Torbiel mleczna – przyczyny, objawy, leczenie

Torbiel mleczna to nic innego jak guz wynikający z zaczopowania ujścia gruczołów mlecznych piersi. Występuje w okresie laktacji, aczkolwiek zdarzyć się może również niezależnie od laktacji.

Torbiel mleczna ma postać zgrubienia wyczuwalnego w badaniu fizykalnym i ma tendencję do przemieszczania się. Zazwyczaj torbiel nie jest groźna ani bolesna, chociaż wskazana jest obserwacja zmiany.

Przyczyny i przebieg leczenia – torbiel mleczna

W większości przypadków torbiel mleczna nie powoduje komplikacji, jednak niekiedy może być przyczyną wystąpienia stanu zapalnego piersi.

Często osoby bez wiedzy medycznej wpadają w panikę czując guz, bowiem uważają go za nowotwór, tymczasem nie jest to nowotwór, jednak wymaga zbadania.

Lekarz zadecyduje o tym, czy zmianę należy osunąć czy poczekać na jej samoczynne rozejście się.

Torbiel mleczna – przyczyny, objawy, leczenie

Kliknij “Polub tę stronę”, a będziesz na bieżąco z najnowszymi artykułami.

Kliknij “Polub tę stronę”, a będziesz na bieżąco z najnowszymi artykułami.Torbiel mleczna – przyczyny, objawy, leczenie

Objawy torbieli

Torbiel mleczna powstaje w wyniku nagromadzenia się wydzieliny gruczołu mlecznego i może powstawać w różnych częściach piersi. Zwykle torbiele powstają w dolnej części piersi, jednak nie jest to reguła. W miejscach powstawania torbieli pierś bywa bardziej wrażliwa, chociaż co do zasady torbiel nie boli, nawet przy ucisku tego miejsca.

Niewielkie torbiele nie rzadko są całkowicie niezauważalne przez kobietę, jednak torbiel mleczna może osiągać spore rozmiary i wówczas trudno ją zignorować.

Ponadto torbiel ma zdolność do przemieszczania się a wraz z tym ruchem powodowania gorączki, świądu lub bólu, czy zaczerwienienia piersi.

Ten ruch zazwyczaj jest kojarzony z infekcją gruczołu i na tym etapie torbiel jest rozpoznawana przez lekarza.

Zaczopowane ujście mleka

Drogi mleczne w piersi póki są drożne działają poprawnie, jednak wystraszy zastój w jednym miejscu by mleko nie miało ujścia i zaczęło gromadzić się bez odpływu. Zaczopowanie drogi mlecznej występuje głównie w okresie laktacji ale i zdarza się w ciąży.

Przyczyny tej sytuacji nie są do końca znane, aczkolwiek wymienia się kilka czynników szczególnie aktywizujących ryzyko powstawania torbieli mlecznej. Przede wszystkim czynnikiem tego rodzaju jest nieprawidłowe i nieregularne karmienie piersią.

Zbyt duże przerwy między karmieniami prowadzą do gromadzenia się nadmiaru mleka, zaś zbyt krótkie karmienie nie wypróżnia piersi. Kiedy pokarm nie jest regularnie odprowadzany szuka ujścia. Bardzo często kobiety opróżniają tylko jedną pierś, co więcej przystawiają dziecko częściej do jednej i tej samej piersi, to rodzi zagrożenie dla drugiej piersi, w której może powstać torbiel mleczna.

W sytuacji kiedy dziecko nie umie ssać, gdy nawałnica pokarmu jest zbyt dużą należy ściągać pokarm mechanicznie lub ręcznie, by pierś była pusta. Ponadto, zwłaszcza w okresie pozalaktacyjnym powodem torbieli mogą być zaburzenia hormonalne – hiporlaktemia, powodujące mlekotok. Kolejnym z powodów jest stosowanie antykoncepcji, jak też zbyt ciasna bielizna na piersi.

Ryzyko powikłań

Torbiel mleczna nie jest stanem chorobowym i zagrażającym kobiecie, jednak czasami może spowodować stan zapalny i wówczas jest to sytuacja, w której kobieta winna zostać poddana leczeniu.

Kiedy przy okazji torbieli pojawia się zaczerwienienie piersi oraz gorączka, obrzmienie i bolesność piersi należy podjąć leczenie. Nieleczone zapalenie piersi powoduje ropień, bolesny i wymagający zabiegu chirurgicznego usunięcia oraz oczyszczenia.

Najczęściej w celu wyleczenia powikłań torbieli stosuje się antybiotyki.

Przy początkach stanu zapalnego wystarczą dostępne i bezpieczne leki przeciwzapalne oraz sukcesywny masaż piersi ściągający nadmiar pokarmu i udrażniający drogi mleczne. Torbiel w wyniku przywrócenia drożności sama się wchłania, gdy tak się nie dzieje wskazane jest USG piersi by wykluczyć zmianę rakową. Pomóc w rozejściu się guzka może nakłucie guzka oraz okłady.

Torbiel piersi – przyczyny, objawy, leczenie

Torbiel mleczna – przyczyny, objawy, leczenie

Co to jest torbiel w piersiach?

Torbiel w piersiach to guzek, który jest wypełniony płynem. Torbiele to zmiany łagodne, które nie są czynnikiem ryzyka raka piersi.

Choć przyczyny ich powstawania nie są do końca zbadane, to najbardziej prawdopodobną hipotezą jest ta mówiąca o zaburzeniach hormonalnych (działanie hormonów płciowych, głównie estrogenu), które powodują odcinkowe poszerzenie przewodu mlecznego w piersi i powstanie w tym miejscu zgrubienia – torbieli.

Torbiele najczęściej diagnozuje się u kobiet młodych (w wieku rozrodczym) oraz u kobiet starszych. Wówczas istnieje podwyższone ryzyko pojawienia się torbieli w piersi.

Jakie są przyczyny powstawania torbieli w piersiach?

Torbiele piersi powstają w następstwie proliferacji (rozrostu) komórek wyściełających przewody mleczne (nabłonkowe) zlokalizowane w piersiach oraz okolicznego odkładania włóknika. Prowadzi to do zaczopowania tych przewodów i uniemożliwienia odpływu z nich płynu.

Dochodzi do ich poszerzenia, rozdęcia i uformowania się torbieli. Torbiele w piersiach powstają w szczególności poza okresem karmienia piersią, gdyż gruczoł sutkowy od okresu dojrzewania nieustannie produkuje niewielką ilość surowiczej wydzieliny pozwalającej zapewnić drożność przewodów.

Wydzielina ta po zaczopowaniu ujścia przybiera barwę brązową lub niebieską, tworząc tzw. torbiel siną. Często w płynie wypełniającym torbiel odkładają się sole wapnia co prowadzi do ich przebudowy i zwapnienia. Jest to jednocześnie najczęstszy mechanizm ich powstawania.

Przyczyna powstawania tego typu zmian nie jest do końca poznana. Z obserwacji wynika, iż największe znacznie mają tu zaburzenia endokrynologiczne. Ma to związek z wpływem na gruczoł piersiowy hormonów przysadki, głównie prolaktyny, a także hormonów płciowych, hormonów kory nadnerczy, insuliny i hormonów tarczycy.

Prawdopodobnie rolę w ich rozwoju odgrywają również nieprawidłowe przemiany tłuszczy w organizmie.

Jakie są objawy torbieli piersi?

Torbiele piersi mają postać zmiany lub kilku zmian, które:

  • mają kształt guzka (przypominają bąbelki wypełnione płynem),
  • zwykle są twarde w dotyku, choć zdarzają się także miękkie,
  • są niewielkie – zwykle mają od 1 do 5 centymetrów,
  • są gładkie,
  • można je swobodnie przesuwać między palcami.

Co ważne, torbiele piersi często ulegają zmianom w czasie cyklu miesiączkowego. Przed miesiączką powiększają się i mogą powodować tkliwość i bolesność piersi, a po zakończeniu okresu zmniejszają swoją wielkość.
Poza tym duże torbiele mogą powodować ból promieniujący do pachy, który jest wynikiem nacisku na tkankę piersi.

Jak przebiega diagnoza i leczenie torbieli piersi?

Pierwsze, co powinnyśmy zrobić po wyczuciu niepokojących zmian to udanie się do lekarza ginekologa, onkologa, który w wyniku szczegółowego badania i obserwacji zaleci dalsze leczenie. Na pewno nie możemy zapominać jak ważne jest samobadanie piersi.

Trafiając do specjalisty w pierwszym etapie zleci on badanie USG lub mammografie, które pomogą zdiagnozować postać torbieli. Warto przy tym zbadać poziom hormonów we krwi kobiety, gdyż pozwoli to określić, czy mają one bezpośredni wpływ na pojawienie się cysty.

Na początku, gdy torbiel jest niegroźna można zastosować kurację farmakologiczną i czekać na poprawę. Jeżeli to nie pomaga zleca on  biopsję cienkoigłową, która polega na odessaniu płynu wypełniającego torbiel. W sytuacji, gdy samo to nie wystarczy trzeba skłonić się do operacyjnego usunięcia.

Materiał daje się do badania, aby wykluczyć charakter rakowy.
Do całkowitego usunięcia torbieli dochodzi gdy:

  • pobrany z niej płyn jest zabarwiony krwią,
  • płyn, który znajduje się w niej może powodować rozwój raka,
  • cysta jest na tyle duża, że powoduje bolesność piersi,
  • ma charakter nawracający, po  wcześniejszym usunięciu.

Nawracające torbiele to duży kłopot, jednakże warto podjąć profilaktykę, czyli rezygnacją z codziennych używek takich jak:

  • kawa,
  • herbata,
  • tytoń,
  • tłuszcze pochodzenia zwierzęcego.

Jakie są naturalne sposoby leczenia torbieli piersi?

Są też zwolennicy naturalnego podejścia w stosunku do leczenia cyst. Polegają one na pozbyciu się stresu życia codziennego, gdyż to on w dużym stopniu powoduje, że jesteśmy spięci. Również dieta jest bardzo istotna i powinna  zawierać witaminy oraz mikroelementy. Dlatego warto spożywać domowe koktajle na bazie świeżych warzyw i owoców.

Szczególnie pomaga połączenie marchwi i aloesu, które eliminują torbiele.  Innym sposobem jest przykładanie liści kapusty do piersi na noc w wyniku tego następuje regeneracja. Jeszcze można zastosować leczenie ziołami, które nazywane jest hirsutyzmem.

Zwykle są to mieszanki mające w swoim składzie zioła działające przeciwrakowo, czyli: liść brzozy, ziele krwawnika, skrzypu polnego, przywrotnika lub kłącza perzu.

W celu umówienia się na konsultację u onkologa, ginekologa skontaktuj się z placówką Onkolmed Lecznica Onkologiczna pod numerem telefonu: +48222902337.

Szanowni Pacjenci,

Przed zapisem do onkologa bardzo prosimy o dokładne zapoznanie się z zakresem działalności danego lekarza (każdy lekarz onkolog leczy inną część ciała).

W przypadku problemu z wyborem właściwego specjalisty onkologa, prosimy o kontakt z Recepcją Onkolmed. Chętnie służymy pomocą. W celu prawidłowego zapisu do specjalisty, przeprowadzamy wywiad z Pacjentem.

You might be interested:  Anhedonia – brak odczuwania przyjemności – przyczyny, objawy, leczenie

Mając tę wiedzę łatwiej jest nam zaoferować konkretną pomoc i wybór odpowiedniego lekarza.

Ze względu na długą listę oczekujących w przypadku rezygnacji z wizyty prosimy o wcześniejsze jej odwołanie. 

Szanujmy się wzajemnie.

Torbiel w piersiach: jak rozpoznać cystę w piersiach? Przyczyny, leczenie torbieli

2018-11-22 13:03 lek. Tomasz Nęcki Torbiel mleczna – przyczyny, objawy, leczenie Autor: Getty images

Torbiel w piersiach to zmiana łagodna, która dość często pojawia się u młodych kobiet. Nietrudno się dziwić, że jej wykrycie – np. podczas samobadania piersi – budzi lęk. Torbiel w piersiach nie jest groźna, trzeba jednak wiedzieć, że obecny w obrębie gruczołów piersiowych twór jest właśnie cystą. Jakie są cechy torbieli w piersiach i jakie badania pozwalają je rozpoznać?

Torbiele (cysty) są jedną z możliwych do wystąpienia w obrębie gruczołów piersiowych zmian o charakterze łagodnym. Mogą one rozwijać się tylko w jednej, jak i w obu piersiach pacjentki, możliwe także jest i to, że u jednej kobiety w obrębie piersi pojawi się kilka cyst.

Typowo traktowane są one za schorzenie całkowicie kobiece i rzeczywiście – torbiel w piersiach rozwija się przede wszystkim u kobiet, aczkolwiek możliwe jest jej wystąpienie również i u mężczyzny.

Zmiany te spotykane są głównie u młodych, bo mających pomiędzy 30 a 40 lat, pacjentek. Możliwe jest jednak ich pojawienie się zarówno u zdecydowanie młodszych, jak i u znacznie starszych kobiet.

Spis treści:

Jakie są przyczyny powstawania torbieli w piersiach?

  • We wnętrzu gruczołów piersiowych znajdują się liczne przewody mleczne, które po porodzie odpowiedzialne są za transport matczynego pokarmu ostatecznie na zewnątrz piersi.
  • Wspomina się tu o nich, ponieważ przyczyną torbieli w piersi jest rozrost komórek nabłonkowych tych przewodów, a następnie to, że stają się one niedrożne.
  • Ostatecznie dochodzi do powstawania różnej wielkości tworu (torbiel w piersiach może mieć wielkość odpowiadającą zarówno ziarnu grochu, jak i piłeczce golfowej), w którego wnętrzu znajduje się płynna treść.

Co jednak sprawia, że u kobiet pojawiają się torbiele w piersiach? Tego do dziś nie udało się jednoznacznie ustalić. Uważa się, że do ich występowania doprowadzać mogą zaburzenia hormonalne – podejrzewa się, że wahania stężeń hormonów płciowych, towarzyszące cyklowi miesiączkowemu, mogą mieć udział w rozwijaniu się cyst w piersiach.

Zwraca się również uwagę na to, że nadmiar estrogenów w organizmie – przez to, że hormony z tej grupy ogólnie stymulują wzrost tkanek gruczołu piersiowego – również może być przyczyną torbieli w piersiach.

Jak rozpoznać torbiel w piersi?

Podstawowym objawem torbieli w piersiach jest obecność różnej wielkości guzka w obrębie biustu. Mniejsze cysty raczej są niewyczuwalne palpacyjnie (ich obecność można stwierdzić wyłącznie na drodze badań obrazowych), większe zaś (np. takie, które mają powyżej około 2 cm średnicy) stają się możliwe do stwierdzenia na drodze dotyku.

W piersiach wyczuwane mogą być jednak różne twory – część z nich jest złośliwa, inne zaś łagodne. Czy więc torbiele mają jakieś typowe dla siebie cechy? Jak najbardziej – wśród charakterystycznych cech cyst wymieniane są:

  • okrągły lub owalny kształt zmiany, która jest łatwo przesuwalna względem otaczających tkanek,
  • konsystencja zmiany: torbiel w piersi zazwyczaj jest miękka w dotyku,
  • posiadanie przez zmianę gładkich brzegów, gdzie jednocześnie łatwo jest je odróżnić od pozostałych tkanek piersi.
  1. Czytaj:
  2. Jak samodzielnie badać pierś?
  3. Kiedy wykonać USG piersi?

Jakie objawy mogą sugerować obecność torbieli w piersiach?

Torbiel w piersiach zazwyczaj nie boli. Czasami u pacjentki owszem, pojawiają się dolegliwości bólowe, jednakże dzieje się tak zwykle wtedy, gdy zmiana jest duża i uciska na otaczające ją tkanki piersi.

Zdarza się również i tak, że kobiety zaczynają odczuwać ból czy dyskomfort w obrębie biustu bezpośrednio przed miesiączką, a po jej wystąpieniu problemy te ustępują. Takie zjawiska są jednymi z tych, które przekonują, że hormony mogą być zaangażowane w rozwój cyst w piersiach.

Kiedy wybrać się do lekarza?

  • Patrząc na powyższą charakterystykę torbieli w piersiach, wydawać by się mogło, że pacjentki są w stanie samodzielnie stwierdzić, że pojawiła się u nich tego właśnie rodzaju zmiana.
  • Rzeczywiście, możliwe jest wysunięcie takiego przypuszczenia, wyraźnie trzeba tutaj jednak podkreślić jeden aspekt: otóż po zaobserwowaniu jakiejkolwiek zmiany w obrębie gruczołów piersiowych bezapelacyjnie wymagane jest udanie się do lekarza.
  • Tylko specjalista – i to z wykorzystaniem specjalistycznych badań – będzie w stanie określić, jakiego rodzaju jest twór, który pojawił się u pacjentki.

Jakie badania należy wykonać po rozpoznaniu torbieli w piersiach?

Do kogo jednak się udać? Przede wszystkim po prostu do lekarza. Może to być lekarz rodzinny, ginekolog czy onkolog – w razie potrzeby pokierują oni pacjentkę czy to do innego specjalisty, czy też na odpowiednie badania. Najpierw jednak wykonywane jest badanie palpacyjne piersi – lekarz stara się dokładnie ocenić zmianę i stwierdzić, czy jej cechy rzeczywiście odpowiadają torbieli.

W następnej kolejności zlecane są natomiast badania obrazowe, takie jak USG piersi czy mammografia. To właśnie one umożliwiają dokładniejsze ocenienie istniejącej u pacjentki zmiany, np. dzięki nim możliwe staje się stwierdzenie, że wnętrze cysty wypełnione jest treścią płynną.

Możliwe jest i to, że pacjentce zostanie zlecona biopsja. Pobrany podczas niej materiał zostaje przekazany do badań histopatologicznych (wykonuje się je zwłaszcza wtedy, gdy w pochodzącym z torbieli płynie znajduje się krew), które pozwalają uzyskać ostateczną odpowiedź na pytanie, czy zmiana ma charakter łagodny czy złośliwy.

  1. Czytaj:
  2. Torbiel czekoladowa na jajniku: przyczyny, objawy, leczenie
  3. Torbiel na jajniku a zajście w ciążę. Przyczyny torbieli, objawy, leczenie

Jak przebiega leczenie torbieli w piersiach?

Tak naprawdę nie każda kobiet z torbielą w piersi wymaga leczenia.

  1. Obserwacja – jeżeli istniejąca u pacjentki zmiana jest niewielka i nie powoduje żadnych dolegliwości, to w takiej sytuacji wystarczająca bywa regularna obserwacja cysty. Zdarza się zresztą, że wtedy, gdy pacjentka przestaje miesiączkować, torbiel w piersi całkowicie samoistnie zanika.
  2. Aspiracja – inaczej dzieje się już wtedy, gdy przez cystę pacjentka doświadcza bólu gruczołów piersiowych czy gdy obecna u niej torbiel w piersi jest wyjątkowo dużych rozmiarów. W takich sytuacjach leczenie może opierać się na aspiracji (czyli odciągnięciu) istniejącej we wnętrzu zmiany treści – już samo tylko jej usunięcie prowadzi nierzadko do ustąpienia przykrych dolegliwości.
  3. Resekcja chirurgiczna – kiedy jednak leczenie opiera się tylko na tym, istnieje wtedy ryzyko, że torbiel nawróci. Metodą, która pozwala na jej ostateczne usunięcie, jest resekcja chirurgiczna. Operacje torbieli w piersiach przeprowadza się także wtedy, gdy w badaniach histopatologicznych stwierdzone zostaną jakieś przesłanki przemawiające za tym, że twór ten może ostatecznie stać się zmianą złośliwą.
  4. Leczenie hormonalne – czasami w przypadku torbieli w piersiach pacjentkom zalecane jest leczenie hormonalne. Takowa terapia u niektórych pacjentek zmniejsza ryzyko nawrotu torbieli (stosuje się ją przede wszystkim u tych kobiet, u których potencjalną przyczyną wystąpienia cysty w piersiach mogą być zaburzenia hormonalne).

Czytaj:

Ropień w piersiach. Czym jest ropień sutka i jak go leczyć?

Nowa kampania Fundacji Rak' n'Roll – WIDEO

Jak zapobiegać torbielom w piersiach?

Ze względu na to, że nieznana jest dokładna przyczyna torbieli w piersiach, nie sposób jest podać jakiegoś konkretnego sposobu na to, by zapobiec jej wystąpieniu. Wspomina się o tym, że ważne w profilaktyce torbieli w piersiach jest przestrzeganie zasad zdrowego trybu życia:

  • unikanie stresu
  • utrzymywanie zróżnicowanej, bogatej w niezbędne składniki odżywcze diety
  • unikanie używek
  • uprawianie sportu

Nie ma to na oficjalnych naukowych dowodów, aczkolwiek część pacjentek zmagających się z torbielami w piersiach wspomina o tym, że unikanie przez nie pewnych produktów zmniejsza nasilenie związanych z tymi zmianami objawów.

Zazwyczaj mawia się w takich przypadkach o kofeinie – pacjentki, które mają cysty w piersiach, mogą więc spróbować ograniczyć ilość wypijanych kawy czy napojów typu cola. Oprócz kofeiny, zdaniem niektórych kobiet pomocne w łagodzeniu objawów torbieli w piersiach bywa unikanie także i soli oraz węglowodanów.

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Torbiel, zwana inaczej cystą, to patologiczna przestrzeń wypełniona płynem lub treścią galaretowatą.

Może pojawić się w organizmie niemal w każdym miejscu, ale najczęściej spotykane są torbiele jajnika, piersi i nerek.

Będąc w stanie spoczynku, torbiel zwykle nie daje objawów, nie zagraża pobliskim tkankom ani ogólnemu zdrowiu. Jednak zmiany te wymagają stałej kontroli, a w razie konieczności podjęcia odpowiedniego leczenia.

You might be interested:  Grzybica pochwy w ciąży – przyczyny, objawy, leczenie, zagrożenia

Nazwa torbiel pochodzi od greckiego słowakystis, które oznacza jamę lub pęcherz zamknięty ze wszystkich stron.

Torbiel, inaczej cysta, to struktura składająca się z jednej lub większej liczby komór wypełnionych płynem zawierającym  m.

in komórki stanu zapalnego, erytrocyty oraz komórki nowotworowe. Cysty mogą występować zarówno na zewnątrz organizmu: twarzy, szyi, stopach czy nadgarstkach jak i wewnątrz narządów i gruczołów.

Proces tworzenia się cysty jest długi i powolny.

Torbiel może pojawić się u osób w każdym wieku i przybierać rozmiary od niewielkich, kilkumilimetrowych tworów, które zazwyczaj nie wywołują objawów, do wielokrotnie większych, stanowiących ryzyko zagrożenia zdrowia. Większość torbieli to zmiany łagodne, nie będące przyczyną chorób nowotworowych.

Torbiele dzieli się na dwa rodzaje: 

  • torbiele proste, czyli prawdziwe, wytworzone i otoczone nabłonkiem, tzn. tkanką specjalnie produkowaną na potrzeby nowo powstałego tworu. Przyczyną ich powstawania jest m.in. niedrożność przewodów wyprowadzających gruczołów danego narządu. 
  • torbiele rzekome, zbudowane i otoczone tkanką inną niż nabłonkowa. Do ich powstania mogą przyczyniać się zaburzenia w krążeniu krwi (wylewy krwawe lub niedokrwienne) martwica i stany zapalne.

Przyczyny powstawania torbieli

Przyczyny powstawania torbieli uzależnione są od miejsca ich lokalizacji.

Torbiele wrodzone mogą pojawiać się w wyniku predyspozycji genetycznych, uwarunkowań anatomicznych i fizjologicznych oraz patologii rozwojowych.

Na rozwój torbieli nabytych mają wpływ czynniki zapalne i mechaniczne takie jak urazy i przeciążenia, najczęściej w okolicy stawów i kości. Przyczyną powstawania cyst są również infekcje patogenami.

Gdzie występują torbiele?

Torbiele mogą występować praktycznie w każdym miejscu organizmu.

Najczęściej umiejscowione są w obrębie narządów miąższowych (wątrobie, trzustce, nerkach), ale też na tarczycy, jajnikach, szyszynce, piersiach i w mózgu (torbiel pajęczynówkowa).

Do cyst zlokalizowanych w obrębie narządów rodnych kobiety należą torbiel Nabotha i torbiel gruczołu Bartholina. U mężczyzn pojawiają się torbiele nasieniowe najądrza oraz jąder.

Wyróżnia się też torbiele twarzy, głowy i szyi (torbiel korzeniowa), torbiele szczęki i jamy ustnej (torbiel zastoinowa błony śluzowej), torbiele pleców (torbiel włosowa) oraz torbiele ścięgien i torebek stawowych (torbiel galaretowata, torbiel Bakera). Cysty mogą występować pojedynczo lub w większej liczbie, jest to tzw. torbielowatość lub wielotorbielowatość.

Objawy torbieli zależą przede wszystkim od miejsca lokalizacji cysty i wielkości zmiany.

Rozwijająca się torbiel nie daje objawów, dopóki nie ingeruje w strukturę i pracę narządu, stanowiącego dla niej swoistą bazę.

Torbiel jajnika czy nerki, jeśli są zmianami łagodnymi, zwykle przebiegają bezobjawowo. Jeśli dojdzie do wzrostu torbieli, wśród najczęstszych objawów obserwuje się:

  • Dolegliwości bólowe. Jeśli torbiel rozwija się wewnątrz jamy brzusznej lub czaszki, gdzie przestrzeń jej rozwoju jest znacznie ograniczona, pojawia się ból w okolicy narządu w wyniku ucisku torbieli na jego tkanki.  Przykładowo w przypadku torbieli jajnika silny ból odczuwany jest w dolnej części brzucha lub miednicy, może nasilać się podczas poruszania się. Natomiast torbiele nerek mogą powodować ból pleców.
  • Obrzęk. Torbiel Bakera powoduje opuchnięcie i napięcie stawu kolanowego, a jeśli jest wystarczająco dużych rozmiarów, może prowadzić do obrzęku nogi i stopy. Torbiele gruczołu Bartholina mogą powodować nawracający, delikatny obrzęk po obu stronach wejścia do pochwy.
  • Gorączka i dreszcze. Symptomy te wskazują na toczący się w torbieli proces zapalny, lub perforację cysty.
  • Objawy skórne. Torbiele zlokalizowane na powierzchni skóry zazwyczaj wolno rosną i są bezbolesne. Jeśli dojdzie do stanu zapalnego lub pęknięcia cysty może wystąpić zaczerwienienie, obrzęk i tkliwość.

 Torbiel na jajniku 

Torbiele jajnika to guzki, które zwykle pojawiają się w okresie przedmenopauzalnym jako skutek zaburzeń hormonalnych.

W prawidłowym cyklu menstruacyjnym kobiety jajeczko dojrzewa w pęcherzyku Graafa, a po jego pęknięciu dostaje się do jajowodu.

Zaburzenie procesu pęknięcia pęcherzyka powoduje jego wzrost i wypełnienie płynem surowiczym, w wyniku czego tworzy się torbiel. Torbiele jajnika dzieli się na: 

  • Czynnościowe: powstają w trakcie cyklu miesiączkowego i zwykle znikają samoistnie. Jeśli torbiel nie zaniknie w danym cyklu i rośnie dalej, uniemożliwia dojrzewanie komórek jajowych, co może być przyczyną niepłodności.
  • Endometrialne, zwane „torbielami czekoladowymi”, zawierają krew miesiączkową. Tworzą się w przebiegu endometriozy – choroby w której błona śluzowa macicy wszczepia się do innych narzadów. Pęknięcie torbieli jajnika może doprowadzić do obfitego krwawienia. 
  • Potworniaki (torbiele skórzaste): występują zarówno na jajnikach jak i jądrach. Są nowotworem niezłośliwym, charakteryzującym się występowaniem we wnętrzu tworów skóry, np. włosów, gruczołów łojowych czy paznokci. 
  • Torbielakogruczolaki: stanową około 20 proc. wszystkich przypadków torbieli, są wypełnione przejrzystym, słomkowym płynem. 

Torbiel jajnika może mieć charakter łagodny (torbiel krwotoczna) lub złośliwy (rak jajnika). Małe torbiele zwykle nie dają objawów, natomiast te o dużych rozmiarach (np. 5-centymetrowa torbiel jajnika ) mogą powodować:

  • Ból oraz uczucie rozpierania w okolicy podbrzusza,
  • Zaburzenia cyklu miesiączkowego, problemy z zajściem w ciążę,
  • Wzdęcie i powiększenie obwodu brzucha,
  • Częste parcie na mocz,
  • Nieswoiste objawy ze strony przewodu pokarmowego,
  • Krwawienie z dróg rodnych poza miesiączką. 

Obserwacja za pomocą regularnego badania USG to główne postępowanie w przypadku prostych cyst jajnika. Leczenie podejmuje się, kiedy torbiele utrzymują się przez dłuższy czas oraz gdy się powiększają, ponieważ może to doprowadzić do powikłań, takich jak skręt jajnika lub pęknięcie cysty. Zwykle cysty jajnika usuwa się laparoskopowo. 

Oprócz torbieli jajnika, u kobiet występują również torbiele piersi, torbiele Nabotha oraz torbiele gruczołu Bartholina.

Torbiele w piersiach to twarde, okrągłe lub owalne guzki. Pojawiają się najczęściej między 35 a 50 rokiem życia.

O ich występowaniu może świadczyć obecność wydzieliny z brodawki sutkowej, bolesność piersi i powiększenie gruczołów piersiowych tuż przed okresem. Torbiel w piersi to zmiana łagodna, niebędąca czynnikiem ryzyka zmian nowotworowych.

Czasami konieczne jest wykonanie biopsji cienkoigłowej w celu dalszej diagnostyki oraz odciągnięcia zalegającego w cyście płynu. 

Torbiel Nabotha  to cysta błony śluzowej macicy, która tworzy się w wyniku zamknięcia ujścia gruczołów produkujących śluz. Zlokalizowana jest w okolicy szyjki macicy. Zwykle nie jest groźna dla zdrowia, nie daje objawów i nie wymaga leczenia.

Torbiel gruczołu Bartholina powstaje w obrębie narządów płciowych. Gruczoł Bartholina znajduje się na wargach sromowych większych i odpowiada za wytwarzanie śluzowej wydzieliny, która drogą przewodów wyprowadzających dostaje się do przedsionka pochwy i nawilża go.

Zatkanie przewodu prowadzi do powstania torbieli gruczołu, ta z kolei, w wyniku nadkażenia bakteryjnego przemienia się w ropień. Cyście gruczołu Bartholina towarzyszy podwyższona temperatura ciała, bóle stawowo – mięśniowe oraz ból uniemożliwiający chodzenie i siedzenie.

Torbiel leczy się chirurgicznie nacinając ścianę ropnia i odsysając jego zawartość. Operacja nie chroni jednak przed nawrotem choroby. 

Torbiele nerek, mózgu i szyszynki

Torbiel nerek zwykle wykrywana jest przypadkiem podczas badania radiologicznego wykonywanego z innego powodu. Cysta może występować zarówno w korze nerek (torbiel korowa nerki) jak i w rdzeniu. Jest to częsta, niegroźna zmiana, objawiającą się m.

in bólem pleców w okolicy lędźwiowej i występowaniem krwiomoczu. Jeśli cysta ma duże rozmiary, może wywołać ból brzucha. Przyczyną torbieli jest zazwyczaj śródmiąższowe zapalenie nerek.

Wielotorbielowatość nerek jest dziedzicznym zaburzeniem, które może prowadzić do niewydolności nerek.

Torbiel pajęczynówki zlokalizowana jest w mózgu i zwykle jest zmianą łagodną. Często nie daje żadnych objawów, choć może powodować bóle głowy i/lub napady padaczkowe i wtedy jest usuwana chirurgicznie. 

Torbiele szyszynki to zazwyczaj łagodne, bezobjawowe zmiany, wykrywane przypadkowo podczas badania rezonansem magnetycznym. Wyróżnia się torbiel szyszynki pajęczynówkową, naskórkową i skórzastą. Cysta szyszynki może objawiać się zaburzeniami krążenia płynu mózgowo-rdzeniowego. 

Torbiele głowy, szyi, twarzy i ciała

Wśród torbieli szyi wyróżnia się torbiele boczne i środkowe, które powstają jako wady wrodzone. Torbiele boczne pojawiają się najczęściej u starszych dzieci, nastolatków i młodych dorosłych, natomiast torbiele środkowe przede wszystkim u dzieci kilkuletnich.

Wśród czynników ryzyka cyst szyi wymienia się infekcje górnych dróg oddechowych, infekcje zębopochodne, ciążę i poród. Torbiel na szyi pojawia się jako niebolesne zgrubienie w postaci guza. Ucisk nerwu błędnego może prowadzić do wystąpienia bólów głowy i ucha, wymiotów, kołatania serca czy uczucia niepokoju.

Torbiel w jamie ustnej może być przyczyną problemów z połykaniem, mówieniem i uczuciem duszności. 

Torbiel korzeniowa występuje w tkance kostnej żuchwy lub szczęki i najczęściej jest skutkiem przewlekłego zapalenia tkanek okołowierzchołkowych zęba.

Początkowo rozwija się, nie dając objawów, a jej wykrycie najczęściej następuje podczas badania RTG wykonywanego z innego powodu.

Zaawansowana torbiel korzeniowa może powodować uwypuklenie umiejscowione na szczęce lub żuchwie, powodujące zaburzenia czucia w okolicach warg. Niewielkie torbiele korzeniowe leczy się zachowawczo, a większe chirurgicznie. 

Torbiel zastoinowa błony śluzowej rozwija się najczęściej w błonie śluzowej warg, jamy ustnej i zatok obocznych nosa, a jej przyczyną jest zatkanie przewodów gruczołów wydzielniczych wskutek miejscowego urazu lub przewlekłego stanu zapalnego. Leczenie polega na chirurgicznym wyłuszczeniu wraz z usunięciem marginesu zdrowej tkanki. 

Trądzik jest kolejną przyczyną powstawania zmian w postaci torbieli. Cysty na twarzy pojawiają się nie tylko u młodych dorosłych oraz młodzieży, ale także u niemowląt.

Jest to zapalna forma trądziku, pozostawiająca po sobie trwałe blizny.

Cysty powstają w wyniku zaburzeń przywłosowych gruczołów łojowych, nadmiernego wytwarzania łoju, nieprawidłowego złuszczania komórek ujść mieszków włosowych oraz przerostu bakterii. 

Torbiel włosowa, nazywana również zatoką włosową lub torbielą pilonidalną, powstaje na skutek wywołanego bakteriami beztlenowymi zapalenia mieszka włosowego. Charakteryzuje się zapaleniem tkanki podskórnej szpary międzypośladkowej.

Objawia się bólem w okolicy kości ogonowej,  sączącym się płynem z jednego bądź kilku otworów, obrzękiem i zaczerwienieniem skóry wokół torbieli. W fazie ostrej może powstać ropień. Leczenie polega na nacięciu skóry, oczyszczeniu jej z wydzieliny, odkażeniu i usunięciu wrośniętego włosa.

Torbiel włosowa ma tendencję do nawrotów, którym można zapobiegać poprzez  zabieg polegający na usunięciu zmiany wraz z szerszym marginesem zdrowej tkanki. 

Torbiele stawu kolanowego

Torbiel galaretowata, inaczej ganglion, występuje w okolicach torebek stawowych i ścięgien, często na nadgarstku, rzadziej na stopie lub w okolicy kolana. Jest najczęściej występującym rodzajem łagodnego nowotworu. Jeśli zawiera twardą tkankę, może przekształcić się w nowotwór złośliwy. Leczenie polega na ucisku zmiany, odessaniu jej zawartości lub operacyjnym usunięciu. 

Torbiel Bakera, inaczej torbiel podkolanowa, to cysta powstała w wyniku gromadzenia się płynu w dole podkolanowym, z powodu obrzęku lub uszkodzenia torebki stawu kolanowego.

Objawia się wyczuwalną wypukłością pod skórą, bólem stawu kolanowego nasilającym się podczas chodzenia, ograniczeniem ruchomości w stawie kolanowym, obrzękiem stawu i uciskiem z tyłu kolana. Torbiel podkolanowa ogranicza lub uniemożliwia prawidłowe funkcjonowanie stawu, wywołuje zaczerwienienie i ocieplenie skóry w miejscu cysty oraz drętwienie łydki.

Cysta może pojawić się zarówno w zdrowym kolanie, jak i w przebiegu zapalenia stawów w chorobie zwyrodnieniowej stawów i reumatoidalnym zapaleniu stawów.

Diagnostyka torbieli

Zmiany przypominające torbiele, które zaobserwujemy na powierzchni skóry powinny być zbadane przez lekarza pierwszego kontaktu, w celu postawienia diagnozy bądź skierowania do innego specjalisty (np. dermatologa, laryngologa, ginekologa i innych). Torbiele wewnętrzne w stanie uśpionym zazwyczaj nie dają żadnych objawów, a ich wykrycie bywa przypadkowe.

Podstawową metodą diagnostyczną torbieli jest badanie USG. Badanie ultrasonograficzne pozwala na wykrycie zmian już od średnicy 5 mm.

Po wykryciu zmiany dokonuje się klasyfikacji nieprawidłowości na wymagające i niewymagające leczenia chirurgicznego.

Innymi wykorzystywanymi metodami diagnostycznymi są: RTG, tomografia komputerowa i rezonans magnetyczny.

Leczenie torbieli

Torbiele łagodne o bezobjawowym przebiegu nie wymagają leczenia, a jedynie stałej obserwacji. Torbiele o dużej powierzchni z reguły są objawowe i konieczna jest interwencja lekarska.

Leczenie cyst polega na odbarczeniu zmiany – usunięciu płynu, chociaż czasem konieczny jest zabieg chirurgiczny. Większość zmian ustępuje, nie dając powikłań.

Po zabiegowym  usunięciu torbieli w większości przypadków pobrane tkanki oddaje się do badania histopatologicznego, które ma na celu wykluczenie możliwej choroby nowotworowej.

Bibliografia:

  1. Kołodziejczak Małgorzata and Ciesielski Przemysław, “Etiopatogeneza i leczenie torbieli włosowej,” Chir. po dyplomie, 2015. 
  2. J. Janiak-Kiszka and W. Kaźmierczak Katedra Klinika Otolaryngologii Onkologii, “Diagnostyka i leczenie torbieli szyi ,” Otolaryngologia, vol. 11, no. 1, pp. 13–16, 2012. 
  3.  “Cysts (Overview) ,” Harvard Health Publishing, 2018. [Online]. Available: https://www.health.harvard.edu/a_to_z/cysts-overview-a-to-z. [Accessed: 29-May-2020]. 
  4.  “Ovarian cysts: Overview,” Inst. QualEfficHealCare (IQWiG), Mar. 2019. 
  5. Postępowanie fizjoterapeutyczne w przypadku torbieli (cysty) Bakera, Praktyczna Fizjoterapia & Rehabilitacja, wrzesień 2012. 

Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Torbiele w piersiach – dlaczego nie wolno ich ignorować

Torbiele w piersiach to elastyczne, wypełnione płynem guzki, które należą do grupy tzw. zmian włóknisto-torbielowatych. Są okrągłe i przesuwalne, mają regularny kształt. Mogą być umiejscowione w różnych częściach piersi, występować pojedynczo lub w większych skupiskach, a także pojawiać się w obu piersiach.

Torbiele, inaczej cysty, powstają w wyniku rozszerzenia przewodów mlecznych. Najczęściej diagnozuje się je kobiet z gęstą, gruczołową budową piersi, w okresie około- i pomenopauzalnym. Częstość ich występowania rośnie wraz z wiekiem. Dysplazja dotyczy najczęściej pań po 40. roku życia.

Przyczyny pojawienia się torbieli w piersiach są różne. Najczęściej są nimi zaburzenia gospodarki hormonalnej, które sprzyjają rozrostowi nabłonka w przewodach wyprowadzających w sutku.

Działanie hormonów płciowych, głównie estrogenu, powodują poszerzenie przewodu mlecznego w piersi i powstanie zgrubienia, czyli właśnie torbieli.

Należy zauważyć, że nie bez znaczenia jest stosowanie leków hormonalnych, takich jak antykoncepcja czy hormonalna terapia zastępcza (HTZ).

Torbiele w piersiach nie dają żadnych objawów, nie wywołują bólu, nie są tkliwe. Zdarza się, że kobiety, które nie wykonują profilaktycznych badań obrazowych (USG, mammografia) nawet nie wiedzą o ich istnieniu.

Torbiele piersi zwykle są niewielkie (do kilku centymetrów), choć ulegają zmianom w czasie cyklu miesiączkowego: przed menstruacją powiększają się, by po zakończeniu krwawienia miesięcznego ulec zmniejszeniu.

Choć mogą rozwijać się bezobjawowo, zdarza się, że duże zmiany w piersiach mogą wywoływać ból promieniujący do pachy, pojawiający się wskutek nacisku na tkankę piersi bądź być przyczyną dyskomfortu podczas badania.

Małe i większe cysty mogą nie być wyczuwalne podczas badania dłonią, z kolei większe dają się wykryć podczas samodzielnego badania, jak i w badaniach specjalistycznych.

Torbiele w piersi są guzkami łagodnymi – bardzo rzadko ulegają zezłośliwieniu. Ponieważ jednak kobiety z piersią mastopatyczną na nowotwór piersi zapadają częściej, każda zmiana, nawet torbiel, może być objawem przedrakowym. To dlatego żadnej nie można bagatelizować.

Każda zmiana, którą kobieta wyczuwa w piersi, powinna być poddana dalszej obserwacji i diagnostyce. W tym kontekście szczególnie ważne są okresowe badania profilaktyczne, wykonywane tak samodzielnie, jak i u ginekologa oraz badania obrazowe, takie jak USG piersi czy mammografia piersi.

Zdarza się, że guzek w piersi poddawany jest biopsji. Wówczas, na podstawie badania histologicznego wycinka tkanki sprawdza się, czy zmiany związane są z chorobą nowotworową, czy też nie.

Nie można tego ustalić bez badania, nawet jeśli wiadomo, że łagodne torbiele są okrągłe, mają regularny kształt i są przesuwalne, a zmiany o charakterze nowotworowym są twarde, mają nieregularny kształt i są mniej ruchome, nie bolą i rzadko ulegają zmianom w trakcie cyklu miesiączkowego. O złośliwym charakterze zmiany w piersi decydują wyniki badania histopatologicznego.

Jeśli badania diagnostyczne potwierdzą, że zmiana jest cystą, nie będzie wymagała leczenia. Poza obserwacją lekarz nie podejmie żadnych działań. Terapia jest wskazana wyłącznie wówczas, gdy torbiele w piersiach są duże i powodują dolegliwości bólowe. Pojedyncze, duże torbiele usuwa się poprzez nakłucie i odessanie płynu aspiratorem.

Nakłucie torbieli i odessanie płynu, który zostaje przesłany do badania pod kątem komórek nowotworowych, wykonuje się również, gdy pojawią się wątpliwości co do charakteru zmiany.

Z kolei operacyjne usunięcie torbieli w piersiach przeprowadza się, gdy badanie cytologiczne płynu wskaże na zwiększone ryzyko rozwoju raka, gdy odessany płyn jest zabarwiony krwią oraz w sytuacji, gdy po opróżnieniu torbiele w krótkim czasie nawracają.

Z uwagi na to, że przyczyną torbieli są zwykle zaburzenia hormonalne, lekarz może zlecić badania hormonalne i ewentualnie wdrożyć właściwe leczenie, czyli zastosować terapię farmakologiczną w celu uzupełnienia niedoborów hormonów.

Jeśli okaże się, że torbiel na piersiach ma charakter złośliwy, konieczne jest leczenie onkologiczne.

Wiele kobiet zastanawia się, czy torbiele w piersiach mogą zniknąć. Niestety bardzo rzadko zdarza się, że torbiele wchłaniają się samoistnie.

Pojawienia się torbieli można próbować leczyć naturalnie. Co to znaczy?

Po pierwsze warto zastosować dietę, która wspiera równowagę hormonalną. Powinna ona zawierać produkty bogate w błonnik, kwasy tłuszczowe omega-3, antyoksydanty. Warto ograniczyć kawę i czekoladę, czyli produkty zawierające kofeinę oraz sól, a postawić na zieloną herbatę.

Po drugie można sięgać po zioła i preparaty z apteki, które regulują gospodarkę hormonalną. Specjaliści polecają olej z wiesiołka lekarskiego (kuracja powinna trwać co najmniej 3 miesiące) lub homeopatyczne produkty lecznicze, stosowane wspomagająco w zespole napięcia przedmiesiączkowego.

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *