunięty fragment kości żuchwy uzupełniany jest z zastosowaniem przeszczepu, który pobierany jest z talerza kości biodrowej pacjenta.

W leczeniu nowotworu jakim jest szkliwiak zastosowanie znajdują również zabieg takie jak: radioterapia oraz chemioterapia, jednak ich podstawowym celem jest najczęściej zmniejszenie rozmiarów guza, co z kolei umożliwi zabieg chirurgiczny. Wykorzystuje się je również jako formę leczenia uzupełniającego.

W celu umówienia się na konsultację u chemioterapeuty, radioterapeuty w Poradni Nowotworów Głowy i Szyi skontaktuj się z placówką Onkolmed Lecznica Onkologiczna pod numerem telefonu: +48222902337

Szanowni Pacjenci,

Przed zapisem do onkologa bardzo prosimy o dokładne zapoznanie się z zakresem działalności danego lekarza (każdy lekarz onkolog leczy inną część ciała).

W przypadku problemu z wyborem właściwego specjalisty onkologa, prosimy o kontakt z Recepcją Onkolmed. Chętnie służymy pomocą. W celu prawidłowego zapisu do specjalisty, przeprowadzamy wywiad z Pacjentem.

Mając tę wiedzę łatwiej jest nam zaoferować konkretną pomoc i wybór odpowiedniego lekarza.

Ze względu na długą listę oczekujących w przypadku rezygnacji z wizyty prosimy o wcześniejsze jej odwołanie. 

Szanujmy się wzajemnie.

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *